T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/37 Esas
KARAR NO: 2020/163
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 12/01/2018
KARAR TARİHİ: 20/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan 12/01/2018 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında gıda alım satımına dayanan bir ticari ilişkinin mevcut olduğunu, davalının vadesi geçmiş 394.315,25 TL borcu için ... tarihinde ... 49, noterliğinden ... yevmiye numarası ile ihtar gönderildiğini ve temerrüde düştüğünü, ancak davalı tarafından bu ihtara cevap verilmediğini ve ödeme yapılmadığını, bu nedenle müvekkili tarafından davalı aleyhinde ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası icra takibine geçildiğini, davalının takibe itirazı neticesinde takibin durduğunu beyan ederek, davalı tarafından ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptali ile takibin devamına, davalıya alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı tarafından sunulan 07/03/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacıya takip tarihi itibari ile böyle bir borcunun bulunmadığını, taraflar arasında bir mal satım ilişkisi yer aldığını, davacıdan satın alınan ürünlerin müvekkili şirketin şarküteri ve self servis isimli reyonlarında satıldığını, bu 2 farklı reyon için davacı taraf ile 2 ayrı sözleşme imzalandığını, her iki sözleşme kapsamında satın alınan ürünler bakımından müvekkili şirket nezdinde tek cari hesap tutulduğunu, davacının müvekkili şirkete satmakta olduğu peynir ve benzeri ürünler üzerinde bağımsız bir laboratuvarda analiz yaptırıldığını, ürünlerde sağlığa zararlı olabilecek içerik saptandığını, bir kısım içeriğinde de sınırların üstünde olduğunun tespit edildiğini, bu doğrultuda davacı tarafça müvekkili şirket satılan bir kısım ürünlerin iade edildiğini ve davacıya karşı iade faturalarının tanzim edilerek cari hesaba işlendiğini, huzurdaki davaya konu icra takibinin cari hesap alacağından kaynaklanması ve alacağın varlığının yargılamaya ve teknik bilirkişi incelemesine tabi olmasından dolayı davacının icra inkar tazminatı talebinin hukuki bir dayanağının bulunmadığını beyan ederek davanın reddi ile davacı aleyhine takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karara verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce davaya dayanak ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, tetkikinde; dosyamız davacısı ... Tic. A.Ş. tarafından, dosyamız davalısı ... A.Ş. aleyhinde 374.315,25 TL bedelli satılan mallar açısından 394.315,25 TL asıl alacak ve 1.035,08 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 395.350,33 TL alacağın tahsili bakımından ilamsız icra takibine geçildiği, davalının takibe itiraz ettiği ve takibin durduğu görülmüştür.
Dosyamız tüm dosya kapsamı ile tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, ticari defter ve kayıtları ve dosya incelenerek davacının davalıdan takip tarihi itibariyle alacaklı olup olmadığı, takip tarihi itibari ile alacağının muaacel olup olmadığı, varsa ne miktar olduğu hususunda resen tayin edilen Mali Müşavir Bilirkişi ...'e tevdi edilmiş, bilirkişi 20/02/2019 havale tarihli kök raporda; davacının takip tarihinde 336.179,63 TL asıl alacak ve 269,40 TL faiz alacağının hesaplandığı, davacının kabul ettiği 68.393,53 TL dışında takipten sonra dava tarihine kadar ödeme mevcut olmadığı, iade faturaları ve davadan sonraki ödemelerin 192.081,92 TL, 68.393,53 TL ve 128.145,11 TL olduğu hususlarını rapor etmiştir.
Mahkememizce davalının rapora karşı yapmış olduğu itirazların değerlendirilmesi ve icra takibinden sonra davalı tarafından yapılan 68.393,53 TL'lik ödemenin BK'nun 100. Maddesi uyarınca düşümü yapılarak davacının dava tarihi itibari ile talep edebileceği alacak miktarının ne olduğunun bilirkişi tarafından hesaplanmasına karar verilmiş olup, Mali Müşavir Bilirkişi ... 09/08/2019 havale tarihli ek raporda; BK.'nun 100. Maddesi kapsamında dava tarihinde kalan asıl alacak miktarının 299.785,52 TL ve dava tarihine kadar 1.841,83 TL işlemiş faiz olarak hesaplandığı hususlarını ek raporu ile tespit etmiştir.
