T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/173 Esas
KARAR NO: 2023/796
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/05/2018
KARAR TARİHİ: 27/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın aynı zamanda ... Ltd. Şti.nin yetkilisi olduğunu, bu şirketi kurduğunu ancak işleri iyi gitmediği için battığını, müvekkilinin işlerinin kötü gitmesinden dolayı iş yerini kapatmak zorunda kaldığını ve iş yerini kapattıktan sonra yapılan tebligatlara vakıf olamadığını, bu sebepler sonucunda müvekkili ...'ın yetkilisi olduğu şirket aleyhine ... 22. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak müvekkilinin bundan zamanında haber olmadığını ve yasa itiraz sürelerini kaçırdığını, itiraz süresini kaçırmış olsa bile takibe konu çekin kendisine ait olmadığı için ve imza ile kaşesinin taklit edilmesinden dolayı ... Cumhuriyet Savcılığına şikayette bulunduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkillerinin davalıya borcu olmadığının tespiti ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların iddialarının gerçekten yoksun olduğunu, dava konusu icra takip dosyasını sürüncemede bırakmak amacıyla kötüniyetli olarak huzurdaki davayı açtıklarını, davacılar borçlu olmadığını iddia etmiş ise de bu durumu ispat etmekle yükümlü olduklarını savunarak haksız davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretininde davacı taraflara yükletilmesini istemiştir.
Mahkememizce dava konusu ...22. İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma sayılı dosyaları dosyamız arasına celp edilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla grafolog bilirkişiye tevdii edilen dosyaya 11/02/2020 tarihinde tanzim olunan raporda özetle; inceleme konusu ... Bankası ... şubesine ait, ... keşide tarihli, ... seri nolu, 65.000 TL'lik çekin arka yüzünde davacı şirkete atfen atılmış imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla davacı şirket yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunun usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmesi neticesinde tarafların beyan ve itirazlarının dosya kapsamında yeniden değerlendirilmesi amacıyla aynı grafolog bilirkişiye tevdii edilen dosyaya 31/08/2020 tarihinde tanzim olunan ek raporda özetle; inceleme konusu ... Bankası ... şubesine ait 15.08.2017 ve 30.07.2017 keşide tarihli, ... ve ... seri nolu iki adet çekin arka yüzlerinde davacı şirkete atfen atılmış imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla davacı şirket yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla mali müşavir bilirkişiye tevdii edilen dosyaya 16/12/2020 tarihinde tanzim olunan raporda özetle; Davacı Ticari Defterleri : Davacı tarafından incelemeye ticari defter sunulmamış olup, takdiri mahkemeye aittir. Davalı Ticari Defterleri : Davalı tarafından 26.10.2020 tarihli dilekçe ile 2017 yıllarına ilişkin yevmiye ve kebir defterleri e-berat ve kayıtlarını f-disk ile sunmuş olup takdiri mahkemeye ait olmak üzere aşağıdaki incelemeler yapılmıştır. Davalının Sunulan Kayıtları Uyarınca Tespit Edilenler : Davalı tarafın kendisinden önceki ciranta ... ile olan ticari ilişkisi olduğuna ilişkin Davalının sunmuş olduğu kebir defterinde çeklerde kendisinden önce ciranta olan ... firmasına ilişkin ... hesabı incelendiğinde 2017 yılı açılış kayıtlarında 13.500 TL ... firması borcu olduğu, davaya konu çekler ile birlikte 3 adet 200.000 TL çekin 13.02.2017 tarihinde kayıtlara alındığı,çekler alındıktan sonra hesapta görülen 186.500 TL ... alacağına ilişkin herhangi bir fatura tanzim edilmediği, çeklerin karşılıksız kayıtlarının bu hesaba yapılmadığı, 15.08.2018 tarihinde 2 adet davaya konu çeke ilişkin 2.820,00 TL çek teminat bedelinin ve dava dışı 1 adet çeke ilişkin 1.410 TL çek teminat bedelinin alacak kaydı olarak kaydedilmesi neticesinde 2017 yıl sonunda hesapta 190.730 TL ... firmasının vermiş olduğu çeklerden kaynaklı alacaklı olduğu mevcuttur. Çeklerin Alınışına İlişkin Kayıtlar : Davaya konu edilen çeklerin davalı kayıtlarına ... tarih ve ... yevmiye nolu kayıtlara ilişkin ayrıntılı dökümler raporda yapılmıştır. Davaya konu 130.000 TL çeklerin alınan çekler hesabından 101.600.007 Takipteki çekler hesabına 15.08.2017 tarihinde virman edildiği ve dava dışı diğer 3. Çekin de takipteki çekler hesabına virman edildiği mevcuttur. Çeklerin Ön ve Arka yüzleri : ...