T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/625 Esas
KARAR NO: 2019/813
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 05/07/2018
KARAR TARİHİ: 18/09/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacının mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesi özetle; davalı ile Eylül 2017 ayı içinde kendi şirketinde çekmiş olduğu uzun metraj sinema filminin post prodüksiyonu için kurgu, montaj, ses, tasarım, dcp kopya, fragman yapımı, müzik montajı dahil olmak üzere eksiksiz şekilde davalıya 60 gün içerisinde teslim edeceğine dair sözleşme yaptıklarını, sözleşme karşılığı 25.000,00 TL'nin 12/03/2018 tarihinde ödenmek üzere peşin olarak yazılıp teslim edildiğini, ancak davalının fatura kesip yollamadığını, ödemeden 2 gün sonra davalının filmin kopyalarının olduğu görüntüleri teslim aldığını ancak daha sonra arayarak bu işi yapmayacağını, çeki ve hard diski teslim etmeyeceğini bildirdiğini, sözleşmeyi yapan davalı tarafından mağdur edildiğini, çekin tahsil günü geldiğinde işi yapmayan davalının 1.600,00 TL çek teminatını tahsil ettiğini bildirmekle 25.000,00 TL'lik çekin iptalini, 1.600,00 TL çek teminatının davalıdan alınarak tarafına verilmesini, tüm mahkeme masraflarının davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak tensip zaptı ve dava dilekçesinin tebliğ edildiği görülmekle davalının mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesi özetle;02/01/2018 tarihinde davacı ile sözleşme yaptıklarını ve bu sözleşme karşılığında davacının kendilerine 25.000,00 TL bedelli çeki teslim ettiğini ancak yaptıkları araştırma sonucunda çekin karşılığının bulunmadığını ve davacının daha önce de yazmış olduğu çekleri ödemediğini, davacıya durumu bildirdiklerini ancak davalının iş bitene kadar parayı nakit olarak getireceğini, kendisinin ödeme almadığı içinde fatura kesmediğini, mart ayında filmin işlemlerinin bittiğini, renk ve ses tasarımı için para ödemesi gerektiğini bildirdiğini, davacının 3 ay süre istediğini, mart ayının sonunda davacıya bir kopya gönderdiğini, parasını almak için mayıs ayına kadar beklediğini ancak ödeme yapılmayınca çeki yazdırdığını bildirmiştir.
Mahkememiz dosyası toplanan deliller ışığında bilirkişi heyeti olan bilgisayar mühendisi ..., mali müşavir ... ve sanat ve tasarımcı ...'a tevdii edilmiş olup, bilirkişilerin mahkememize sunmuş olduğu 05/08/2019 tarihli bilirkişi raporunda; ... Filminin kaba montajlanmış halidir. Renklendirme ve ses miksajı olmadan ön izleme olarak düşük kalitede video çıkışıdır. Videonun çerçeve ölçüsü 720x 576 pikseldir. Süresi.... Dosya boyutu ... . Videonun üzerinde çalışılmaya devam edileceği, aşağıda maddelendirilmiş bir takım ibarelerden bellidir: Sayı ile sahneler tanımlanmış, video üzerinde montaj içeriğiyle ilgili yazılı notlar bulunduğunu, renklendirmeye dair bir uygulama yapılmadığını, ses miksajı ve müzik olmadığını, bir sinema filminde bulunan jenerik ve Roll Caption (çalışanlar dizelgesi) bulunmadığını, ... ve ... arasında yapılan ... Anlaşmasına göre, filmin kurgu, renk, ses tasarım ve DCP kopyasının yapımcıya teslim edilmesi DVD’ de sunulan ... dosyası , talep edilen "..." versiyon özellikleriyle örtüşmemektedir. Bir filmin sinemada gösterilmesi için, filmin en kaliteli “master export”undan dönüştürülen "DCP" versiyona ihtiyaç vardır. DCP versiyon minimum 1920 x 1080 piksel olmalıdır. ... çerçeve ölçülerinde olduğundan çerçeve ölçüsü ve kalitesi olarak sinemada gösterime uygun değildir. Bu video master yayın kopyası olamaz; bunu videonun üzerinde yazılı olan transparan şeklindeki '...' ibaresinden anlamak mümkündür. Bu ibare sektörde genellikle “ön izleme” için kullanılan bir yöntemdir. ... Proje Dosyası ana klasörünün içinde, ... Programı’na ait dosyalar tespit edilmiştir. ... Programı, bir video montaj