T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/410 Esas
KARAR NO: 2023/23
DAVA: İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/06/2022
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili Şirketin ithalat ve ihracat alanında faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirket ile davalı taraf arasındaki ticari ilişkiyle zayi olan çeklerden kaynaklanan 5.000,00-USD (Takip çıkış tarihinde karşılığı 42.296,50-TL)'lik alacağın mevcut olduğunu, söz konusu borcun ödenmesi ve alacağın tahsili için birçok kez müvekkili şirket tarafından, tahsili için davalı tarafa defalarca kez müracaat edildiğini, davalı tarafından herhangi bir olumlu netice elde edilemediğini, davalı tarafça ödeme yapılmamasının neticesinde davalı taraf aleyhinde ... 12.İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosya üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı tarafa ödeme emri gönderildiğini, ... 19 Asliye Ticaret Mahkemesi ...Esas ...Karar Sayılı çek iptaline ilişkin dosyasıyla dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verildiğini, davalı tarafça, söz konusu ödeme emrinin tebellüğü mukabil 29.09.2021 tarihinde icra takibine haksız ve hukuka aykırı olarak itiraz edilerek takibin durduğunu, davalı tarafça, ... 12.İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı dosaysına yapılan itiraz haksız ve kötü niyetli olduğunu, bu itirazın müvekkilinin alacağının tahsilini geciktirmek maksadıyla yapıldığını, davalı tarafça taraflar arasında ki ticari ilişkinin reddedildiğini, aksine sadece borcun kabul edilmediğine dair itiraz edilmekle takibin durduğunu, takibin devamı amacıyla 24.12.2021 tarihinde ... Arabuluculuk Bürosuna arabuluculuk başvurusunun yapıldığını, tarafların anlaşamadığını, borçlunun borcunu ödemeyip 5.000 USD takip çıkış tarihinde karşılığı 42.296,50-TL tutarındaki tamamına itiraz etmesi sebebiyle dava açma zorunluluğunun doğduğunu, müvekkili şirketin alacağının cari hesap borç bakiyesi likit olduğundan davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesinin gerektiğini, tamamen alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazları iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine, takip konusu alacağın %20’ından az olmamak üzere İİK 79. maddesi uyarınca icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulünü, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin uzun yıllardan beri ihracat yapan köklü bir firma olduğunu, müvekkili firmanın yoğun ticari faaliyetleri neticesinde ödemelerini hep gerçekleştirdiğini, borçlu olduğu dosyanın bulunmadığını, somut iddiada müvekkili şirketin hesabından anılan bedelin çıktığını, anılan bedelin neredeyse 10 yıl olması nedeniyle henüz elde edilmese de, yargılama süresinde bununla ilgili delilin mahkemeye sunulacak olduğunu, İhracat yapan firmalarda, faturaya dayanmamış cirolanan çekler hususunda çek bedelinin elden verdiği durumun söz konusu olduğunu, buna dayanarak çekin bankaya teslim edildiği bilgisini ekte sunduklarını, ... 19 Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı çek iptaline ilişkin kararın gerekçesinde, 5.000 TL olarak belirlendiğini, ödemesi yapılan çeke dayanarak açılan davanın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; Zayi olan çeke ilişkin alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ... 12. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 5.000,00USD 'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, takibin dayanağı olarak zayi olan çeklerden kaynaklanan alacağın gösterildiği, davalı tarafça 29/09/2021 tarihli dilekçesi ile takibe, borca ve tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
... 19 Asliye Ticaret Mahkemesi ...Esas ... Karar sayılı dosyası uyap ortamından celp edilmiştir. İncelenmesinde, Keşidecisi ... Tic. A.Ş. olan ... çek seri nolu, keşide yeri İstanbul, 31/10/2013 Vade Tarihli, 5.000,00-TL bedelli, ...bank ... Şubesine ait çekin zayi nedeniyle iptaline karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizce 11/10/2022 tarihli ara karar ile ...bankası .... Şubesine müzekkere yazılarak, keşidecisi ...A.Ş. Olan ... çek seri numaralı 31/10/2013 vade tarihli 5.000 USD bedelli çekin ön ve arka yüzünün renkli bir suretinin mahkememize gönderilerek, çek bedelinin ödenip ödenmediğinin mahkememize bildirilmesinin istenmiş olup, gelen cevabi yazıda çek bedelinin mahkeme kararı gereği ödenmediği belirtildiği ve çek görüntüsünün gönderildiği görülmüştür. Gönderilen çek görüntüsünün incelenmesinde, ... çek seri nolu, keşide yeri ..., 31/10/2013 Vade Tarihli, 5.000,00-USD bedelli, Keşidecisinin ... Dış Tic. A.Ş., lehtarının ... olduğu, çekin emre yazılı olduğu, çekin birden fazla kez cirolandığı, davacıya ait ciro işleminin bulunmadığı görülmüştür.
TTK 732/1; "Zamanaşımı sebebiyle veya poliçeden doğan hakların korunması için gerekli olan işlemlerin yapılmasının ihmal edilmiş olması dolayısıyla, düzenleyenin veya kabul edenin poliçeden doğan yükümlülükleri düşmüş bile olsa, bunlar poliçenin hamiline karşı, onun zararına zenginleşmiş olabilecekleri kadar borçlu kalırlar" düzenlemesini, TTK 732/4 ; "Zamanaşımı süresi, poliçenin zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden tarihten itibaren bir yıldır; ispat yükü, sebepsiz zenginleşmediğini iddia edene aittir." düzenlemesini içermektedir. Davalı tarafın icra takibine yaptığı itirazında, talep konusu çekten kaynaklı alacağın zamanaşımına uğradığını beyan ettiği görülmüştür. Gerçekten, TTK.nun 814.maddesinde hamilin cirantalara düzenleyene ve diğer çek borçlularına karşı sahip olduğu, başvurma hakkının ibraz süresinin bitiminden itibaren 6 ay geçmekle zamanaşımına uğrayacağının hüküm altına alındığı, talebe konu çekin keşide tarihinin 31/10/2013 olduğu dikkate alındığında çekten kaynaklı alacağın kambiyo hukuku bağlamında zamanaşımına uğradığı anlaşılmaktadır. Ancak çek zamanaşımına uğramış olsa da TTK'nın 732 maddesi gereğince sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca borcun ifası talep edilebilecek ise de, TTK'nın 732/4 maddesi gereğince 1 yıllık süre de geçmiş olduğundan davalı tarafın zamanaşımı itirazında haklı olduğu kanaatine varılarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 179,90-TL karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 443,04- TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 263,14- TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzlerine karşı davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.17/01/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."