Şti. ... ciro iptal üstü çizili ...Tic.Ltd.Şti. ...emrine ödeyiniz açıklaması ile ...Şti. ...ciro iptal iş bu çek 31.07.2017 tarihinde ibra edildi, hesap bakiyesi 0 , 63.590 TL'lik kısmı karşılıksızdır. Taks sistemi karşılığında ödeme yapılmamıştır. ...Ltd.Şti.15.08.2017 tarihinde ibraz edilmiş olup hesap bakiyesi 0 'dır yasal yükümlülük tutarı 1.410 TL ödenmiştir. 63.590 TL karşılıksız işlemi yapılmıştır. ...Ltd.Şti. ... ciro iptal üstü ...Tic.Ltd.Şti. ... emrine ödeyiniz açıklamasıile ...Şti. ... ciro iptal ...Ltd.Şti. 15.08.2017 tarihinde ibraz edilmiş olup hesap bakiyesi 0 'dır yasal yükümlülük tutarı 1.410 TL ödenmiştir. 63.590 TL karşılıksız işlemi yapılmıştır. Grafolog Bilirkişi Raporu (17.08.2020) : Mahkemenizin görevlendirmesi kapsamında 15.08.2017 keşide tarihli ... seri nolu 65.000 TL ‘çek ve 30.07.2017 keşide tarihli ... seri nolu 65.000 TL’lik çek olmak üzere 2 adet çek aslı üzerinde Grafolog bilirkişi ... tarafından yapılan inceleme neticesinde; “Çekin arka yüzlerinde davacı şirkete atfen atılmış imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla davacı şirket yetkilisi ... eli ürünü olmadığı“ kanaatine varıldığı mevcuttur. Borç Alacak Hususunda İncelemeler : Sayın Mahkemenizde 17.08.2017 günlü takibe konu çeke ilişkin 11.05.2018 tarihinde 1 yıllık süre içerisinde açılan iş bu menfi tespit davasında davacının takibe konu çekteki adına atfen atılan imzaların davacı şirket yetkilisi ve davacı şahsa ait olmadığı tespit edilen 17.08.2020 tarihli rapor dosyada mevcuttur. Davalı tarafından sunulan kayıtlarda kendisinden önceki ciranta ile ticari ilişkisi kapsamında alındığı kayıtlı olup, davalının sunulan kayıtlarında söz konusu çeklere ilişkin borç alacak hususunda önceki ciranta ile olan ilişkisi iş bu davanın konusu olmadığından taraf olmayan ...’e ilişkin ayrıca değerlendirilmemiş olup, davalının sunulan kayıtları ve dosya içeriğinde davacının çekte her ne kadar ciro kaydı bulunmuş olsa da ticari ilişki kapsamında söz konusu çeki keşideciden aldığına ilişkin kayıt belge bulunmadığı ve yine çek üzerinde görülen kendinden sonraki ciranta ...’in davacıdan alacaklı olduğundan bahisle ve diğer ifadeleri kapsamında söz konusu çeki ticari ilişki kapsamında davacıdan aldığına dair ceza dosyasına da evrak sunulmadığı ve 13.09.2019 tarihinde savcılık tarafından bu kapsamda iddianame düzenlendiği, yine davalının Müşterisi ... ile bir ticari ilişki gerçekleştirdiği hususunda dosyada yine bir belge bulunmadığı, dolayısıyla davacı, dava konusu çeklerde lehtar ve 1. ciranta olarak görünmekteyse de ciro imzasının davacı şirket yetkilisine ait olmadığı belirlenmiş olmakla sahtecilik mutlak def'ilerden olup herkese karşı ileri sürülebileceğinin ve dava konusu çekler yönünden davacının davalıya borçlu bulunmadığının değerlendirilmesinde yukarıdaki tespitler neticesine göre takdirin mahkemeye ait olduğu sonucuna varıldığı, davalı...Şti. Vekili tarafından mahkememiz kararı istinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2021/1100 esas, 2023/332 karar sayılı kararı ile Davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın 2023/173 Esas sayılı dosyasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Tüm dosya kapsamı ve delillerin değerlendirilmesi sonuc unda,
Davacı taraf davada, müvekkilinin davalı ...ltd şti 'ne herhangi bir borcunun olmadığını belirterek menfi tespit davası açmıştır.
