T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/61 Esas
KARAR NO: 2021/675
DAVA: Çekin veya Bedelinin İstirdatı
DAVA TARİHİ: 19/01/2018
KARAR TARİHİ: 28/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin merkezinin bulunduğu ... adresinde 13.06.2017 tarihinde gerçekleşen hırsızlık neticeside müvekkili şirket kasasında bulunan 34 adet müşteri çeki 36 adet müvekkili şirkete ait boş çek yaprağı ile çeşitli miktarda Türk Lirası ve döviz çalındığını, hırsızlık suçu ile ilgili olarak ... Cumburiyet Başsavcılığı ... sayılı soruşturma dosyası derdest olup soruşturma devam ettiğini, çalınan müşteri çekleri ile ilgili olarak ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı ile çek iptali davası açılmış ve ihtiyati tedbir mahiyetinde ödeme yasağı kararı alındığını, davalı ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne vermiş olduğu müdahale dilekçesinde davaya konu çekin meşru hamili olduklarını beyan ettiklerini, davalı taraf davaya konu çekin yasal hamili olmadığını, dava konusu çek halen davalının zilyetliğinde olduğunu, çekin icra takibine konma ihtimali bulunmadığını, çek bedeli keşidecinin hesabında bloke edildiğini, faktoring sözleşmesinin konusunu oluşturan alacağın bir ticari ilişkiye dayanmadığını, sunulan faturanın sahte olduğu ve sevk irsaliyesi bulunmadığının aşikar olduğunu, bu nedenle dava konusu çeke dayanarak yapılacak icra takibinin tedbiren durdurulmasını talep etmek zorunluluğu doğduğunu, arz edilen nedenlerle öncelikle çekin icra takibine konu edilmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava konusu çekin müvekkile iadesine karar verilmesini, iade edilmediği taktirrde davalının müvekkili şirkete dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiz oranı ile birlikte 25.000 TL ödemesine karar verilmesini, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; müvekkili şirket faktöring işlemini yaparken sadece alacağın faturaya dayalı olup olmadığını, devir ve temlik aldığı çekin ciro silsilesinin muntazam olarak birbirini takip edip etmediğini incelemekle yükümlü olduğunu, çek üzerinde yer alan imzaların sahte olması vb. hususlar ciro silsilesinin sıhhatini etkilemeyeceğini, müvekkili tüm yasal mevzuata uygun olarak işbu davaya konu edilen çeki devir ve temlik aldığını, müvekkilinin kötü niyetli olduğunu da davacı tarafından ispat edilemediğini, davacının işbu dava ile ileri sürmüş olduğu iddialarını müvekkili şirkete yöneltebilmesi için, müvekkili şirketin davacıya âit “çeki iktisap ederken bile bile davacı borçlunun zararına hareket ettiğinin” kanıtlanmış olması gerektiğini, müvekkili şirketin alacağın temlikinde izlemekle yükümlü olduğu tüm usul ve esasları harfiyen yerine getirdiğini, müvekkili şirket ile dava dışı faktoring müşterisi ...Tic. Ltd. Şti. arasında yapılmış olan faktoring işleminin tamamen yasadaki kurallara uygun olduğunu, davacının işbu dava temelinde ileri sürmüş olduğu defilere müvekkili şirketin muhatap olmayacağı gözetilerek, davanın Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9. Maddesinin 3. Fıkrası ile Türk Ticaret Kanunu'nun 687 ve 792/1 maddeleri gereğince davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretininde davacı tarafa yükletilmesini istemiştir.
Mahkememizce dava konusu ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile ... CBS ... soruşturma sayılı dosyaları dosyamız arasına celp edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla mali müşavir ile akademisyen bilirkişi heyetine tevdii edilen dosyaya 09/04/2019 tarihinde tanzim olunan bilirkişi raporunda özetle;
MALİ İNCELEME
Davacı Ticari Defterleri;
Davacı tarafından sunulan ticari defter tasdik bilgileri raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.