programıdır. HD, HDV, SD gibi çözünürlüklerin yanında son teknolojiye uygun olarak 4K ve 8K desteği bulunan profesyonel bir yazılımdır. ... sinema filmleri montajlamaya uygun profesyonel bir programdır. Bu dosyalar ... Montaj Programına ait proje dosyalarıdır. Farklı tarihlere ve boyutlara sahip 15 adet proje dosyası bulunmaktadır. Dosyaların Edius programına ait dosyalar olduğu görülmüştür. Buradaki program proje dosyaları, ham görüntülerle montaj yapıldığını belirlemektedir. Proje dosyaları tarihsel ve içerik olarak ilerlemektedir. Dosya boyutu en yüksek olan proje tarih olarak da en yakın tarihi vermektedir. 22.03.2018 tarihli / 1.456 kb lık '..._14_03' proje dosyası çalıştırılıp incelendiğinde, bu dosyanın ... filminin montaj proje dosyası olduğu görülmüştür. Proje dosyasının içinde birden fazla çalışma sekansı bulunmaktadır. Proje dosyası detaylı incelendiğinde, "..." isimli sekans'da ... filminin 01.56.06 lık (116 dk) master montajı yapıldığı görülmüştür. DVD’nin içinde bulunan ... dosyasının "..." sekansından çıkış alındığı belirlenmiştir. ... üzerinde çalışılmaya devam edileceği bir takım ibarelerden bellidir.: Sayı ile sahneler tanımlanmış, video üzerinde montaj içeriğiyle ilgili yazılı notlar bulunduğunu, renklendirmeye dair bir uygulama yapılmadığını, ses miksajı ve müzik olmadığını, bir sinema filminde bulunan jenerik ve ... (çalışanlar dizelgesi) bulunmadığını, ... sinema filminin montaj çalışmasının bir sinema filmi için uygun olabilecek profesyonel bir montaj programı olan ... ıle yapıldığı; ancak bu çalışmanın bir sinema filminin ön izlemesine uygun kaba montaj niteliğinde olduğu; profesyonel sinema gösterimine uygun şekilde tamamlanmadığı saptanmıştır. Yapılan çalışmada ses miksajı, müzik, renklendirme, jenerik yazıları eksik olduğunu, DVD'de yer alan ... çıkışı yine DVD’ de yer alan 22.03.2018 tarihli / 1.456 kb ..._14_03 montaj proje dosyasından oluşturulmuştur. Filmin ham görüntülerinin ... marka "..." modelli profesyonel film kamerası ile 2048 x 1152 2K çözünürlükte / 16:9 formatında çekildiği, montaj proje dosyalarının uzantılarından tespit edilmiştir. Ancak DVD montajı kaba montajı içerdiği ve ön izleme niteliğinde olduğu için düşük kaliteli şekilde 720 x 576 çözünürlükte 4:3 formatında çıkış alınmıştır ve dosya büyüklüğü 1.04 GB’ tır. DVD'de sunulan düşük kaliteli çıkış wetransfer ile gönderilebilecek niteliktedir, ancak ... marka "..." modelli profesyonel film kamerası ile 2048 x 1152 2K çözünürlükte / 16:9 formatında çekilen bir sinema filminin tamamlanmış master çıkışı en az 1920 x 1080 çözünürlükte olmalıdır. Bu da, 116 dakikalık bir sinema filmi için ortalama 100 ila 300 GB arasında değişiklik göstermektedir ve bu boyutta bir dosya da, 100 ila 300 GB datayı depolayabilecek aygıtla(storeclar) teslim edilmelidir; ... böyle bir kapasiteye sahip değildir. ... data aktarım programı ile bu büyüklükte(100-300 gb) bir verinin aktarılması mümkün olmadığını ve davalı sözleşme gereği anlaşılan film kurgu ses tasarım color ve dcp kopya yapım işlerinden, film kurgu ve ön çalışmalarının (kaba montaj) yapıldığı tespit edildiğini, Davalı tarafından incelemeye ticari defter sunulmadığını, Davacı ve davalı arasında bir eser sözleşmesi olduğu, buna göre davacı, davalı tarafından işin tamamlanmadığı ve tamamlanmayan iş sebebiyle peşin olarak sözleşmeyle verilen çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Çekin ilk düzenlenme tarihi 12.03.2018 olarak taraflarca bildirilmiştir, sözleşmeye göre 60 gün içersinde davalının işi tamamlayıp teslim etmesi gerekmektedir , 02.01.2017 (2017 ? – davalı 02.01.2018 olarak bildirmiştir.) tarihli sözleşme ile davacının Eylül 2017 tarihinde çekimini yaptığı uzun metraj sinema filmi, davalı tarafından post prodüksiyon ,kurgu, montaj ,ses tasarım , dcp kopya fragman