T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/546 Esas
KARAR NO: 2024/289
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/08/2023
KARAR TARİHİ: 30/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, “6001 Sayılı Kanunun 30. maddesi 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir" düzenlemesine yer verilmiş olduğunu, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile "on katı tutarında" ibaresi "dört katı tutarında" olarak "(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Davalı-Borçlunun aleyhine başlatılan icra dosyasında asıl alacak; geçiş ücreti ile geçiş ücretine ek olarak geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki ceza eklenerek belirlenmişse de; bahse konu yasa gereği asıl alacak içinde yer alan geçiş ücretine ek ceza 4 katına indirilmiş olduğunu, Dolayısıyla da uyuşmazlık konusu takibe konu alacak miktarında yasa gereği azalma meydana gelmiş olduğunu, Müvekkil şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... işletme hakkı sahibi; davalı ise, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış bulunan tüzel kişi olan tacir olduğunu, İşletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulamasının yapılmakta olduğunu, Davalının, .., ..., ... plakalı araçları ile 7.09.2016-7.10.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkil şirkette olan ... 42 adet ihlalli geçişin gerçekleştirmiş olduğunu, davanın konusunu oluşturan ihlalli geçişlerden doğan müvekkil şirket alacakları, davanın ikamesine binaen, sayın mahkenize, elektronik veri olmaları hasebiyle bir önyazı ekindeki CD/DVD içerisinde sunulan dayanak delillerinden de görüleceğini, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddeleri uyarınca müddei iddiasını ispatla mükellef olduğunu, Delil olarak dayandığımız belgelerden, davalı borçlunun itirazının mesnetsiz olduğu ve ücretli geçiş noktasından, ücret ödemeksizin ihlalli geçiş sağlamak suretiyle, işletmeci müvekkil şirkete borçlu hale geldiğinin aşikar olduğunu, geçiş tutarına X diyecek olursak; 4X tutarındaki ceza tahakkuku kanunun amir hükmü hasebiyle tahakkuk etmekte olduğunu, 6001 s.k. m.30/5 emredici hükmü hasebiyle, işletmeci şirketin herhangi bir seçimlik hakkı olmayıp, geçiş ücretinin kabul edilip, cezanın reddedilmesinin hukuken kabulünün mümkün olmadığını, davalının müvekkilin işletmiş olduğu ... geçiş yapmadığı yönünde bir savunmasının da bulunmadığını, Müvekkil şirket 20.05.2013 tarihinde ... merkezli olarak kurulmuş olup, takip tarihi itibariyle şirketin merkezi 20.05.2013-09.07.2019 tarihleri arasında...'da olduğunu, Müvekkil şirket 09.07.2019 tarihinde merkezini ...'a taşımış olduğunu, Davaya konu icra takibi ise 2017 yılında başlatılmış olduğunu, para borcu bir götürülür borç olduğundan, alacaklının yerleşim yeri yargı birimlerinin de yetkili olduğu, ek olarak, operasyonun da ... Yargı çevresinde bulunduğu, (hizmetin ... Yargı çevresinde verildiği) ve sözleşmenin ifa yerinin de İstanbul olduğu göz önüne alınarak, mahkemenin de yetkili olacağını, Davacı şirketin yasa tarafından kendisine verilen görevi yerine getirdiği, işletmesi devredilen köprü ve otoyollar için alınması gereken cezalı tutar için işletmeci şirket aracı görünse de yasanın açık ifadesi karşısında bunun idari para cezası olmadığını, ... 7. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline, takibin devamına, İcra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam 1.599,83 TL Asıl Alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş Faiz (61,29 TL) ve KDV (11,03 TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamına, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın 9620'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkilimize ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesinin davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının cevap dilekçesiyle savunmada bulunmadığı görülmüştür
