T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/37 Esas
KARAR NO: 2023/194
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 09/05/2016
KARAR TARİHİ: 15/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davalının hafriyat işlerinin yapıldığını, taraflar arasındaki işbu ticari ilişkinin teminatı olarak müvekkili tarafından davalıya 16/08/2012 tarihli ve 62.000,00 TL bedelli kesin ve süresiz teminat mektubu verildiğini, ticari ilişki kapsamında müvekkili tarafından tüm edimlerin yerine getirildiğini ve davalıya karşı herhangi bir borçlarının kalmadığını, bu nedenle söz konusu teminat mektubunun davalıdan talep edildiğini ancak teminat mektubunun müvekkiline iade edilmediğini, bu nedenle müvekkili tarafından davalıya ... 37. Noterliği’nin... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, teminat mektubunun iade edilmemesi nedeni ile müvekkili tarafından dava dışı bankaya sürekli olarak komisyon ödenmek zorunda kalındığını beyanla neticeten fazlaya ilişkin tüm talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davalıya verilen 62.000,00 TL bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun taraflarına iadesine, iadenin mümkün olmaması halinde ise iptali ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu teminat mektubunun iadesi için, taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen gerekli koşulların oluşmadığını, davacının bu konudaki edimlerini yerine getirmediğini, bu nedenle teminat mektubunun müvekkili tarafından teslim edilemeyeceğini savunarak haksız davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretininde davacı tarafa yükletilmesini istemiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla Mali Müşavir ... ile İnşaat Mühendisi...'in tevdii edilen dosyaya 08/06/2018 tarihinde tanzim olunan bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasındaki ticari ilişkinin her iki yanın da kabulünde olduğu, ancak ticari ilişki sonucu aralarında bir borç/alacak bakiyesinin kalmadığı, iş bu davanın konusunun davacı tarafından sözleşmenin teminatı olarak davalıya verildiği davalının da kabulünde olan 62.000.-TL.lik teminat mektubunun, edimin tamamen ifa edilmesi nedeniyle iade edilmesi talebinden kaynaklandığı, davalının temel savunmasının ise teminat mektubunun iadesi için, taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümlerinin davacı tarafından yerine getirilmediği yönünde olduğu, durum bu şekilde olmakla birlikte davalı tarafından, davacının sözleşmenin hangi şart ve/veya şartlarının yerine getirilmediğinin açıklanmadığı, bu nedenle de heyetimizce yukarıda rapor içinde yapılan incelemelere nazaran bir kanaat bildirmenin bu aşamada mümkün olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunun usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi neticesinde tarafların beyan ve itirazlarının dosya kapsamında yeniden değerlendirilmesi amacıyla kök raporu hazırlayan bilirkişilere ek olarak İş Hukuku uzmanı...'a tevdii edilen dosyaya 18/01/2019 tarihinde tanzim olunan ek raporda özetle; her ne kadar davacı tarafından, SGK dan alınan borcu yoktur belgesi dosyaya sunulmuş ise de, davacının mevcut sözleşmenin 14. maddesindeki diğer yükümlülükleri ve özellikle de (Yüklenici geçerli defter kayıtları ve belgelerini, SGK ve ilgili idarelere yapmış olduğu bildirimlerin uygunluğunu teyit etmesi için işverene ibraz etmiş ve işverence bu hususların uygunluğu teyit edilmiş olmalıdır.) yerine getirmediği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 2016/526 Esas 2019/571 K. Sayı ile 24/05/2019 tarihinde davacının davasının reddine karar verilmiş, mahkememiz kararı davacı tarafça İstinaf edilmekle İstanbul BAM 15. Hukuk Dairesinin 2020/97 Esas 2022/2001 Karar sayılı 07/12/2022 tarihli ilamı ile "Somut olayda, davalı tarafça, sözleşmenin 14. Maddesinde belirtilen hususlar yönünden herhangi bir rücu talebi, eksik ayıp iddiası ve ayrıca davacıdan sözleşme gereğince alacağının bulunduğu yönünde bir beyan ve iddiada bulunulmamıştır. Bilirkişi raporuna göre de tarafların birbirlerinden alacak yada borcunun bulunmadığı tespit edilmiş olup, SGK borcunun bulunmadığına ilişkin belge de sunulduğundan, teminat mektubunun davalı uhdesinde tutulmasında hukuki yararı bulunmadığı anlaşılmaktadır. Ancak, davada teminat mektubunun iadesi veya zayi olması halinde iptali talep edildiğinden mahkeme bu husus davalıdan sorularak teminat mektubunun mevcut olması halinde iadesine, zayi olduğunun bildirilmesi halinde iptaline ilişkin davacı taleplerinin değerlendirilerek karar vermesi gerekirken, bu husus üzerinde durulup değerlendirme yapılmaksızın yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiş olması hatalı olmuştur. " gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
Dava dosyası mahkememiz esas dosyası 2023/37 Esas sırasına kaydedilmekle yargılamaya devam olunmuştur.
Somut olayda, davalı tarafça, sözleşmenin 14. maddesinde belirtilen hususlar yönünden herhangi bir rücu talebi, eksik ayıp iddiası ve ayrıca davacıdan sözleşme gereğince alacağının bulunduğu yönünde bir beyan ve iddiada bulunulmamıştır. Bilirkişi raporuna göre de tarafların birbirlerinden alacak ya da borcunun bulunmadığı tespit edilmiş olup, SGK borcunun bulunmadığına ilişkin belge de sunulduğundan teminat mektubunun davalı uhdesinde tutulmasında hukuki yarar bulunmamaktadır.
Davalı vekiline dava konusu teminat mektubunun akıbeti hakkında araştırma yapılarak bilgi verilmesi ihtar edilmiş olup davalı vekilince ihtara cevaben sunulan banka kayıtlarına göre 05/08/2022 tarihinde teminat mektubunun bankaya iade edildiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla teminat mektubunun dava tarihinden sonra bankaya iade edildiği görülmekle davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla esas hakkında hüküm verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Teminat mektubunun davalı uhdesinde tutulmasında hukuki yarar bulunmadığı tespit edilmekle dava tarihinden sonra teminat mektubunun iade edildiği anlaşılmakla başlangıçtaki haklılık durumuna göre davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiştir.
G.D. / Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla esas hakkında hüküm verilmesine yer olmadığına,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 4.235,22 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.058,81 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.176,41 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça sarf edilen 1.058,81 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan posta, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretinden oluşan toplam 2.494,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama masrafı bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden AAÜT uyarınca hesap olunan 9.920 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 15/03/2023
Katip Hakim
¸ ¸
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."