Davacı tarafın 2017 yılı ticari defterlerinin 6102 SY 64.md.sinin 3.fıkrası son cümlesi kapsamında 06 Haziran 2013 Tarihli Resmi Gazete Sayı: 28669 ile yapılan değişikliğin 15/a md.si kapsamında tasdiklerinin süresi içersinde yapıldığı, HMK 222./2 maddesi kapsamındaki koşulları taşıdığı belirlenmiştir.
Davalı Ticari Defterleri;
Davalı tarafından sunulan ticari defter tasdik bilgileri raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.
Davalı şirketin 2017 yılında E.DEFTER uygulamasına geçtiği,
Maliye Bakanlığının (1) Sıra No’lu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre; Gerçek ve Tüzel kişiler için “Elektronik defter tutma sürecinde hesap döneminin ilk ayının beratının alınması açılış onayı, son ayının beratının alınması ise kapanış onayı yerine geçecektir.” hükmü bulunmaktadır. Berat yükleme süresi, ilgili olduğu ayın takip eden üçüncü ayın son gününe kadar olduğundan, bu süreler içerisinde yapılan hesap döneminin ilk ayına ait berat yüklemeleri açılış onayı yerine geçecektir. Aynı tebliğe göre, Gerçek ve Tüzel kişiler için “Elektronik defter tutma sürecinde hesap döneminin son ayının beratının alınması kapanış onayı yerine geçecektir.” Hükmü bulunmaktadır. Buna göre şirketin 2017 yılına ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdikleri yasal süresinde yaptırılmış olduğu ve usulüne uygun tutulduğu görülmüştür. HMK 222./2 maddesi kapsamındaki koşulları taşıdığı belirlenmiştir.
Davacı Sunulan Kayıtları uyarınca tespit edilenler;
Davacı tarafından incelemeye sunulan kayıtlar incelenmiş olup , aşağıdaki tespitler yapılmıştır.
Çekin Alınışına İlişkin Kayıtları :
Davaya konu ...bank ... Şubesi ... hesap nolu ... nolu 31.12.2017 vadeli 25.000 TL tutarındaki çekin 02.06.2017 tarih ve.. tahsilat makbuzu no ile ...’dan alındığı,
... tarih ve ... yevmiye nolu kayıt ile 120.01.064 ... hesabına alacak ve alınan çekler hesabına giriş kaydı yapıldığı mevcuttur.
Çekin Alındığı ... ile olan ticari ilişkiye ilişkin tespitler :
Davacı kayıtlarına çekin alındığı kayıtlı ... hesabı incelendiğinde , taraflar arasında 2017 öncesinden ticari ilişki mevcut olduğu, 2017 yılında ...’ya tanzim edilen faturalar ve alınan çek ve gelen havaleler ile ticari ilişkinin devam ettiği mevcuttur.
Çekte ciranta ...’dan sonraki ciranta olarak görülen ... ilişkin davacı sunulan kayıtları incelendiğinde bu firmaya ilişkin kayıt mevcut olmadığı görülmüştür.
Davalı Kayıtları Uyarınca Tespit Edilenler :
Faktoring Sözleşmesi (02.12.2016)
.... ile ... Ltd. Şti. arasında 02.12.2016 tarihli fakoring sözleşmesi imzalandığı,
Alacak Bildirim Formu (28.06.2017)
... tarafından 28.06.2017 tarihli Alacak bildirim formu ile aşağıdaki fatura bilgileri kapsamında 25.000 TL tutarı faktöringe konu ettiği, ...’ya tanzim edilen 25.110 TL tutarında fatura olduğu,
Ödeme araçları Tevdii Bordrosu/ Ön Ödeme Talimatı
Faktoring işlemine ilişkin ödeme araçları tevdi bordrosu ile 25.000 TL tutarlı çekin verildiği,
Formun devamındaki ön ödeme talimatı ile 21.447,50 TL ‘lik tutarın ... şirketinin banka hesabına havale edilmesine ilişkin banka talimatı olduğu mevcuttur.
