T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/59 Esas
KARAR NO: 2019/710
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/02/2019
KARAR TARİHİ: 03/07/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 05/02/2019 tarihli dilekçesinde özetle; davaya konu "... A.Ş. ... şubesine ait 13/12/2018 keşide tarihli, ... seri numaralı 19.736,00 TL bedelli çek" müvekkil ... Tic. A.Ş tarafından lehdar ... Tic. Ltd. Şti.'ne olan ticari borcuna karşılık olmak üzere keşide edildiğini, lehdara kargo ile gönderildiği esnada çek, müvekkilin ve lehdarın bilgisi dışında ve rızası hilafına kaybolduğunu, lehdar tarafından ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası üzerinden çek zayii davası ikame edildiğini ve çek hakkında tedbiren ödeme yasağı kararı alındığını, tedbir kararı çekin arkasının yazdırılmasına ve akabinde icra takibine konu edilmesine engel olmadığından çekin tedavüle çıktığını, kötü niyetli kişilerin eline geçtiğini, ... 37. İcra Müdürüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu, çekin ... Tic. A.Ş tarafından keşide edilerek ...Tic. Ltd. Şti.'ne gönderildiğini fakat çekin kaybolduğunu, bunun üzerine ... Şti. Tarafından ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyasında çek iptali davasının açıldığını, kaybolan çekin ...tarafından ... 37. İcra Müdürüğünün ... E. Sayılı dosyasında icraya koyduğunu, çeki çalan kişiler tarafından ... Ltd. Şti.'nin kaşesi sahte olarak üretilerek yeni sahte imza atılmak suretiyle çekin tedavüle konulduğunu, bu sahte imza ve kaşe ile yapılan cirodan sonra kaşesi olan ...San. Ltd. Şti.'nin yetkilisinin ...'da ikamet ettiğini, bu imza ve kaşelerin de sahte olma ihtamalinin yüksek olduğunu, lehdar şirket, müşterek imza kuralı ile temsil ve ilzama yetkili olduğunu, lehdar şirketin Türkiye Sicil Gazetesinde ilan edilen Ortaklar Kurulu Kararı ile müvekkil şirket ortaklarından ... ile ...'un 20 yıl süre ile şirket kaşesi altına atacakları müşterek imzaları ile şirketi temsil ile ilzama yetkili kılındıklarını, lehdar şirket yetkililerinden birisine ait olmayan tek imza müşterek yetki koşulunu sağlamadığını, davalı ...nin çekin iktisabında ağır kusurunun bulunduğunu, hakkında zayi kararı alının çeke ilişkin olarak hiçbir araştırma yapmadan ve çek üzerinde yer alan ciro silsilesinin meşruluğunu kontrol etmeden faktoring ilişkisi kuran davalı şirket, davaya konu çeki, finansal kiralama faktoring ve finansman şirketleri kanununa aykırı bir şekilde elde ettiğini bildirerek, dava konusu ...bank A.Ş ... şubesine ait 13/12/2018 keşide tarihli, ... seri nolu 19.736,00 TL bedelli çekten dolayı müvekkil şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğ edilmiş, mahkememize sunmuş olduğu 08/03/2019 havale tarihli cevap dilekçesi özetle; müvekkil şirket ile diğer davalı ... Tic. Ltd. Şti arasında imzalanan faktoring sözleşmesi kapsamında, ciro yoluyla tevdi alınan dava konusu çeke ilişkin müvekkil tarafından ... 37. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, icra dosyası borcun davacı borçlu Türmak Mühendislik tarafından ödenerek icra dosyasının kapatıldığını, müvekkil şirketin dava konusu çeki sözleşme çerçevesinde 15/08/2018 tarihli alacak bildirim formu ve çek senet tevdi bordrosuna istinaden ciro yoluyla müvekkil şirkete intikal ettiğini, çeki veren kişinin devralınan faturada alacaklı gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın da faturadaki borçlu ile aynı olduğunu, fatura ile kambiyo senedi arasındaki tutarların uyumlu olduğu hususlarında gerekli araştırmaları yaparak çeki iktisap ettiğini, bu yüzden çekin iktisabında kötü niyeti ve ağır kusuru bulunmadığını, somut olayda davaya konu çekte lehtardan hamile ciro silsilesinin tam olduğunu, herhangi bir kopukluk bulunmadığını, ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosya nezdinde verilen ödeme yasağı kararının 16/10/2018 tarihinde verildiğini ve çekin faktoring işlemine tabi tutulduğu tarihten sonra olduğunu, davacının dava dilekçesinde çeki aralarında ticari ilişkiye istinaden dava dışı ... Tic. Ltd. Şti lehine keşide ettiğini, ancak lehtar eline ulaşmadan çekin kaybolduğunu, geri kalan ciroların sahteliğini ileri sürdüğünü, davada davacı kendi imzasını kabul ettiğini, davacının keşideci durumunda olduğunu, davalınında senedi ciro yoluyla hamil olduğunu, çek metnindeki ciro silsilesinde bir kopukluk olmadığını, davacının iddia ettiği hususların hukuka aykırı olduğunu bildirerek haksız ve kötü niyetli davacının %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına çarptırılması kararı verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;
