T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/435 Esas
KARAR NO: 2024/71
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 23/12/2021
KARAR TARİHİ: 25/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunmuş olduğu 23/12/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkil sigorta şirketi tarafından 06.03.2020/2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, sigortalı...A.Ş adına ... numaralı; 06.03.2020/2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, sigortalı ... TİC. LTD. ŞTİ. Adına ... numaralı Yangın Emtea Abonman Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, sigortalıların "..." adres tanımlı binayı birlikte işyeri olarak kullandıklarını, 18.06.2020 tarihinde, sigortalı şirketlerin işyerinin bulunduğu binanın arka cephesinde yer alan ve ıslah çalışması yapılan ... yağmurun da etkisiyle taşması neticesinde sigortalı işyerini su bastığını, su baskını neticesinde sigortalılara ait işyerinde bulunan birçok emtianın hasara uğradığını, hasar dolayısıyla müvekkil sigorta şirketi tarafından eksper incelemesi neticesinde sigortalısına 1.600.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, hasar ödemesine ek olarak... İnş. Şirketine enkaz kaldırma bedeli olarak 59.000,00 TL ödeme yapıldığını, Su baskınının meydana geldiği tarihte ...için ıslah çalışmaları yapılmaktadır. Islah çalışmaları kapsamında, sigortalı işyerinin bulunduğu civarda derenin güzergahı değiştirildiğini ve dere geçici güzergaha alınmış bu suretle derenin doğal kesintisinin daraltıldığını, derenin akış güzergahının değiştirilmesi ve dere kesitinin daraltılmasına karşın olası risklere karşı önlem alınmadığını, dolayısıyla ıslah çalışmaları esnasında dere güzergahı uygun olmayacak şekilde değiştirildiğini, değiştirilen ve daraltılan güzergah yağışla birlikte artan su debisini akıtamamış ve taşkın meydana geldiğini, ... ıslah çalışmaları ...'nin denetimi altında yapıldığını, ıslah çalışmaları kapsamında derenin sigortalı işyerinin bulunduğu parseldeki kısmının doğal güzergahının değiştirildiğini ve daraltığını, olağan bir sel baskınına karşı gerekli önlemler alınmadığını ve söz konusu su baskını hadisesi meydana geldiğini, ... kontrolünde yapılan ıslah çalışmaları esnasında prefabrik konsollar kullanılarak dere yatağı daraltıldığını ve doğal yapısının bozulduğunu, olası bir yağış anında yatağı daraltılan derenin suyu akıtamayacağı dikkate alınmadığını, söz konusu vakanın davalı ...'nin mevzuat hükümlerine aykırı davranması neticesinde meydana geldiğini, 5393 sayılı kanun ve 5216 sayılı kanun gereğince, gerek imar planı gerekse alt yapı hizmetlerine ilişkin kentsel altyapıyı oluşturma, doğal afetlere ilişkin afet ve acil durum planlarını yapmak ve ekip/donanım hazırlamak , doğal afetlere karşın denetim yapmak ve önlem almak yükümlülüğü büyükşehir belediyelerine ait olduğunu, Kentsel alanlarda dere ıslahları da dahil her türlü altyapının imar planı kararlarına uygun olarak projelendirilmesi, inşaa edilmesi ve kullanımı sırasında bakımlarının yapılması eğer varsa büyükşehir belediyelerinin yoksa normal belediyelerin sorumluluğunda olduğunu, Sigortalı işyerinin içinde yer aldığı ...numaralı parsel Ayamama Deresi'nin hemen batısında yer aldığını, . Sigortalı işyeri bodrum+3 normal katlı, 35-65 metre boyutlarında olduğunu , İşyerinin bulunduğu parselin ... doğru azalan yaklaşık 3 metrelik kot farkı bulunduğunu, ıslah projesinin bu binanın özelliklerine göre belirlenmesi ya da binanın taşma riskine karşı korunması amacıyla yeniliklerin yapılmasının gerekli olduğunu, gerekli imar çalışmalarını yapmayan davalı belediye zararın doğmasından sorumlu olduğunu, Müvekkil tarafından oluşan hasarla ilgili davalılara karşı başvuru yapılmış olup ödeme yapılmadığını, alacaklarının tahsili amacıyla davalılar aleyhine ... 30. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını , davalıların icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu bildirerek; itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi, tensip zaptı, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş olup, davalı ... vekili sunmuş olduğu 20/01/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; görev itirazlarının bulunduğunu, bir kamu kurumunun eylem ve işlemlerine karşı açılacak davaların idari yargıda görülmesi gerektiğini, davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkili idare ile yüklenici firmalar ... A.Ş ve..Tic A.Ş'ye ihale edilen iş kapsamında ... ıslahı çalışmaları yapıldığını, 18/06/2020 tarihinde aşırı yağış sebebiyle söz konusu bölgede su baskını yaşandığını, müvekkili firmanın hasarı meydana getiren yüklenici firma elemanları üzerinde denetim ve gözetimi bulunmadığını, davanın yüklenici firmalara yöneltilmesi gerektiğini, müvekkili idarenin işveren olarak değerlendirilmesi ve yüklenici firma elemanları tarafından verilen hasarlardan sorumlu olduğunun ileri sürülmesinin hukuka aykırı olduğunu, derelerin bakım ve ıslahından ...'nin sorumlu olmadığını, ...'nin ... su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek üzere kurulduğunu, imara kapalı olması gereken yerde imar izni veren ve inşaat yapılmasına izin veren ilgili Belediye Başkanlığının sorumluluğunun bulunduğunu bildirerek davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
... 30 İcra Müdürlüğünün... E.sayılı dosyası uyap üzerinden istenilmiş olup, yapılan incelemesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine toplam 1.933.303,15 TL üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, davalıların icra takibine itiraz ettikleri ve takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizin ... E.sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda; davacı ... ıslahı sırasında taşan su sebebiyle sigortalısının uğramış olduğu zarara yönelik olarak rücuen tazminat davası açtığı, dere ıslahı ve kanalizasyon işlerinin belediyenin idari görevleri arasında olduğu, idari hizmetin görünmesinden doğan zararlardan kaynaklanan tazminat davalarının tam yargı davası niteliğinde bulunduğu, (İstanbul BAM 17.Hukuk Dairesinin 2019/41 E, 2022/253 Karar sayılı ilamı da bu yöndedir.) ... Başkanlığı yönünden yargı yolunun idari yargı olduğu anlaşıldığından davalı ...Başkanlığı aleyhine açılan davanın yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle HMK.nun 114/b maddesi gereğince dava şartı yokluğundan reddine , davalı ... aleyhine açılan davanın bu dosyadan tefriki ile ayrı bir esasa kaydına, yargılamaya yeni esas üzerinden devam edilmesine karar verilmiş olup, yapılan tefrik işlemi sonucunda dosya Mahkememizin 2022/435 Esas numarasını almış olup, yargılamaya bu esas üzerinden devam olunmuştur.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dava dışı ... Şirketlerinin 2020-2019 yılı ticari defterleri ve dosya incelenmek suretiyle haksız fiilin gerçekleştiği tarih itibariyle stoklarında bulunan mal miktarlarının ekspertiz raporunda uyuşup uyuşmadığı, derenin ıslah çalışmalarından kaynaklı olarak taşarak davacı sigorta şirketinin sigortalılarına zarar verip vermediği, davalı ...'ye yüklenebilecek kusur olup olmadığı varsa miktarının ne olduğu, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı varsa miktarının nelerden ibaret ve ne kadar olduğu konusunda bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiş olup, ibraz edilen 17/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda; 18/06/2020 tarihindeki yağış sonrası ... meydana gelen taşkın sonucunda taşan suların davacının sigortalılarına