T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/38 Esas
KARAR NO: 2022/694
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 19/01/2021
KARAR TARİHİ: 25/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili şirketin, ... no’lu Nakliyat Emtia Sigortası Abonman Poliçesi ile sigortalı ... Anonim Şirketi'ne ait emtiaları meydana gelebilecek rizikolara karşı sigortaladığını, ...’da bulunan sigortalı ... Tic. A.ş. firmasının 2.460.000 adet ameliyat eldiveni emtialarını ... Ofisi Genel Müdürlüğü ve ... Devlet Hastanesi Başhekimliği hastanesine sattığını, söz konusu emtiaların sevkiyatı için davalı ... firması sorumluluğunda nihai nakliyeci davalı ... Tic. A.ş. firmasına ait .../ ... plakalı araca yüklendiğini, söz konusu araçta 30.11.2019 tarihinde ... ilçesi ... köyü ... rampasında yangın meydana geldiğini ve araçta bulunan ameliyat eldivenlerinin tamamının yandığını, Kolluk tarafından düzenlenen olay yeri görgü tespit tutanağı ve yangın raporuna göre yangının yangının çıkış sebebinin elektrik tesisatından çıktığı tahmin edildiğini, gerçekleşen yangın sonrası sigortalıya ait tüm emtiaların zayi olduğunu, hasar sonrası sigortalının müvekkiline ayrıca davalı ... ihtarname gönderdiğini, ekspertiz incelemesi yaptırıldığını ve zararın 266.738,00 TL olduğunun tespit edildiğini, sigortalının zararının ödendiğini, bu nedenle de müvekkilinin sigortalının haklarına halef olduğunu, ödenen hasar tazminatının tahsili için ... 28. İcra Dairesi ...E. Sayılı dosya ile icra takibine girişildiğini, ancak davalıların haksız itirazı üzerine takibin durduğunu beyan ile itirazın iptali ile takibin devamına ve alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile müvekkili şirketin davacı ...'nın sigortalısı olduğunu, 30/11/2019 tarihli yangınla sonuçlanan taşıma işlemini de kapsayan 24109/2019 tarih ve ... numaralı poliçeyle Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortası yaptırdığını, yangın olayının poliçenin geçerlilik süresi içinde meydana geldiğini, tırın alev alıp yanması ve taşinan malların zarar görmesi olayının, hem Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları hem de Emtea Nakliyat Sigortası Genel Şartları kapsamında kaldığını, bu nedenle müvekkilinin davacının garanti verdiği sigorta teminatı altında olduğunu, müvekkilinin taşıma işlemi ile ilgili olarak aynı poliçenin ... tarih ve ... numaralı zeyilnamesiyle kasım ayı nakliyelerini davacı sigortacısına bildirdiğini, Zeyilnamede ... plakalı yanan araç 270.000 TL teminat ile sigortalandığını, rücu alacağına konu ve davalı Ümit Nakliyat'ın sorumluluğunda kalan tüm borcun yine davalı tarafından davacıya sigortalatılmış olması nedeniyle takas mahsup defiilerinin olduğunu, müvekkilinin davacıya bir borcunun olmadığını beyan ile davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Dava dilekçesi diğer davalılara da usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş savunmada bulunmadıkları görülmüştür.
