T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/496 Esas
KARAR NO: 2023/124
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/07/2022
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 01/07/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A maddesinde yer alan ticari uyuşmazlıklarda zorunlu dava şartı olan Arabuluculuk süreci, ... Arabuluculuk Bürosu'na 17.07.2021 tarihide başvurularak, .... Arabuluculuk, ... büro dosya No ile tamamlanmış olduğunu, Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağında da görüleceği üzere anlaşma sağlanamadığını, 6001 Sayılı Kanun’un 30. maddesi 5. Fıkrasında yer alan “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir” şeklindeki düzenleme, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun’un 18 inci maddesi ile değiştirildiğini, “on katı tutarında” ibaresi “dört katı tutarında” olarak düzenlendiğini, bugün gelinen noktada yasal düzenleme, ihlalli geçişlerde geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında cezanın uygulanması şeklinde olduğunu, aynı kanunun düzenlemesi ile ceza oranlarında yapılan bu değişikliğin, tahakkuk ettirilen ancak yasanın yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları (tamamı tahsil olunan alacaklar hariç olmak üzere) hakkında da uygulanacağı düzenleme altına alındığından, dava değeri bu düzenlemeler ışığında belirlendiğini, bu sebeplerle, takip çıkışında belirlenen alacak miktarının gecikme cezalarına ilişkin kısmı dört katına indirilerek harca esas değer yasaya uyarlanmış ve dava değerinin bu şekilde belirlendiğini, ...(“Otoyol”)’nun işletmesi Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı-borçlu ...'e ait ...... plakalı araçlar ile 04.09.2016-04.08.2017 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe; Davalı-Borçlu aleyhine .... 5. İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin10 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 19.11.2017 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalı-borçluya ödeme emri 23.02.2018 tarihind tebliğ edildiğini, ancak Davalı-Borçlunun, borcun tamamına, faiz ve ferilerine itiraz ettiğini, ilgili İcra Müdürlüğünce söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı borçluya karşı ... 5. İcra Müdürlüğü ... sayılı icra dosyası ile davaya konu icra takibi 19.11.2017 tarihinde başlatıldığını, takip tarihinde müvekkil şirketin adresi 16.07.2019 tarih ve 9869 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden de görüleceği üzere Kavaklıdere, ... olduğunu, takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması nedeniyle; tarafımızca TBK md.89/1 uyarınca şirket merkezinin bulunduğu ... İcra Dairelerinde takip açılışını gerçekleştirildiğini, 16.07.2019 tarih ve 9869 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden görüleceği üzere, Müvekkil şirketin merkezi 16.07.2019 tarihinde ...'a taşınmış olduğundan, İtirazın İptali davasında yetkili mahkeme ... Mahkemeleri olacağını, Davalı-Borçluya ait ... plakalı araçlar ile, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e ait Otoyol’dan 04.09.2016-04.08.2017 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, Davalı-Borçlu'nun aracı ile Otoyol’u kullandığı anlarda HGS hesaplarının müsait olmadığını, takdir edileceği üzere HGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu'nun sorumluluğunda olduğunu, Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, benzer şekilde KGM ve Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağladıklarını, bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu HGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, Davalı-Borçlu'nun kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e yüklemeye çalışmasının kabul edilemeyeceğini, Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketçe, Davalı-Borçlu'ya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığını, geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Ürün bakiyesi yetersiz / Ürün kara listede” sonucu ile döndüğünün anlaşıldığını, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının HGS etiketinden geçiş ücreti çekilemediğini, ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiğini, yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkil Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirmiş ve cezai yaptırım uyguladığını, Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, Davalı-Borçlu "..." plakalı ticari kullanım niteliği bulunan araçları ile 04.09.2016-04.08.2017 tarihleri arasında mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkil Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yaptığını, Davalı-Borçlu hakkında ... 5. İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %9,75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakkımız saklı tutularak talepte bulunulduğunu, Davalı Borçlu, "..." Plakalı araçlar ile Mesleği/Ticari İşi Gereği Ücretli Otoyolu Kullandığını, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 3. Maddesinde Ticari İş; “Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller” olarak tanımlandığını, borçluya ait ticari kullanım niteliği bulunan araçlar ile işletme hakkı müvekkil şirkete devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişlerin yapıldığı durumlarda 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %9,75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakkımız saklı tutularak talepte bulunulduğunu, söz konusu yasa maddesi gereğince; arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden istenebildiğini, Ticari işlerde uygulanan avans faiz oranı, 3095 sayılı Yasa'nın 2 nci maddesi hükmüne göre değişken bir özellik taşıdığını, bu nedenle borca konu ihlalli geçiş bedelleri ile ceza bedellerine temerrüt tarihlerinden itibaren değişen oranlarda avans faiz oranının uygulanması gerektiğini, Davacı-Alacaklı Müvekkil şirketin ... 5. İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyadan olan alacağı; her ne kadar takip tarihi itibariyle takip talebinde 8.360,52-TL olarak talep edilse de, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30.maddesinin 5. Fıkrasında geçiş ücretinin on katı tutarındaki ceza 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun’un 18 inci maddesi ile “dört katı tutarı” olarak değiştirildiğinden Müvekkil Şirket alacağı da takip tarihi itibariyle 2.781,48.-TL'ye indirildiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile; Davalı-Borçlu tarafından ... 5. İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile, asıl alacak olan ihlalli geçiş bedelleri ile ceza bedellerine temerrüt tarihlerinden itibaren avans faizi işletilerek takibin devamına, davalı-borçlunun İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, Yargılama giderleri, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretinin Davalı-Borçluya yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, ihlalli geçiş nedeniyle alacağın davacı şirket tarafından icra takibine konulması üzerine davalı borçlunun borca, faize ve ferilerine itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce celp edilen ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 8.360,52-TL'nin tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalı 26/02/2018 tarihli dilekçesi ile takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizin 22/11/2022 tarihli celse ara kararı gereği, davacı alacağının itiraza uğramayan otoyol geçiş ücreti hariç tespit edilmesine karar verilmiş olup, Bilirkişi ...'ın 19/12/2022tarihli raporunda özetle, Davacı taraf Davalı-Borçlu ...'e ait ..., ... plakalı araçlar ile 04.09.2016-04.08.2017 - tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını beyan ettiği, davacı tarafın iddia ettiği ihlali geçişlerin yapıldığı 04.09.2016-04.08.2017 tarihleri arasında ...ve ... plakalı aracın davalı adına kayıtlı/tescilli olduğu, davalı tarafın geçiş ücretlerini ödediğini ispat etmesi gerektiği, buna dair dosya muhteviyatına herhangi bir belge sunmadığı ve itirazlarını soyut şekilde yaptığı, davacı tarafından dosya muhteviyatına davalı tarafa ait 2 adet aracın 38 adet geçişe ait liste ve görüntülerinin sunulduğu, davacı taraf ... 5. İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyadan olan alacağın; her ne kadar takip tarihi itibariyle takip talebinde 8.360,52-TL olarak talep edilse de, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30.maddesinin 5. Fıkrasında geçiş ücretinin on katı tutarındaki ceza 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi ile “dört katı tutarı” olarak değiştirildiğinden alacağın takip tarihi itibariyle 2.781,48.