T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/667 Esas
KARAR NO : 2024/769
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/10/2023
KARAR TARİHİ : 04/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıya yemek hizmeti verdiğini, verilen hizmetle ilgili cari hesap eklinde işleyen bir ilişkinin söz konusu olduğunu, takibe konu meblağın, fatura alacağının ödenmemesi nedeniyle ... 35.İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyadan takip başlatıldığını, ilgili faturaların dava dilekçelerinde belirtildiğini, davalının takibin ilamsız olmasından faydalanarak takibe itiraz ettiğini ve akabinde müvekkiline ödeme yaptığını, bütün taleplerine rağmen takibin kalan bakiyesi ve ferilerinin ödenmediğini, dava öncesinde arabulucuya başvurularak anlaşma sağlanamadığını, itirazın iptalinin gerektiğini, öncelikle ... 35.İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına yapılan tüm itirazlar ile işlemiş ve işleyecek olan faize, tüm ferilere ilişkin yapılan bütün itirazlarının iptaline ve takibin devamına, izah edilen nedenlerle davalı borçlunun icra takibine vaki haksız ve kötü niyetli olarak itiraz etmesi nedeniyle alacak meblağının % 20 ‘den aşağı olmamak üzere davalı taraf aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, dava giderleri ve ücreti vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ödemede bulunduğu zaman diliminde icra takibinden haberdar olmadığını, daha sonrasında takip konusu alacağın ödenmesi nedeniyle icra takibine itiraz ettiklerini, davacının vekalet ücreti, tahsil harcı, icra masrafı, reeskont avans faizi taleplerinin haksız olarak tahsile çalışıldığını, ödeme/icra emrinin tebliğe çıkarılması fakat tebliğden önce yapılan ödemelerden ve icra takibinden vazgeçme halinde tahsil harcı alınmasının mümkün olmadığını, somut olayda da ödeme emrinin tebliğinden önce ödeme yapıldığını, icra takibinden haberdar olunmadığından yapılan ödemenin asıl borç ilişkisini sonlandırma niyetiyle yapıldığını, icra takibinden haberdar olunarak yapılan bir ödeme olmadığını, dolayısıyla kötü niyet söz konusu olmadığını, müvekkilinin tüzel kişi olması sebebiyle UYAP üzerinden de takibin kontrolünün mümkün olmadığını, icra inkar tazminatının da reddinin gerektiğini, davacının vekalet alacağının bulunmadığını, aksi kanaat hasıl olması halinde dahi ödeme emri tebliğinden önce ödeme yapılması nedeniyle 3/4 oranında hesaplama yapılması gerektiğini, müvekkili tarafından yapılan ödeme ile ilgili davacı tarafından icra dosyasına haricen tahsil bildiriminde bulunulmadığını, bu bildirim ile bakiye borç muhtırası çıkarılmadığından huzurdaki davanın ikamesinde kötü niyet barındırıldığını, davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını, talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, faturadan kaynaklı itirazın iptali davasıdır. Davacı taraf davalı aleyhine başlatmış olduğu ... 35.İcra Müd. ...esas sayılı dosyasına itiraz ettiğini belirterek davalının davacıya cari hesap borcu olduğundan itirazın iptalini talep etmiştir.
... 35.İcra Müd. ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde alacaklının dosyamız davacısı .... Borçlunun dosyamız davalısı ... olduğu alacak tutarının faturadan kaynaklı olduğu ve takip çıkısının 3.714,49-TL olduğu anlaşılmıştır.
Bir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. Her iki taraf da ispat yükünün kime düştüğünü gözetmeden delil göstermişler ise bu halde hâkimin ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmasına gerek yoktur. Çünkü hâkim, ilk önce tarafların gösterdikleri delilleri incelemekle yükümlüdür. İki tarafın (veya bir tarafın) gösterdiği deliller ile davaya ilişkin bütün çekişmeli olgular aydınlanmış ise yine ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmakta bir yarar yoktur. Buna karşılık, gösterilen delillerin hâkime dava hakkında tam bir kanaat vermemesi halinde, ispat yükünün hangi tarafa düştüğünün tespit edilmesinde yarar vardır.
