T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/424 Esas
KARAR NO: 2020/209
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/05/2018
KARAR TARİHİ: 05/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunmuş olduğu 08/05/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile dava dışı ... Tic Ltd Şti arasında ... İli, ... İlçesindeki taşınmazda yapılacak mekanik tesisat işleri sözleşmesi akdedildiğini, davalı ...'in projedeki yangın sistemi dahil tüm mekanik tesisat işlerini sözleşmeye uygun , eksiksiz ve kusursuz bir şekilde yapımını üstlendiğini, ancak davalı sözleşme kapsamındaki işlerini sözleşmeye aykırı , eksik ve ayıplı ifa ettiğinden müvekkilinin davalının yaptığı eksik ve kusurlu işleri, asıl işverenin uygun gördüğü başka bir firmaya yaptırmak zorunda kaldığını, bu sebeple iş bu davanın açılmasının zaruri olduğunu, davalının yaptığı işlerde ortaya çıkan ayıpların tesisteki diğer bölümlerde de ciddi zarar verdiğini, sigorta şirketinin karşıladığı zararların müvekkili şirketten talep edildiğini, davalı şirketin kendi kusuru ile sözleşme konusu edimlerini aynen ifa etmemesinden dolayı müvekkili şirketin uğradığı 59.000 EURO tutarındaki müspet zararın tazmini amacıyla TBK 478 uyarınca iş bu davayı açmak zaruriyetinin doğduğunu bildirerek: fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 59.000 EURO tutarındaki malzeme ve işçilik maliyet ve masraflarının işlemiş ve işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, tensip zaptı, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş olup davalı vekili sunmuş olduğu 14/06/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davacı yanın ileri sürdüğü iddiaların gerçek olmadığını, dava konusu uyuşmazlığın müvekkilinin kusurundan değil, davacı yanın teslim edilen eserin bakımlarını gerektiği gibi yapmamasından ya da hiç yapmamasından ve usulune uygun kullanılmamasından kaynaklandığını, oluşan hasarın müvekkiline zamanında bildirilmediğini, davacı yanın kendisine teslim edilen eseri teslim alırken usulüne uygun kontrol etmek ve ondan sonra teslim almak zorunda olduğunu, davacı tarafından müvekkiline gönderilen e-faturayı kabul etmediklerini bildirerek; davanın reddine, yargılama gideri ve vekaletname ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak resen seçilecek bir mali müşavir bilirkişi vasıtasıyla davalının 2015-2016-2017 yıllarına ilişkin ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş, ibraz edilen 02/08/2019 tarihli talimat bilirkişi raporunda; dosya kapsamında yapılan incelemede taraflar arasında bir ticari ilişkinin bulunduğu, ticari ilişkinin dosyaya sunulan sözleşmeye göre yürütüldüğü, davalının davacıya alt yüklenici olarak iş yaptığı, yapılan iş kapsamında davalının herhangi bir alacağının kalmadığı, davacının ileri sürdüğü hususlarla ilgili olarak davalı defterlerinde herhangi bir kayıt, fatura ya da borç bakiyesi bulunmadığı, davacı tarafından talep edilen bedele ilişkin olarak davalı defterlerinde herhangi bir fatura kaydının bulunmadığı, davalı defterlerinde 2018 yılında davacı adına kayıtlı herhangi bir cari hesap kaydı ve cari hesap bakiyesi olmadığı, davalı defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, davalı defterlerinin davacı iddialarını desteklemediği bildirilmiştir.
