T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/320 Esas
KARAR NO: 2020/103
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 17/09/2014
KARAR TARİHİ: 04/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili cevap dilekçesi ile müvekiline ait ... Ticaret Odasına kayıtlı, ... plaka sayılı ve davalı ... şirketine sigortalı ekskavatörün 16/12/2010 tarihinde kullanım halinde iken arızalandığını, tamir için ... da bulunan ... adlı tamir ve bakım servisine haber verildiğini ve buradan bir servis elemanı gönderildiğini, servis yetkililerine müvekkilince sigorta şirketine bildirimde bulunulucağından, sigorta şirketinden cevap gelene kadar tamirin yapılmasının bildirildiğini, sigorta şirketine bildirimde bulunulduğunu ve ekpertiz çalışması beklenirken sigorta şirketinin poliçeyi iptal edeceği haberinin alındığını, bunun üzerine kendilerince ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyası ile tespit yaptırıldığını beyanla araçta oluşan hasar bedeli ve tespit için yapılan harcamalar toplamı olarak şimdilik 30.734,00 TL nın dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında, ... değil ... mahkemelerinin yetkili olduğunu, bu nedenle davanın yetki nedeni ile reddi gerektiğini, poliçenin taraflarından davacının beyan yükümlülüğüne uygun davranmaması nedeni ile iptal edildiğini, oluşan rizikonun teminat kapsamında kaldığı konusunda ispat yükünün davacıya ait olduğunu, hasar miktarını kabul etmediklerini, ayrıca bu miktarın teminat dışında kaldığını, davacının tek taraflı olarak yaptırdığı tespitlerin kendilerini bağlamayacağını, tespit giderinin de dava değerine eklenmesinin usulsüz olduğunu beyanla davanın reddi geretiğini savunmuştur
Dava, iş makinesindeki arıza ve sonucunda meydana gelen hasarın makine kırılması kasko poliçesi kapsamında tazmini ve tespit giderlerinin tahsili istemine ilişkindir.
Dava dosyasının ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen ... E ... K. Sayılı, 03/05/2011 tarihli yetkisizlik kararı gereği mahkememize gönderilmesine karar verildiği ve mahkemece verilen yetkisizlik kararının Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği ve dosyanın mahkememize tevzi edildiği anlaşılmıştır
... 4. Sulh Hukuk Mahkememizin ... D.İş sayılı tespit dosyası celp edilmiş, dosya içerisinde mevcut tespit raporunun tetkikinden, ekskavatör motorunun 6. Silindirinin biyel kolunun kırılması nedeni ile motor bloğunda pencere açılmış olduğu, motor bloğu ve marş motorunun kırıldığı, karter bağlantılarının deforme olduğu, kırılmanın atalet kuvvetlerinin ve gerilmelerin etkisiyle meydana geldiği ve dönel hareket nedeniyle de motor bloğunun her iki yanınınn da parçalandığı hususlarının tespit edildiğinin ve tüm bunlara motorun aşırı zorlanmasının veya düşük setan sayısına sahip kalitesiz yakıt kullanımı sonucu oluşan vuruntudan kaynaklanabileceği kanaatine varıldığının rapor edildiği ve ayrıca Makine Yüksek Mühendisi olan bilirkişi Prof Dr ... tarafından motorun tamiri halinde ortaya çıkacak maliyetin yeni bir motor bedeline ulaşacağı, toplam hasar bedelinin KDV ile birlikte 30.455,80 TL olduğu, bu nedenlerle de tamirdense motorun yenisi ile değiştirilmesinin daha yerinde olacağı hususularının tespitlerine eklendiği görülmüştür.
Mahkememizce davacının tanık dinletme talepleri doğrultusunda ... Asliye Ticaret Mahkemelerine talimat yazılmış, davacı tanığı ... Şirketi çalışanı ... huzurdaki beyanında, davaya konu arızaya müdahale için gittiğini, arızanın yerinde halledilemeyecek olmasından dolayı motoru sökülerek atölyeye getirildiğini, motor bloğunun patlamış olduğu anlaşıldığı ve davacı tarafından arızanın kaskodan yaptırılacağı ve bu nedenlede motoro ellememelerinin bildirildiğini, ancak daha sonra davacının kaskodan parasını alamadığını, makineyi kredili olarak aldığı için çalıştırmasınin gerektiğini kendilerine söyleyerek motoru kendi imkanları ile yaptırıdığı beyan ettiği görülmüştür.