ait ... adresli taşınmaza girmesi sonucu meydana geldiği, ... ıslah yapıldığı aşamada derenin yağan yağış sonucu oluşan akışı taşıyamadığı, kesitinin yetersiz olduğu ve derede akan suların yatağından taşarak davaya konu taşınmaza dolduğu, ... taşmasının nedenlerinden ise, dere kesitinin yetersiz olması, dere yatağı ıslahının tamamlanmaması, dere yatakları, dere koruma bantlarında, yapılaşmaya izin verilmesi, bu alanlarda kazı, hafriyat, dolgu, döküm, malzeme depolama faaliyetlerinin yapılarak yüzeysel suların akışının engellenmesi olarak saptandığı, 18/06/2020 tarihinde yağan yağışın şiddetli yağış karakteristiği taşıdığı, fakat dere ıslahlarının, köprü ve menfez gibi sanat yapılarının bu şiddetteki yağışlar dikkate alınarak tasarlanması gerektiği, bu nedenle davaya konu olan tarihte yağan yağışın ön görülebilir nitelikte olduğu, dava konusu zararın oluşumunda söz konusu gerekçelerden dolayı davalı ... %25 oranında dava dışı ... Belediyesinin %25 oranında kusurlu oldukları, davacının sigortalıları ... A.Ş ve ...Ltd Şti'nin ise yapı ruhsatı ve iskanı bulunmayan bir yapıda ve işyeri açma ruhsatı olmaksızın faaliyet göstermesi nedeniyle %50 oranında kusurlu olduğu, davalı ... ile yüklenici müteahhit ...Tic A.Ş ve ...Tic A.Ş. İle olan ilişkinin değerlendirilmesinin Mahkemenin taktirinde olduğu bildirilmiştir.
Mahkememizce ...Belediye Başkanlığına müzekkere yazılarak ...A.Ş ve ...Tic Ltd Şti'nin bulunduğu "..." adresinde bulunan taşınmaza ait yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, iş yeri açma ve çalışma ruhsatının gönderilmesi, çalışma izni verilip verilmediğinin bildirilmesi talep edilmiş, ... Belediyesinin 13/06/2023 tarihli yazı cevabında sigortalı ... A.Ş'nin işyerinin olduğu ve işyeri ilgilisinin müracaat ederek işyeri açma ve çalışma ruhsat ücretini ödediği ve başvuru beyan formu ile ruhsat müracaatının mevcut olduğu, ancak işyerinin bulunduğu yapının yapı kullanma izni olmadığından işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmediği, ayrıca ... Ltd Şti adına da herhangi bir işyeri açma ve çalışma ruhsatı müracaat kaydına rastlanılmadığı bildirilmiştir.
Mahkememizce davacı ve davalının bilirkişi raporuna yapmış oldukları itirazların değerlendirilmesi, ... Belediye Başkanlığından gönderilen yazı cevabı ve binanın ruhsatsız olarak kullanılmasıyla gerçekleşen zarar arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi, ekspertiz raporunda belirlenen değerin kadrimaruf olduğu bildirilmiş ise de davalının kusuruna isabet eden miktarın ne olduğunun tam olarak raporda belirlenmediği, itirazlar değerlendirildikten sonra davacının davalıdan talep edebileceği tazminat miktarının ne olduğunun kesin olarak belirlenerek davalının kusuruna isabet eden rücuya tabi miktarın ne olduğunun bildirilmesi açısından bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, ibraz edilen 01/11/2023 tarihli ek raporda; davacı beyan dilekçesi ekinde yer alan poliçelerin ... Tic Ltd Şti adına düzenlenen ... numaralı poliçenin 06/03/2020-06/03/2021 tarihleri arası yapılmış yangın emtia abonman sigorta poliçesi olduğu, ...Tic. A.Ş. Adına düzenlenen ... numaralı poliçenin 06/03/2020-06/03/2021 tarihleri arası yapılmış yangın emtia abonman sigorta poliçesi olduğu, dava konusu hasarın poliçelerin geçerlilik süresi içeresinde oluştuğunun anlaşıldığı, dava dosyasına sunulan belgeler içerisinde yer alan emtia abonman ibranamesi, mutabakatname, feragatname, makbuz ve temlikname olarak düzenlenen 04/09/2020 tarihli fotokopi belgede ... ve ... numaralı hasar dosyaları ile ilgili olarak davacı sigortalıları ...A.Ş ve...Tic Ltd Şti'nin birlikte kabul ve tetkik edilen 1.600.000 TL'luk hasar tazminatı ödemesinin, ... A.