T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/474 Esas
KARAR NO: 2021/206
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/07/2019
KARAR TARİHİ: 15/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan 27/07/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin 3996 Sayılı Bazı Yatırım Ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve Kuzey Çevre Otoyolu 'nun işletme hakkı sahibi, davalı ise işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış tüzel kişi tacir olduğunu, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte olup, aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde, icra takibinden sonra yapılan kanunu değişiklik sonrası geçiş ücretinin 4 katı tutarında ceza uygulaması yapıldığınu, bununla birlikte geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 sayılı Kanun 'un 30/7 Maddesi uyarınca ceza uygulaması yapılmadığını, davalı ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçları ile 03.09.2016-10.07.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişi yapıldığını, davacı müvekkilin, geçiş ücretlerinin süresi içinde ödenmemesi üzerine icra takibine girişildiğini, davalının ise gerekçe göstermeksizin icra takibine itiraz ettiğini, icra takibinden sonra 7144 sayılı Kanun'un 18. maddesi ile 6001 sayılı Kanun'un 30. maddesinde değişiklik yapılarak uygulanan ceza katsayısının onda dörde düşürüldüğünü, bu nedenle davanın ceza uygulamalarındaki kanunu değişiklik sonrasında oluşan hukuki durumu dikkate alınarak cezaların 4 kat olarak belirlenerek harçlandırıldığını, diğer taraftan geçiş bedelinin ödendiğini ispat yükü, davalıya ait olup, davalının geçiş ücretlerini ödemediği de sabit olup; icra takibine itiraz eden davalı borçlunun itirazında haksız olduğu açıkça anlaşıldığını, diğer taraftan alacağın likit olduğununda görüldüğünü, bu nedenle, müvekkili lehine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, müvekkilin işletmiş olduğu köprü ve otoyoldan ihlalli şekilde geçilmesi üzerine, araç sahibinden, geçiş ücretinin 4 katı tutarında ceza tahakkukuyla beraber bu meblağın talebinin yapılması mümkün olduğunu, tahakkuk eden 4 katı tutarında ceza tamamen hukuka ve kanuna uygun olduğunu bildirerek davanın kabulü ile ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine itirazının iptaline, icra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam 6.868,25 TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş faiz (396,16 TL) ve KDV (71,31 TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamına, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20 'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği ancak davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.
Mahkememizce celp edilen ... 24. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 15.715,90 TL asıl alacağı, 906,50 TL faiz, 163,17 TL Kdv olmak üzere toplam 16.785,57 TL'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalı 29/11/2017 tarihli dilekçesi ile takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görüldü.
Mahkememizce verilen 17/02/2020 celse ara kararı uyarınca, tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, davacının sistem kayıtları, ticari defterleri, cd, provizyon sorgusu ve dosya incelenerek davalıya ait araçlar tarafından yapılan geçişler sırasında ödeme yapılıp yapılmadığı, ihlalli geçişler durumunda ihlal tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödeme yapılıp yapılmadığı tespit edilerek, geçiş ihlali anındaki geçiş ücreti belirlenmek suretiyle davacının geçiş ihlali nedeniyle talep edebileceği geçiş ücreti ve cezasının ne kadar olduğu konusunda rapor düzenlenmek üzere bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, Mali Müşavir... tarafından ibraz edilen 11/09/2020 tarihli raporda özetle; "Taraflar arasındaki hukuki ihtilafın davacı yan ... A.Ş'nin, 16.11.2017 tarihinde borçlu aleyhine ... 24. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile; 15.715,90 TL tutarlı asıl alacağı (Geçiş Ücreti-Para Cezası) için icra takibi başlatması üzerine çıkmış bulunduğu, icra takibine konu alacağın davalının ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçları ile 03.09.2016-10.07.2017 tarihleri arasında işletmesi davacı yana ait olan ücretli ... ücret ödemeksizin köprü ve otoyol ihlalli geçişlerinden kaynaklandığı, 6001 Sayılı Kanun'da 16.05.2018 tarihinde 7144 Sayılı kanunla yapılan değişikliklerle ilgili olarak 30. Madde 5.'e göre cezaların 4 katı oranında hesaplaması neticesinde, davacı tarafından icra takibinde talep edilen 15.715,90 TL tutarlı asıl alacak güncellenerek dava dilekçesinde harca esas değer 6.868,25 TL tutar talep edildiği, tarafımızca ihlalli geçiş kayıtları üzerinde yapılan incelemeler neticesinde; davalı yana ait 5 adet farklı plaka ticari araç tarafından otoyollardan toplam 252 kez, 1.584,35 TL tutarında genellikle "..." gerekçeli provizyon alınamaması sonucu ihlalli geçişlerin gerçekleştiği, dava konusu ücretli otoyol geçişlerinde ... