T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/81 Esas
KARAR NO: 2021/761
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/02/2020
KARAR TARİHİ: 19/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili ile davalı arasında 22.07.2016 tarihinde " ... İnşaat ve Elektromekanik İşleri, Yeraltı Aktarma Merkezleri ( Otaparklar ) Depo Alanı ile Yönetim Binası ve Kontrol Merkezi İnşaatı Kesin ve Uygulama Proje İşlerine Ait Elektromekanik Projelerin Yapımı Danışmanlık Sözleşmesi " nin imzalandığını, müvekkilinin yapmış olduğu işlerin karşılığı olarak, icra takibinde istenen ve huzurdaki davaya konu, elektromekanik işi ile ilgili sonuncusu 31.12.2018 tarihli olmak üzere toplamda 412.539,05 Furo bedelli ( 32.500,00 Euro avans için ayrıca kesilen faturalar da dahil olmak üzere ) 7 adet fatura kestiğini, daha sonra kesilip davaya konu edilmeyen faturalara ilişkin doğacak taleplerini saklı tuttuklarını, davalı tarafça faturalara karşı herhangi bir itirazda bulunulmadığını ve davalı tarafça hazırlanan mutabakat formunda davalının müvekkiline 31.12.2018 tarihi itibariyle 106.477,00 Euro ( 641.843,36 TL ) borcu bulunduğunu kabul ettiğini, daha sonra kısmen ödeme yapıldığını, ancak davaya konu tutarın ödenmediğini, ... 38. Noterliği ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesine rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhinde icra takibine geçtiklerini, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyan ile itirazın iptaline, takibin devamına ve % 20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında, taraflar arasında akdedilen sözleşme ile sözleşme konusu işin elektro mekanik işlerinin davacı tarafça yapılmasının kararlaştırıldığını, davacı tarafından yapılması yükümlenilmiş olan tasarım ve proje işlerinin aynıntılarının, çalışma koşullarının ve fiyatlandırma, hakediş ödeme usulü ve fatura tanzimi prosedürü sözleşmede ayrıntılı şekilde düzenlendiğini, gerek İdare ve İşveren'in isteklerinin yerine getirilmesi| ve gerekse ortak toplantılarda alınan kararların uygulanmasında davacıdan kaynaklanan gecikme ve olumsuzluklar görülmeye başlandığını, davacının sözleşme gereği olan yükümlülüklerini yerine getirmemeye başlaması bir yana, İHK senaryoları olmadan tasarım paketlerinin İşveren'ce kabul edilmemesi nedeniyle hak edişlerin yapılamamasından ötürü müvekkil davalının da alacaklarını alamaması ve büyük ölçüde zararının meydana gelmesinin sözkonusu olduğunu, davacının davaya konu alacak iddiasını dayandırdığı faturaların henüz hakedişi olmadan tanzim ettiği faturalar olduğunu, avans ödemelerine ilişkin olan faturalar haricinde 31/12/2018 ve 16/11/2018 tarihleri arasında düzenlenen faturalarda hakediş numarasının bulunmamasının da bu durumun göstergesi olduğunu, müvekkilince iyi niyetle ve destek amacıyla işverenden ödeme alınmaksızın takdir hakkı çerçevesinde ödeme yaptığını, davacının hakediş gerçekleşmeden ve sözleşmeye aykırı şekilde tanzim ettiği faturaları dayanak göstererek 46.486,99 EUR talep ettiğini, buna ilişkin ihtarnamenin müvekkili şirkete 05/09/2019 tarihinde tebliğ edildiğini, ... 3. Noterliğinin ...tarih ve ... yevmiyeli cevabi ihtarıyla, henüz müvekkil şirketin davacıya ödemesi gereken bir borcunun oluşmadığı ve faturanın da hem sözleşme hükümlerine hem de aykırı şekilde tanzim edilmiş olması nedeniyle iade edildiği açıklanarak, yasal süre içinde faturaya itiraz edilerek ihtarname ekinde aslının iade edildiğini, bundan sonra müvekkilinin iş sahibi idarenin işleyişi aksamasın diye davacı ile anlaşmak için girişimde bulunduğunu, projenin de tıkanma noktasına gelmesi nedeniyle, davacıya sözleşmesel yükümlülüklerinin hatırlatılmasına