Ş ... numaralı hesaba yapıldığı tarih itibariyle ...A.Ş'yi gayrikabili rucu temlik ettikleri, davacının ... A.Ş hesabına 08/09/2020 tarihinde ödemede bulunduğu, dava dosyasına sunulan belgelerden tespit edilen su baskını hasarı, hasarlı/hasarsız ürünlerin ayrıştırılarak taşınması ve listelenmesi işini yürüttüğü anlaşılan ... İnş. A.Ş'nin davacıya düzenlediği, 01/07/2020 tarih ... numaralı e-arşiv fatura ile ... ve ... numaralı hasar dosyaları emtia kurtarma bedeli olarak KDV dahil 59.000 TL fatura bedelini, dava dosyasına sunulan banka dekontunun incelenmesi sonucu ... A.Ş'nin ... numaralı banka hesabına davacı tarafından yapılan ödeme ile THR tarafından tahsil edildiğinin anlaşılması ile takdiri mahkemeye ait olmak üzere dava dosyasına ibraz edilen bilgi ve belgeler sonucu davacının sigortalısı için açılmış ... ve ... numaralı hasar dosyaları için davacının yaptığı hasar ödemeleri sebebi ile uğradığı zararın ...A.Ş ve ... Ltd Şti'ne 1.600,00 TL, THR'ye 59.000 TL olmak üzere toplam 1.659.000 TL hasar ödemesi yapıldığı, ... Müdürlüğü için yapılan değerlendirme sonucu belirlenen %25 kusur oranına göre davacının davalıya yükletebileceği tazminat tutarının 414.750,00 TL olarak hesaplandığı, dava dışı... Belediyesi için yapılan değerlendirme sonucu belirlenen %25 kusur oranına göre davacının davalıya yansıtabileceği tazminat tutarının 414.750 TL olarak hesaplandığı, davacının sigortalıları ... A.Ş ve ... Tic Ltd Şti'nin ise yapı ruhsatı ve iskanı bulunmayan bir yapıda ve işyeri açma ruhsatı olmaksızın faaliyet göstermesi nedeniyle belirlenen %50 kusur oranına göre hesaplanan tazminat tutarının 829.500,00 TL olarak hesaplandığı ve davacı payına düşen olarak hesaplanan tazminat tutarının yansıtılmayarak davacı üzerinde bırakılması gerektiği, kusur oranları ve bu oranlar üzerinden yapılan tazminat tutar hesaplamaları hakkında takdiri mahkemeye ait olmak üzere davalıya yansıtılması gereken tazminat tutarının dava dosyası içerisinde yer alan bilgi ve belgelerde yer alan davacının yüklenmiş olduğu değerlendirilen 1,659,000 TL tutarındaki toplam hasar bedeli üzerinden belirlenen kusur oranı %25'e göre hesaplandığı üzere 414.750,00 TL olması gerektiği bildirilmiştir.
Dava, davacı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi nedeni ile sigortalısına ödenen tazminatın davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Halefiyet 6102 sayılı TTK nun 1472. maddesinde düzenlenmiştir. Maddede, sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya geçeceği belirtilmiştir. Sigortacının, zarardan sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden kaynaklı bir dava olmayıp, sigortalı kimsenin sorumluya karşı açacağı dava gibidir, sigortalının hangi mahkemede dava açma hakkı varsa, sigortacının da halefiyet hakkına dayanarak rücu davasını aynı mahkemede açması gerekir.2560 sayılı kanuna tabi olan ... kamu hizmeti görmesine rağmen, faaliyetini özel hukuk kuralları altında yapması sebebi ile TTK'nın 16/1 maddesi anlamında tacir sayılmaktadır. Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı açıkça düzenlenmiştir. Somut olayda, uyuşmazlık, Türk Ticaret Kanununun 1301. maddesi uyarınca sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen tazminatın rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacının sigortalısı tacir olup, davalı ...'de tacir olduğuna göre, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunan uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden davalı ...'nin görev itirazının reddine karar verilerek açık yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı ...; kuruluşu, işleyişi ve yapısı ile görevleri 2560 sayılı ... Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile düzenlenen, ... bağlı bir kamu kuruluşudur.