Dava, davacıdan nakliyat emtia sigorta poliçesi bulunan dava dışı şirket ... A.Ş ne ait ameliyat eldivenlerinin, davalıların taşıyıcı işleten ve araç sürücüsü olarak taşımasını yaptığı sırada yanmasından dolayı, davacının sigorta poliçesi kapsamında yaptığı ödemenin rücuen davalılardan tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Dava konusu icra takip dosyasının incelenmesinde, dosyamız davacısının davalılar hakkında 266.738,00 TL asıl alacak 10.589,13 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 277.327,13 TL nın tahsili bakımından takibe geçtiği, itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosyanın Mali Müşavir ..., Sigortacı Bilirkişi ...ve Yangın Uzmanı Bilirkişi ...'e verilerek; dosya ve taraf defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılıp, taraflar arasındaki taşıma ilişkisi, düzenlenen sigorta poliçesi, bu poliçe kapsamında yapılan ödeme, yangına ilişkin eksper raporu incelenerek, taşıma sırasında davacının sigortacısının mallarının yanmasından dolayı tarafların kusuru, sigorta poliçesi kapsamında yapılan ödemenin poliçe kapsamında olup olmadığı, taşıma ilişkisinin taraf defter ve kayıtlarında yer alıp almadığı, davacının sigortacısına yapmış olduğu ödemeyi talep edip edemeyeceğine ilişkin rapor düzenlemelerinin istenilmesine karar verilmiş, dosyamız bilirkişilere tevdi edilmekle, bilirkişiler tarafından "dosyada yaptıkları taşıma faaliyeti nedeni ile silsile halinde ... tarafından işi aldığı ... Şirketi'ne, onun da taşımacılığını üstlendiği ... Anonim Şirketi'ne kesmesi gereken faturalara ait bilgi ve belge bulunmadığından taraflar arasında borç-alacak ilişkisine ilişkin bir tespit yapılamadığı, ... Şirketi ve ... A.Ş. arasında 27.12.2019 tarihi itibari ile ibraname imzalandığı, söz konusu bu ibraname ile hasar tazminatı bedeli üzerinden her 2 tarafın mutabakata vardığı, iş bu sigorta poliçesinden dolayı ... A.Ş.'nin hak ve alacağı kalmadığı, bu hasara sebebiyet verenler hakkındaki her türlü dava, talep ve hakkın... Şirketi'ne devir ve temlik edildiği, düzenlenen bu ibraname üzerine, ...Şirketi tarafından, ... A.Ş. hesabına 07.01 2020 tarihi itibari ile “... SİG... no'lu HASAR ÖDEMESİ” açıklaması ile 266.738,00.-TL ödeme yapıldığı, davacı tarafından davalılardan talep edilen 266.738,00.-TL'lik mal bedelinin ve 5 ay 9 gün için hesaplanan 10.589,13.-TL tutarındaki yasal faizin doğru olarak hesaplandığı, yasal faiz dahil alacaklı tarafından takibe konu toplam tutarın 277.327,13.-TLolduğu, davacı Sigortacının, (somut olay bakımından 6102 sayılı TTK. Md. 1409 ve Md. 1421 hükmü uyarınca) “geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra” sigorta sözleşmesinin yürürlükte olduğu süre zarfında oluşan rizikolardan sorumlu olduğu ve Sigorta Poliçesi Genel Şartlarında ve/veya Özel şartlarda yer alan rizikonun gerçekleşmesi (ve bu sebeple sigorta ... Tic. AŞ firmaşının menfaatinin zarara uğraması) ile sigortacının tazminat ödeme yükümlülüğü yerine getirdiği, davacı ... A.Ş. * nin davalı sigortalı ... Ltd. Şti. Firmasının 25.09.2019/2020 vadeleri arasında ... numaralı “Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortast Abonman Sözleşmesi kapsamında işbu maddi zarardan sorumlu olduğu (takas- mahsup yönünden hukuki değerlendirme elbette yüce Mahkemeye ait olmak üzere meydana gelen zararın 266.738,00 TL olduğu, davalı ... firmasının işbu sevkiyatta 270.000,00 TL sigorta bedeli ile sigortatı olduğu- hasar tutarının teminat limiti dahilinde bulunduğu), ancak Sigorta şirketinin Özel Şartlar Madde 2 ve madde 8 (9) bent dahilinde fiili taşıyıcıdan rücu etme hakkının olduğu, olayın oluş şekli dikkate alındığında; hiçbir beklenmedik dış etkiye maruz kalmadan evrilme, sürtünme, hava muhalefeti, yol sorunu vb), aracın seyir halinde iken motor bölümünden yanmaya başlaması, aracın işleten yönünden bakım ve onarım yükümlülüklerinin yerine getirilmediği, aracın bakımsızlığından kaynaklandığı ve motorda meydana gelebilecek bir teknik arıza medeni ile oluştuğu anlaşıldığını, bu bağlamda araç işleteninin meydana gelen zarardan; bakım mükellefiyetini yerine getirmemiş olması nedeni ile sonuçlarından / müeyyidelerinden kurtulamayacağı, meydana gelen olayda oluşan maddi zarardan sorumlu olacağı, ancak, sayın mahkemenin savunmalarının tümüne hasren tamamen davalı müdafaaları yönünde hüküm kurmak hususunda da hiç şüphesiz muhtar bulunduğu, sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı, kanaatlerine ulaşıldığı" 14/06/2021 tarihinde rapor etmişlerdir.