yönelik, 07/10/2019 tarihli e-mail ile ...sayılı yazı ve ekinde iş programı iletildiğini, davacının ise sözleşmenin 27. maddesi gereği tesih sürecini başlatacaklarını belirtilen 07/10/2019 ihtarnameyi taraflarına gönderdiğini, bu ihtara cevaben davacıya 14/10/2019 tarihli ihtarnameyi gönderdiklerini, davacının taahhütlerine uymaması, verilen iş programının gereğini yapmamasına karşılık müvekkilince İşveren'e karşı sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine geliremez duruma gelmemesi için iyi niyetle, sözleşme feshedilmeyip, İş'in tamamlarımayan kısımlarının davacı nam ve hesabına yaptırılması için İş'e müdahalk hakkı kullanılarak, ... 3. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiyeli ihtamamesiyle (ek/17) , Alt Yüklenici davacıya bildirildiğini, davacının müvekkili aleyhinde ...24. İcra Müdürlüğünde başlattıkları icra takibine yetki itirazında bulunulmadığı halde, bu kez ... 31. İcra Müdürlüğünün ... F. Sayılı dosyasından icra takibine girişildiğini davacının alacağı sözleşme hükümlerine göre muaccel hale gelmediğinden ödeme yapılmadığını, davacının hali hazırda alacak iddiasının karşılığında edimlerini yerine getirmemiş oları davacının alacağının bulunmaması nedeniyle icra takibine itirazlarının haklı olduğunu beyan ile davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Dava; taraflar arasındaki proje yapım danışmanlık sözleşmesi kapsamında taşeron olarak yapılan iş nedeniyle hakediş alacağı olan faturalardan ödenmeyen ve kalan alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı tarafın ihtiyati haciz talebi incelenmiş, talep yargılamayı gerektirdiğinden ve yaklaşık ispat şartları oluşmadığından talebin reddine karar verilmiştir.
Dava konusu ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasının bir örneği celp edilmiş, incelenmesinde; davacının davalı aleyhinde 292.593,76 TL nın ( 46.486,99 Euronun takip tarihindeki kur karşılığı) tahsili bakımından 20/09/2019 tarihinde bakımından takibe geçtiği, itirazın 02/10/2019 tarihli olduğu, takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce ... Asliye Ticaret Merkezine talimat yazılarak; tayin edilecek bir mali müşavir, makine mühendisi, elektrik elektronik mühendisi ve inşaat müh. ve haberleşme ve yazılım mühendisi vasıtasıyla davalının defter ve kayıtları üzerinden inceleme yapıp, taraflar arasındaki proje yapım danışmanlık sözleşmesi kapsamında taşeron olarak yapılan iş nedeniyle düzenlenen hak edişlere göre davacının faturaya dayalı ödenmeyen alacağı olup olmadığı, fatura konusu mal ve hizmetin yerine getirilip getirilmediği ve tesliminin yapılıp yapılmadığı faturaların davalı defter ve belgelerinde yer alıp almadığı, davalı defterlerine göre davacının alacağının takip tarihi itibariyle ne kadar olduğuna dair davalı kayıtlarındaki hakediş raporları ve kurum tarafından davalıya yapılan ödemeler de incelenerek rapor düzenlemelerinin istenilmesine karar verilmiş, bilirkişiler 03/12/2020 tarihinde; Taraf ve iddia ve savunmalar ile davalının defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemeler doğrultusunda, taraflar arasındaki proje yapım danışmanlık sözleşmesi kapsamındaki taşeron olarak yapılan iş nedeniyle düzenlenen hakedişlere göre davacının düzenlediği 237.998,92 Euro tutarlı faturaya dayalı takibin sözleşme ve hakediş şartnamelerine uygun olduğu konusundaki takdir Sayın Hakimliğinize ait olduğu,nu, ayrıca, sözleşme dışında yapılan işler söz konusu olsa bile idare, yüklenici ve alt yüklenicinin kontrol yetkililerinin bilgisi dışında hiçbir iş yapılamayacağını, diğer taraftan, mutabakat metninde de mutabakata varılmış olduğu gözlendiğini rapor etmişlerdir.