Mahkememizce sigortalı makinedeki arızanın teminat kapsamında meydana gelip gelmediği hususunda araştırması kapsamında, davacı tanıklarının dinlenilmesi için ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış tanık... ve ... ün huzurdaki beyanlarında, hasarın 2010 yılı Aralık ayında meydana geldiğini beyan ettikleri anlaşılmıştır.
Mahkememizce dava konusu makine üzerinde inceleme yapılmak üzere ... Asliye Ticaret Mahkemelerine, talimat yazılmış, talimat yolu ile yaptırılan keşfen inceleme neticesinde, motor bloğunun sonundaki altıncı silindirin etek kısmında sağında ve solunda karşılıklı olarak bloğunu kırılmış olduğu ve bu nedenle pencere açılması diye tabir edilen bir hasarın oluştuğu, bu anda marş motorunun da kırıldığının anlaşıldığı tüm bu arızaların motorun aşırı zorlanmasından kaynaklandığı kanaatine varıldığı, kırık motorun yerine yenisinin takılması düşünüldüğünde 33.200 TL kompile yeni motor 150 TL motor yağı bedeli, 1.750 TL motorun sökülmesi ve takılması için gerekli işçilik bedeli ve ilaveten %18 KDV si olmak üzere 41.418 TL harcama yapılması gerektiğini, sigorta şirketi yönünden değerlendirme yapıldığında ise dava konusu arızanın teminat kapsamında meydana gelmediği iddasının sigorta şirketi tarafından ispat edilemediğine ilişkin 29/04/2014 tarihinde sigorta hukukçusa ve makine mühendisi bilirkişi tarafından rapor edilmiştir.
Taraf itirazlarının değerlendirilmesi bakımından dosyamız ek inceleme yapılmak üzere yeniden ... Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmiş ve aynı bilirkiş heyeti motorun arızalandığından bu yana 3 yıl 5 aydır bakımsız ve arızalı olarak bırakıldığını, kırık olan bloğ dışında krank mili, pistonlar, diğer kolları, eksantri mili vs parçalarında bu zaman zarfında kullanılmayacak hale geldiği bu sebeple sovtaj değerinin 500 TL olacağı kanaatine varıldığı 19/08/2014 tarihinde rapor etmişlerdir.
Mahkememizce bu kere resen tayin edilen YTÜ Makine Fakültesi Otomotiv AD Ögretim Üyesi Yardımcı Doçent Doktor ... ve MÜHF Ticaret hukuku ABD Öğretim Üyesi Yardımca Doçent Doktor ... vasıtasıyle inceleme yaptırılmış ve bilirkişiler; 6. silindire ait biyelin hangi kısmında koptuğunu veri olmadığını, bu nedenle söz konusu arızanın hangi nedenden dolayı ortayı çıktığı hakkında değerlendirme yapamadıklarını, poliçe düzenleme tarihi ile servis formu arasında 7 gün bulunduğunu, tanık beyanlarına göre arızanın poliçe düzenlendiğinin anlaşıldığını, ancak kesin tarihi gösterir belgenin de olmadığını, poliçenin arıza oluşumunda sonra düzenletirilmiş olmasının kuvvetli bir olasılık olarak değerlendirildiğini dava konusu iş makinesinin 8430 saat kullanıldığını böylece revizyon ömrünü yarılamış olduğunu sovtaj bedelini 500 TL olduğunu dava konusu iş makinesinde motorun orjinali değiştirilmesi durumunda ortaya çıkacak gerçek zararın KDV dahil 30.857 TL olacağını,mahkemece poliçenin hasardan sonra düzenlemiş olduğunun kabul edilmesi halinde davalı ... şirketine herhangi bir kusur yüklenemeyeceğıni, poliçesin arıza oluşumundan önce tanzim edilmiş olduğunun kabul halinde ise davalı sorumluluğunu doğacağı rapor etmişlerdir.
Dosya kapsamındaki poliçe örneğinden, davaya konu iş makinesi hakkında, Makine Kırılması Sigorta Poliçesi bulunduğu ve servis kayıt bilgileri, ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından yapılan tespitten, dava konusu makinede hasar meydana geldiği hususları sabit olup, davalı ... şirketi meydana gelen hasarın sigorta poliçesi düzenlenmeden önce meydana gelmiş olduğunu, makine hasarlı iken sigorta poliçesinin düzenlendiği ve daha sonra ihbarın yapıldığını, ayrıca 20/12/2010 tarihli ihtarname ile de tek taraflı olarak poliçenin iptal edildiğini bildirdiğini savunmuştur.