Mahkememizce Eskipazar İlçe Jandarma Komutanlığına müzekkere yazılarak ve olaya ilişkin soruşturma açılıp açılmadığı sorulmuş, komutanlıklarınca yapılan araştırmada yangın olayının olduğu gün firma yetkilisi, tır sürücüsü ve tır içinde bulunan yolcunun ifadesinin alındığı alınan ifade de her hangi bir şikayetlerinin olmadığını beyan ettikleri, nöbetçi C.Savcısına bilgi verildiği, herhangi bir şikayet olmadığı için Adli işlemin yapılmadığı, evrakların Cumhuriyet Savcılığına gönderilmediğinin tespit edildiği bildirilmiştir.
Aldırılan rapor hüküm kurmaya elverişli görülmemekle, bilirkişi heyetine taşıma uzmanı ve makine mühendisi bilirkişilerde eklenmesine ve Taşıma Uzmanı bilirkişi ..., Makine Mühendisi Bilirkişi ... ve Sigorta Bilirkişisi ... ile Mali Müşavir Bilirkişi ... vasıtası ile; tüm dosya kapsamı üzerinde inceleme yapılıp, davaya konu taşıma olayındaki kusur ve sorumluluk, yapılan sigorta poliçesi, bu poliçe kapsamında yapılan ödeme ve davacının davalılara rücu edip edemeyeceği, rücu edebilecek ise davalıların olaydaki kusur ve sorumluluğuna dair ayrıntılı rapor düzenlemelerinin istenilmesine karar verilmiş, bilirkişiler tarafından "Davacının sigortalısına emtia nakliyat sigortası kapsamında ödediği tazminat miktarı 266.738,00 TL tutarını TTK m.1472 ve TBK m.183 ve devamı hükümlerine göre sorumluluğu bulunanlara rücu edebileceği, davalı ... firmasının sorumluluk riskleri bakımından da davacının sigortacı olduğu gözetilerek, TTK m.1478 gereği sigortalısı ... firması ile müteselsil sorumlu olduğu ve davalının kasıt veya kasta eşdeğer bir kusuru sabit olmadıkça, davalı ... firmasına rücu edemeyeceği, davalı şoförün taşıma sözleşmesi kapsamında ifa yardımcısı ve taşıyıcının adamı olması gözetilerek, ancak kusuru varsa haksız fiil hükümlerine göre sorumlu tutulabileceği, dosya kapsamında davalı şoför ...'a sorumluluk tevcihi bakımından haksız fiil şartlarının takdir ve değerlendirmesinin yüce mahkemeye ait olduğu, davalı ... firmasının somut olayda araç maliki-işleten sıfatı ile sorumlu tutulabileceği, ancak taşıyıcı sıfatının taşıma sözleşmesi veya senedi ya da benzer bir evrak ile teyit edilmediği, davalı ... firmasının haksız fiil sorumluluğu bakımından “işleten” sıfatı ile trafik mevzuatına göre sorumlu tutulabileceği, sorumluluk sigortası kapsamında olsun ya da emtia nakliyat sigortası kapsamında olsun, araç kiralayan-işletenlere karşı davacının rücu talebinde bulunabileceği, asıl alacak miktarı 266.738,00 TL üzerinden bu talebin somut olaya uygun kadri marufunda gözüktüğü, öte yandan her ne kadar icra takibi ile süreç işletilmiş ise de, davacının rücuen tazmin talep hakkının kusur, sorumluluk ve tazminat konularında yargılamayı gerektirdiği hususlarında da nihai takdirin yüce mahkemeye ait olduğu" 21/07/2022 tarihinde rapor etmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
Davanın icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin olduğu, davanın davacının Nakliyat Emtia Sigortası Abonman Poliçesi ile sigortaladığı emtianın taşınması sırasında yanarak zayi olması nedeniyle sigortalıya ödenen hasar tazminatının, yangına ve dolayısı ile zarara kusurları ile sebebiyet verdikleri iddia olunan davalılardan tahsilini talep ettiği görülmüştür.