Delillerin davayı etkileyecek çekişmeli hususlarda gösterileceği ve ispat faaliyetinin çekişmeli vakıalar için söz konusu olduğu hususu göz önünde bulundurulmalıdır ( 6100 sayılı HMK m.187/1). TMK 6. maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." denilmiştir. HMK'nun "İspat yükü" başlıklı 190. maddesinde ise bu düzenlemeye paralel bir düzenleme getirilmiştir. Anılan maddede "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." denilmiştir.
İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Kendisine ispat yükünün düştüğü taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır.
Somut olayda davalı yan icra dosyasına yapmış olduğu itirazda alacaklı olduğunu iddia eden alacaklı şirkete karşı hiçbir borcunun olmadığını, bu sebeple borca, asıl alacağa, işlemiş ve işleyecek faize ,faiz oranına ,takibe konu edilen faturaya ve borcun tüm ferilere itiraz ettiğini bildirmiş
Dosya davacının davalıdan alacağının olup olmadığı var ise ne kadar olduğu hususunda bilirkişiye gönderilmiş bilirkişinin dosyamıza sunduğu 13/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda dava dosyasına mübrez belge, bilgi takip dosyası, GİB BS-BA Formları, davacı yan 2021-2022 mali yılları ticari defter belgeleri ile sınırlı olarak yapılan tespit inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; Dava konusunun,davacının,davalı şirket ile olan 2021-2022 Mali yıllarındaki yemek hizmetlerinden ötürü ticari ilişki dolasıyla oluşan cari hesap hesap icra takip giderlerini olan 3.714,49 TL. Bakiye alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, Davacının 2021-2022 mali yılları yasal ticari defterlerinin tüm yasal kayıtlar davacının (alacaklı) şirket lehine kesin delil olma özelliğine haiz olduğu, Davacının 2021-2022 Mali Yılları Ticari Defterlerine göre; ... 35 İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı 17.02.2023 takip tarihi itibari ile davacının davalı taraftan 3.714,49 TL. Asıl miktar ile alacaklı olduğu, Davalının düzenlemiş olduğu ayıp ihtarı/ihbarına ilişkin düzenlendiğine dair bir dava dosyasında rastlanılmadığı, davacının davalı adına düzenlemiş olduğu 2021-2022 Mali yıllarına ait e-faturalara dayalı cari hesap icra takip giderleri bakiyesinden 3.714,49 TL. borç kalmış olduğu, ancak davacının düzenlemiş olduğu ticari ilişkisine dayalı faturalara yönelik davalı vekilinin icra takibi dosyasında borçlarının olmadığını iddia etmekle borç asıl ve ferilerine itirazda bulunduğu,17.02.2023 tarihinde davacı (alacaklı) tarafından başlatılmış olunan ilamsız icra takibini durdurılmış olunduğu, Taraflar arasındaki ihtilaf konusunun; davalının düzenlemiş olduğu,her hangi bir iade faturası, fiyat farkı faturası gibi bulunmamakla ve cari hesaba karşılık davacı tarafa icra takip giderleri bakiyesinin ödeme yapılmamasından kaynaklandığı, Davalının düzenlemiş olduğu ayıp ihtarı/ihbarına ilişkin düzenlendiğine dair bir dayanağının olmadığı, davalının (borçlunun) icra takibinde Yemek hizmetlerine karşı düzenlenmiş e- Arşiv faturalara karşı ilamsız icra takibe itiraz etmesine karşın karşı tarafa 8 (sekiz) gün yasal sürede noter makamınca yazılı bir şekilde ihbar veya ihtarname ile itiraz etmediğinden mütevellit cari hesaba karşı e-arşiv faturaların tarh ve tahakkuk alacak yönünden kesinleşmiş olduğu tespit edilmiştir. Özetle; davacının davalı adına düzenlemiş olduğu e-arşiv faturalara ilişkin yemek hizmeti ile hizmeti ile teslimine ilişkin ihtilafın olmadığı, davalının takipteki itirazının davacının Yemek malzeme ve hizmet satışlarına karşı, davalının (borçlunun) ayıp tespitine yönelik almış olduğu mübrez herhangi bir ekspertiz raporunun alınmadığı ve dava dosyasına yazılı olarak da sunulmamış olunduğu dava dosyasında rastlanılmadığı tespit edilmiştir. Neticeden,davacının davalıya düzenlemiş olduğu 2021-2022 Mali yılları e-Arşiv faturalardan icra takip giderlerinden dolayı cari hesap bakiye 3.714,49 TL. Alacağına karşı ödeme yapılmadığı, Yemek mal alım satım hizmetinden dolayı ... 35 İcra Müdürlüğü' nün ... Esas takip dosyasında davalı (borçlunun) vekili tarafından borca asıl ve ferilerine müvekkilinin borcu olmadığı iddiası ile itiraz beyanında bulunmuş olduğu, takibin durdurulduğu, Davacı (alacaklı) tarafından düzenlenen Yemek malzeme ve hizmet satışları e-arşiv fatura-