Mahkememizce dosyanın önceki bilirkişisi Mali Müşavir ...'e tevdi edilerek, davacının takip tarihi itibariyle alacağın esasını teşkil eden fatura ve mal teslim kayıtlarına göre sözleşmenin 4. Maddesine göre incelenip fatura alacaklarının takip tarihi itibariyle sözleşmenin 4. Maddesine göre muaccel olup olmadığı, alacağa konu faturaların davacı ve davalı defterlerindeki kayıtları ve bu kayıtlardaki farkların neden kaynaklandığının ayrıntılı ve denetime açık bir şekilde rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, Mali Müşavir Bilirkişi ... 24/01/2020 havale tarihli 2. Ek raporunda; 336.179,63 TL borç tutarına ilişkin sözleşmenin 4. Maddesi kapsamında ödeme günü dolan kısmın takip tarihi itibariyle davalının takipte kabul ettiği 65.465,48 TL olduğu, ödeme vadesi takip tarihinde henüz dolmayan kısmının ise 270.729,36 TL olduğu ve dava tarihinden sonra ödendiğinin vade çalışması kapsamında belirlendiği, farklılıklar ile ilgili kök raporda yer aldığı şekli ile ayrıntılı çalışma yapıldığı, davalının iade faturalarının bir kısmının davacı tarafından kabul edilmediği, bir kısmının kayıtlara alındıktan sonra bu defa davacı tarafından iade faturası tanzim edilmek suretiyle davalıya fatura edildiği, davalının ise kayıtlarına almadığı anlaşılan kısım sebebiyle oluşan farklılıklara ilişkin davacı tarafın, davalının iadelerinin haksız olduğu yönündeki ve analiz raporları ile ilgili bildirdiği hususların uzmanlık alanı kapsamında olmadığı, bu nedenle bu husus ile ilgili değerlendirmenin yapılmasının mümkün olmadığı, davalının iadelerinin haklılığı ve haksızlığı uzmanlık alanları dışında olmakla sözleşmenin 3. Maddesinin eksik veya geç teslim başlığındaki 3. Paragrafına göre "...alıcı satıcı tarafından kendisine teslim edilen tüm malları şartsız ve koşulsuz olarak he zaman satıcıya fatura ve iade edebilir..." hükmü kapsamında iadelerin davalı kayıtları kapsamında değerlendirildiğini, diğer hususlarda davacının ilave delil sunmadığı davalının da tespit edilenin üzerindeki alacağın dayanaklarının olmadığının görüldüğü hususlarını bildirmiştir.
Davacı ile davalı arasında akdedilen sözleşmenin 3.maddesinde"..alıcı, satıcı tarafından kendisine teslim edilen tüm malları şartsız ve koşulsuz olarak her zaman satıcıya fatura ve iade edebilir..." 4.maddesinde "..Alıcının, sözleşmeye uygun biçimde teslim edilen ve ilgili faturanın alıcı tarafından tebellüğ edilmesi şartına bağlı olarak mal kabul tarihinden itibaren 90 gün vadenin son gününü müteakip her ayın 6'sında olmak üzere alıcının belirleyeceği günde banka havalesi ile satıcının hesabına yatırılacağı..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Davacı ... 5.İcra müdürlüğünün... E sayılı dosyasıyla 01.12.2017 tarihinde yapmış olduğu takipte 394.315,25TL asıl alacak, 1.035,08TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 395.350,33TL sı talep etmiştir.İcra takibinden sonra davalı tarafından 66.234,92TL kabul edilerek ödenmiş,davacı da 394.315TL asıl alacağından ödenen 66.234,92TL' sını düşmüş bakiye kalan 328.080,33 TL' sı asıl alacağına ,1.035,08TL faiz alacağını ekleyerek davasını 329.115,41TL' sı üzerinden açmıştır.
Davacı ve davalının incelenen ticari defterlerinin HMK 222/2.maddesine uygun tutulduğu sahipleri lehine delil vasfına haiz olduğu, davacının ticari defterlerindeki kayıtlarda takip tarihi itibariyle alacak bakiyesinin 511.428,95TL olduğu,davalının ticari defterlerindeki kayıtlara göre takip tarihi itibariyle 336.179,63TL borçlu bulunduğu,her iki taraf kayıtlarındaki farkın davalının iade faturalarının bir kısmının davacı tarafından kabul edilmediği, bir kısmının kayıtlara alındıktan sonra bu defa davacı tarafından iade faturası tanzim edilmek suretiyle davalıya fatura edildiği, davalının iade faturaları kayıtlarına almamasından kaynaklandığı, davacı, davalının iadelerinin haksız olduğunu,ürünlerde herhangi bir bozukluk olmadığını bildirmiş ise de sözleşmenin 3. Maddesinde ki alıcının kendisine teslim edilen malları şartsız ve koşulsuz olarak her zaman satıcıya fatura ve iade edebileceği, düzenlemesi kapsamında iadelerin yapıla bileceği anlaşıldığından davalı kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle davacının 336.179,63TL alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır.