...'nin görev ve yetkileri 2560 sayılı Kanun’un 2. maddesinde: “...a) İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yer üstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için; kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek,
b) Kullanılmış sular ile yağış sularının toplanması, yerleşim yerlerinden uzaklaştırılması ve zararsız bir biçimde boşaltma yerine ulaştırılması veya bu sulardan yeniden yararlanılması için abonelerden başlanarak bu suların toplanacakları veya bırakılacakları noktaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak; gerektiğinde bu projelere göre tesisleri kurmak ya da kurdurmak; kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek,
c) Bölge içindeki su kaynaklarının, deniz, göl, akarsu kıyılarının ve yeraltı sularının kullanılmış sularla ve endüstri artıkları ile kirletilmesini, bu kaynaklarda suların kaybına veya azalmasına yol açacak tesis kurulmasını ve bu tür faaliyetlerde bulunulmasını önlemek, bu konuda her türlü teknik, idari ve hukuki tedbiri almak,
d) Su ve kanalizasyon hizmetleri konusunda hizmet alanı içindeki belediyelere verilen görevleri yürütmek ve bu konulardaki yetkileri kullanmak,
e) Her türlü taşınır ve taşınmaz malı satın almak, kiralamak, ekonomik değeri kalmamış araç ve gereçleri satmak, ...'nin hizmetleriyle ilgili tesisleri doğrudan doğruya yahut diğer kamu veya özel kuruluşlarla ortak olarak kurmak ve işletmek, bu maksatla kurulmuş veya kurulmakta olan tesislere iştirak etmek,
f) Kuruluş amacına dönük çalışmaların gerekli kılması halinde her türlü taşınmaz malı kamulaştırmak veya üzerinde kullanma hakları tesis etmek” şeklinde düzenlenmiştir.
Aynı Kanun’un 25. maddesinde ise,“Yağmur sularının uzaklaştırılması ile ilgili tesislerin yapılması veya bu tip tesislerin işletilmesi, gerekli harcamalar ilgili belediyelerce karşılanmak şartıyla ... tarafından yerine getirilir. Bu tesislerin yapılması veya işletilmesine ilişkin harcamalar tarifelere dahil edilemez.” hükmü düzenlenmiştir.
Riziko adresinde oluşan hasar, aşırı yağan yağmurdan dolayı derenin taşması suretiyle meydana gelmiştir. 2560 sayılı Kanun’un 2 ve 25. maddeleri gereğince davalı ... tarafından yetki ve görevi dahilinde bulunan yağmur sularının toplanıp yerleşim yerlerinden uzaklaştırılamaması nedeniyle derenin taşması sonucu meydana gelen zararlardan dolayı ... sorumlu tutulabilmesi mümkündür.
Davacı sigorta şirketi ile sigortalısı ...A.Ş adına 06/03/2020- 06/03/2021 tarihli ... numaralı yangın emtia abonman sigorta poliçesi düzenlendiği, sel ve su baskını için 9.000.000 TL'lik sigorta bedelinin öngörüldüğü, diğer sigortalı ... Tic Ltd Şti adına 06/03/2020 - 06/03/2021 tarihli ...42 numaralı yangın emtia abonman sigorta poliçesi düzenlendiği, sel ve su baskını için 1.000.000 TL sigorta teminatının öngörüldüğü, sigortalıların ... adresindeki taşınmaz için sigorta yaptırdıkları görülmüştür.
Derenin ıslahı ...tarafından dava dışı yüklenici firmalar...A.Ş ile ...Tic A.Ş'ye ihale edilmiş, ihale edilen ... müteferrik atık su ve yağmur suyu kanal inşaatı işi kapsamında ... ıslahı çalışmalarının yapıldığı, 18/06/2020 tarihinde aşırı yağış yağması sonucunda bölgede su baskınlarının yaşandığı tespit edilmiştir.