Dosyanın Mali Müşavir Bilirkişi ..., Makine Mühendisi Bilirkişi ..., Elektrik Elektronik Mühendisi Bilirkişi ..., İnşaat Mühendisi Bilirkişi ..., Haberleşme ve Yazılım Mühendisi Bilirkişi ...'a verilerek, davacı ve davalı taraf ticari defter ve kayıtlarında inceleme yaparak, taraflar arasındaki proje yapım danışmanlık sözleşmesi kapsamında taşeron olarak yapılan iş nedeniyle düzenlenen hak edişlere göre davacının faturaya dayalı ödenmeyen alacağı olup olmadığı, fatura konusu mal ve hizmetin yerine getirilip getirilmediği ve tesliminin yapılıp yapılmadığı faturaların davalı defter ve belgelerinde yer alıp almadığı, davalı defterlerine göre davacının alacağının takip tarihi itibariyle ne kadar olduğuna dair davalı kayıtlarındaki hakediş raporları ve kurum tarafından davalıya yapılan ödemeler de incelenerek rapor düzenlemelerinin istenilmesine karar verilmiş, bilirkişi heyeti 04/06/2020 tarihinde; alınan 32,500 euro avansla birlikte 7 adet faturadan oluşan ve toplam 412.529,06 Euro faturanın yapılan işin teknik gereklerine ve taraflar arasında imzalanan sözleşmeye uygun olduğu fatura konusu mal ve hizmetin yerine getirildiği ve tesliminin yapıldığı şeklinde değerlendirilebileceği, davacı ... firmasının 31-12-2018 tarihi itibarıyla yapmış olduğu işler karşılığında toplamda 412.529,06 Euro ödenmesine hak kazandığı davalı ... mühendisliğin eksik kalan ve ödemesi yapılmayan 46.477 Euroluk kısmının (takip tarihi karşılığı 292.530,89 TI ) davacı ... firmasına ödemesi gerektiği şeklinde değerlendirilebileceği şeklinde görüş ve kanaate varıldığını rapor etmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
Davanın icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı verilmesi istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında 22/07/2016 tarihli ... Metrosu İnşaat ve Elektromekanik İşleri, Yeraltı Aktarma Merkezleri ( Otaparklar ) Depo Alanı ile Yönetim Binası ve Kontrol Merkezi İnşaatı Kesin ve Uygulama Proje İşlerine Ait Elektromekanik Projelerin Yapımı Danışmanlık Sözleşmesinin akdedildiği, davacının sözleşme konusu işin elektro mekanik işlerinin yapılması işini üstlendiği, taraflar arasındaki ihtilafın davacının bu sözleşmesel ilişki kapsamında kestiği faturalara dayalı ödenmeyen alacağı olup olmadığı, fatura konusu mal ve hizmetin yerine getirilip getirilmediği ve tesliminin yapılıp yapılmadığı hususlarından kaynaklandığı, davacının davalıdan 46.486,99 Euro fatura alacağının olduğunu iddia eder olduğu, davalının takibe konu faturaların henüz hakedişi olmadan davacı tarafça tanzim edildiğini ve ayrıca davacının sözleşme ile üstlendiği edimleri tamamiyle yerine getirmediğinden ve fatura bedellerinin muaccel hale gelmediğinden bahisle davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davalı tarafın incelenen 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait yasal defterleri incelemeye tabi tutulmuş, ticari defterlerinin açılış tasdik işlemleri ile yılsonunda yaptırılması gereken (Yevmiye-Defteri Kebir) kapanış tasdikleri yasal sürelerinde usulüne uygun olarak yapıldığı, hesabın 31.12.2018 yılsonu bakiyesinin 106.477 Euro (kura göre 106.477,00 X 6,0280 641.843,35 TL olduğu ) bu bakiyede 31/12/2019 tarihli mutabakata göre tarafların mutabık kaldığı, davalı nezdinde izlenen hesabın 31.12.2019 yılsonu alacak bakiyesinin (46.477 Euro KurX6,6506) 309.099,94 TL olduğu ve bu bakiyenin 2020 yılına aynı şekilde devrederek 31.03.2020, 30.06,2020 ve 30.09.2020 tarihlerindeki Euro kuru dikkate alınarak güncellendiği, hesabın 30.09.2020 tarihli en son alacak bakiyesinin 424.246,70 TL ulaştığı, dava konusu olan ve az yukarıda da belirtildiği üzere, davacı tarafça 2019 yılında düzenlenen 10.09.2019 tarihli ... seri numaralı 237.998,92 Euro tutarındaki faturanın, davalı tarafça davalıya 18 Eylül 2019 tarihinde ... 3. Noterliği, ... numarasıyla iadesinin yapıldığı, bu faturanın da dava alacağına gerekçe yapılarak İlamsız Takip İşlemine gerekçe yapıldığı, tarafların aralarınd