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında ...cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeter bakiye bulunması gerekeceği, davalı tarafça bu hususta (yeter bakiye üzerinden ödemenin yapıldığı) bir belge sunulmadığı, davacı tarafından dosyaya sunulu CD içerisinde ihlalli geçişlere ilişkin tahsilat tarihleri yer almadığı, tarafımca hukuk biriminden talep edilmiş olmasına rağmen tarafıma sunulan ihlalli geçiş listesinde de tahsilat tarihleri yer almadığından dolayı, ödemelerin ihlal tarihinden itibaren 15 gün içerisinde yapılıp yapılmadığının tespit edilemediği, davacı tarafından 140,95 TL ihlalli geçiş bedeli ve 20,00 TL ihlalli geçiş gecikme cezası olmak üzere toplam 160,95 TL tutar tahsil edildiği, tahsil edilen tutarın raporumuz sonunda toplam hesaplamalardan indirildiği, davalı yanın ihlalli geçiş bedellerinin 1.584,35 TL tutar olduğu, 1.584,35 TLx4= 6.337,40 TL gecikme cezası olması gerekirken, davacı tarafından dava dosyasına sunulu CD içeriğinde ihlalli geçişlerin tamamına gecikme cezası hesaplanmadığı, gecikme cezası hesaplanan ihlalli geçişlere ilişkin bedelin 5.729,00 TL olması nedeniyle hesaplamalara bu tutar üzerinden devam edildiği, davalı yanın davacı yana ihlalli geçişler nedeniyle (ihlalli geçiş+gecikme cezası bedeli) 1.584,35 TL + 5.729,00 TL = 7.313,35 TL tutar (faiz ve KDV hariç) borçlu olduğu, ihlalli Geçiş Bedeli Gecikme Bedeli Faiz (Yıllık %9,75) KDV %18 Tahsil Edilen, 1.584,35 TL ihlalli geçiş bedeli, 5.729,00 TL gecikme bedeli, 418,32 TL faiz, 75,30 TL Kdv, (- 160,95 TL) tahsil edilen, toplam 7.646,02 TL davacı yanın davalı yandan takip tarihi itibariyle (asıl alacak+faiz+KDV dahil) 7.646,02 TL alacaklı olduğu, tarafların, inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin Sayın Mahkemenizin takdirleri içerisinde kaldığı" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce verilen 28/09/2020 celse ara kararı uyarınca, dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile icra takip talebi ve ödeme emrinde takip konusu alacağın dayanağı olarak gösterilen geçiş ihlalleri ile dosyaya sunulan ... bilgileri dökümleri karşılaştırılarak icra takibine konu edilenlerin ve edilmeyenlerin tespit edilmesi, konu edilenlerin miktarının belirlenmesi, icra takibi ile bağlı kalınarak geçiş ihlali ve para cezasının hesaplanması konusunda ek rapor düzenlenmek üzere bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, Mali Müşavir ... tarafından ibraz edilen 16/02/2021 tarihli ek raporda özetle; "Taraflar arasındaki hukuki ihtilafın davacı yan ... A.Ş'nin, 16.11.2017 tarihinde borçlu aleyhine ... 24. İcra Müdürlüğü'nün 2017/37386 E. sayılı dosyası ile; 15.715,90 TL tutarlı asıl alacağı (Geçiş Ücreti-Para Cezası) için icra takibi başlatması üzerine çıkmış bulunduğu, icra takibine konu alacağın davalının ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçları ile 03.09.2016-10.07.2017 tarihleri arasında işletmesi davacı yana ait olan ücretli ... ücret ödemeksizin köprü ve otoyol ihlalli geçişlerinden kaynaklandığı, 6001 Sayılı Kanun'da 16.05.2018 tarihinde 7144 Sayılı kanunla yapılan değişikliklerle ilgili olarak 30. Madde 5.'e göre cezaların 4 katı oranında hesaplaması neticesinde, davacı tarafından icra takibinde talep edilen 15.715,90 TL tutarlı asıl alacak güncellenerek dava dilekçesinde harca esas değer 6.868,25 TL tutar talep edildiği, tarafımızca ihlalli geçiş kayıtları üzerinde yapılan incelemeler neticesinde; davalı yana ait 5 adet farklı plaka ticari araç tarafından otoyollardan toplam 248 kez, 1.443,30 TL tutarında genellikle "..." gerekçeli provizyon alınamaması sonucu ihlalli geçişlerin gerçekleştiği, davacı tarafından dosyaya sunulu CD içerisinde icra takip talebi ve ödeme emrinde takip konusu alacağın dayanağı olarak gösterilen geçiş ihlalleri ile dosyaya sunulan İGB bilgileri dökümleri karşılaştırılmış olup, icra takibi ve ödeme emrine konu edilen geçiş ihlalleri ile dosyaya sunulan İGB bilgileri dökümlerinin aynı olduğu, dava dosyasına sunulu ihlalli geçiş kayıtları üzerinde tarafımızca yapılan incelemeler neticesinde; çekici ve dorse plakalara ilişkin ayrı ayrı yani aynı geçişe mükerrer işlem yapılmadığı, dava konusu ücretli otoyol geçişlerinde ... hesapları üzerinden tahsilatların yapılmakta olduğu, geçişler esnasında ... cihaz ve etiketlerinin takılı ve hesaplarda yeterli bakiye bulunması gerekeceği, davalı tarafından 15 günlük geçiş ücretini cezasız ödeyebileceği süre içerisinde ödeme yapılabileceği, davalı tarafça bu hususta (yeterli bakiye üzerinden ödemenin yapıldığı) bir belge sunulmadığı, davalı yanın ihlalli geçiş bedellerinin 1.443,30 TL tutar olduğu, gecikme cezasının 1.443,30 TL x 4= 5.773,60 TL olması gerekirken, davacı tarafından tarafımıza sunulan ihlalli geçiş listesinin tamamına gecikme cezası hesaplanmadığı, ihlalli geçişlere hesaplanan gecikme cezası bedeli 5.709,00 TL tutar olduğu, bu nedenle raporumuz hesaplamalarında bu bedel dikkate alındığı, davalının ihlalli geçişler nedeniyle 1.443,30 TL + 5.709,00 TL = 7.152,40 TL tutar davacı yana borçlu olduğu, tarafların inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin Sayın Mahkemenizin takdirleri içerisinde kaldığı" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Dava; otoyol geçiş ücreti ve cezasının tahsili talepli yapılan takibe itirazın iptali ve icra inkar tazminat talebine ilişkindir.