Mahkememizce ... Asliye Hukuk (Ticaret) Mahkemesine talimat yazılarak resen seçilecek sıhhı tesisat mekanik konusunda uzman 2 makine mühendisi, 1 inşaat mühendisi aracılığıyla mahallinde keşfen inceleme yapılarak su baskını olayına sebep olan arızanın davalının yapmış olduğu işin gizli ayıbından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, ayıplı eksik imalat olup olmadığı, varsa ayıpların açık veya gizli ayıp mı olduğu onarılmasının mümkün olup olmadığı, onarım masrafının ne kadar olabileceğinin tespit edilmesine karar verilmiş olup, ibraz edilen 17/12/2019 tarihli talimat bilirkişi raporunda; su baskını olayına sebep olan arızanın davalının yapmış olduğu işin gizli ayıbından kaynaklanmadığı, ayıplı eksik imalat olmadığı, yapılması gereken testlerin yapılmamasından meydana geldiği, onarılmasının mümkün olduğu, "..." marka redüksiyon kelepçesinin onarım masrafının 500 USD olduğu, su kaçağının meydana geldiği, 25/03/2017 tarihi itibariyle 1 USD'nin 3.5172 TL olduğu ve redüksiyon yenileme onarım tutarının 25/03/2017 tarihi itibariyle 1.758,60 TL olduğu bildirilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 147/6. maddesi gereğince 5 yıllık zamanaşımı süresine tabidir.TBK nun 478.maddesinde de; yüklenici ayıplı bir eser meydana getirmişse, bu sebeple açılacak davaların, teslim tarihinden başlayarak, taşınmaz yapılar dışındaki eserlerde iki yılın; taşınmaz yapılarda ise beş yılın ve yüklenicinin ağır kusuru varsa, ayıplı eserin niteliğine bakılmaksızın yirmi yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağı düzenleme konusu yapılmıştır. Gerek eksik ve kusurlu işlerin giderim bedeli gerekse gecikme tazminatı ve cezai şart alacakları teslim ile istenebilir hale geleceğinden zamanaşımı süresi teslim tarihinde başlayacaktır. Yüklenici davalı tarafından yapılan işin geçici kabulü 31.07.2014 tarihinde yapılmış olup davanın açıldığı 08.05.2018 tarihine kadar TBK 147/6 ve TBK 478 maddelerinde belirlenen 5yıllık zamanaşımı süresi dolmamış olduğundan davalının zaman aşımı itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı ile dava dışı ... Ltd Şti arasında17/07/2013 tarihinde 3M tesisinin kurulması için 1. fazda hafriyat zemin ve iyileştirme temel işleri, 2.fazda genel inşaat işleri, 3.fazda çelik cephe çatı işleri, 4.fazda elektrik ve mekanik tesisat işleri yapımı konusunda çerçeve eser sözleşmesi akdedildiği, sözleşme kapsamında; dava dışı ... şirketinin işveren, davacının yüklenici konumda bulunduğu, işveren tarafından verilen uygulama ve detay projelerine göre uygulanacak yapım teknolojisi esas alınmak suretiyle işin yüklenici tarafından yapılacağı, işverenin işin idari ve teknik kontrollüğü için kontrollük teşkilatının tayin edileceği, sözleşmenin 1.16 maddesinde; yüklenicinin işin tamamını veya bir kısmını kontrollüğün yazılı onayını aldıktan sonra taşeronlara devredebileceği, yüklenicinin taşeronların yapmış olduğu bütün işlemlerden işverene karşı sorumlu olduğunun düzenleme konusu yapıldığı görülmüştür.
Davacı ile davalı ... Ltd Şti arasında akdedilen 06/11/2013 tarihli yüklenici sözleşmesi ile davacının dava dışı ... Ltd Şti ile akdetmiş olduğu 17/07/2013 tarihli çerçeve eser sözleşmesinde yapılması ... Firması tarafından üstlenilen tüm mekanik tesisat işlerinin yapım işi davalı ... Ltd Şti'ne devredilmiştir. Taraflar arasında akdedilen yüklenici sözleşmesinin 1.3 maddesinde; işlerin garanti süresinin geçici kabul tutanağının taraflarca imzalanmasını müteakip 24 ay olduğu, kullanılacak olan malzemelerin, cihazların devreye alınma tarihinden itibaren 24 ay boyunca garanti kapsamında olduğu, 16.maddesinde; işlerin geçici kabulünün yüklenicinin işleri sözleşmeye uygun olarak tamamlamış olması, ... firması ile imzalanmış bulunan eser sözleşmesindeki iş sahibi ve ... arasındaki geçici kabulün yapılmış olması şartıyla yüklenici ... ve ... arasında geçici kabul tutanağının imzalanması suretiyle yapılacağı, geçici kabul tutanağının ...'nın onayına tabi olmak kaydıyla ifa edilen işlerin verimliliğini, güvenli ve emniyetli olarak kullanılmasına engel olmayacak küçük kusur ve noksanların tamamının bedeli, yapılan tüm işlerin bedelinin %5 ini geçmiyor ise taraflarca eksiklikler listesi adı altında düzenlenerek imza altına alınacağı, eksiklikler listesinde yer alan işlerin yüklenici tarafından en geç 7 gün içerisinde giderilmesi gerektiği, aksi