T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/568 Esas
KARAR NO: 2024/311
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/08/2023
KARAR TARİHİ: 08/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 28/08/2023 tarihli dava dilekçesi ile, ..., ... firmasına ait olan ek kargo binasının inşaatında, kalıpçı olarak çalıştığı sırada iş kazası geçirdiğini, işbu kaza 07.03.2014 tarihinde, beton dökme işlemi yapıldığı esnada, müvekkil şirketin beton aracına ait beton pompası hortumunun kopması ve ...'ın üzerine düşmesi şeklinde gerçekleştiğini, ..., söz konusu binanın yapımında alt işveren olan ... Şirketi'nin sigortalı işçisi olduğunu, ... Tic. Ltd. Şti. inşaatı yapan asıl işveren olduğunu, işbu inşaatta müvekkil şirketin edimi beton aracının şantiyeye götürülmesi ve betonun teslimi olarak belirlendiğini, 07.03.2014 tarihli kaza neticesinde yaralanan ... tarafından, 02.07.2014 tarihinde, ... A.Ş.'ye karşı maddi-manevi tazminat talepli dava ikame edildiğini, ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin... Esas sayılı dosyasıyla görülmekte olan dava neticesinde yerel mahkemenin... E.... K. sayılı ilamı ile özetle; ... firmaların her birinin dava konusu kazada %15'er, ... A.Ş'nin %70 oranında kusurlu olduğu belirtilerek, 2.972,34 TL maddi tazminat ile 10.000,00 TL manevi tazminatın 07/03/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline hükmedildiğini, Yerel Mahkemenin işbu kararına karşı taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulduğunu, istinaf başvurusu üzerine dosyayı inceleyen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi'nin, 17.07.2017 tarihli, 2017/847 Esas, 2017/957 Karar sayılı ilamı ile yapılan başvuruların ayrı ayrı reddine kesin olarak karar verilmiş ve yerel mahkeme kararı kesinleştiğini, işbu kesinleşen ilamdaki alacakların tahsili için ... tarafından ... 11. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını ve neticesinde icra dosyası borcu için müvekkil şirket tarafından toplam 24.020,21 TL ödeme yapıldığını, müvekkil şirket ile o zamanki unvanı ... Sigorta A.Ş. olan davalı sigorta şirketi arasında 24.12.2013 başlangıç, 24.12.2014 bitiş tarihli, ... numaralı "3. Şahıs Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi" ile 24.12.2013 başlangıç, 24.12.2014 bitiş tarihli, ... poliçe numaralı "İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, işbu poliçelerden 3. Şahıs Mali Sorumluluk Poliçesinde; sigortalının kullandığı makine ve forkliftlerin 3. şahıslara verecekleri zararlar ve her türlü motorlu araçlar ile ilgili sorumluluklardan ötürü ödemek zorunda kalacağı maddi-manevi tazminatların, poliçede belirtilen teminat limitleri dahilinde davalı şirket tarafından temin edileceği hükme bağlandığını, davalı sigorta şirketi ile müvekkil şirket arasında tanzim edilen işbu poliçe/poliçeler gereği, müvekkil şirket tarafından icra dosyasına ödenmek durumunda kalınan borç ve ferilerinin davalı sigorta şirketi tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, 07.03.2014 tarihinde gerçekleşen kaza, davalı sigorta şirketine e-mail üzerinden 15.07.2014 tarihinde ihbar edilmiş ve ilgili poliçeler gereğince dosya açılması talep edilmiştir. İşbu maile cevaben davalı sigorta şirketi tarafından da ... numaralı poliçeden ... no.lu dosyanın, ... numaralı poliçeden ise ... no.lu dosyanın açıldığı bildirildiğini, ... tarafından ikame edilen ve ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile incelenmekte olan 02.07.2014 tarihli dava da davalı sigorta şirketine (eski unvan:... Sigorta A.Ş.) ihbar edildiğini, yapılan ihbar ile ilgili dava, davalı sigorta şirketi tarafından da takip edilebilir hale geldiğini, kesinleşen karara ve ilgili poliçelere rağmen davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenle müvekkil şirket tarafından ödenen 24.020,21 TL asıl alacak ve işlemiş 21.346,40 TL faizi olmak üzere toplam 45.366,61 TL alacağın; icra gideri, vekalet ücreti ve takip tarihinden fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek avans faizi ve değişen oranlardaki faizi ile tahsili için, borçlu sigorta şirketine karşı, ... 2. İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibine geçildiğini, sigorta şirketinin, işbu takibe ilişkin ödeme emrine yasal süresi içerisinde itiraz ederek takibi haksız ve mesnetsiz bir şekilde durdurduğunu, sigorta hukukunun ana çerçevesi, sigorta şirketlerinin kendi sigortalısının uğramış olduğu zararı poliçe limitlerine kadar tazmin etme yükümlülüğü esasına dayandığını, Türk Ticaret Kanunu'nun "Sorumluluk Sigortaları" genel başlığı altında ve "Sözleşmenin konusu ve kapsamı" alt başlığı altında düzenlenen m.1473/f.1; taraflar arasında tanzim edilen poliçeler ve ilgili mevzuat hükümleri gözetildiğinde, davalı sigorta şirketinin takip konusu tutara ve ferilerine ilişkin itirazının mesnetsiz ve haksız oluşu açıkça orta olduğunu, İcra İflas Kanunu madde 67/f.2'de belirtildiği üzere, alacaklı lehine icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için, alacağın likit olması ve borçlunun takibe itirazında haksız bulunması gerektiğini, gerek öğretide gerekse de Yargıtay kararlarında genel olarak kabul edildiği üzere; eğer alacak likitse borçlu itiraz etmekte haksız olduğunu, somut davada takip konusu alacak da niteliği itibariyle likit bir alacaktır zira davalı şirket tarafından borcun kapsamı tüm unsurlarıyla bilinebilir/tespit edilebilir durumda olduğunu, işbu sebeple, ... 2. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına, davalı şirket tarafından yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptalinin yanı sıra, likit alacağa itiraz edilmesi nedeniyle, davalı şirketin takip konusu meblağın %20'sinden az olmamak üzere icra-inkar tazminatına mahkum edilmesini, davalı şirket tarafından icra müdürlüğüne yapılan borca itiraz nedeniyle, ticari uyuşmazlıklar için dava şartı olan arabuluculuğa da başvurulmuş ancak yapılan müzakereler neticesinde hiçbir konuda anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle yapılacak yargılama neticesinde ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasına, davalı şirket tarafından yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptali ile likit alacağa itiraz edilmesi nedeniyle, davalı şirketin takip konusu meblağın %20'sinden az olmamak üzere icra-inkar tazminatına mahkum edilmesini, davalı şirketin ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız itirazın iptali ile takibin 45.366,61 TL üzerinden kaldığı yerden devamına, davalı tarafın takip konusu alacak tutarının %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin de davalı tarafa tahmil edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 14/09/2023 tarihli cevap dilekçesi ile, dava konusu talebin zamanaşımına uğradığını, Müvekkil Sigorta Şirketi nezdinde düzenli ... nolu 3. Şahıs Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesinde davacının faaliyet konusu Kiremit-Tuğla vb. Fab. Olarak belirtildiğini, poliçenin sadece konu faaliyete ilişkin ve poliçede yer alan riziko adresinde gerçekleşen kazalar için teminat sağladığı açıkça belirtildiğini, poliçede her bir hasar için en az 5.000,00-eur olmak üzere hasarın %10'u muafiyet bulunduğunu, her halükarda mahkemece hasarın teminat kapsamında olduğu kanaatinde olunması halinde dahi talep muafiyet tutarının altında kalması sebebiyle taleplerden müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, ... numaralı ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında da talepler teminat kapsamı dışında olduğunu, ihtiyari mali mesuliyet poliçesi sadece aracın karayolları trafik kanunu gereğince yol açacağı hasarlara karşı teminat sağladığını, ... numaralı ihtiyari mali sorumluluk poliçesi sadece karayollarında aracın işletmesi sonucu meydana gelen hasarlar için sadece Zorunlu Mali Mesuliyet(Trafik Poliçesi) Poliçesi teminatları üzerinde kalan talepler yönünden sürücü kusuru oranında teminat sağladığını, dava konusu taleplere ilişkin kaza trafik kazası vasfına haiz olmayıp aracın hareket halinde olmadığı esnada gerçekleşmiştir. Kaldı ki sigortalı araç sürücüsüne kusur atfı da yapılmadığını, ... Tic. A.Ş.'ye karşı açılan ... 25. Asliye Hukuk Mahkemesi ... E. Sayılı dava dosyasında alınan bilirkişi raporlarında da görüleceği üzere...A.Ş.'ye KTK anlamında herhangi bir kusur atfı yapılmadığını, Müvekkil ... A.Ş. konu davadan/kazadan ilk kez aleyhine yapılan arabuluculuk başvurusu ile haberdar olduğunu, müvekkil sigorta şirketine herhangi bir başvuru ya da usulüne uygun ihbar yapılmadığını, ihbar yapılmadığından konu davada müvekkilin savunma ve davaya dahil olma imkanı bulunmadığını, kurulan hükmün kabulü ve şirkete rücusunun mümkün olmadığını, müvekkil şirketin dava öncesi temerrüde düşürülmediğini, dava konusu talebin kazadan kaynaklı (haksız fiilden) maddi tazminat talebine ilişkin olup, avans faiz talep edilemeyeceğini, avans faiz, ancak işin ticari nitelikte olması ve yine ticari işletmeye ilişkin olması halinde talep edilebilen faiz türü olduğunu, Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Sorumluluk Sigortası; gerçek ya da tüzel kişilerin, kendilerinin veya çalışanlarının üçüncü şahıslara verebilecekleri her türlü bedeni ve maddi zararlar nedeniyle kendisine yöneltilebilecek tazminat talepleri ile ilgili sorumluluklarını sadece sigortalı kusuru oranında teminat altına alan sigorta türü olduğunu, ... numaralı Üçüncü Şahıs&Ürün Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi'nde sigortalı ... Tic. A.Ş. olup varsa dahi sorumluluğumuz müvekkil şirket yalnızca sigortalı kusuru ve koasürans payı doğrultusunda olacağını, davacının müşterek ve müteselsil sorumluluktan dolayı tüm kusurluları kapsayacak bir şekilde ödeme yapmış olduğu görüldüğünden tüm tazminatı müvekkil şirketten talep etmesini mümkün olmadığını, burada önemli olan asıl husus ise sigortacı ile sigortalı arasındaki poliçeden kaynaklı akdi sorumluluk ile sigortalı ile kazalı arasındaki ise taksirli eylemden kaynaklı haksız fiil sorumluluğunun birbirinden ayırt edilmesi gerektiğini, sigortalı ile sigortacı arasında düzenlenen poliçe kapsamındaki uyuşmazlık, Borçlar Kanunu kapsamındaki sözleşmesel sorumluluk türüne girmekte iken kazalı ile sigortalı şirket arasında taksirli eylemden doğan uyuşmazlık ise Borçlar Kanunu kapsamındaki haksız fiilden kaynaklı sorumluluk türüne girdiğini, bu nedenlerle dava nedeniyle delil, karşı delil sunma haklarımız saklı tutularak; taleplerin zamanaşımına uğraması nedeniyle davanın reddine, Poliçe özel şartları gereği taleplerin poliçe teminatı dışında olduğuna, konu poliçede her bir hasarda en az 5.000,00-EUR olmak üzere hasarın %10'u muafiyet bulunduğunun gözetilmesine, taleplerin muafiyet altında kaldığına, varsa dahi sorumluluğumuzun sadece sigortalı kusuru ile sınırlı olduğundan diğer kusur sorumlularının kusurlarını kapsar şekilde talepçi olunamayacağına, her halde kabul anlamına gelmemek üzere dava tarihinden itibaren işleyecek faiz ile sınırlı olduğuna, alacak likit olmadığından ve teminat hususunun yargılamaya muhtaç olması sebebiyle icra inkar tazminatı taleplerinin de reddine, bu beyan ve savunmamız saklı tutularak; esasa ilişkin cevap hakkımız saklı kalmak kaydıyla; tüm dosya delillerinin tarafımıza tebliğine, tüm dosya delilleri tarafımıza tebliğ edilmediğinden, temerrüt olgusunun gerçekleşmediğinin ve müvekkil sigorta şirketinin faiz ve fer'iler yönünden bu aşamada sorumlu tutulamayacağının gözetilmesine, davacı işçinin, sigortalı şirkette SGK'ya tabi olarak çalışıp çalışmadığının tespitine, davacının sigortalı şirket çalışanı olması halinde sorumluğumuzun doğmayacağının gözetilmesine, mezkur olay nedeniyle, işbu poliçe kapsamında yapılan/yapılacak ödemeler nispetince poliçe teminat limitinin eksildiğinin/tüketildiğinin dikkate alınmasına, sigorta şirketine karşı mükerrerliğin önlenmesine, haksız olarak açılmış bulunan davanın esastan dahi reddine, Müvekkil şirket dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunmakla; tüm dava masrafları, faiz ve sair fer'i taleplerinin reddine, ücreti vekaletin ve masrafların davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER; Bilirkişi Raporu. ... 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası.