Faktoring Şirketi Kayıtlarına Göre Tespit Edilenler:
Fatura Kaydı :
Faktoring şirketi kayıtlarında faktoring işlemine konu faturanın ... tarih ... nolu yevmiye ve ... referans no ile kayıtlandığı,
Çek Giriş Kaydı :
Davaya konu çekin ... tarih ve ... nolu yevmiye kaydı ile kayıtlandığı,
Faktoring Masrafları Kaydı :
Faktoring işlemine ilişkin davalı tarafından 28.06.2017 tarihinde tanzim edilen faktöring hizmet bedeli, komisyon ve BSMV toplamı 3.552,50 TL tutarın, ... tarih ve ... yevmiye ve ... referans nolu kayıt ile kayıtlandığı,
Faktoring Ödeme kaydı :
Faktoring şirket tarafından ... Tekstil firmasına 28.06.2017 tarihinde yapılan 21.447,50 TL tutarındaki ödemenin ... tarih ... yevmiye ve ... referans no ile kayıtlara alındığı mevcuttur.
Çekin Bedelinin Ödenmesine İlişkin :
Davalı tarafından sunulan ... firmasına ilişkin cari hesap dökümü ve dekont sureti uyarınca, 14.02.2018 tarihinde “... 5.İcra Müd.... Dosya Alacağı” açıklaması ile Ulusal Faktoring hesaplarına Av. masrafı ile birlikte 25.989,46 TL ödeme yapıldığı mevcuttur.
Davacı ve davalı kayıtlarının incelenmesi Neticesinde :
Davacının kayıtlarında, davaya konu çekin ...’dan 20.06.2017 tarihinde ticari ilişki kapsamında alındığı, çekin üzerinde ...’dan sonraki ciranta olan ... ile ilgili kayıt mevcut olmadığı,
Davalı kayıtlarında, ...’in ...’ya tanzim ettiği faturanın, davaya konu çekin 28.06.2017 tarihinde davalı şirkete teslim edildiği ve davalı ... firmasına faktöring işlemleri neticesinde 21.447,50 TL tutarında ödeme yapıldığının kayıtlı olduğu,
Davaya konu çeke ilişkin 14.02.2018 tarihinde “ ... 5.İcra Müd.... ... Dosya Alacağı” açıklaması ile... hesaplarına Av. masrafı ile birlikte 25.989,46 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.
Dosya Mevcudu :
Faktoringe Konu Faturanın Vergi Dairesine beyan edilip edilmediğine ilişkin :
... Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün 07.02.2018 tarihli müzekkereye cevap yazısı ile ... Şti.‘ne ait 2017 yılı BA (Alış) BS(Satış) formalarını gönderilmiş olup, formlar incelendiğinde ,
2017 yılı BS formunda, ... tarafından ...’ya tanzim edilen faktöringe konu faturanın 13. sırada (KDV hariç 23.250 TL olarak ) mevcut olduğu görülmüştür.
Davaya konu çekin ön ve Arka yüzü :
Davaya konu çekin ön ve arka yüzü aşağıdaki şekildedir.
Banka/ŞubeHes.NoÇek NoKeşide TarihiTutar
...bank/... ......31.12.2017 25.000,00
02.01.2018 ...bank yazısı
...Ltd. Şti. ...Tic....Tic.Ltd.Şti. ... İş bu çek hakkında ... 3ATM ...tarih ...sayılı ödeme yasağı kararı bulunduğundan üzerinde hiçbir işlem yapılmamıştır.
... 3 ATM ... E. Kıymetli Çek iptali Davası Bir kısım Uyap Çıktısı :
Davacı tarafından .... 3 ATM ‘de ... tarihinde kıymetli evrak iptali davası açılmış olduğu,
Mahkemece 22.06.2017 tarihli tensip tutanağında, ticaret içil gazetesinde ilan edilmesine, ilgili bankalara yazı yazılmasına karar verildiği,
28.06.2017 tarihinde ödemeden men yasağına karar verildiğine ilişkin banka yazıları olduğu,
Dosyaya sunulan uyap çıktılarında görülmüştür.
... Cumhuriyet Başsavcılığı ... CBS soruşturma dosyası uyap çıktısı :
Dosyaya ilişkin bir kısım uyap çıktıları mevcut ise başvuru dilekçesi, başvuru tarihi belli olmayıp, sunulu çıktılarda hırsızlık olayının 13.06.2017 tarihinde gerçekleştiği mevcuttur.