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, 6001 Sayılı Kanun kapsamında davacı tarafından işletilen otoyollardan davalının maliki olduğu araçların ücret ödemeksizin geçiş yaptığı iddiasıyla geçiş ücreti ve para cezasının tahsili istemiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce celp edilen ... 7. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 3.507,80-TL Asıl alacak, 134,38-TL Faiz, 24,19-TL KDV ve 3.666,37-TL Toplam Alacak'ın tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalının 09/05/2022 tarihli dilekçesi ile borca itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizin 19/12/2023 tarihli celse ara kararı gereği, tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, sistem kayıtları, İGB dökümleri ve dosya incelenerek davalının araçları tarafından geçiş ihlali yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise geçiş ücreti ve ceza bedelinin hesaplanması, dava konusu icra takibine konu edilen geçişler ile sınırlı olarak inceleme yapılarak davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı varsa miktarının nelerden ibaret ve ne kadar olduğu konusunda rapor alınmasına karar verilerek, dosyaya Bilirkişi Murat Kutanoğlu'nun sunmuş olduğu 19/01/2024 tarihli raporunda, dosya kapsamı, davacı tarafından sunulan ihlalli geçişlere ilişkin tutar olarak ve tahakkuk eden ücretler ile ceza hesaplamaları detaylı mevcut döküm içeriği incelemeleri ile araçların trafik kaydı incelemeleri neticesinde; Araç ve sahiplik bilgileri sorgulama kaydında ..., ... ve ...plakalı araçlara ilişkin olarak, 24.08.2023 tarihinde Türkiye Noterler Birliği'nin göndermiş olduğu araç tescil özet raporlarından anlaşılacağı üzere, yapılan ihlalli geçişlerin, araçların ...Ltd. Şti.'ne ait olduğu tarihlerde gerçekleştiği, davacı tarafça 22.11.2017 tarihli icra takibinde 3.507,80 TL asıl alacak, 134,38 TL faiz, 24,19 TL KDV olmak üzere 3.666,36 TL talep etmiş olduğu, Ancak dava dilekçesinde bakıldığında 1.599,83 TL asıl alacak, 61,29 TL faiz ve 11,03 TL KDV olmak üzere 1.672,15 TL olarak talep etmiş olduğu, tüm bunlar nazarında provizyon dökümlerine de bakıldığında da icra takibindeki asıl alacak tutarında bir geçiş ücretinin görülmediği, bu takibe ilişkin olarak davalı beyanları yukarıda detaylandırıldığı üzere yine bahsetmek gerekirse; davalı tarafça ödeme yaptığı halde ödemenin iade olduğunu bildiren maili davacı tarafa göndermiş olduğu, davacı tarafça ödeme dekontlarının talep edilmiş olduğu ve yine davalı tarafından ... plakalı aracın 03.08.2017 tarihinde geçiş yapmış olduğunu belirterek ödeme dekontunu sunduğu ancak dekonttan hangi güne ait ödemenin olduğunun, iş bu ödemenin hangi tutardan düşülmesi gerektiğinin anlaşılamadığı, 1.605,40 TL tutarındaki borca ilişkin olarak yapılan ödemelerin davalı beyanına istinaden ispatının gerekeceği, bu hususa ilişkin olarak Takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, diğer taraftan Geçiş ücreti ile gecikme cezasına ilişkin olarak oran ve gün olarak hesaplamalar yapılmış olup, hesaplanan toplam faiz ve KDV ile toplam 1.672,15 TL'nin (talebe bağlılık ilkesi doğrultusunda) istenip istenmeyeceği ile kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödeme mevcut olmadığı, geçiş ücreti ve gecikme cezası miktarı için ayrı ayrı faiz hesaplamaları ile faiz hususundaki tespitlerde takdir Sayın Mahkemeye aittir. Yapılan hesaplamalar ve değerlendirmeler neticesinde 22.11.2017 takip tarihi itibari ile 1.605,40 TL asıl alacak, 67,12 TL faiz ve 12,08 TL KDV ile toplam 1.684,60 TL'lik alacağın oluştuğu, talebe bağlılık ilkesi doğrultusunda