T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/394 Esas
KARAR NO: 2022/222
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtrazın İptali)
DAVA TARİHİ: 25/12/2020
KARAR TARİHİ: 29/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtrazın İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 28/12/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı bankanın, müvekkilin Ticari hesabından TBK, Sözleşmeye ve Emsal banka uygulamalarına aykırı tek taraflı kesintiler yaptığını, bu kesintilerin iadesi için ... Genel İcra Dairesinin ... E sayılı dosyası ile 935,06 TL nin iadesi için takip başlatıldığını, davalı bankanın itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiğini, davalı bankanın müvekkilin kullanmış olduğu ticari hesabından 420,00 TL Ekspertiz Ücreti tahsilatı yaptığını ancak müvekkilin ilgili tarihte herhangi kredi kullanmadığını, Ekspertize de böyle bir ödeme yapmadığını, müvekkilin sadece ekspertiz yapılsın diye ücret yatırdığını, ancak krediden vazgeçtiğini, davalı banka ekspertize ödemiş olduğu faturayı ispat etmekle yükümlü olduğunu, bu nedenlerle itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 12/01/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davaya ... Mahkemelerinin bakma yetkisi olmadığını, davaya bakmakla görevli mahkemelerin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, davacının, davalı banka ile ; 22.02.2011 tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi imzaladığını, . Genel Kredi Sözleşmesinin " Yetkili Mahkeme " başlıklı 11.11 maddesinde; ... Merkez Mahkemelerinin yetkili olacağını kabul ettiklerini, davacının, 22.02.2011 tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi ile 22.02.2011 tarihinde 6.000- TL limitli Cari Hesap Kredi Sözleşmesi, 30.06.2011 tarihinde 60.000-TL limitli Cari Hesap Kredi Sözleşmesi, 13.07.2011 tarihinde 50.000-TL limitle Cari Hesap Kredi Sözleşmesi imzaladıklarını, davacının kullanmış veya kullanacağı kredilere ...'in müşterek ve müteselsilen kefil olduğunu, davacının, bu sözleşmeler kapsamında 30.06.2011 tarihinde 25.000-TL ana para tutarında kredi kullandığını, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında kullandırılan kredi ile ilgili olarak bu kredinin teminatını teşkil etmek üzere tesis edilecek ipotek ile ilgili olarak davacının ... İli ... Adresi ... mah. ... ada 17 parsel sayılı dükkana ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, değerlendirme raporu neticesinde söz konusu taşınmaz üzerine ipotek konulduğunu taraflar arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesinin; “Komisyon Ve Ücretler“ başlıklı 2.08. Maddesinde; ".Müşteri sözleşme ve bu nedenle verilen veya verilecek her türlü teminatla ilgili işlemlerin gerektirdiği her türlü masrafları , ekspertiz ücretlerini nakten veya hesaben ödeyeceğini kabul eder." Hükmü yazılı olduğunu davacının sözleşmenin bu hükmünü hiçbir çekince ileri sürmeksizin imzalayarak kabul ettiğini, masraf kesintisine açıkça muvafakat ettiğini, ekspertiz firmasına ödenen ,hizmet bedelinin ( ekspertiz ücretinin ) iadesinin mümkün olmadığını, yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilerek davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
... Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 935,06 TL'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalının takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
... 1.Asliye Ticaret Mahkemesince verilen ... E. ...Karar sayılı, 24/03/2021 tarihli kararında:" Mahkememizin yetkisizliğine, yetki yönünden davanın reddine, kararın kesinleşmesi üzerine 2 hafta içerisinde talep halinde dosyanın yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine" karar verilmiştir.