Davalı ...Şti. , dava dışı ... Ltd.Şti. aleyhine ... 22. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatmış ve icra takibinde dosyamız davacısı olan ... 'a 1-2-3. Haciz ihbarını göndererek davacı ...'ı dosyaya borçlu olarak eklemiştir. Davacı taraf ise 3. Haciz ihbarnamesi sonunda 15 günlük sürede işbu davayı açmıştır.
Mahkememizin 2018/906 Esas, 2021/114 karar sayılı kararı ile , gerek borçlu şirket olan ... Tic. Ltd.Şti. aleyhine gerekse dosyamız davacısı ...'ın davalarının kabulüne karar verilmiş ve ... Ltd.Şti. aleyhine ve davacı ...'ın alacaklı şirkete borçlu olmadığına karar verilmiş, mahkememizce verilen karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2021/1100 esas, 2023/332 karar sayılı kararı ile ...Tic. Ltd.Şti. aleyhine ait davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, dosyamız davacısı ... yönünden açılan davanın ise icra dosyasının da değerlendirilmesi gerekçesi ile bozulmuştur. Bozmadan sonra ...Şti. aleyhine dosyası tefrik edilerek ayrı bir esasa kayıt edilmiş, mahkememizin 2023/188 esas sayılı dosyasında ...Ltd.Şti. aleyhine ait davada yetkisizlik kararı verilmiş, yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra davacı tarafça, yetkili mahkemeye gönderilmesi talep edilmediğinden davacı ... Ltd.Şti. aleyhi'ne davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Eldeki davada, davacı ... , İİK 89/3 maddesi gereğince, borçluya borcunun olmadığını ispatlamakla yükümlüdür.
Her ne kadar istinaf bozmasından önce mahkememizin 2018/906 esas sayılı dosyasında gelen bilirkişi raporunda, taraflar arasındaki husumete konu çekin üzerindeki ... Şirketine ait imzaların , ... yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiş ise de, istinaf bozmasından sonra davacı şirketin açmış olduğu dava, davacı vekili tarafından süresi içerisinde yetkili mahkemeye gönderilmediğinden, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi sebebiyle, dosyada asıl borçlu olan ...şirketinin alacaklıya , borçlu olmadığı yönünde kesinleşmiş herhangi bir mahkeme kararı bulunmamaktadır. Açılmamış sayılmasına karar verilen dosyada bulunan bilirkişi raporunda, çek üzerindeki imzanın borçlu şirket yetkilisinin eli ürünü olmadığı yönündeki rapor kesin mahkeme kararı yerine geçmemekte olup, borçlu ...şirketinin alacaklı davalı ... borçlu olmadığı kesin olarak tespit edilemediğinden dosyamızda, davacı olan ...'ın alacaklıya borçlu olan ... şirketine borçlu olmadığını ispatlaması gerekmektedir.
Davacı vekiline, ... şirketine ait ticari defterleri dosyamıza sunması söylendiğinde davacı vekili ticari defterlerin şirketin kapatılması sebebiyle kayıp olduğunu beyan ettiğinden davacı taraf, icra takibinde borçlu konumunda bulunan ...şirketine borçlu olmadığını ispatlayamamış olup, bu sebeple davacı ...'ın davasının reddine karar vermek gerekmiş borçluya borçlu konumunda bulunan 3. Kişinin İİK 89/3 maddesi gereğince, menfi tespit davası açması durumunda kendisi yönünden devam eden takip davanın sonuna kadar duracağından ve İİK 89/3 maddesi gereğince, davacı taraf açtığı davayı kaybettiğinden, taraflar arasındaki alacağın %20 si oranındaki 28.771,99 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın REDDİNE, 2004 sayılı İİK. M. 89/3 gereğince 28.774,99 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 269,85-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.457,03-TL harçtan mahsubu ile artan 2.187,18-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 23.019,99 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 27/10/2023
Katip ... Hakim ...
e-imzalı e-imzalı