Davacı ile dava dışı dava dışı ... Şirketi arasında Nakliyat Emtia Sigortası Abonman Poliçesinin ve davacı ile davalılardan ... Şti arasında Yurt içi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortası Abonman Sözleşmesinin düzenlendiği, dava konusu taşımanın 30/11/2019 tarihli olduğu, taşıma konusu işin 2.460.000 adet ameliyat eldivenin ... Devlet Hastanesi Başbekimliğine teslimine ilişkin olduğu, taşıma işini davalı ... şirketinin üstlendiği ve nakliyenin davalı ...Tic. A.Ş ne ait davalı ...'un sevk ve idaresindeki davalı ... şirketine ait ...(çekici)/ ...(dorse) plakalı araç ile yapıldığı, olay günü ... ilçesi .... köyü ... rampasında yangın meydana geldiğini ve araçta bulunan ameliyat eldivenlerinin yandığı, bu hasar nedeni ile davacının sigortalısı dava dışı şirkete 07/01/2020 tarihinde 266.738,00-TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamına göre mahkememizce yangın uzmanı bilirkişi marifeti ile yaptırılan inceleme sonucunda, yangının araç seyir halinde iken çekicide meydana geldiği, elektriksel kaynaklı yangınların yanıcı madde yangınına göre daha yavaş gelişen yangınlar olduğu, yüksek akım taşıyan bir hattın ve yangını başlatacak uygun koşul bulunması durumunda, ortam koşullarına gerek duymaksızın oluşabilecek yangınlar olduğu, elektriksel kaynaklı yangınların, sigorta ile koruma altına alınmamış ya da taşıyabileceği akım yüküne uygun sigorta kullanılmamış tesisatlarda, aşırı yük veya bir kısa devre durumunun tesisata ait kablolarda aşırı ısı üretmesi ve etrafındaki tutuşabilir maddeleri tutuşturması veya tesisat üzerinde bulunan soketlerdeki zaman içinde meydana gelecek oksidasyon, gevşeme, vs. zayıf bağlantılar sonucu meydana gelebilecek yüksek dirence bağlı aşırı ısınma sonucu artan sıcaklık nedeniyle meydana geldiği, elektriksel yangınların büyük çoğunluğunun sebebi olan bu durumun, tesisattan çekilen akımda bir artışa neden olmadığından, yangın büyüyene ve bariz fark edilir derecede yayılana kadar bir belirti göstermediği, sürücünün erken müdahalesi ve tedbir alabilmesi de çoğunlukla mümkün olamadığı, ekspertiz raporunda yangının muhtemel sebepleri arasında, tır aracının elektrik tesisatında aksesuar amacıyla ilave iç ve dış aydınlatma lambaları veya müzik seti tesisatı çekilmesi, yüksek sigorta takılması, kabin içerisinde su ısıtıcısı kullanması vb. belirtilmişse de, harici bir tesisat ve kabin içi harici bir almaçtan güç çekimine dayalı bir tespit ve beyan bulunmadığı gibi, yangın da kabin içinde de çıkmadığı, tüm bu bilgilere göre değerlendirildiğinde olayın gelişimi ve belirtileri bakımından elektriksel yangınlarla uyumlu yangın olayının çekici elektrik tesisatındaki teknik bir nedenden kaynaklı olduğu tespit edilmiş, mahkememizce tespitin olayın meydana geliş şekli ve dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler ile kolluk tarafından yapılan işlem sonucu tutulan tutanak ile uyumlu olduğu görülmüştür.