Meteoroloji Genel Müdürlüğünden gelen yazı cevabının incelenmesi neticesinde; 18/06/2020 tarihinde meydana gelen yağışın şiddetli olduğu fakat mezkur mahallerde yer alan dere ıslahında ve köprü ve menfez gibi sanat yapılarının geçişlerinde hidrolik hesap için tasarımlarda esas alınması gereken 100 yıllık yağıştan büyük olmadığı, bu nedenle davaya konu olan tarihte yağan yağışın mücbir sebep olarak nitelendirilemeyeceği Mahkememizce benimsenen bilirkişi raporundan anlaşılmıştır.
... Belediye Başkanlığına yazılan müzekkeremize verilen cevabı yazıda; hasara uğrayan davacı sigortalısının kullanmış olduğu binanın ruhsatsız yapıldığı ve kullanıldığı bildirilmiştir.
Dava konusu zararın meydana geldiği taşınmazda herhangi bir yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi veya iş yeri çalışma ruhsatı bulunmamakla birlikte, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 21. Maddesine aykırı olarak yapılmış yapı ruhsatı ve iskanı bulunmayan ve iş yeri açma ruhsatı olmaksızın davacının sigortalılarının zarar gören taşınmazda faaliyet göstermesini engellemeyen ve denetlemeyen 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32.madde hükümleri gereği düzenlenen tatil tutanaklarının uygulanmaması nedeniyle ... Belediye Başkanlığının olayda %25 oranında kusurlu olduğu sonucuna varılmıştır.
2560 sayılı ... Müdürlüğünün kuruluş ve görevleri hakkındaki kanunun su ve kanalizasyon durum belgesi başlıklı 18.maddesinde; yapı için belediyeden ruhsat isteyen gerçek ve tüzel kişilerin daha önceden ...'den... hakkında belge almak zorunda olduğu, ...'nin o yerdeki ... şebekesine göre su ve kanalizasyon belgesi verildiği, yapıların durum belgesi alınmadan veya tesisatın durum belgesine aykırı olarak yapılması halinde imar mevzuatının ruhsatsız yapılar hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı, imar planlarının hazırlık safhasında alt yapı tesisleri ile uyum yönünden ...'nin de görüşünün alınmasının şart olduğunun 25.maddesinde; yağmur sularının uzaklaştırılması ile ilgili tesislerin yapılması veya bu tip tesislerin işletilmesi, gerekli harcamaların ilgili belediyecilerle karşılanmak şartıyla ... tarafından yerine getirileceği, bu tesislerin yapılması veya işletilmesine ilişkin harcamaların tarifelere dahil edilmeyeceğinin düzenleme konusu yapıldığı, davacı sigorta şirketinin sigortalılarına ait iş yerinin çalışma ruhsatının bulunmadığı, yapının imar mevzuatına aykırı olduğunun bilinmesine rağmen ...'nin 2560 sayılı yasadaki hükümlere aykırı şekilde alt yapı hizmetlerini vermesi ve yağmur sularının toplanması ve yerleşim yerlerinden uzaklaştırılmasını sağlamaması, bu tesislerin bakım ve onarımını zamanında gerçekleştirmemesi, zararın meydana geldiği yapının tamamının imar mevzuatı gereği ruhsat ve iskanı olmamasına rağmen alt yapı hizmeti veren ...'nin %25 oranında sorumluluğu bulunduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalıları ... A.Ş ve ...San Tic Ltd Şti'nin ise yapı ruhsatı ve iskanı bulunmayan bir yapıda işyeri açma ruhsatı olmaksızın faaliyet göstermesi nedeniyle %50 oranında kusurlu oldukları sonucuna varılmıştır.
Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucunda davacı sigorta şirketi tarafından sigortalılarına yapılan 1.600.000 TL'lik hasar ödemesi ve ... A.Ş şirketine ödenen 59.000,00 TL'lik emtia kurtarma bedelinin kadri maruf olduğu, davalı ...'nin %25 kusuruna isabet eden bedelin 414.750,00 TL olarak hesaplanmış, bu miktar Mahkememizce de benimsenmiştir.
