T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/416 Esas
KARAR NO: 2023/737
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/06/2023
KARAR TARİHİ: 17/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket tarafından keşide edilen, ... Bankası ...Şubesi’ne ait ... çek nolu, keşide yeri İstanbul olan, 20/12/2018 keşide tarihli 80.000 TL bedelli çeke istinaden ... 15. Asliye Ticaret Mah. ...sayılı dosyasıyla, dava dışı çek lehtarı aleyhine, sözleşmenin feshi ile çekten dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine dair menfi tespit davası açıldığını, davanın kabul edildiğini, sözleşmenin feshine ve müvekkilinin çeklerden ötürü lehtara borçlu olmadığının tespitine karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, bu davada aynı çekten dolayı müvekkilinin davalı çek hamiline karşı da borçlu olmadığının tespitinin istenildiğine, çeke istinaden ... 3. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasıyla davalı tarafından müvekkilinin aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı çek hamili ile keşideci müvekkili arasında, yalnızca lehtarın cirosunun olduğu, müvekkilinin davalı çek hamili ile aralarında hiçbir ticari ilişki olmadığını, davalının müvekkilinden hiçbir hak ve alacağının bulunmadığını, davalının davacı ile arasındaki ticari ilişkiyi ve alacaklı olduğunu kanıtlaması gerektiğini, menfi tespit davalarında ispat yükünün davalı alacaklıda olduğunu, davalı tarafın çeki aldığı teslim lehtar ile olan ticari ilişkisini ve bu ilişkiye istinaden lehtardan alacaklı olduğunu da ayrıca belgelemeli ve ispatlamasının gerektiğini, davalı ile lehtar arasındaki ilişkinin tamamen danışıklı ve muvazaalı olduğu, aralarında çekin devrini gerektirir gerçek bir ticari ilişki veya geçerli bir hukuki sebebin bulunmadığını, davacının çek lehtarına karşı borçlu olmadığı, davanın kabulünü, davacının dava konusu çekten ötürü davalıya borçlu olmadığının tespitini, müvekkili şirketçe keşide edilen, ... Bankası ... Şubesi’ne ait ... çek nolu, keşide yeri ... olan, 20/12/2018 keşide tarihli 80.000 TL bedelli çekin ve bu çeke dayalı olarak başlatılan ... 3. İcra Dairesi'nin ... Esas Sayılı dosyasının TTK md. 814 uyarınca zamanaşımına uğradığının tespitini ve iptalini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yanın ... 3. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyası ile başlattıkları takipte, müvekkiline karşı borçlu olmadığının tespiti ile çekin zaman aşımına uğramış olması ve dosyanın takipsiz bırakılmış olması nedenleri ile takibin iptaline karar verilmesini talep ettiklerini, menfi tespit davalarında “hukuki yarar” şartının çok önemli bir husus olduğunu bu davalarda hukuki yararın tespit edilmesi ve neticelendirilmesinin son derece teknik ve geniş çaplı bir hukuki değerlendirme yapmayı gerektirdiğini, davacının iş bu davayı açmakta hukuki menfaatinin bulunmadığını, davacı yanın keşide etmiş olduğu;... Bankası A. Ş. - ...Şubesi 'nin 20.12.2018 vade tarihli, ... Çek Seri Numaralı, 80.000,00-TL bedelli çekin karşılıksız çıktığını, müvekkili şirketin çekin meşru hamili olup; alacağın tahsili cihetiyle ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş, ...Karar sayılı ihtiyati haciz dosyasından verilen ihtiyati haciz kararı uygulanarak; ... 3. İcra Müdürlüğü' nün ...Esas sayılı icra dosyasından alacağın tahsili amacıyla esas takip başlatıldığını, davacı yanın, ... 15. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... Esas -... Karar sayılı dosyasında dava açmış ve davacının, "...Bankası A. Ş.-... Şubesi 'nin 20.12.2018 vade tarihli, ... Çek Seri Numaralı, 80.000,00-TL" bedelli çek yönünden borçlu olmadığının tespitine karar verildiğini, müvekkilinin davaya konu çeki ciro suretiyle devir aldığını, müvekkilinin davacı yan ile arasındaki ticari ilişkiyi ispat etmek gibi bir mükellefiyetinin olmadığını, davaya konu kıymetli evrakın soyut olduğunu, müvekkilinin davacı ile ... 15. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... Esas - ...Karar sayılı dosyasında davalı ile arasındaki ticari ilişkiyi bilmesi ve bilebilmesinin mümkün olmadığını, davacının iddialarını ispat etmesinin gerektiğini, davacının ... 3. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyasında çekin zaman aşımına uğradığı ve icra dosyasının takipsiz bırakıldığına ilişkin iddiasının yersiz olduğu, bu hususun dosyanın incelenmesi ile anlaşılacağını, takip hukukuna ilişkin bu talebin icra mahkemeleri nezdinde ileri sürülmesinin gerektiğini, mahkemenin bu talep bakımından görevsiz olduğunu, bu talep bakımından mahkemenin görevine itiraz ettiklerini, davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacının üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, takibe konu çek nedeniyle davalı tarafa borçlu olup olmadığı noktasında açılan menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce celp edilen ... 3. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takip dosyasında icra dosyasında takip alacaklısı dosyamız davalısı ... tarafından icra dosyasında borçlu dosyamız davacısı hakkında ... Bankası ... Şubesi’ne ait, keşide yeri ... olan, ... çek numaralı 20/12/2018 keşide tarihli 80.000 TL bedelli çeke istinaden icra takibi yapıldığı ve takibin derdest olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafça, takibe konu çekte yer alan imzanın müvekkiline ait olmadığından bahisle ... 15. Asliye Ticaret Mah.... Esas sayılı dosyasıyla dava dışı ... LTD. ŞTİ aleyhine menfi tespit davası açıldığı, anılan davada alınan bilirkişi raporunda Şüpheli imzanın h benzeri bir harf ile başlayan, u biçimi buklelerle devam eden sonda ne olduğu belirsiz soru işareti şeklinde 2 garama ve bir noktayla bitirilen bir imza olduğu, ortasında geçen yatay bir çizgi yapıldığı, mevcut imza örneklerine göre ...'ün imzası ise H,u,H gramalarıyla oluşturulan ve sonuna bir nokta ve eğik bir çizgi koyulan ortasından da imzanın sonundan çıkarılan bir yatay çizginin baş tarafa döndürülmesiyle oluşturulan kısa basit bir imza olduğu, şüpheli ve örnek imzaların aynı dizaynda oluşturulmaya çalışıldığı için bazı benzerlikleri gösteren fakat şekil, konstrüksüyon, çizgi oluşumu ve rıtm form unsurları bakımından farklı olan yapay görünümlü imzaların olduğu, bu sebeplerle ihtilaf konusu çek altındaki şüpheli imzanın davacı şirketin imza yetkilisi...'ün eli ürünü olmadığı, kendisinin imzasını takliden atılmış olduğu sonucuna varıldığı belirtildiği, buna istinaden mahkemece davacının dava konusu ... çek numaralı 20/12/2018 keşide tarihli 80.000 TL bedelli çekten dolayı davalıya borçlu bulunmadığına karar verildiği, kararın 20/12/2021 tarihinde kesinleştiği, böylece anılan dava ile takibe konu çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığının sabit hale geldiği anlaşılmakla, imza itirazının herkese karşı ileri sürülebilen defilerden olması nedeniyle çek hamili olan işbu dosyamız davalısına karşı da hüküm ifade edeceğinden, davanın kabulü ile, davacının ... 3. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında takibe konu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE,
2-Davacının ... 3. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takibe konu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 546,48-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90-TL harcın mahsup edilerek bakiye 366,58-TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL peşin harcın davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat, müzekkere masraflarından oluşan toplam 85,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8- HMK 333 maddesi gereğince bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.17/10/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."