Takip tarihi itibariyle davacının alacaklı olduğu 336.179,63TL'sından davacının kabul etmiş olduğu 66.234,92TL'sının düşümü sonucunda davacının takip tarihi itibariyle kalan asıl alacağının 269.944,71TL olduğu, davalı tarafından kabulü dışında kalan alacak miktarının muaccel hale gelmediği savunmasında bulunulduğu,takip tarihi itibariyle sözleşmenin 4.maddesine göre davacının 336.179,63TL sı alacağının 270.713,95TL sının muaccel olmadığı, bilirkişi tarafından tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve delillerin değerlendirilmesi neticesinde; Davacının takip tarihi itibariyle 336.179,63TL alacaklı olduğu,taraflar arasında akedilen sözleşmenin 4.maddesine göre takip tarihi itibariyle 270.713,95TL sının mucaccel olmadığı bu miktar bakımından davacınının icra takibi yapmakta hukuki menfaati bulunmadığı ancak davalının icra takibinden sonra alacağın 66.234,92TL sını kabul ettiği kabul edilen kısmın davacının 336.179,63TL lık alacağından düşülmesi sonucu bakiyenin 269.944,71TL olduğu,davalının kabul ettiği kısım dikkate alınarak takip tarihi itibariyle 269.644,71TL'sı alacağın muaccel olmadığı,269.944,71TL' sı açısından davacının icra takibi yapmakta hukuki menfaati olmadığı itirazın iptali davaların icra takibine sıkı sıkıya bağlı olduğu davacının icra takibi yapmakta hukuki menfaati bulunmayan 269.944,71TL kısım için açmış olduğu itirazın iptali davasının da hukuki menfaat yokluğu sebebiyle dinlenemeyeceği, davacının, 394.315,25TL asıl alacak talebinden davalının kabul ettiği 66.234,92TL' sını düşerek 329.115,41 TL sı üzerinden davasını açtığı,icra takip tarihi itibariyle 336.179,63TLsı asıl alacağı bulunduğu bu miktarın talep ettiği 394.315TL asıl alacaktan düşümü sonucu davacının 58.135,62TL asıl alacak talebinin yerinde olmadığı,davacı davasını açarken 328.080,33TL sı asıl alacak ve1.035,08TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 329.115,41TL sı üzerinden itirazın iptalini talep ettiği,davacının dava konusu yaptığı 328.080,33TLsı asıl alacaktan takip tarihi itibariyle vadesi gelmeyen 269.944,71TL'sının düşümü sonucu bulunan 58.135,62TL kısımdan davacının alacaklı olmadığı, arada ki bu farkın sözleşmenin 3.maddesine göre davalının iadelerinden kaynaklandığı,davacının aksi yönde bir ıspat vasıtası sunamadığı hüküm vermeye elverişli denetime açık bilirkişi kök ve ek raporları ile anlaşıldığından;Davacının takip tarihi itibari ile vadesi gelmeyen 269.944,71 TL'lik alacağı yönünden takip yapmakta hukuki menfaati bulunmadığından bu kısım yönünden hukuki menfaat yokluğundan davanın reddine, bakiye alacak yönünden ispat edilemeyen davanın reddine, davacının tazminat talebinin reddine,davacının kötü niyetle icra takibi yaptığı ıspat edilemediğinden davalının tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle
1-Davacının takip tarihi itibari ile vadesi gelmeyen 269.944,71 TL'lik alacağı yönünden takip yapmakta hukuki menfaati bulunmadığından bu kısım yönünden hukuki menfaat yokluğundan davanın reddine, bakiye alacak yönünden ispat edilemeyen davanın reddine, davacının ve davalının tazminat taleplerinin reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 54,40 TL harcın peşin alınan 5.620,47 TL harçtan mahsubu ile fazla olan 5.566,07 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davanın hukuki menfaati bulunmayan kısmı yönünden hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücreti ve davanın ispat edilemeyen kısmı üzerinden hesaplanan 8.492,10 TL nispi vekalet ücreti olmak üzere toplam 11.892,10 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 20/02/2020
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI
HARÇ BEYANI
54,40 TL K.H.
5.620,47 TL P.H.
5.566,07 TL B.İ.H.
Bu belge 5070 sayılı kanun kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.