Dava konusu yangın olayının taşıma yapılan aracın elektrik aksamındaki teknik bir nedenden dolayı meydana geldiği kanaatine varılmakla, ...plakalı çekici ile ... dorsenin işleteni... Tic A.Ş nin yangının meydana gelmesinde ve zararın oluşmasında sorumlu olduğu, araç sürücüsü davalı ...'un yangının çıkmasında ve büyümesinde bir kusurunun bulunmadığı, diğer davalı ...Şti nin ise hem yangının ve zararın meydana gelmesinde kusurunun bulunmaması, hemde davacı ile arasında bulunan Yurt içi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortası nedeniyle sorumluluğundan bahsedilemeyeceği; davacı ile dava dışı şirket arasındaki Nakliyat Emtia Sigortası Abonman Poliçesinin geçerli bir poliçe olması, zararın meydana gelmiş olması ve davacının dava dışı sigortalı ... Şirketi'ne ödeme yapılmış olması sonucunda, davacının sigortalısının halefi olduğu ve sigortalısına ödediği hasar tazminatının davalı işleten ... Tic A.Ş nden tahsilini talep edebileceği, davacı tarafça icra takibinde her ne kadar faiz talep edilmiş ise de, davacının takip öncesi davalı borçluyu temerrüde düşürmediği, bu nedenle faiz talebi yönünden talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmakla, davacının davalı ...A.Ş ne karşı açtığı davanın kısmen kabulüne, .. 28. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında, davalının takibe itirazının iptaline, takibin 266.738,00 TL alacak üzerinden devamına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davalılar ... Ltd Şti ne karşı açtığı davanın REDDİNE,
Şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı isteminin reddine,
2-Davacının davalı ... Tic A.Ş ne karşı açtığı davanın KISMEN KABULÜNE, ... 28. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında, davalının takibe itirazının iptaline, takibin 266.738,00 TL alacak üzerinden devamına,
Alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alacak yargılama sonucu belirlendiğinden icra inkar tazminatı isteminin reddine,
2-Harçlar Yasası uyarınca hesaplanan 18.220,87 TL den peşin alınan 3.349,42 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.871,45 TL harcın davalı ... Tic A.Ş nden tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 3.349,42 TL peşin harç giderinin davalı ... Tic A.Ş nden alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 193,75 TL posta ve 5.700,00 TL bilirkişi ücreti gideri toplamı 5.953,05 TL den kabul ve red oranı gözetilerek; 5.725,74TL sının davalı ... Tic A.Ş nden alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı vekili için AÜÜT gereği tayin ve takdir olunan, 40,343,32 TL vekalet ücretinin davalı ... Tic A.Ş nden alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı ... Ltd Şti vekili için AÜÜT gereği tayin ve takdir olunan, 41.825,80 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6-Davalı ...Tic A.Ş vekili için AÜÜT gereği tayin ve takdir olunan, 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılamayacak olan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin 1.270,00 TL sının davalı ... A.Ş nden, 50,00 TL sının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
dair davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede İSTİNAF YOLU açık olmak üzere karar verildi. 25/10/2022
Katip Hakim
e-imzalıdır e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."