T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/342
KARAR NO: 2022/596
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 13/05/2022
KARAR TARİHİ: 27/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 13/05/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket nezdinde ... nolu ... Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı davalı/borçlu ... A.Ş.'nin malik, sürücüsü olay yeri terk/firari sevk ve idaresinde olduğu ... plakalı araç ile 21.09.2019 tarihinde, ... ili ... ilçesi ... mahallesi ... Sokak ile .... Sokak kesişiminde seyir halinde iken, manevra yaptığı esnada (çocukların arkasından sola dönüş manevrası esnasında) dava dışı yaya ...'in ayağını ezmesi/çarpması neticesinde tek araçlı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Müvekkil şirkete vaki hasar ihbarına müteakip açılan ... nolu hasar dosyasından dava dışı ...'in maluliyeti gereğince 70.100,00-TL tazminat ödemesi 16.09.2021 tarihinde ilgilisine yapıldığını, yapılan ödeme ile müvekkil sigorta şirketi, Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve KTK gereği doğan alacağa, TTK m.1481 hükmü gereği sigortalısının haklarına halef olduğunu, kaza sonrasında düzenlenen olay araştırma ve görgü tespit tutanağından, kamera izleme tutanağından ve ifade tutanaklarından da anlaşılacağı üzere ... plakalı aracın sürücüsünün olay yeri terk/firari olduğu anlaşılmış olup ve aynı sürücünün olayda asli kusurlu olduğu anlaşıldığını, olay araştırma ve görgü tespit tutanağından, kamera izleme tutanağı evrakları incelendiği takdirde ... plakalı olay yeri terk/firari araç sürücüsünün K.T.K’a aykırı hareket ederek kazaya sebebiyet verdiği ve asli kusurlu olduğunu, meydana gelen zarardan davalı/borçlu ... A.Ş. müştereken ve müteselsilen kusursuz olarak sorumlu olduğunu, meydana gelen olayda sürücünün kaza yerini terk etmesi (firari) ve Müvekkil Sigorta şirketinin kaza nedeniyle oluşan tazminat bedelini ödemesiyle K.T.K ve ZMMS Poliçe Genel Şartnamesi gereği Sigortalısına Rücu hakkı doğduğunu, davalı/borçlu ... A.Ş. meydana gelen kaza sonucunda sigorta poliçesi kapsamında ödenen tazminat tutarından sorumluluğu olduğunu, işbu rücuen tazminat alacağı olan 70.100,00-TL tutarındaki tazminat bedelinin ödeme tarihi olan 16.09.2021 itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık değişen oranlarla işleyen avans faizi ile birlikte tahsili için davalı/borçlu aleyhine ... 19. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı/borçlu yasal süresi içinde borca, faize ve tüm fer’ilerine itiraz ettiğini, 22.03.2022 tarihinde ... Arabuluculuk Bürosunun ... Arabuluculuk dosya numarası ile arabuluculuğa başvurulduğunu, bu kapsamda 15.04.2022 tarihinde yapılan toplantıda anlaşılamamış ve huzurdaki davayı açma zarureti hâsıl olduğunu, ... 19. Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında haksız olarak yapılan itirazların iptali ile takibin devamına, arabuluculuk vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline,
yargılama harç ve giderleri ile ücret-i vekâletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 20/06/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davanın muhatabının müvekkil şirket olmadığını, müvekkil şirketin kazaya konu aracın maliki olduğunu, ancak işleteni olmadığını, müvekkil şirketin söz konusu aracı ... adresinde mukim ...Tic. Ltd. Şti.' ye kiraya verdiğini, KTK 3. ve 85. maddeleri uyarınca işleten kiracı olduğundan, müvekkil şirket açısından işbu davanın husumet yokluğu nedeni ile reddi gerektiğini, ... Tic. Ltd. Şti.'nin aracın işleteni olması sebebiyle davanın muhatabı söz konusu bu kiracı şirket olduğunu, müvekkil şirket açısından davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, kiracı ... Ltd. Şti.'nin aracın işleteni olması sebebiyle davanın muhatabı olduğunu, davanın kendisine ihbar edilmesi gerektiğini, usule ilişkin haklı itirazlarımızın yanı sıra, müvekkilin herhangi bir hak kaybına uğramasının önlenmesi amacıyla esasa ilişkin itirazları da sunmaları gerektiğini, ticaret unvanından da açıkça anlaşılacağı üzere, davalı müvekkil şirket araç kiralama hizmeti veren bir ticari işletme olduğunu, Karayolları Trafik Kanunu 3. ve 85. maddeleri uyarınca, müvekkil şirket “işleten” sıfatını haiz olmadığını, bu çerçevede, işleten sıfatı, müvekkilden “Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi”ne istinaden aracı kiralayan... Ltd. Şti.'ye ait olduğunu, kaza tarihinde de araç, 03.07.2014 tarihinde akdedilen sözleşme nedeniyle, ...Tic. Ltd. Şti.''nin kullanımında bulunduğunu, nitekim uzun süreli araç kiralama sözleşmelerinde sorumluluğun kiracı şirkette olduğuna ilişkin Yargıtay kararları olduğunu, müvekkil şirket değil, müvekkil şirketten araç kiralayan kiracı şirket olduğunu, kanun ve sözleşme maddeleri uyarınca sigorta tarafından karşılanmayan zararlardan kiracı sıfatıyla ... Tic. Ltd. Şti.'