GENEL DEĞERLENDİRME
Dava, dava konusu çekin çalınmış olduğu bu nedenle iadesi istemine ilişkindir. Davalı, dava konusu çeki ciro yoluyla devralmıştır. İlke, kambiyo senetlerinin temel ilişkiden bağımsız (soyut) olması ve borçlunun temel ilişkiden doğan defi ve savunmalarını senedi ciro ile devralan hamile karşı ileri sürememesidir. TTK. m. 687/1 hükmü, bu kuralın istisnasını “hâmilin poliçeyi (çeki) iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması” şeklinde ifade etmektedir. Diğer bir anlatımla hamil, çek kendisine ciro edilirken bu ciro sonucunda borçlunun (keşidecinin) cirantaya karşı sahip olduğu bazı savunmaları kaybedeceğinin bilincinde olmalıdır.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu 13.12.2012 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu kanunun 9/3 maddesinde de, Ticaret Kanunu’nda yer alan hükümlere paralel olarak “faktoring şirketi bile bile borçlunun zararına hareket ederek kambiyo senedi iktisap etmemiş ise şahsi def'ilerin faktoring şirketine karşı ileri sürülemeyeceği” belirtilmiştir. Buna göre faktoring şirketleri, fatura tevsiki ile birlikte, çeki ciro yolu ile temlik alabilecektir. Faturadaki malların teslim edilip edilmediği, malların bedellerinin ödenip ödenmediği veya çekin teminat amaçlı verilmiş olup olmadığı gibi iddialar faktoring şirketine karşı ileri sürülemeyecektir. Bunun istisnası ise faktoring şirketinin bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması halidir. Çeki faktoring şirketine ciro edenin kötü niyetli olması önemli değildir. Önemli olan faktoring şirketinin bunu bilerek borçlunun zararına hareket etmiş olması gerekir. Buna göre mevcut davada, faktoring işlemlerinde davalı ... şirketinin davacının bile bile zararına hareket ettiğinin de ispatlanması gerektiği açıktır.
Somut olayda olduğu gibi çekin çalıntı olduğuna ilişkin bir iddia da kişisel bir def’i oluşturup bu yöndeki iddianın da cirantaya karşı ileri sürülebilmesi için cirantanın kötünüyetli olduğunun kanıtlanması gerekir. Gerçekten de, yukarıda ifade edilmiş olduğu üzere, çekte de uygulama alanı bulan TTK. m. 686/1 hükmüne göre: “ Bir poliçeyi elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa da kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde, yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar bu hususta yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse son ciroyu imzalayan kişi, poliçeyi beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır”. Davalı ... şirketinin dava konusu çek üzerindeki hakları müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşılmaktadır. Yine çekte de uygulama alanı bulan TTK. m. 687/1 hükmüne göre: “Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun”. Bu durumda, davacı tarafından, çekin çalıntı olduğunun ve bu hususun da davalı ... şirketi tarafından bilindiğinin, buna rağmen bile bile çeklerin devir alınarak tahsil için bankaya ibraz edildiğinin, dolayısıyla da bir kötüniyetin bulunduğunun ispat edilmesi gerekir.
Davacı tarafından, çekin çalıntı olduğu ve bu hususun da davalı tarafından bilindiği, buna rağmen bile bile çekin devir alınarak tahsil için bankaya ibraz edildiği, dolayısıyla da bir kötüniyetin bulunduğu hususları geçerli delillerle ispat edilememiştir. Yakarıda, mali inceleme bölümünde de ifade edilmiş olduğu üzere, davalının dava konusu çeki bir faktöring sözleşmesine istinaden aldığı, faktöring sözleşmesine konu hizmetleri fatura karşılığında ifa ettiği de anlaşıldığından, davalının kötüniyeti olduğunun kabulüne olanak bulunmamaktadır.
