T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/241 Esas
KARAR NO: 2021/826
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/05/2020
KARAR TARİHİ: 04/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunmuş olduğu 14/05/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... tarihli ve ... sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince ... vergi numaralı ... A.Ş. Kapatılarak hak, alacak ve mal varlığının hazineye devredildiğini, ... A.Ş. İle ... A.Ş. Arasında düzenlenen ve imzalanan 16/05/2014 tarihli sözleşme uyarınca ... A.Ş'ye peşin ödenen, ancak sözleşmenin ...A.Ş tarafından feshi nedeniyle karşılığında hizmet alınmayan 488.164,38 USD asıl alacağın ve asıl alacağa 09/10/2015 tarihinden itibaren işlemiş 5.777,73 USD tutarındaki faizi ile birlikte toplam 493.942,11 Usd alacağın fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere takip tarihinden fiili ödeme tarihine kadar ve fiili ödeme günündeki döviz alış kuru üzerinden Usd alacak için işleyecek yıllık %9 reeskont faizi ile takip sonrası işleyecek ve değişen oranlardaki faizi, avukatlık ücreti ile birlikte tahsili istemiyle ... 36 İcra Müdürlüğünün ... E.sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, borçlunun itirazı ile takibin durdurulduğunu, ... A.Ş. Arasında imzalanan 16/05/2014 tarihli sözleşmenin 7.maddesindeki mali hükümler uyarınca ... A.Ş. Tarafından ... A.Ş'ye sözlşeme bedelinin tamamı olan 590.000 Usd ödendiğini, bir yıllık bedelin tamamı peşin ödenen sözleşmenin ... tarafından 08/10/2015 tarihinde feshedildiğini, ... tarafından alınan bir yıllık sözleşme bedelinin hizmet alınmayan 302 günlük karşılığı olan 488.164,38 Usd'nni iadesi gerektiğini, Arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, ancak müzakereler sonucunda anlaşma sağlanamadığını, takibe haksız olarak itiraz edildiğini iş bu itirazın iptali davasını açma zaruriyeti doğduğunu bildirerek davanın kabulüne, davalı borçlunun itirazının iptali ve icra takibinin devamına, alacak miktarı belli olduğundan itiraz üzerine takip durmuş olduğundan, borçlu aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, tensip zaptı, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş olup, davalı vekili 13/07/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... Cumhuriyet Başsavcılığının yazısına istinaden dava konusu kanalın platformlarından çıkartıldığını, söz konusu kanalın çıkartılmasının hukuki bir zaruret arz ettiğinin şüpheye dahi mal vermeyecek şekilde ortada iken davanın reddi gerektiğini, bahse konu kanalın Turksat uydusundan da çıkartıldığını, davacı yanın müvekkili şirketten yayın hizmeti alamadığını ve müvekkili şirket tarafından tek taraflı sözleşme feshi yapıldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, davaya konu olayın ifa imkansızlığı istisnası kapsamında olduğunu, borcun ifasından önce doğan hasarın alacaklı yani davacıya kanun ve sözleşme ile yükletilip yükletilmediği hususunun araştırılması gerektiğini, taraflar arasında imzalı bulunan sözleşme ile borcun ifasından önce doğan hasarın alacaklı tarafından yüklenileceğinin kararlaştırıldığını, dava konusu olay hakkında RTÜK tarafından verilmiş aksi yönde bir karar/görüş söz konusu olmadığını, icra inkar tazminatı şartları oluşmadığını, davacı yanın hukuka aykırı yayınları nedeniyle platformlarından çıkartılması neticesinde şirketin büyük ölçüde maddi ve manevi zararlara uğradığını, marka değerinin zarara uğradığını, reklam gelirlerinden ciddi düşüş yaşandığını, müvekkili şirketin davacıya ait kanalı platformundan çıkartması neticesinde, peşin ödediği uydu kapasitesi bedeline katlanmak zorunda kaldığını, davacı yana ait kanalın müvekkili şirketin platformundan çıkartıldığı tarihten taraflar arasındaki sözleşmenin bitiş tarihine kadar müvekkili şirketin, peşin olarak ödenen yaklaşık 1 Milyon USD bedelli Eutelsat uydu kapasitesini kullanamadığını, davacı yanın hukuka aykırı yayınları nedeniyle platformlarından çıkartıldığı neticesinde müvekkili şirketin büyük ölçüde maddi ve manevi zararlara uğradığının sabit olduğunu, davacının haksız ve hukuka aykırı alacak ve icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, taraflar arasında imzalanan 16/05/2014 tarihli sözleşmede; "yayıncıların mükellefiyetleri başlıklı 4.maddesinde davacı taraf kanal yayın içeriğinin müvekkili şirketin uydu platformunda yayınlanması için gerekli tüm elverişliliği sağlama yükümlülüğünü üstlendiği, buna rağmen davacı tarafından dava konusu kanalın yayın içreğinde terör örgütü propagandasına yönelik yayınlar yapılmış olduğu ve bu nedenle de davacı tarafın söz konusu yükümlülüğünü ihlal ettiğinin açık olduğu, bu sebeple de savcılık yazısına istinaden müvekkili şirket tarafından davacı tarafa ait televizyon kanalının haklı nedenle platformundan çıkarılmış olduğu, diğer bir ifadeyle müvekkili şirketin ediminin ifasını imkansız kılanın bizzati davacının kendisi olduğu ve kusuru tamamen kendisine ait olarak bu hasarlı/ayıplı yayın içeriğini sağladığı, bu kapsamda da müvekkili şirketin ediminin TBK 136/2 son cümlede bahsi geçen istisna kapsamında değerlendirilmesinin zaruri olduğunu, müvekkili şirketten ücret iadesi talep edilemeyeceğini bildirerek; davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
... 36 İcra Müdürlüğünün ... E.sayılı dosyası getirtilmiş yapılan incelemesinde; davacı kuruma devredilen ... A.Ş tarafından davalı ... A.Ş aleyhine toplam 493.942,11 USD alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, davalının icra takibine itiraz ettiği ve takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dava dışı şirket ... A.Ş'nin ve davalının 2014/2015 yılı ticari defter ve kayıtları ve dosya incelenerek hizmet sözleşmesinin erken feshinden dolayı davacının alacaklı olup olmadığı, varsa miktarının nelerden ibaret olduğu konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, ibraz edilen 15/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda; dosya, davalı ve dava dışı firmanın kayıtlarının incelenmesi sonucunda davaya konu edilen tutara ilişkin kayıtlar uyarınca 488.381,76 USD belirlendiği, davacının 488.164,38 USD talebi bulunduğu bildirilmiştir.