... 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkisizlik kararı gereği dosyanın mahkememize gönderildiği, mahkememizin 2021/394 sayılı esasına tevzi olunarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizin 08/11/2021 tarihli ara kararı gereğince, Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, GKS, banka kayıtları, tüm delilleri ve dosya incelenerek davalı tarafından tahsil edilen ekspertiz ücretinin davacıya iadesi gerekip gerekmediği konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi Bankacı ...'ün 14/01/2022 tarihli raporunda özetle; Davalı banka ile davacı ... arasında 22.11.2011 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalanmış olduğu, GKS içeriğine uygun olarak davalı banka tarafından ... Müşteri numaralı davacı ... adına 30.06.2011 tarihinde ... Referans numaralı, İlk ödeme tarihi 01.06.2012 olmak üzere 25.000,00 TL. Anapara tutarlı, 12 ay vadeli, aylık 40,99 Akdi Faiz oranlı,aytlık taksit tutarı 3.137,17 TL olan Taksitli Kredi Kullandırılmış olduğu. Taksitli Kredi Ödeme Tablosu altının davacı tarafından da adı soyadı yazılmak suretiyle imzasının bulunduğu, Konu kredinin; davacının da bilgisi dahilinde 30.06.2011 tarihinde 25.000,00 TL'lik Taksitli Ticari Kredi olarak kullandırılmış ve kredi tutarının vadesiz mevduat hesabına geçirilerek davacı tarafından kullanılmış olduğu, Kullanılacak ve kullanılmış krediler teminatı olarak 30.06.2011 tarihinde 60.000,00 TL limitli olarak İpotek alınmış, Bu İpotek ile ilgili de aynı gayrimenkul “Değerlemesi İle Ekspertizinin ... A.ş. Firmasına” ekspertizinin yaptırılmış ve ekspertiz değerinin Toplam 45.000,00 TL olarak belirlenmiş olduğu, Davalı banka 10. Şubat 2020 tarih ve 31035 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanmış TCMB'nın 2020/4 s. Bankalarca Ticari müşterilerinden alınabilecek Ücretlere - İlişkin Usul ve Esaslar hakkındaki Tebliğ içeriği “ekspertiz İşlemlerinden alınabilecek ücret, bankalar tarafından üçüncü kişilere ödenen tutarı,” hükmüne uygun olarak Ekspertiz Ücreti alabilecek ise de 305,00 TL lik faturaya karşın 420,00 TL tahsilat ile 145,00 TL'lik fazla Ekspertiz Ücreti tahsil etmiş olduğu anlaşılmakta olup, 115,00 TL' lik fazladan tahsilatın nihai hukuki taktir sayın mahkemenize ait olmak üzere davacı firmaya iade edilmesi gerektiği, Yargıtay kararları doğrultusunda değerlendirildiğinde; Uygulanması Gereken Faiz Oranı; Taraflar arasındaki ilişki ticari olup, şayet 115,00 TL'lık ana para masraf bedelinin banka tarafından iadesine karar verildiği taktirde konu tutara Yukarıda belirlenmiş olan 14.08.2020 takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa 2/2. Maddesi gereğince T.C. Merkez Bankası tarafından belirlenmekte olan yıllık 4010,00 ve değişen oranlarda Avans Faizi uygulanması gerektiği, ancak nihai hukuki taktir sayın mahkemenize ait olmak üzere faiz talep ve uygulamasının davalı banka tahsil / davacı ödeme tarihinden başlaması gerektiği kanaatine varılır ise; Davacı firmanın takip 14.08.2020 tarihi itibariyle; 115,00 TL Asıl Alacak, 140,30 TL. İşlemiş Faiz 255,30 TL toplam alacaklı bulunduğu tespit edilmekte olup takip 14.08.2020 tarihinden itibaren 115,00 TL: Asıl Alacak üzerinden TCMB Tarafından belirlenmekte olan yıllık %10,00 ve değişen oranlarda Avans Faizi uygulanması gerektiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Dava; davalı tarafından ekspertiz ücreti olarak alınan bedelin faiziyle birlikte iadesi istemiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda; Değerleme Raporu başlıklı ... Rapor numaralı, 13,06.2011 Ekspertiz tarihli, 14.06.2011 Rapor Tarihli rapor içeriğine göre yukarıda belirtilmiş olan ... İlk ... İlçesi. ... mah. 24 Pafta No, 1435 Ada, 17 Parsel sayılı ipotekli gayrimenkul olan dükkanın değerlemesi ile ekspertizinin ... A.ş. firması adına Değerleme Uzmanı; ... ve Sorumlu Denetleme Uzmanı ... tarafından 14.06.2011 tarihinde raporlanmış olduğu, ekspertiz raporuna dayalı olarak dava dışı ... A Ş. firması tarafından 23.06.2011 tarih ... no.lu "... No.lu Ekspertiz Raporu ve Tapu Harcamaları Yansıtma bedeli" açıklaması ile toplam 305,00 TL tutarlı olarak düzenlenmiş fatura ile dava dışı ekspertiz firmasına 305,00 TL ödeme yapılmış olduğu ancak davalının davacıdan 420,00 TL tahsil ettiği, bu durumda 115,00 TL fazla tahsilatın davacıya iadesinin gerektiğini belirtmiştir. Davalı taraf bilirkişi raporuna itirazında, kalan kısmın komisyon olarak alındığını beyan etse de hesap ekstresinde 420,00 TL'nin ekspertiz ücreti adı altında tahsil edildiği anlaşıldığından bu itirazı yerinde görülmemiştir.
