T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/331 Esas
KARAR NO: 2023/146
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/05/2022
KARAR TARİHİ: 28/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, ...’nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı-borçluya ait; ... ... plakalı araçlar ile 25.11.2020-05.02.2021 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe; Davalı-Borçlu aleyhine 13.12.2021 tarihinde ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... e. Sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatılmış olup, Davalı-Borçluya ödeme emri 23.12.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı-borçlu-şirket, “borcun tamamına,faize,faiz oranına ve her türlü ferilerine,yetkiye” 21.12.2021 tarihinde itiraz etmiş, İlgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı-borçlu şirketin itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapılmış olduğundan, tarafımızca süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığını, davalı-borçlu şirket, takibe itiraz dilekçesinde yetkiye itiraz ettiğini bildirdiğini, dolayısıyla takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması nedeniyle; Davacı-Alacaklı Şirket; seçimlik hakkını TBK md.89/1 yönünde kullanarak, şirket merkezinin bulunduğu ... İcra Dairelerinde takip açılışını gerçekleştirdiğini, davalı-borçlu Şirkete ait ..., ... plakalı araçlarla, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e ait Otoyol’dan 25.11.2020-05.02.2021 tarihleri arasında ( sayın mahkemenize flash bellek içerisinde sunduğumuz listede yer aldığı üzere istasyon isimleri mevcuttur) ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, davalı-borçlu Şirkete ait araçların Otoyol’u kullandığı anlarda HGS/OGS hesapları müsait değildir. Takdir edileceği üzere HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu Şirketin sorumluluğunda olduğunu, Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, benzer şekilde KGM ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladığını, bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu Şirket HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiklerini, davalı-borçlu Şirketin kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e yüklemeye çalışması kabul edilemez nitelikte olduğunu, davacı-alacaklı Müvekkil şirketçe, Davalı-Borçlu Şirkete ait plakalara tanımlı HGS-OGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Ürün Kara Listede / OGS de tanimli olmayan plaka ” sonucu ile döndüğü anlaşıldığını, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının OGS/HGS etiketinden geçiş ücreti çekilememiş ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiğini, yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkil Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirmiş ve cezai yaptırım uyguladığını,... işletiminden sorumlu olan Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket, köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine ilişkin işlemleri, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Hizmetleri Hakkında Kanun’a (“6001 Sayılı Kanun”) uygun şekilde yürütüldüğünü, 6001 Sayılı Kanun’un 30. maddesinin 7. fıkrasında “geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.” hükmü düzenlendiğini, bu kapsamda araç sahiplerine, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı sunulduğunu, söz konusu düzenlemeler kapsamında Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından, geçiş yapan araçlara ait OGS veya HGS hesaplarından geçiş ücreti tahsil edilmektedir. OGS veya HGS cihaz ve hesaplarının uygun olmaması halinde araç sahipleri, ihlalli geçiş tarihinden başlayarak on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebildiğini, belirtilen süre içinde ücreti ödemeyenler hakkında ise kanunun açık hükmü uyarınca ücretin dört katı tutarında ceza uygulandığını, davacı-alacaklı müvekkilin söz konusu cezayı uygulamaması kanuna aykırılık teşkil edeceğinden bu konuda Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e bir sorumluluk yüklenmesi hukuka aykırı olacağını, dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabilecek ve Müvekkil Şirket’e ödeme yapılabilecek kanalların açık olduğunu, bundan bağımsız olarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, Davacı-Alacaklı Müvekkilin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğu açıkça görüldüğünü, davalı-borçlu Şirket; Mesleği/Ticari İşi Gereği Ücretli Otoyolu Kullanmakta Olup, Araçlar Ticari Amaçla Kullanıldığını, davalı-borçlu Şirket ..., ... plakalı ticari kullanım niteliği bulunan araçları ile 25.11.2020-05.02.2021 tarihleri arasında mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yaptığını, davalı-borçlu hakkında ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %16,75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakkımız saklı tutularak talepte bulunulduğunu, söz konusu yasa maddesi gereğince; arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden istenebilmektedir. Ticari işlerde uygulanan avans faiz oranı, 3095 sayılı Yasa'nın 2 nci maddesi hükmüne göre değişken bir özellik taşıdığını, Davalı-Borçlu Şirketin temerrüde düştüğü tarih itibariyle Merkez Bankası'nın kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faiz oranı %19,50 ise de bu oran, takip tarihi sonrasında huzurdaki davanın açılış tarihi öncesinde 19.12.2020 tarihinden itibaren %16,75 olarak belirlendiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile; davalı-borçlunun ... 24. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile, takibin, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un ilgili maddelerince geçiş ücretine uygulanan “ dört katı tutarındaki ceza ” ile avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak devamına, davalı-borçlu Şirketin İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı-borçlu Şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davayı kabul etmediklerini, arabuluculuk şartı usulüne uygun olarak yerine getirilmediğini, müvekkilin Arabuluculuk toplantı davetinden haberi olmadığını, davaya konu edilen trafik cezalarının yazıldığı araçların, ceza tarihinde ilgili yerlerden geçmediğini, borcu ve davayı kabul etmediklerini, bu nedenle davanı reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; ihlalli geçiş nedeniyle alacağın davacı şirket tarafından icra takibine konulması üzerine davalı borçlunun borca, faize ve ferilerine itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce celp edilen ... 24. İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 319,20-TL'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalı 21/12/2021 tarihli dilekçesi ile takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizin 27/09/2022 tarihli celse ara kararı gereği, davacı alacağının itiraza uğramayan otoyol geçiş ücreti hariç tespit edilmesine karar verilmiş olup, Bilirkişi mali müşavir ...'nun 07/12/2022 tarihli raporunda özetle, Araç ve sahiplik bilgileri sorgulama kaydında ... ve ... (Yeni ...) plakalı araçlara ilişkin olarak, 23/05/2022 tarihinde Türkiye Noterler Birliği'nin göndermiş olduğu, araç tescil özet raporlarından anlaşılacağı üzere, yapılan ihlalli geçişlerin, araçların ...Tic.Ltd.Şti.'ne ait olduğu tarihlerde gerçekleştiği, davacı tarafından 16/12/2021 takip tarihi itibari ile 272,75 TL asıl alacak, 39,36 TL faiz ve faizin KDV'si, 7,09 TL olmak üzere toplam 319,20 TL'lik alacağını talep etmiş olduğu, diğer taraftan geçiş ücreti ile gecikme cezasına ilişkin olarak oran ve gün olarak hesaplamalar yapılmış olup, hesaplanan toplam faiz ve KDV ile toplam 319,20 TL 'nin istenip istenmeyeceği ile kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödeme mevcut olmadığı, geçiş ücreti ve gecikme cezası miktarı için ayrı ayrı faiz hesaplamaları ile faiz hususundaki tespitlerin mahkemeye ait olduğunu, yapılan hesaplamalar ve değerlendirmeler neticesinde 16/12/2021 takip tarihi itibari ile 272,75 TL ası alacak 39,50 TL faiz ve 7,10 TL KDV ile toplam 319,35 TL'lik alacağın oluştuğu ancak talepte bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının 16/12/2021 takip tarihi itibari ile 272,75 TL asıl alacak, 39,36 TL faiz ve faizin KDV'si 7.09 TL olmak üzere toplam 319,20 TL 'lik alacağı olduğunun kabulünün gerektiği, hesaplanan davacı asıl alacağına 3095 Sy.K.nun 4489 Sy.K.nun ile değişik 2. Maddesi gereğince T.C. Merkez Bankası tarafından dönemde kısa vadeli avans kredilerine uygulanan faiz oranları (01.07.2020-31.12.2020 arası %10,00; 01.01.2021-31.12.2021 arası %16,75) üzerinden basit usulde (3095 Sy.K.m3) temerrüt faizi tahakkukunun uygun olacağı, davacı tarafça talep edilen %20 oranındaki icra inkar ve kötü niyet tazminatının mahkemenin takdirinde olduğu, görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
6001 sayılı yasanın 30. maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, Anayasa Mahkemesi'nin ilgili kanunun 7. maddesinde belirlilik ilkesine aykırılık bulunmadığı tespiti karşısında ihtar şartının aranmayacağı yolundaki İstanbul BAM 17. HD. 02.06.2020 T. 2017/2867 E. 2020/955 K. sayılı ilamı da gözetilerek kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödemenin mevcut olmadığı, hgs bakiyesinde yeterli miktar para bulundurma yükümlülüğünün davalıda olduğu, buna dair davalı tarafından bankadan alınmış bir belgenin dosyaya sunulmadığı gibi sisteme tanımlı banka bilgilerine dair bir belgenin dosyaya sunulmadığı, sistemin geçiş tarihlerinde arızalı olduğuna dair iddiasını belgeleyen herhangi bir tespit veya tutanağı dosyaya sunmadığı, davalının maliki olduğu araçların ticari kullanım niteliğindeki araçlar olması nedeniyle avans faizi uygulanması gerekeceği, somut olayda davalı-borçlu şirket adına kayıtlı araçla 1 adet ihlalli geçiş yaptığının anlaşıldığı, geçişlerin toplam bedelinin 272,75-TL olduğu, alınan raporun içeriği itibari ile dosya kapsamı ve bilimsel veriler ile uyumlu, tarafsız ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılmış ve bu miktar yönünden itirazın iptaline karar verilmiş, davacı tarafça takipten önce davalının temerrüde düşürülmediği, buna ilişkin bir delil yada kayıt da sunulmadığından, davacının takipteki faiz talebinin yerinde olmadığı anlaşılmış olup, kaçak geçişe ilişkin geçiş bedelinin belirli olduğu bu nedenle likit olduğu kanaatine varılarak davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiş, ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulüne, Davalının ... 24. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının 272,75-TL asıl alacak yönünden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren faiz işletilmesine, Asıl alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 179,90-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 80,70-TL peşin harç olmak üzere bakiye 99,20-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 840,75-TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 718,40-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 272,75-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiklerinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 46,45-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 192,09-TL'sinin davacıdan, 1.127,91-TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 28/02/2023
Katip
e-imzalı
Hakim
e-imzalı
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."