takdirde tamamlama süresinde gecikilen her gün için gecikme cezası uygulanacağı, noksan ve ayıplı işler ... tarafından belirlenen süreler içerisinde yüklenici tarafından tamamlanmaz ise ...'nın söz konusu işleri yüklenicinin masraf, risk ve maliyetine yaptırarak yapmış olduğu masrafları gecikme sebebi ile talep edebileceği, cezai şart ile birlikte maruz kaldığı zararları yüklenicinin hak edişlerinden kesebilme veya yüklenicinin kesin teminatını nakde çevirmek suretiyle tahsil edebilme hakkına sahip olduğu, 19.maddesinde; sözleşme konusu işlerin tümünün yüklenicinin garantisi altında olduğu, garanti süresinden önce veya garanti süresi içeresinde ortaya çıkabilecek her türlü ayıptan ve bu ayıpların giderilmesinden yüklenicinin sorumlu bulunduğu, herhangi bir ayıbın varlığının yüklenici tarafından fark edilmesi veya ... tarafından yükleniciye bildirilmesine müteakip yüklenicinin derhal gerekli incelemede bulunarak ayıbı herhangi bir ücret talep etmeksizin gidereceği, ... tarafından saptanan ayıpların giderilmesi ya da tamiri yoluyla ortaya çıkan masraflar da dahil tüm masrafların yüklenici tarafından karşılanacağı, yüklenicinin ... tarafından belirlenen makul bir zaman süresinde ayıpları giderme yükümlülüğünü yerine getirmemesi durumunda ayıbın giderilmesinin ...'nın takdirine göre söz konusu sürenin beklenilmesine hacet bırakmayacak derecede hızlı bir şekilde giderilmesi gerekiyorsa ...'nın söz konusu ayıbı yüklenicinin hesabına ve masrafına olmak üzere kendisi giderebileceği veya 3.bir kişinin gidermesini sağlayabileceği, söz konusu giderim ile ilgili tüm masrafların yüklenici tarafından ...'ya ilk talepte en geç yükleniciye bildirildiği tarihten itibaren 7 gün içerisinde ödeneceği kararlaştırılmıştır.
Davacı, davalının yapmış olduğu yangın sistemi dahil tüm mekanik tesisat işinin sözleşmeye aykırı, eksik ve ayıplı ifa edildiğini, 25/03/2017 tarihinde işin yapılmış olduğu taşınmazda davacının yapmış olduğu eksik, hatalı ve ayıplı imalatlar nedeniyle su basması olayının gerçekleştiğini, dava dışı iş sahibi ... firmasının talebi doğrultusunda eksik, kusurlu işlerin ...'in uygun gördüğü bir firmaya yaptırılmak zorunda kalındığını, su basması hadisesi nedeniyle dava dışı ... firmasının zararını karşılayan ... A.Ş. Şirketi tarafından da müvekkili şirkete ödenen tazminatın rücu edileceğini bildirerek eksik ve ayıplı işlerin 3.bir firmaya yaptırılmasından doğan zararın tazminini talep etmiştir.
Eser sözleşmesi ilişkilerinde sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 474. maddesi hükümlerine göre iş sahibi açık ayıplarda eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz (makul süre içerisinde) eseri muayene ve açık ayıpları ihbar etmek zorunda olduğu, TBK'nın 472/son maddesi hükümleri gereğince ayıbın gizli olup sonradan ortaya çıkması halinde gecikmeksizin (derhal) ayıbı yükleniciye bildirmek zorunda olduğu, aksi halde eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı hükümleri getirilmiştir. Bu hükümler gereğince gerek açık gerek gizli ayıplarda iş sahibinin ihbar zorunluluğu bulunmakta ise de yüklenici eserdeki işçilik, malzeme ve yapımla ilgili açık ve gizli ayıplardan dolayı sorumluluğu garanti ettiği süre için önceden kabul ettiğinden yüklenici lehine olan iş sahibinin ihbar zorunluluğunu aramaktan vazgeçtiği ve garanti süresi içinde ortaya çıkan bu ayıpları ücretsiz olarak gidermeyi sözleşme tarihinde peşinen kabul ve taahhüt ettiği kabul edilmektedir. İş sahibi ihbar zorunluluğu olmaksızın garanti süresi içinde ortaya çıkan açık ve gizli ayıplarla ilgili zamanaşımı süresi içinde seçimlik haklarını kullanarak yükleniciden ayıpların giderilmesini talep edebileceği gibi, aleyhine dava açabilecek ve iş bedelini ayıp giderim bedeli miktarınca ödemekten kaçınabilecektir (Yargıtay 15. H.D. 19.06.2014 gün, 2013/4976 E. 2014/4282 K. sayılı ilamı ile benzer uygulama ve içtihatları)
Sözleşmenin 16.maddesine göre düzenlenen 31/07/2014 tarihli geçici kabul tutanağında; ... projesi kapsamında yapılan tüm işleri ... ve ... tarafından kontrol edildiği, mekanik sistem testleri uygun test yöntemlerine uygun basınç ve zaman aralığında yapıldığı, metraj ve işler kontrol edilerek hak edişlerin yapıldığı, tespit edilen aksaklıkların bulunmadığı, geçici kabulün uygun olduğu belirtilerek tutanağın davacı ve davalı tarafından imzalanmış olduğu görülmüştür.