davacının 22.11.2017 takip tarihi itibari ile 3.507,80 TL asıl alacak, 134,38 TL faiz ve faizin KDV'si 24,19 TL olmak üzere toplam 3.666,37 TL'lik alacağını talep ettiği, ancak dava dilekçesindeki 1.672,15 TL tutarındaki talebi dolayısıyla bu tutarın hesaplamalar kapsamında kalması dolayısıyla kabulünün gerektiği, hesaplanan davacı asıl alacağına 3095 Sy.K.nun 4489 Sy.K.nun ile değişik 2.Maddesi gereğince T.C Merkez Bankası tarafından dönemde Kısa Vadeli Avans Kredilerine uygulanan faiz oranları (01.01.2017-30.06.2018 tarihleri arası % 9,75; 01.01.2017-30.06.2018 tarihleri arası %9,75; 01.07.2018- 31.12.2019 arası % 19,50; 01.01.2020-30.06.2020 arası %13,75; 01.07.2020-31.12.2020 arası %10,00; 01.01.2021-31.12.2021 tarihleri arası %16,75; 01.01.2022-31.12.2022 arası %15,75; 01.01.2023- 30.06.2023 arası %10,7 01.07.2023-30.09.2023 arası %16,75, 01.10.2023 sonrası %31,75) üzerinden basit usulde (3095 Sy.K.m3)temerrüt faizi tahakkukunun uygun olacağı, davacı tarafça talep edilen %20 oranında İcra İnkâr ve kötü niyet tazminatının Sayın Mahkemenin takdirinde bulunduğu, kanaatine varıldığını bildirdiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,
6001 sayılı yasanın 30. maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, Anayasa Mahkemesi'nin ilgili kanunun 7. maddesinde belirlilik ilkesine aykırılık bulunmadığı tespiti karşısında ihtar şartının aranmayacağı yolundaki İstanbul BAM 17. HD. 02.06.2020 T. 2017/2867 E. 2020/955 K. sayılı ilamı da gözetilerek kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödemenin mevcut olmadığı, hgs bakiyesinde yeterli miktar para bulundurma yükümlülüğünün davalıda olduğu, buna dair davalı tarafından bankadan alınmış bir belgenin dosyaya sunulmadığı gibi sisteme tanımlı banka bilgilerine dair bir belgenin dosyaya sunulmadığı, sistemin geçiş tarihlerinde arızalı olduğuna dair iddiasını belgeleyen herhangi bir tespit veya tutanağı dosyaya sunmadığı, davalının maliki olduğu araçların ticari kullanım niteliğindeki araçlar olması nedeniyle avans faizi uygulanması gerekeceği, somut olayda geçiş tarihinde davalı-borçluya ait ..., ..., .... plakalı araçlar ile 7.09.2016-7.10.2017 tarihleri arasında ihlalli giriş-çıkış işleminin gerçekleştirdiği, ihlalli geçişler sonucunda geçiş ücretleri ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Hizmetleri Hakkındaki Kanunun- 30-1 Maddesine dayanarak davacının 4 katı idari para cezası toplamı tutarın taleple bağlılık kuralı gereği 1.599,83TL olduğu , bu miktar üzerinden 61,29-TL işlemiş faiz ve 11,03-TL faizin KDV'sinin de talep edilebileceği anlaşılmakla takibe itirazın kısmen iptaline, takibin anılan miktarlar üzerinden devamına, ihlalli geçişlerin takip talebinde detaylı olarak sunulması ile alacağın davalı tarafça hesap edilebilir halde olduğu anlaşıldığından alacağın likit olduğu kanaatine varılarak tespit edilen asıl alacağın %20'si oranında inkar tazminatının davalıdan tahsiline dair davacının davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulüne,
2-Davalının ... 7. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 1.599,83-TL Asıl alacak, 61,29-TL işlemiş faiz ve 11,03-TL faizin KDV'si üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari faiz ve faize %18 oranında KDV uygulanmasına,
Hükmedilen Asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85-TL harçtan mahsubu ile bakiye 157,75-TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL peşin harç bedelinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 3.497,25 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 1.672,15-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 3.120-TL bedelin davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 30/04/2024
Katip
e-imzalı
Hakim
e-imzalı