Tüm dosya kapsamının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; riziko adresinde oluşan hasarın aşırı yağan yağmurdan dolayı derenin taşması suretiyle gerçekleştiği, 2560 sayılı Kanun'un 2. ve 25.maddeleri gereğince davalı ...'nin yağmur sularının toplanıp yerleşim yerlerinden uzaklaştırılmasından sorumlu olduğu, aynı kanunun su ve kanalizasyon durum belgesi başlıklı 18.maddesinde; yapı için belediyeden ruhsat isteyen gerçek ve tüzel kişilerin daha önceden ...'den su ve kanalizasyon hakkında belge almak zorunda olduğu, ...'nin o yerdeki su ve kanalizasyon şebekesine göre su ve kanalizasyon belgesi verildiği, yapıların durum belgesi alınmadan veya tesisatın durum belgesine aykırı olarak yapılması halinde imar mevzuatının ruhsatsız yapılar hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı, imar planlarının hazırlık safhasında alt yapı tesisleri ile uyum yönünden ...'nin de görüşünün alınmasının şart olduğu, buna rağmen ruhsatsız binaya ... tarafından alt yapı hizmeti verildiği, gerekli denetimlerin de yapılmadığı, bu sebeple ...'nin %25 oranında kusurlu bulunduğu, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalılarına 08/09/2020 de 1.659.000,00 TL'lik ödeme yaptığı, davalı ...'nin %25 kusuruna isabet eden miktarın 414.750,00 TL olduğu, icra takibinin açıldığı 20/10/2021 tarihine kadar işlemiş avans faizinin 65.016,33 TL olduğu, hüküm vermeye elverişli denetime açık kök ve ek bilirkişi raporu ile anlaşıldığından Davanın kısmen kabulüne, itirazın kısmen iptaline, takibin ... açısından; 479.766,33 TL üzerinden devamına, asıl alacak 414.750,00 TL'ye takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak likit olmadığından Mahkememizce yapılan hesaplama sonucu belirlendiğinden %20 tazminat talebinin reddine oy çokluğu ile karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulüne, itirazın kısmen iptaline, takibin ... açısından; 479.766,33 TL üzerinden devamına, asıl alacak 414.750,00 TL'ye takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, %20 tazminat talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 32.772,83 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 23.350,00 TL ve 80,70 TL peşin harç olmak üzere toplam 23.430,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 9.342,13 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 23.430,70 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan toplam 13.402,75 TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısma tekabül eden 3.216,66 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davanın reddedilen kısmı üzerinden yapılan hesaplamaya göre davalı tarafından yapılan 77,00 TL yargılama giderinin davanın red edilen kısmına tekabül eden 58,52 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 73.167,29 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince davanın reddedilen kısmı üzerinden hesaplanan 188.282,95 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, talep halinde ve karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin ve ihbar olunan vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oyçokluğu ile karar verildi.25/01/2024
Başkan
E-İMZALI
Üye
E-İMZALI
Üye
E-İMZALI
Katip
E-İMZALI
(karşı oy)
Karşı oy gerekçesi: dosya içerisinde bulunan ve Küçükçekmece Belediye Başkanlığından gelen cevabi yazılarda; davacı sigorta şirketinin poliçesini düzenlediği işyerinin yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesinin olmaması poliçeye konu işyeri hakkında 3194 sayılı yasaya aykırılık nedeni ile yapı tatil tutanağı düzenlenmiş ve Belediye tarafından yıkım kararı verilmiş bir binadır. İmara aykırı ve yıkım kararı olan bir binaya sigorta poliçesi düzenlenmesi mümkün değildir. Dere yatağında bulunan ve ruhsatsız, yıkım kararı verilmiş bir binaya düzenlenen sigorta poliçesinden dolayı davacı sigorta şirketinin sigortalısını ödediği tazminattan dolayı rücu hakkı olamayacağından, davacının davasının reddi görüşünde olduğumdan kabul yönündeki çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
(Muhalif Üye)
E-İMZALI
HARÇ BEYANI
K.H: 32.772,83 TL
P.H: 23.430,70 TL
B.H: 9.342,13 TL
DAVACI YARGILAMA GİDERİ
Bilirkişi Ücreti: 12.500,00 TL
Tebligat gideri: 902,75 TL
Toplam: 12.902,75
Davalı yargılama gideri: 77,00 TL