. Sorumlu olduğunu, bu nedenle ... adresinde mukim ... Tic. Ltd. Şti.' ne huzurda görülen işbu davanın ihbar edilmesini, davacının istemleri tümüyle dayanaksız, ispatsız ve fahiş nitelikte olduğunu, kazayla ilgili hiçbir kusuru bulunmayan, hatta usule ilişkin açıklamalar uyarınca işbu dava ile hiçbir surette sorumluluk ve husumet yöneltilemeyecek olan müvekkil şirkete, davacı tarafından kazayla ilgili hiçbir ihbar ve bildirimde de bulunulmadığını, bu nedenle kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesinin hukuka uygun olmadığını, kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil şirket tarafından ihbar edilen ... Tic. Ltd. Şti.' ne uzun süreli olarak kiraya verildiği için hem yasa hem de Yargıtay kararları gereğince araç işletenin ... Tic. Ltd. Şti. olması nedeniyle araçta meydana gelebilecek her türlü kaza ve bundan kaynaklanacak maddi ve manevi zararlar ve her türlü cezalardan kiracı ... Tic. Ltd. Şti.’nin sorumlu olduğunu, bununla birlikte araç üzerinde herhangi bir fiili hakimiyeti olmayan, tamamen kiracının sorumluluğunda ve kiracının kullanımında meydana gelen kaza sebebiyle kazanın nasıl olduğu, sürücünün kusuru ve benzeri hususlara ilişkin bilgimiz bulunmadığını, kiralayan şirket olarak aleyhlerine atfedilecek her türlü kusur ve iddiayı da kabul etmediklerini, müvekkil şirketin ihbar olunan olması hasebiyle hakkında hüküm tesis edilmesine yer olmadığına, davanın izah edilen nedenlerden ötürü işleten sıfatını haiz olan ... adresinde mukim kiracı ...Tic. Ltd. Şti.'ne ihbar edilmesine, tüm beyanlar doğrultusunda davacının haksız davasının ve taleplerinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; sigortacı tarafından ödenen bedelin halefiyet ilkesi gereği rücuen tahsiline yönelik yapılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce celp edilen .. 19. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 73.773,92 TL'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalı 28/01/2022 tarihli dilekçesi ile takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Davacı şirket nezdinde ... nolu ... Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı davalı/borçlu ... A.Ş.'nin malik, sürücüsü olay yeri terk/firari sevk ve idaresinde olduğu ... plakalı araç ile 21.09.2019 tarihinde, ... ili ... ilçesi ... mahallesi .... Sokak ile .... Sokak kesişiminde seyir halinde iken, manevra yaptığı esnada (çocukların arkasından sola dönüş manevrası esnasında) dava dışı yaya ...'in ayağını ezmesi/çarpması neticesinde tek araçlı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacı şirkete vaki hasar ihbarına müteakip açılan ... nolu hasar dosyasından dava dışı ...'in maluliyeti gereğince 70.100,00-TL tazminat ödemesi 16.09.2021 tarihinde ilgilisine yapıldığından bahisle kusurlu araç işleteni davalı şirkete rücuda bulunulduğu, davalı tarafın cevap dilekçesinde, davanın muhatabının müvekkil şirket olmadığını, müvekkil şirketin kazaya konu aracın maliki olduğunu, ancak işleteni olmadığını, müvekkil şirketin söz konusu aracı ... adresinde mukim ... Tic. Ltd. Şti.' ye kiraya verdiğini, KTK 3. ve 85. maddeleri uyarınca işleten kiracı olduğundan, müvekkil şirket açısından işbu davanın husumet yokluğu nedeni ile reddi gerektiğini beyan ettiği anlaşılmaktadır.
KTK'nun 3. maddesi ''İşleten; araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi altında kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır'' hükmüne haizdir.
Davalı tarafça cevap dilekçesi ekinde sunulan belgelerden davalı şirket ile dava dışı ...TİC. LTD. ŞTİ. Arasında müvekkil şirket arasında 19.02.2018 tarihinde uzun süreli kiralama sözleşmesi imzalandığı ve kazaya karışan aracın 24 ay süre ile dava dışı şirkete kiralandığı, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin kiracının yükümlülüklerini düzenleyen 3.2 maddesinin "İşbu sözleşme konusu araç/ların uzun dönemi kiralanması nedeni ile Karakolları Trafik Mevzuatı kapsamında tanımlanmış "motorlu araç işleteni" sıfatı ve sorumluluğuna ilişkin tüm hak ve mükellefiyetler, araç/ların kiracıya teslim edildiği tarih ile kiralayana iade edildiği tarih arasında kiracıya ait olacakıtr" hükmüne haiz olduğu, kazanın meydana geldiği tarihte kazaya karışan aracın dava dışı şirkette olduğu anlaşılmıştır.
KTK'nın 3. Maddesi uyarınca davalı şirketin işleten sıfatının bulunmadığına dair emsal nitelikteki Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. H.D.'nin 2017/1525 Esas ve 2018/795 Karar sayılı ilamı da nazara alındığında, icra takip dosyasında borçlu sıfatı bulunan davalının, takip tarihi itibari ile davacıya borçlu olmadığı sabit olduğundan davanın reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 80,70 TL'nin, peşin alınan 891,01 TL harçtan mahsubu ile bakiye 810,31 TL nispi karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 11.803,83 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzlerine karşı davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 27/09/2022
Katip
e-imzalı
Hakim
e-imzalı
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."