Davalı ... şirketi ile 16.05.2014 tarihinde, Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kapatılan, ... TV, yayınlarının davalı şirket tarafından belirlenecek içerik üyelik paketi içerisinde bölgedeki tüketicilere digital ve şifrelenmiş yayınlar halinde davalı abonelerine ulaştırılması için, 600.000 USD bedelli sözleşme imzalanmıştır. Sözleşme kapsamında kapatılan ... TV tarafından davalıya 590.000 usd ödeme yapılmıştır. ... Cumhuriyet Başsavcılığı Anayasal Düzene Karşı İşlenen Suçlar Soruşturma Bürosu tarafından gönderilen 07.10.2015 tarih ve ... soruşturma sayılı yazı ile yayın yapan, ... TV platformdan çıkartılmıştır. Davacı alacağı hizmet karşılığı peşinen ödenen bedelden ... TV nin platformdan çıkarılması sebebiyle alınamayan hizmete ilişkin kısmının iadesini talep etmektedir.
TBK 136. maddesinde; borcun ifasının borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle imkansızlaşırsa, borcun sona ereceği, karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde imkansızlık sebebiyle borçtan kurtulan borçlunun, karşı taraftan almış olduğu edimi sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri vermekle yükümlü olduğu, henüz kendisine ifa edilmemiş olan edimi isteme hakkını kaybedeceği düzenleme konusu yapılmıştır
Davalının, ...'yi sözleşme ile belirlenmiş platformdan çıkartması ... Cumhuriyet Başsavcılığı Anayasal Düzene Karşı İşlenen Suçlar Soruşturma Bürosu tarafından gönderilen 07.10.2015 tarih ve ... soruşturma sayılı yazı üzerine gerçekleştiğinden, sözleşmenin ifası borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeple imkansızlaşmıştır. Davalı TBK 136 maddesi uyarınca aldığını sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri vermek zorundadır.
Tüm dosya kapsamının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Dava dışı ... TV ve davalının bilirkişi incelemesine sunulan ticari defterlerindeki kayıtlarda davalının sözleşme kapsamında vermediği hizmetten dolayı 488.164,38 USD borçlu olduğunun tespit edildiği, davalının bu bedeli sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince iade etmekle yükümlü olduğu, icra takibinden önce TBK.nun 117.maddesi uyarınca davalının temerrüde düşürülmediği, bu nedenle takip öncesine dayalı faiz talep edilemeyeceği anlaşıldığından; Davanın Kısmen kabülüne, takibin 488.164,38-Usd üzerinden devamına, asıl alacak 488.164,38-Usd ye takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasasın 4/a maddesi uyarınca faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı tarafından taraflarca belirlenebilir likit alacak miktarına itiraz edildiğinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın Kısmen kabülüne, takibin 488.164,38-Usd üzerinden devamına, asıl alacak 488.164,38-Usd ye takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasasın 4/a maddesi uyarınca faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen miktar üzerinden takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan ( takip tarihi 26/11/2015 1 Usd= 2.9105 TL, 488.164,38 Usd x 2.9105 = 1.420.802,42 TL x20/100= 284.160,48 TL ) 284.160,48 TL %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 232.668,59 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 989 TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısma tekabül eden 969,22 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 122.685,70 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinde davanın reddedilen kısmı üzerinden hesaplanan 4.765,20 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.04/11/2021
Başkan ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Üye ...
E-İMZALI
Katip ...
E-İMZALI
Harç Beyanı
K.H.= 232.668,59 TL
Davacı yargılama gideri
800 TL bilirkişi ücreti
189 TL tebligat gideri
989 TL Toplam yargılama gideri
Bu belge 5070 sayılı kanun kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.