a bulunan hesaplara ilişkin 31.12.2018 yılsonu alacak/borç bakiyesinin, Euro olarak 106.477 Euro olduğu ve 6,0280 TL kur uygulandığında (106.477,00X6,0280) 641.843,35 TL olduğu ve bu bakiyede, davacı ve davalının 21/01/2019 tarihli mutabakat tutanağına göre mutabık kaldığı tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı tarafın incelenen 2017,2018,2019 yılı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdikleri yasal süresinde yaptırılmış olduğu ve usulüne uygun tutulduğu, davacı defterleri ve hakedişlere göre 1,2,3,4,5, nolu faturaları ve 32.500 Euro avans miktarının her birisi için hakediş düzenlendiği , bu hak hakedişlerin davacı ... ve davalı ... mühendislik yetkilileri tarafından mutabık kalınarak imzalandığı, tesbit edildiği hakedişler genel olarak incelendiğinde sözleşme şartlarına göre imalatları yapılması gereken kalemlerin gerçekleşmesi durumuna göre birim fiyatlarla hesaplandığı ve toplam tutar esas alınarak hakedişin faturalaştırıldığı (5) nolu fatura hakediş formunda 50.337,58 Euro olarak hesaplanmış olmakla birlikte , sözleşme başlangıcında alınmış bulunan Sözleşme başlangıcında alınmış bulunan 32.500 Euro avans düşülerek 17.837,58 Euro olarak faturalaştırıldığı, onaylı hakedişler sonucu kesilen 1.2.3.4.5 nolu faturalar ve avans toplamının 291.052,06 Euro olacağı, 6 nolu hakediş karşılığında düzenlenen 357.132,63 Euroluk imalat tutarının ise diğer hakedişlerde olduğu gibi faturalaştırılmadığı ve tarafların anlaşamaması sonucu bunun karşılığında imalat tutarı kadar değil 2 adet faturadan oluşan toplam 121.477 Euroluk fatura kesildiği, 6 nolu hakedişde daha fazla tamamlanmış iş bulunmakla birlikte bunun sadece bir kısmı olan toplam 121.477 Euro faturanında tarafların bilgisi ve mutabakatı dahilinde işleme konduğu tespit ve rapor edilmiştir.
Davacı tarafça 357.132,63 Euro tutarındaki 6 nolu hakedişe istinaden, 121.477 Euro tutarında imalat yapıldığı hususunda tarafların mutabık kaldıkları, taraflar arasında yapılan mutabakat ve davacı tarafça buna ilişkin 106.934,64 Euro ve 14.542,36 Euro bedelli 2 adet fatura kesmesinden anlaşılmış, taraflar arasındaki bu mutabakat ve faturalandırma karşısında, uyuşmazlık konusu işe ilişkin 6 nolu hakedişe konu edilen 121.477 Euro luk imalatın davacı tarafça yapıldığı, tüm dosya kapsamı, hakedişler ve taraflar arasında yapılan mail yazışmaları da incelenerek, davalının işin eksik yapıldığı yada süresinde yapılmadığına yönelik iddialarını da değerlendirir teknik inceleme ve yaptırılan muhasip incelemeler neticesinde sunulan tarafsız, bilimsel veriler ve dosya kapsamı ile uyumlu, denetime elverişli bilirkişi raporları ile de tespit edildiği şekilde, davacının işleri süresinde teslim edememesinin davalının yapması gereken işlerden olan mimari ve statik projelerin oluşturulmasındaki gecikmelerden kaynaklandığı, davalı tarafça bildirilen kusurların basitçe giderebilecek teknik eksiklikler olduğu, hakedişlerin ödemesine engel teşkil edecek mahiyette olmadığı kanaatine varılmış, davalı tarafça anılan faturalara karşılık yapılan ödemelerin tenzili ile davacının icra takip tarihi itibariyle davalıdan 46.486,99 Euro alacağının bulunduğu anlaşılmakla, davacının davasının kabulü ile davalının ...24. İcra müdürlüğünün... esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, takibin 292.530,89-TL Alacak üzerinden devamına karar verilmekle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜNE,
Davalının ... 24. İcra müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline,
Takibin 292.530,89-TL Alacak üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden itibaren %9 oranı geçmemek üzere değişen oranlarda yasal faiz uygulanmasına,
Alacak likit ve hesaplana bilir olduğundan alacak miktarı üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 19.982,79 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.533,80 TL harç ile icra veznesine yatırılan 1.462,97 TL harç toplamı 4.996,77TL harcın mahsubu ile bakiye 14.986,02 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 3.533,80 TL peşin harcın davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 150,0 TL posta gideri ve 7.000,00 TL bilirkişi ücreti gideri toplamı 7.150,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 28.931,56 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede İSTİNAF YOLU açık olmak üzere karar verildi. 19/10/2021
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır
HARÇ BEYANI:
19.982,79 TL KH
4.996,77 TL (PH+IH)
14.986,02 TL BİH
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."