Dava dilekçesinde 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun'un 18. Maddesi ile ceza bedeli dört katı tutarı olarak değiştirildiğinden talebin değişikliğe göre uyarlandığı ve davanın bu bedele göre harçlandırıldığı beyan edilmiştir.
6001 sayılı Kanun'un 30. Maddesinin (5) numaralı bendinde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza uygulanacağı ve genel hükümlere göre tahsil edileceği, (7) numaralı bendinde; Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı düzenleme konusu yapılmıştır. Bu hükümlerin birlikle değerlendirilmesinde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen otoyollardan ücret ödemeksizin geçilmesi halinde, geçiş ihlali yapan araç malikinin geçiş ücretini, geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödememesi durumunda ücretin 4 katı tutarında ceza kesileceği ve bu ceza tutarı ile birlikte geçiş ücretini ödemekle yükümlü olduğu sonucuna varılmıştır. Ancak geçiş ücretinin, geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmesi halinde ceza uygulanamayacaktır.
Davalı taraf, bazı plakaların dorselere ait olduğunu, mükerrer kayıt oluşturulduğunu beyan etmiştir. Bu iddiaların değerlendirilmesi için ek rapor alınmış, bilirkişi tarafından düzenlenen ek raporda aynı geçişe ilişkin olarak dorse ve çekici plakalarından mükerrer işlem yapılmadığı tespit edilmiştir.
Dosya kapsamında bulunan bilirkişi raporlarının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davalı tarafa ait ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçlarla davacıya ait otoyollardan ücret ödenmeksizin toplam 248 adet geçiş yapıldığı, bu geçişlerin toplam bedelinin 1.443,30 TL olduğu, davalı tarafından ücret ödemesi yapıldığına dair delil veya belge sunulmadığı anlaşılmakla davalının 6001 sayılı Kanun'un 30. Maddesinin (5) ve (7) numaralı bentleri uyarınca 1.443,30 TL tutarında geçiş ücretini ve bunun 4 katı tutarındaki 5.773,60 TL cezayı ödemekle yükümlü olduğu sonucuna varılmıştır. Ancak davacı tarafından talep asıl alacak olarak 6.868,25 TL açıklandığından taleple bağlılık ilkesi gereği toplam 6.868,25 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına karar verilmiştir.
İşlemiş faiz açısından yapılan değerlendirmede; dava konusu geçiş ücretlerinin geçiş ihlalinin gerçekleştiği anda muaccel olduğu, geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmemesi halinde ceza kesileceğinin düzenleme konusu yapıldığı anlaşılmakla davacının muaccel olan geçiş ihlali ve ceza bedeli alacaklarına ilişkin olarak faiz talebinde bulunabilmesi için davalıyı ayrıca bir ihtar ile temerrüte düşürmesi gerektiği sonucuna varılmış, somut olayda temerrüte ilişkin ihtar bulunmadığından işlemiş faiz talebi ve buna bağlı KDV talebi reddedilmiştir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle; davanın kısmen kabulüne, itirazın kısmen iptaline, takibin 6.868,25 TL asıl alacak üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %9,75 oranını aşmamak üzere AATUHK hükümleri doğrultusunda temerrüt faizi uygulanmasına, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, itirazın kısmen iptaline, takibin 6.868,25 TL asıl alacak üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %9,75 oranını aşmamak üzere AATUHK hükümleri doğrultusunda temerrüt faizi uygulanmasına,
2-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.373,65 TL icra inkar tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 469,17 TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 44,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 424,77 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL peşin harç ile 44,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 88,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 934,40 TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 874,85 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından belgelendirilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.080,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 467,47 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 84,12 TL'nin davacıdan, 1.235,88 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
10-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafla iadesine,
Dair; davacı vekilinin tarafın yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/03/2021
Katip ...
¸¸
Hakim ...
¸¸