Somut olayda; taraflar arasında 22.11.2011 tarihinde genel kredi sözleşmesi akdedildiği, sözleşmenin "Komisyon ve Ücretler' başlıklı 2.08. maddesinde; ekspertiz ücretinin müşterinin hesabından tahsil edileceğinin düzenlendiği, genel kredi sözleşmesine istinaden davacıya 25.000,00 TL bedelli kredi kullandırıldığı, kredi teminatı için davacının maliki olduğu ... İli ... İlçesi. ... mah. 24 Pafta No, 1435 Ada, 17 Parsel sayılı dükkanın üzerinde davalı lehine ipotek tesis edildiği, gayrimenkul ipotek teminatının ekspertizi ile ilgili olarak davalı banka tarafından 11.08.2011 tarihinde davacının mevduat hesabından 420,00 TL tahsilat yapıldığı, ancak davalının ekspertiz ücreti için 305,00 TL ödediği anlaşılmakla TCMB 2020/4 sayılı Bankalarca Ticari Müşterilerinden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar hakkındaki Tebliğ'in 10. Maddesinde yer alan; "Kredinin tahsisinden kapatılmasına kadar sürfe içinde yapılacak taşınır ve taşınmazlara ilişkin rehin ve İPOTEK tesisleri ite ekspertiz işlemlerinden alınabilecek ücret, bankalar tarafından üçüncü kişilere ödenen tutarı, hizmetin banka bünyesinde sunulması halinde ise hizmetin makul bedelini geçemez." hükmü uyarınca davalının fazladan haksız olarak tahsil ettiği 115,00 TL'yi sebepsiz zenginleşme hükümleri kapsamında davacıya iade etmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
İşlemiş faiz açısından yapılan değerlendirmede; TBK m.117 uyarınca davalı taraf kötüniyetli olarak sebepsiz zenginleştiğinden tahsilat tarihinde temerrüte düştüğü sonucuna varılmıştır. Bu kapsamda mahkememizce 115,00 TL asıl alacağa tahsil tarihinden takip tarihine kadar avans faiz işletilerek davacının 140,30 TL işlemiş faiz alacağı olduğu hesaplanmıştır. Bu kısım yönünden işlemiş faiz alacağına hükmedilmiştir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle; davanın kısmen kabulüne, ... Genel İcra Dairesinin ...E. Sayılı icra takibine yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 255,30 TL üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacak 115,00 TL'ye değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, ... Genel İcra Dairesinin ... E. Sayılı icra takibine yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 255,30 TL üzerinden devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacak 115,00 TL'ye değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına,
2-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 51,06 TL icra inkar tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 80,70 TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 54,40 TL peşin harcın mahsubu ile 26,30 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan peşin harçtan bakiye 54,40 TL harç ile 54,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 108,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 788,75 TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 215,35 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından belgelendirilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 255,30 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 679,76 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 959,60 TL'nin davacıdan, 360,40 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı yokluğunda, malvarlığına ilişkin davalarda 6763 sayılı kanununun 41. maddesi ile değişik 6100 sayılı HMK md. 341/2. maddesi gereğince dava miktarı veya değeri 8.000,00 TL'lik kesinlik sınırında kaldığından KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/03/2022
Katip
E-imzalıdır.
Hakim
E-imzalıdır.