GEREKÇE
Dava, davacının dava dışı kişiye ödemiş olduğu tazminatın davalıdan tahsiline yönelik başlatılan takibe ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Huzurdaki davada, davacı dava dışı ... isimli kişiye ... 25.Asliye Hukuk Mahkemesinin...E ... K sayılı kararı dayanak yapılarak ... 11. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyasına yaptığı ödemeyi rücüen davalıdan talep etmek için davalı aleyhine ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile takip başlattığını yapılan icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep etmiştir.
Davacının ... 11. İcra müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına 21.07.2017 tarihinde 148,75 TL ve 23.871,46 TL olmak üzere 2 parça halinde ödeme yaptığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan 3.şahıs mali mesuliyet sigortasının incelenmesinde başlama tarihinin 24/12/2013 bitiş tarihinin 24/12/2014 olduğu, davacının rücuya konu ettiği iş kazasının 07/03/2014 tarihinde poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği anlaşılmıştır.
Davalı taraf davaya cevap dilekçesinde süresi içerisinde zamanaşımı itirazında bulunmuştur.
Davacı tarafın davalı aleyhine yapmış olduğu ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına konu icra takibini 29/05/2023 tarihinde başlattığı, rücuya konu yaptığı ödemeyi ise ... 11. İcra müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına 21.07.2017 tarihinde yaptığı anlaşılmıştır.
Sigorta sözleşmesi TTK 1401. Madde de " Sigorta sözleşmesi, sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi hâlinde bunu tazmin etmeyi ya da bir veya birkaç kişinin hayat süreleri sebebiyle ya da hayatlarında gerçekleşen bazı olaylar dolayısıyla bir para ödemeyi veya diğer edimlerde bulunmayı yükümlendiği sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır.
Sigorta sözleşmelerinde zamanaşımı TTK 1420/1 maddesinde "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar" şeklinde düzenlenmiş olup, dosyamıza konu olayda davacının davalı sigorta şirketinden alacağı taraflar arasındaki poliçe kapsamında ... 11. İcra müdürlüğünün ...E sayılı dosyasına 21.07.2017 tarihinde yaptığı ödemeden sonra muaccel hale gelmiştir ve TTK 1420/1 maddesindeki 2 yıllık süre dolmuştur. Davacı tarafın her halükarda rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yıl içinde davalı sigorta şirketine başvurması kanunen mümkünken rizikonun 07/03/2014 tarihinde gerçekleştiği değerlendirildiğinde davacının icra takibini 6 yıllık süre dolduktan sonra 29/05/2023 tarihinde başlattığı anlaşılmış ve davalı tarafın yasal sürede zamanaşımı itirazında bulunduğu ve davacının davaya konu ettiği alacağın TTK 1420. Maddesi kapsamında zamanaşımına uğradığı anlaşıldığından davacının davasının zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 547,92-TL harç ile icra veznesine yatırılan 226,83 TL peşin harcın mahsubu ile fazla harç 347,15-TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
6-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 -TL bedelin davacıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 08/05/2024
Katip
E-imzalıdır.
Hakim
E-imzalıdır.