Sözleşmenin 1.3 maddesi uyarınca garanti süresi geçici kabul tarihinden itibaren 24 aydır. Geçici kabul tutanağı 31/07/2014 tarihinde imzalanmış olduğundan davalının geçici kabul tarihinden itibaren 31/07/2016 tarihinde vermiş olduğu garanti süresi dolmuştur. Geçici kabul tutanağında davacının yapmış olduğu işlere ilişkin herhangi bir ayıp, eksik tespit edilmemiştir.
Davacı tarafından keşide edilen 05/03/2018 tarihli , ... yevmiye numaralı ... 7.Noterliğinin ihtarnamesi ile davalıya yapmış olduğu işte sözleşmeye aykırı eksik ve ayıplı imalatları olduğu, eksik ve ayıplı imalatların yangın tesisatındaki boruların hatalı işçilikle aynı hizada döşenmemesi, boru askı bağlantılarının istenen sıklıkla yapılmamış olması, borular arasında olağandan fazla boşluk olduğu, montaj sırasında boruların kasıntılı olarak bağlanması, soğuk ezme yolu ile yapılan boru livlerinin derinliğinin yetersiz olarak açılması vs.nedenlerle dava dışı ...'e ait projeye konu tesiste 25/03/2017 tarihinde boru hattında flash bağlantısının ayrılması sonucunda şiddetli basınçla dışarıya akan suların zemine hızla yayılması ve yükselmesi ile su baskının meydana geldiği, eksik ve ayıplı ifa edilen işlerin ...'in uygun gördüğü 3.bir şahsa yaptırıldığı bildirilmiştir.
Davalının vermiş olduğu garanti süresi dolduktan sonra eksik ve ayıplı iş yapıldığı davalıya bildirilmiş olduğundan, davalı tarafından yapılan iş de ayıp olup olmadığı ayıp varsa açık ayıp mı, gizli ayıp mı olduğunun tespiti açısından mahallinde keşfen inceleme yaptırılarak bilirkişi raporu düzenlettirilmiş, ibraz edilen raporda; davalının yapmış olduğu işin gizli ayıplı olmadığı, yapılan işte ayıplı eksik imalat bulunmadığı, 31/07/2014 tarihinde geçici kabulü yapılan tesiste 25/03/2017 tarihinde rediksiyon kelepçesinin açılması ile zarar ziyan meydana geldiği, bu kelepçenin yangın tesisatı imal edilip 2 yıl, 7 ay , 23 gün çalıştıktan sonra açılması ve su baskınının meydana gelmesinin gizli ayıba dayanmadığını, zamanında test ve kontrollerin yapılmaması veya yaptırılmamasından kaynaklandığının tespit edildiği görülmüştür.
Davalı tarafından, davacı ... şirketinin çalışanı ... tarafından davalı ... firmasına gönderilen e-mail 6 nolu delil olarak dosyaya sunulmuş; e-mailin yapılan incelemesinde; ... işletme yetkililerinin defalarca uyarılmasına rağmen en azından yangın pompaları için periyoduk bakım sözleşmesini halen yapmadıklarını, pompa set değerlerinin projeye uygun olarak teslim edildiğini gösteren tutanak sonrası işletmesel hata veya mekaniksel bir arıza sonucu basınç değerlerinin set değerinin üzerinde çalıştığı, ...'in bakım sözleşmesi konusunda bir şekilde ikna edilmesi gerektiği, nasıl bir yol izlenmesi konusunda görüşe ihtiyaç olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Davalı tarafından dosyaya 6 no.lu delil olarak ibraz edilen e-mail de Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu ibraz edilen rapordaki gerekli kontrollerin ilgililerce yapılmadığı yolundaki görüşünü desteklemiştir.
Tüm dosya kapsamı ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davalı tarafından yapılan işin eksik ve ayıplı olmadığı, yapılan işte herhangi bir gizli ayıbın bulunmadığı, meydana gelen arızanın yapılması gerekli olan test ve kontrollerin zamanında yaptırılmamasından kaynaklandığı, davalıya yüklenebilecek bir kusurun bulunmadığı hüküm vermeye elverişli denetime açık bilirkişi raporu ile anlaşıldığından açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 54,40 TL'nin, peşin alınan 5.182,30 TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan 5.127,90 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 29.549,34 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 67,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341.maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.05/03/2020
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI
HARÇ BEYANI
K.H: 54,40 TL
P.H: 5.182,30 TL
İ.H: 5.127,90 TL
DAVALI GİDERİ: 67,50 TL
Bu belge 5070 sayılı kanun kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.