Dava; ... 37. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasında takibe konu edilen ...bank A.Ş ... şubesine ait 13/12/2018 keşide tarihli, 0577393 seri nolu 19.736,00 TL bedelli çekten dolayı davacı tarafın borçlu olup olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
Davacı taraf, ,,,bank A.Ş ,,, şubesine ait 13/12/2018 keşide tarihli 19.736,00 TL bedelli çekin lehdara kargo aracılığıyla gönderildiği sırada kaybolduğunu, bunun üzerine, ... 1. ATM... E. Sayılı dosyasıyla çek iptali davası açıldığını, bu dava sırasında çek hamilinin davalı ... olduğunun ve ... 37. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı icra dosyasıyla aleyhine icra takibi başlatıldığının, davaya konu çekin lehdarı olan ...Tic. Ltd. Şti'nin adına sahte imza ve kaşe ile çekin cirolandığını, davalının ağır kusur ve kötüniyetli olduğunu, bu nedenlerle borçlu olmadığının tespitini talep etmiş, davalı taraf dava konusu çeki yasalara uygun bir şekilde devraldığını, iyiniyetli hamil olduğunu, imza sahteliği iddiasının kendisini bağlamayacağını, kaldı ki davacı kendi imzasının değil başka bir şirketin imzasının sahte olduğunu iddia ettiğini, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.
Davacı taraf, takip konusu çeki davadışı ... Tic. Ltd. Şti'ye gönderdiğini, kargo sırasında çekin kaybolduğunu daha sonra davadışı ... Tic. Ltd. Şti adına sahte kaşe ve imza atılmak suretiyle tedavüle sürüldüğünü beyan etmiştir. Esasında davacı taraf, çek üzerinde kendisinden sonra gelen lehtar ... Ltd. Şti'ye ait imza itirazında bulunmaktadır. Takip konusu çek ile ilgili olarak açılan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı çek iptali davasının incelenmesinde, çek hamili olarak ...Tic. Ltd. Şti'nin dava açtığı tespit edilmiştir. Tüm bu değerlendirmeler sonucunda; dava konusu uyuşmazlığın davacı tarafın keşidecisi olduğu çekte kendisinden sonra gelen lehtara ait imza defini ileri sürüp süremeyeceği, keşideci sıfatına ilişkin geçersizlik defi ileri sürmeden borçlu olmadığının tespitini talep edip edemeyeceği noktalarında olduğu sonucuna varılmıştır.
Türk Ticaret Kanunu m.824'de belirtildiği üzere emre yazılı olan veya kanunen böyle sayılan kıymetli evraklar, emre yazılı senetlerdir. Çek kanunen emre yazılı senettir. TTK m.825'de belirtildiği üzere; borçlu emre yazılı bir senetten doğan alacağa karşı ancak senedin geçersizliğine ilişkin veya senet metninden anlaşılan defiler ile alacaklı kim ise ona karşı, şahsen haiz olduğu defileri ileri sürebilir. TTK m. 677 hükmü uyarınca, kambiyo senetlerinde imzaların bağımsızlığı ilkesi vardır. Söz konusu düzenlemeye göre; sahte veya geçersizlik gibi nedenlerle kişileri bağlamayan imzalar, diğer imzaların geçerliliğini etkilemez. Tüm bu yasal düzenlemeler, yargısal içtihatlar ve doktrin birlikte değerlendirildiğinde; imza definin senedin geçersizliğine ilişkin bir defi olduğu, senet metninden anlaşılmadığı için herkes tarafından kullanılamayacağı, sadece geçersizlik defi kişiliğinde doğan kişi tarafından herkese karşı ileri sürülebileceği sonucuna varılmıştır.
Tüm bu açıklanan nedenler ve somut olay bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacı tarafın çekte kendisinden sonra gelen lehtar ... Tic. Ltd. Şti'nin imzasının sahte olduğuna ilişkin bir imza defi ileri sürdüğü, davacı tarafın şahsında doğmayan bir imza defini ileri süremeyeceği, bu hususun davacının sorumluluğunu sona erdirmediği, imza definin ancak şahsında doğan dava dışı ...Tic. Ltd. Şti'nin ileri sürebileceği, davacı tarafın şahsında doğan başka bir defi ileri sürmediği, mevcut durumda davacının sorumluluğunu ortadan kaldıran başka bir neden olmadığı anlaşılmakla davacının takip konusu çekten dolayı borçlu olduğu kanaatine varılmıştır. Bu nedenle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 44,40 TL'nin, peşin alınan 337,05 TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan 292,65 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair; tarafların yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/07/2019
Katip ...
¸
Hakim ...
¸