Bilirkişi raporunun usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi neticesinde tarafların beyan ve itirazlarının dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla kök raporu hazırlayan mali müşavir bilirkişiye tevdii edilen dosyaya 15/12/2020 tarihinde tanzim olunan bilirkişi ek raporunda özetle; Faktoring İşlemleri Açısından, davalı ... şirketinin yapmış olduğu 02.12.2016 tarihli faktoring sözleşmesine dayalı olarak 28.06.2017 tarihinde müşterisi olan ... firması tarafından ...– ... firmasına tanzim edilen 19.06.2017 tarihli faturaya istinaden faturaya dayalı olarak işlem yaptığı, 28.06.2017 tarihli Alacak Bildirim Formunu müşterisine imzalattığı, ancak faturada VUK düzenlemeleri kapsamında irsaliye numarası bulunmadığı, yukarıdaki madde 5-1/a uyarınca borcun teyit edilmesini sağlayıcı yeterli inceleme yapmadığı,
Faktoring şirketinin faturaya ilişkin 5-1/a kapsamında inceleme eksiği bulunduğu, işlemin tarafı olan fatura borçlusu .../... firmasına ilişkin söz konusu faturadaki eksiklikten kaynaklı Yönetmelik uyarınca araştırma yapması gerektiği, bu araştırmanın yapıldığına dair dosya bilgi mevcut olmadığı, Sayın Mahkemece faturaborçlusu şirket defterlerindeki yapılan incelemede söz konusu faturanın borçlusunun fatura düzenleyen ile ticari ilişkisi mevcut olmadığı tespit edilmiş olup, bu tespitler kapsamında davalının ağır kusurlu olduğu, faktoring işlemine ilişkin Yönetmelik hükümlerine uygun faturaya dayalı olsa bile, fatura konusu borcun gerçekliğine ilişkin yeterli istihbarat çalışması yapılmadığı yönünde değerlendirilerek Yönetmelik Hükümlerine uygun davranmadığı sonucuna varılmasında takdirin Mahkemeye ait olacağı, faktoring şirketinin ağır kusurlu olduğu iddiasının incelenenler kapsamında takdirinin Mahkemeye ait olacağı sonucuna varılmıştır.
İstirdata Konu Çekin davadan sonra ödendiğine ilişkin;
Dosyada, davalı ... şirketine 19.01.2018 dava tarihinden sonra 14.02.2018 tarihinde “... 5 İcra ... ... dosya alacağı” açıklaması ile ... / ... tarafından 25.989,46 TL ödeme yapıldığına ilişkin dekont sureti mevcuttur.
Dava konusu çekin davadan sonra davalıya ödendiği , ... / ... tarafından yapılan ödemenin hangi şirket adına yapıldığı bilgisinin dekont üzerinde mevcut olmadığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; davacı tarafın davaya konu çeki kaybetmesi neticesinde ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin dosyasında çekin iptali davası açtıktan sonra ibraz eden kişinin ortaya çıkması nedeniyle çalıntı çek iddiasıyla açmış olduğu çekin iadesi aksi halde çek bedelinin davalıdan istirdatına dair açılan davadır.
Davaya konu ...bank ... Şubesi ... hesap nolu ... nolu 31.12.2017 vadeli 25.000 TL tutarındaki çekin keşidecinin ... şirketi, lehtarının ... şirketi, cirantaların sırasıyla ...-... şirketi, son hamilin davalı ... şirketi olduğu, çekin süresinde 02/01/2018 tarihinde ibraz edildiği, ancak ... 3 ATM ... Esas sayılı Çek İptali Davasında 28/06/2018 tarihinde verilen ödeme yasağı kapsamında ödeme yapılmadığı tespit edilmiştir.
Davacı çekin ilk ciranta ...-...'dan kendilerine geçtiğini ve daha sonra kasadan çalınarak kendi cirosu olmadan ciro edildiğini, bu yüzden çek üzerinde cirosunun bulunmadığını, davalı ... şirketinin yeterli araştırma yapmadığı gerekçesiyle ağır kusurlu ve kötüniyetli olduğunu iddia etmiştir.
