T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/468 Esas
KARAR NO: 2021/172
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/07/2019
KARAR TARİHİ: 08/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesi özetle; müvekkili şirketin yetkili hamil olduğu, dava dışı ... Ltd. Şti. Tarafından keşide edilen davalı bankanın ... Şubesi ... seri numaralı, 60.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı 65.000,00 TL bedelli, .. seri numaralı 70.000,00 TL bedelli ve ... seri numaralı 65.000,00 TL bedelli çeklerin bankaya ibraz edilmesi sonucunda çeklerin karşılıksız çıktığını, karşılıksız çıkan çekler hakkında çek kanunu 3/2. Maddesi gereği muhatap bankanın karşılıksız çekler hakkında her yıl belirlenen miktar doğrultusunda hamile ödeme yapması gerektiğini, müvekkilinin hamili olduğu çekler hakkında muhatap bankanın ödemesi gereken bedelin 2017 vade tarihli çek için 1.410,00 TL ve 2018 vade tarihli çek için 1.600,00 TL ödeme yapması gerektiğini, çeklerin tahsili için davalı banka ... Şubesine müvekkili tarafından başvuru yapıldığını ancak davalı bankanın ödeme yapmadığını ve başvuruya cevap vermediğini, müvekkilinin alacağın tahsili amacıyla ... 23. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçtiğini ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu bildirmekle davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak tensip zaptı ve dava dilekçesinin tebliğ edildiği görülmekle davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesi özetle; karşılıksız çekler hakkında müvekkili banka çalışanı tarafından yapılan incelemede çekler üzerinde bulunan imza ile davacının imzasının birbirine uymadığını, imzaların örtüşmemesi üzerine davacının talebinin reddedildiğini bildirmekle davanın reddine, kötüniyetli davacı aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
Davaya dayanak ... 23. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davacının 6.210 TL asıl alacağın tahsili için icra takibi başlattığı, davalının 19/02/2019 tarihli dilekçesi ile borcun tamamına ve ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görüldü.
Mahkememizin 30/11/2020 tarihli duruşmasının 1 numaralı celsesi uyarınca dosyanın bilirkişi grafolog ...'a tevdine karar verilmiş, bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu 18/01/2021 tarihli raporunda; tetkik konusu ... Bankası ... Şubesine ait dört adet çek arasındaki ... Ltd. Şti.ne ithafen atılı imzaların ...'ün eli ürünü olmadığı görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Davacı taraf, davalı bankanın çek hamiline ödemesi gereken sorumluluk tutarını ödemediğini, yetkili hamil olması sebebiyle davalının dava konusu 4 adet çeke ilişkin yasal sorumluluk tutarını ödemekle yükümlü olduğunu iddia ederek bu bedelin tahsili istemiyle başlatılan ... 23. İcra dairesinin ... E. Sayılı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiştir. Davalı taraf, çekler üzerindeki keşidecinin imzası ile müşterilerinin imzasının uyuşmaması nedeniyle ödeme yapılmadığını, bu nedenle sorumlu olmadığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur.
Davalı banka, çek karnesi düzenleyerek 5941 sayılı Yasa uyarınca karşılıksız çıkan çeklerden doğan zorunlu karşılık tutarını ödemekle yükümlüdür. Ancak çek yaprağındaki imzanın keşideciye ait olduğunun tespiti gerekir. Çekin ibrazı halinde bankanın kural olarak müşterinin imzası ile çekteki keşidecinin imzasının uyuşup uyuşmadığı konusunda değerlendirme yapma, imzaların uyuşmaması halinde ise zorunlu karşılık tutarını ödemekten kaçınma hakkı vardır. Bankanın bu yönde itirazda bulunduğu ve imza incelemesi istediği dikkate alınarak mahkememizce bu doğrultuda tahkikat yürütülmüştür.
Dava konusu çeklerin keşidecisi ... Şirketi'nin çeklerin keşide tarihleri itibariyle yetkilisinin ... olduğu anlaşıldığından şirket ticaret sicil dosyası, yetkilinin imza örneklerinin bulunduğu resmi belgeler toplanmıştır. Şirket yetkilisinin de imza konusunda dinlenilmesi ve gerekirse imza örneklerinin alınması konusunda ...'ün tanık olarak dinlenilmesine karar verilmiş ise de çağrı davetiyesi çıkarılmasına ve ihzar müzekkeresi yazılmasına rağmen tanık olarak dinlenilmesi mümkün olmamıştır. Dosyada şirket yetkilisine ait yeterince imzalı belge bulunduğundan mevcut deliller ile imza incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Yapılan imza incelemesi sonucunda, dava konusu çeklerde keşideci ... Limited Şirketi'ne atfen atılan imzaların şirket yetkilisi ...'ün eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak çeklerdeki keşideci imzasının banka nezdindeki imza örnekleriyle uyumsuz olduğu, çeklerdeki imzaları keşidecinin yetkilisine ait olmadığı anlaşılmakla davalı bankanın zorunlu karşılık tutarını ödemekten kaçınma hakkı bulunduğu, zorunlu karşılık tutarlarının ödenmesinden sorumlu olmadığı kanaatine varılmıştır. Kaldı ki; davalı bankanın ödeme yükümlülüğünün doğması için çek asıllarının davacı yanca bankaya bırakılması zorunludur. Dava dosyasında çek asıllarının bankaya bırakıldığına dair bir iddia ve delil de bulunmamaktadır. Tüm bu açıklanan nedenlerle; davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 59,30 TL harçtan peşin yatırılan 75,01 TL'den mahsubu ile fazla harç olan 15,71 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekili yararına AÜTT gereği tayin ve takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı tarafında yapılan 8,40 TL yargılama giderinin davacıdan tahsil edilerek davalıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılmayacak olan avansın ilgili tarafa iadesine,
7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/03/2021
Katip ...
¸¸
Hakim ...
¸¸