ları davacı yasal defter kayıtlarına işlendiği halde davalı (borçlu) tarafından alacaklı tarafa herhangi bir yasal olarak Noterlik Makamınca bir ihbar ve ihtarname şeklinde itirazda bulunmaması karşısında taraflar arasındaki ticari alış verişlere e-arşiv faturalara bağlı cari hesap alacağın kesinleşmiş olduğu, öncelikle davacı vekili tarafından Hukuk Uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk müracaatı ile anlaşamama kararı sonucu mevcut durum itibari ile borçlu(davalı) hakkında icra takibi başlatmış olduğu, Netice itibari ile, davacının davalı taraftan ... 35 İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı 17.02.2023 takip tarihi itibari 3.714,49 TL.Asıl miktar ile alacaklı olduğu, davacı (Alacaklı ... Ticaret Anonim Şirketi'nin Borçlu(davalı) ...Şirketi'nden e-arşiv faturalara dayalı icra takip giderleri olan cari hesap bakiyesi 3.714,49 TL. Asıl miktar ile alacaklı olduğu, yıllık Reeskont Avans faiz ve ferilerini 17.02.2023 takip tarihi ile talep edebileceği yönü düşüncesinde bulunulduğu yönünde rapor ibraz etmiştir.
Davalı taraf mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde asıl borcun icra takibinden habersiz olarak ödediklerini bu sebeple icra dosyasının ferileri niteliğindeki icra masrafı harç ve faiz gibi alacak kalemlerinin davalıdan alınamayacağını belirtmiş ve tevilli ika da bulunarak taraflar arasındaki ticari ilişkiyi kabul etmiştir bu sebeple davacı üzerinde ispat külfeti davalı tarafa geçmiştir. Davalı tarafın asıl alacak miktarını icra takibinden önce ödediğine ilişkin icra dosyasında herhangi bir bilgi belge yoktur zira borçlu taraf asıl alacağa icra dosyasına değil davacı vekilinin beyanında da göreceği üzere doğrudan davacı şirkete ödemiştir. Bu sebeple icra dosyasından sonra yapılan ödeme sebebi ile davalı taraf icra dosyasının ferileri niteliğindeki vekalet ücreti faiz ve icra masraflarından sorumludur her ne kadar davalı taraf asıl alacağı ödediğini belirtmiş ise de icra dosyasına yansıyan herhangi bir ödeme olmadığından ve itirazın iptali davasında da icra dosyası ile sınırlı bir inceleme yapıldığından dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile davacının cari hesap bakiyesi olan 3.714,49-TL asıl alacak yönünden alacaklı olduğu anlaşıldığından davacının davasının kabulüne karar verilmiş taraflar arasındaki alacak likit olduğundan %20 oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile, Davalının ... 35. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının İPTALİNE, takibin 3.714,49 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacak 3.714,49 TL'ye takip tarihinden itibaren ticari avans faizi uygulanmasına, %20 oranındaki 742,89 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 264,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 162,75-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvurma harcının 269,85-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 3.677,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 3.714,49-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
7-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00-TL bedelinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
8-Bakiye gider avansının HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı HMK 341 maddesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi. 04/12/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır