T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/291 Esas
KARAR NO:2022/674
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:21/04/2022
KARAR TARİHİ:18/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 21/04/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle, Müvekkilin, evvelce ... mah. ... caddasi ... iş mrk. N:23/B ... adresinde bulunan ve ... Tic Ltd Şti' ne ait ... Kursunu, ...Tic Ltd Şti' ne devrettiğini, devir neticesinde burada bulunan eşyalar ile tüm döküman, evrak, belge, ticari defter, fatura vs. matbuat ve belgelerini, yine kendisine ait ... mah. ... sokak N:2/1 ... adresinde bulunan ... Lisesinin bulunduğu binaya taşımak durumunda kaldığını, taşınma hadisesinden sonra, yerleşim ve idari çalışma düzeninin oluşturulması; taşınılan binada lise eğimitimin devam ediyor olması nedeniyle, sadece o an için gerekli eşyaların düzenlenmesiyle yetinilerek gerçekleştirildiğini, diğer aciliyeti olmayan eşya ve malzemeler ile evrak ve belgeler ise, kapalı bir odada muhafaza edildiğini, 11/04/2022 - 17/04/2022 tarihleri arasında öğretim kurumlarında "ara tatil " uygulaması sebebiyle eğitime ara verildiğinden, bu aradan istifade ile henüz yerleştirilmemiş eşyaları ile tasnif edilmemiş belge, evrak, fatura, irsaliye ve ticari defter ve belgelerini tasnif etmeye başladıklarını, bu sırada şirkete ait 2017 ve 2018 yılına ait yevmiye kebir ve envanter defteri ile alış ve satış faturalarının, fatura defterlerinin olmadığı görülmüş, yapılan tüm aramalarda bu belgeler ve içinde olduğu koli bulunamamıştır. Yapılan tüm arama ve soruşturmalar sonuçsuz kaldığını, bu durumun farkedildiği 16.04.2022 tarihinden sonra, mesainin başladığı 18.04.2022 tarihinde ... Cumhuriyet başsavcılığının ... soruşturma numarası ile gerekli müracaatlar yapıldığını, bu nedenlerle müvekkile ait 2017 ve 2018 yıllarına ilişkin yevmiye, kebir ve envanter defterleri ile alış ve satış faturalarının zayiinin tesbiti ile zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava; zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgeler, TTK'nın 82. maddesinin 1.fıkrasında;
Her tacir;
a) Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini,
b) Alınan ticari mektupları,
c) Gönderilen ticari mektupların suretlerini,
d) 64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri,
sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür." şeklindeki düzenlemeyle hüküm altına alınmıştır. TTK'nın 82. maddesinde neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir. Yine TTK’nın 82. Maddesinin (7) numaralı fıkrasında, “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir,” hükmü düzenlenmiştir. TTK'nın 82/7.maddesinde, zayi belgesi verilmesini gerektirecek zayi olma durumları sınırlı olarak sayılmamış ise de tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda talep konusu davacı şirketin 2017 ve 2018 yıllarına ilişkin yevmiye, kebir ve envanter defterleri ile 13/05/2016 - 13/05/2017 tarihlerine ait 120 adet ... ila ... arası numaralı faturalar ile 31/05/2017 - 31/05/2018 dönemine ait 120 adet ... ila ... arası faturaların zayi olmasında kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı şirketin 2017 ve 2018 yıllarına ilişkin yevmiye, kebir ve envanter defterleri ile 13/05/2016 - 13/05/2017 tarihlerine ait 120 adet ... ila ... arası numaralı faturalar ile 31/05/2017 - 31/05/2018 dönemine ait 120 adet ... ila ... arası faturaların zayi olduğunun tespiti ile 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca ZAYİ BELGESİ VERİLMESİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcı başlangıçta alındığından bu hususta karar verilmesine gerek olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/10/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."