yapımı ile müzik montajı dahil gösterime hazır hale getirilerek teslim edilmediği tarafların kabulündedir. Davalı almış olduğu 12.03.2018 tarihli çekin ödenmediğini, karşılıklı mutabakat ile çekin tarihinin 20.05.2018 olarak paraflandığını, davacının çeklerinin ödenmediğini öğrendiklerinden dolayı faturasını kesmediğini , hatta çekin uzatılması için 25.000 TL yerine 30.000 TL ödeme yapmayı teklif ettiğini , işin bitirilebilmesi için ses ve color stüdyolarına 15.000 TL ödeme yapması gerektiğini , davacının ödeme yapmaması sebebiyle işi tamamlamadığı hususlarını bildirmiştir. Teknii bilirkişimiz tarafından davalının sunmuş olduğu yapmış olduğu işe dair CD içeriğinde 22.03.2018 tarihli dosyanın oluşturulduğunu tespit etmiştir, ancak işin ilk montaj aşaması dışında kalan kısmın tamamlanmadığı anlaşılmıştır. Davalı tarafın 60 gün içersinde işi teslim etme yükümlülüğü söz konusudur. İşinbedeline dair kararlaştırılan tutarı sözleşmenin yapılması ile çek olarak almıştır. Davalının 60 gün içersinde işi tamamlamadığı , davalıya verilen çekin ödeme tarihinin ödeme süresinin iki ay sonrasına uzattığı, ancak işin süresinin uzatılıp uzatılmadığı dosyada belirlenememiş olup, davalının işi tamamlamadığı ve işteki eksiklikler da teknik bilirkişimizce tespit edilmiş olduğundan , davalının 60 günlük süre içersinde edimlerini yerine getirmemesi daha sonrası için de sözleşmede kararlaştırılan işin tamamlanmadığı tespitleri kapsamında 25.000 TL tüm işin bedeline dair çekin bedelsiz kaldığını bildirmekle görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; davacı tarafça .... bankası İstanbul ...şubesine ait 21/05/2018 vade tarihli 25.000,00 TL bedelli çekin davalıya verilmesine rağmen davalı tarafça teslimi gereken filmin zamanında teslim edilmediği iddiasıyla dava konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine dair açmış olduğu menfi tespit davasıdır.
Taraflar arasında 02.01.2017 tarihinde film kurgu ses tasarım color ve dcp kopya yapım işlerinin yapılacağı ve bunun karşılığında davacının 25.000 TL ödeme yapacağı tespit edildiği, taraflar arasındaki sözleşme gereği “montaj (kurgu)”ın tamamlanmasının gerekeceği, ancak filmin yalnızca kaba montajının yapıldığı, montaja eklenmesi gereken jenerik ve roll caption (çalışanlar dizelgesi), filmin ses tasarımı, colour (renk) düzenlemesi ve dcp kopya işlemlerinin yapılmadığı hükme elverişli bilirkişi heyet raporundan anlaşılmış olup davacının sözleşme ile kararlaştırılan işin bedeli olarak vermiş olduğu çekten dolayı davacının borçlu olmadığı anlaşılmakla davanın kabulü ile 9251 numaralı 25.000,00 TL bedelli 21/05/2018 tarihli çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir.
Davacının 1.600,00 TL çek teminat tutarının davalıdan tahsiline ilişkin talebinin değerlendirilmesi neticesinde davacı tarafça dava dışı banka tarafından ilgili çek garanti tutarının kendisine rucü edilerek ödendiğine ilişkin herhangi bir belgenin dosyaya sunulmaması nedeniyle bu yöndeki talebinin de reddine karar verilmiş olup yukarıda belirtilen gerekçeler nedeniyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile ... numaralı 25.000,00 TL bedelli 21/05/2018 tarihli çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının 1.600,00 TL çek teminat tutarının davalıdan tahsiline ilişkin talebinin REDDİNE,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 1.707,75 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 426,94 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.280,81 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan; 426,94 TL peşin harç ile 2.445,00 TL posta, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 2.871,94 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı asilin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/09/2019
Katip ...
¸
Hakim ...
¸