Dosyadaki poliçe örneğinden, davaya konu makinenin 09/12/2010 tarihinde sigortalandığı ve buna ilişkin poliçe düzenlenip ödeme yapıldığının ve servis ve tanık anlatımlarından poliçe düzenlendikten sonra makinedeki arızanın 16/12/2010 tarihinde meydana geldiği, davalının ise 20/12/2010 tarihinde iptal ihtarında bulunduğu, ancak davalının bu maddi ve hukuki olgular karşısında sigortalı araçta meydana gelen rizikonun poliçe öncesinde gerçekleşmiş olduğunu ve davacının iyi niyet kurallarına aykırı hareket ettiğini ispat külfeti sigortacı olarak kendisinde olmasına karşın dosya kapsamı ile itibariyle davalı sigortacının bu iddiasını somut deliller ile kanıtlayamadığı hususu dosya kapsamı ile sabittir.
Mahkememizden verilen 2014/810 E., 2015/501 Karar sayılı, 07/07/2015 tarihli kararında:"... davacının davasının kısmen kabulü ve kısmen reddi ile 30.636,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine," karar verilmiştir.
Mahkememizden verilen 2014/810 E., 2015/501 Karar sayılı, 07/07/2015 tarihli kararı Yargıta11. Hukuk Dairesi'nin 24/03/2017 tarih ve 2016/1935 Esas 207/1758 Karar sayılı ilamında: "... davacı iddiası ile tanık beyanları arasında olay yeri ve zamanı bakımından çelişki bulunmakta olup, bu çelişki giderilmeksizin davacı iddiasına ne sebeple üstünlük tanındığı da açıklanmadan davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu itibarla mahkemece, davacıya iddiası detayları ile açıklattırılmak suretiyle dosyadaki tüm delillerinin bu çerçevede değerlendirilmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, hükmün temyiz eden davalı yararına bozulması gerekmiştir." gerekçesiyle bozulmuş olup, bozma ilamı kesinleşmekle, yargılamaya mahkememiz 2019/320 Esas sayılı dosyası üzerinden devam olunmuştur.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davaya konu makinenin 09/12/2010 tarihinde sigortalandığı, arızanın 16/12/2010 tarihinde meydana geldiği, davaya konu ekskavatörün arızalandığının gerek davadan önceki tespit, gerek ise mahkememizce talimat yolu ile yaptırılan keşfen inceleme neticesinde tespit edilmiş olduğu, davalının ise 20/12/2010 tarihinde poliçenin tek taraflı iptali bakımından ihtarda bulunduğu, sigortacı şirketin sigorta poliçesi düzenlenir iken davaya konu iş makinesinin sigorta poliçesi kapsamında olup olmadığını tespit edip poliçeyi buna göre düzenleme yükümlülüğü bulunup, sigortalı araçta meydana gelen rizikonun poliçe öncesinde gerçekleşmiş olduğu ve davacının iyi niyet kurallarına aykırı hareket ettiğine ilişkin iddiasını somut deliller ile kanıtlayamadığı, dosya kapsamında dinlenen tanıklarında birbirini doğrulayan anlatımlarından davaya konu hasarın 2010 yılı aralık ayında meydana geldiği, servis kayıtları ve ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesinde yaptırılan tespit ve aldırılan bilirkişi raporunun hasarın poliçe düzenleme tarihinden sonra meydana geldiği ve bu nedenle hasarın poliçe kapsamında kaldığı bu nedenlerle tespit edilen hasar miktarından davacının sorumlu olduğu kanaatine varılmış, davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmekle 30.455,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacının davasının KABULÜNE, 30.455,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 2.080,00TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 456,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.623,60 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 454,40 TL harç ile yine davacı tarafından yapılan 3.269,60 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.568,25 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 günlük sürede YARGITAY yolu açık olmak üzere karar verildi. 04/02/2020...
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Harç Beyanı
K.H.= 2.080,00 TL
P.H.= 456,40 TL
B.H.= 1.623,60 TL
DAVACI GİDERİ:
18,40 TL BH
2.300,00 TL B.KİŞİ ÜCRETİ
605,00 TL TALİMAT, POSTA VE TANIK M.
279,00 TL TESPİT GİDERİ
66,80 TL BOZMA SONRASI MASRAF
3.269,60,60 TL TOPLAM