Ticaret Kanunu ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu hükümlerine göre ciro yoluyla dava konusu çeki devralan davalı ... şirketine karşı davacının çek keşidesine mesnet teşkil eden borç ilişkisine ait defileri ileri süremeyeceği, davalı Factoring şirketinin iyi niyetli yetkili hamil olduğu, dava konusu çeki iktisap ederken bile bile borçlu zararına hareket ettiği hususunun kanıtlanamadığı, bu nedenle davacının talebinin kabulüne olanak bulunmadığı kök bilirkişi heyet raporunda tespit edilmiştir.
Ek incelemeye konu dava dışı ..../... firması defterleri üzerinde yapılan tespitler kapsamında ve kök rapordaki tespitler uyarınca; dava dışı ... firmasının kayıtlarının incelenmesi neticesinde davaya konu çekin ... firmasından ticari ilişki kapsamında alındığı ve aynı tarihte davacı ... firmasına ticari ilişkisi kapsamında verildiği, faktoring şirketinin müşterisi olan ... ile ilgili herhangi bir kayıt hesap mevcut olmadığı, faktoringe konu edilen faturaya ilişkin dava dışı ... /... firmasında herhangi bir kayıt mevcut olmadığı, ek incelemeye sunulan dava dışı ... /... ticari defterleri kapsamında tespit edildiği, davacının davalı ... şirketinin faktoring işlemi sırasında yeterli istihbarat yapmadığı ve ağır kusurlu olduğu yönünde bildirdiği hususlarda Mahkemece dinlenen şahit ifadesi ile faktoring sözleşmesi, fatura ve diğer dosyaya sunulu hususlara göre davalının ağır kusurlu olduğu ek mali raporda belirtilmiştir.
Dava dosyasına davalı tarafından sunulan faktoring ilişkisine konu belgelerin incelenmesinde tevsik edici mahiyetteki faturalarla dava konusu çekin uyumlu olduğu, geçerli bir faktoring ilişkisinin kurulduğu, dava konusu faturanın sahte olduğuna dair ilgili vergi dairesince yapılmış bir tespitin bulunmadığı gibi dava dışı ... şirketi tarafından faktoring ilişkisine konu faturanın vergi dairesine bildiriminin yapıldığı ek mali raporda tespit edilmekle davalının usulüne uygun olarak faturayı temlik aldığı kanaatine varılmıştır. Dava dışı ... / ... firması yetkilisinin tanık sıfatıyla alınan beyanında çekteki imzasının inkar edilmediği, davalının kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğuna dair doğrudan bir bilgisinin bulunmadığı, dosya kapsamında bu yönde başkaca da bir delilin bulunmadığı, ciro yoluyla dava konusu çeki devralan davalı ... şirketine karşı davacının çek keşidesine mesnet teşkil eden borç ilişkisine ait çalıntı çek def'ini ileri süremeyeceği, davalı Factoring şirketinin iyi niyetli yetkili hamil olduğu, dava konusu çeki iktisap ederken bile bile borçlu zararına hareket ettiği hususunun kanıtlanamadığı anlaşılmakla çekin iadesi davasının reddine karar verilmiştir.
Çek bedelinin 14/02/2018 tarihinde dava dışı ... şirketi tarafından davalıya 25.989,46 TL olarak ödendiği davalı tarafından sunulan ödeme dekontundan anlaşılmıştır. ... Genel İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasından 10/05/2021 tarihinden mahkememize verilen cevabi yazıda ise icra dosyasına yatırılan böyle bir ödemenin bulunmadığı belirtildiğinden yapılan ödemenin haricen yapılan bir ödeme olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafça dava konusu çekte şirket adına yapılan bir ciro olduğunun ispatlanamadığı, dava konusu çeklerde ciro silsilesinde kopukluk olmadığı, davacıdan sonraki cirantaların imzalarının imzaların istiklali ilkesi gereğince geçerli olduğu ve kambiyo senetlerinin mücerretliği ilkesi gözetilerek yukarıda açıklanan gerekçelerle davalının kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğu ispatlanamadığından ve ödemenin dava dışı şirket tarafından yapılması nedenleriyle davacının çek bedelinin istirdatı davasının reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının çekin iadesi davasının REDDİNE,
2-Davacının çek bedelinin istirdatı davasının REDDİNE,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 426,94 TL harçtan mahsubu ile bakiye 367,64 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK. 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/09/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."