-TL tutara indirildiğini beyan ettiği, davacı tarafından sunulan cd döküm içerisinde yukarıda detayı ve dökümü verilen 38 adet ihlalli geçişin olduğu, geçişlere ait excel tablosunda “ödeme durumu” kısmında 33 adet geçiş için ödenmemiş, 5 adet geçiş için ödenmiş ibarelerinin olduğu, Ödenmemiş 33 Adet Geçiş İçin Seçenek 1, ihalli geçiş tutarının 367,70 TL olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Hizmetleri Hakkındaki Kanunun- 30-1 Maddesine dayanarak davacının 4 katı idari para cezası ekleyerek gecikme cezasının tutarı 1.470,80 TL olarak, toplam geçiş tutarın da 1.838,50 TL olarak hesaplandığı, davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde düşmediği/düşürülmediği, nihai takdir sayın mahkemenize bırakılarak takip tarihi itibariyle talep edilebilecek toplam faiz tutarı 209,21 TL (TCMB Avans Faiz Oranları), KDV tutarı 37,66 TL (209,21 TL/918) olarak hesaplandığını, ödenmiş 5 Adet Geçiş İçin Seçenek 2, İhlalli geçiş tutarının 195,30 TL olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Hizmetleri Hakkındaki Kanunun- 30-1 Maddesine dayanarak davacının 4 katı idari para cezası ekleyerek gecikme cezasının tutarı 781,20 TL olarak, toplam geçiş tutarın da 976,50 TL olarak hesaplandığı, davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde düşmediği/düşürülmediği, nihai takdir sayın mahkemenize bırakılarak takip tarihi itibariyle talep edilebilecek toplam faiz tutarı 111,12 TL (TCMB Avans Faiz Oranları), KDV tutarı 20,00 TL (111,12 TL/9418) olarak hesaplandığını, Ödenmemiş 33 Adet Ve Ödenmiş 5 Adet Toplam 38 Adet Geçiş İçin Seçenek 3, ihalli geçiş tutarının 563,00 TL olduğu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Hizmetleri Hakkındaki Kanunun- 30-1 Maddesine dayanarak davacının 4 katı idari para cezası ekleyerek gecikme cezasının tutarı 2.252,00 TL olarak, toplam geçiş tutarın da 2.815,00 TL olarak hesaplandığı, davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde düşmediği/düşürülmediği, nihai takdir sayın mahkemenize bırakılarak takip tarihi itibariyle talep edilebilecek toplam faiz tutarı 320,33 TL (TCMB Avans Faiz Oranları), KDV tutarı 57,66 TL (320,33 TL/918) olarak hesaplandığını, davacı tarafın takip tarihinden itibaren avans faiz talep edebileceği görüş ve kanaatini bildirmiştir.
6001 sayılı yasanın 30. maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, Anayasa Mahkemesi'nin ilgili kanunun 7. maddesinde belirlilik ilkesine aykırılık bulunmadığı tespiti karşısında ihtar şartının aranmayacağı yolundaki İstanbul BAM 17. HD. 02.06.2020 T. 2017/2867 E. 2020/955 K. sayılı ilamı da gözetilerek kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödemenin mevcut olmadığı, hgs bakiyesinde yeterli miktar para bulundurma yükümlülüğünün davalıda olduğu, buna dair davalı tarafından bankadan alınmış bir belgenin dosyaya sunulmadığı gibi sisteme tanımlı banka bilgilerine dair bir belgenin dosyaya sunulmadığı, sistemin geçiş tarihlerinde arızalı olduğuna dair iddiasını belgeleyen herhangi bir tespit veya tutanağı dosyaya sunmadığı, davalının maliki olduğu araçların ticari kullanım niteliğindeki araçlar olması nedeniyle avans faizi uygulanması gerekeceği, somut olayda 04.09.2016-04.08.2017 tarihlerinde davalı-borçlu şirket adına kayıtlı ... ve ... plakalı araçların 33 adet ihlalli geçiş yaptığının anlaşıldığı, geçişlerin toplam bedelinin 1.838,5-TL olduğu, alınan raporun içeriği itibari ile dosya kapsamı ve bilimsel veriler ile uyumlu, tarafsız ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılmış ve bu miktar yönünden itirazın iptaline karar verilmiş, davacı tarafça takipten önce davalının temerrüde düşürülmediği, buna ilişkin bir delil yada kayıt da sunulmadığından, davacının takipteki faiz talebinin yerinde olmadığı anlaşılmış olup, alacağın miktarının yargılamayı gerektirmesi, takip talebinde miktarın denetime elverişli olmayacak miktarda yüksek gösterilmesi dikkate alınarak likit olmadığı kanaatine varılarak davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KISMEN KABULÜ - KISMEN REDDİNE, Davalının ... 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın 1.838,50 TL asıl alacak yönünden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren faiz işletilmesine, Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 179,90-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 80,70-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 1.335,75-TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 882,90-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 1.838,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 447,51-TL'nin davacıdan, 872,49-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 21/02/2023
Katip
E-imzalıdır
Hakim
E-imzalıdır