T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/805 Esas
KARAR NO : 2025/184
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/12/2023
KARAR TARİHİ : 21/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 14 adet aracının, 17.04.2018 — 17.04.2019 tarihleri arasında geçerli olacak şekilde davalı ... Sigorta A.Ş.'nin yetkili acentesi davalı ... Şti. tarafından kasko sigorta poliçelerinin yapılmış olduğunu, Müvekkilinin poliçe bedellerini yetkili acenteye düzenli olarak ödemiş ve ancak davalı acentenin davalı ... Sigorta A.Ş.'ne ödememiş olduğunu, TTK uygulamalarına göre poliçe kesmeye yetkili acente para tahsiline de yetkili olduğundan müvekkilinin yapmış olduğu ödemelerin yerinde olduğunu, ... Sigorta A.Ş.'nin poliçe bedellerinin ödenmemesi nedeniyle poliçeleri iptal etmiş ve Müvekkilini bedelini ödemiş olduğu hizmetten yararlanamadığı için maddi olarak zarara uğratmış olduğunu, müvekkilinin kasko kapsamındaki araçlarından ... plakalı aracın bir kazaya karışmış ve bu olay kasko süresi içerisinde vuku bulduğundan rizikonun gerçekleşmiş olduğunu, ... Sigorta A.Ş.'nin poliçeleri iptal ettiğinden hasar bedelinin .... A.Ş.'ne müvekkili tarafından ödenmiş ve müvekkilinin poliçelerin iptalini bu sayede öğrenmiş olduğunu Gerçekleşen riziko dolayısıyla uğranılan zarar ve hizmet alınamayan döneme ilişkin bedellerin tarafımıza iadesi için davalılar ile arabuluculuk yapılmış ve anlaşma sağlanamamış olduğundan, açmış oldukları ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Esas sayılı dava dosyasının ise, dosyanın düşürülmesi sebebiyle açılmamış sayılmasına karar verilmiş, karar kesinleşmiş olduğundan iş bu davayı açmış olduklarını İddia etmiş ve sonuç olarak; müvekkilinin yapmış olduğu ödemelerden poliçe iptali nedeniyle (hizmet alınmayan sürelerle orantılı olarak hesabıyla ) iadesi gereken bedel olarak 45.119,00 TL ödemenin, reeskont avans faiziyle birlikte iadesini, ikinci olarak gerçekleşen riziko açısından ödenen tamirat bedeli olan 10.829,13 TL'nin müvekkiline iadesine, temerrüt tarihinden başlayarak reeskont avans faiziyle ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 10.01.2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu poliçelere ek belge tanzim edilerek dain-i mürtehin değişikliği yapılmış ve ... no.lu poliçede ek belgede dain-i mürtehin değişikliğinin mevcut olduğunu, TMK.'nun 879. maddesi gereğince, muaccel olan sigorta tazminatının, malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebileceğini, TTK.'nun 1456/2 maddesine göre, davacının aktif dava ehliyetinin olmaması sebebiyle başvurunun reddine karar verilmesi gerektiğini, bu dava konusu uyuşmazlığın TTK.'nun 4 ve 5. hükümleri gereğince mutlak ticari dava vasfını haiz olmadığını, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı ve Yargıtay içtihatları gereğince işbu davada görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olmakla, Sayın Mahkemenizce görevsizlik sebebiyle davanın reddinin gerektiğini, Davalı acente tarafından, davacının araçları için 14 adet kasko poliçesi düzenlenmiş ve araçların sigorta teminatı altına alınmış olduğunu, ancak davacının primlerini ödememesi nedeniyle söz konusu poliçelerin iptal edilmiş olduğunu, nitekim söz konusu primlerin diğer davalı acente veya davacı tarafından müvekkiline ödenmemiş olduğunu, davacının primlerini diğer davalı acenteye ödediğinden müvekkili şirketten herhangi bir talepte bulunamayacağını, dolayısıyla davanın husumet yokluğundan reddini talep ettiklerini, ayrıca TTK, Genel Şartlar, Özel Şartlar ve ilgili mevzuat gereğince işbu davada 2 yıllık Zamanaşımı süresinin dolmuş olması nedeniyle zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazımız bulunduklarını, haksız ve dayanaksız davanın zamanaşımından reddi gerektiğini, Davacı veya davalı acente tarafından, işbu dava konusu poliçe primlerinin müvekkiline ödenmemiş olduğundan, bu hususa ilişkin TTK.'nun 1430, 1431 ve 1434. Maddeleri gereğince, işbu dava konusu poliçelerin primlerinin ödenmemesi nedeniyle iptal edilmiş ve müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun kalmamış olduğunu, müvekkili şirket tarafından; 06.09.2018 tarihli ihtarname ile dava konusu poliçelerin prim borcunun ödenmemesi nedeniyle, toplam prim borcunun müvekkili şirkete intikal ettirlmesinin gerektiği, aksi halde poliçelerin iptal edileceği hususunun davacı şirkete ihtar edilmiş ve söz konusu ihtarnamenin davacı şirket adresine iadeli taahhütlü mektup yoluyla gönderilmiş olduğunu, mektubun yanı sıra söz konusu hususun şirket yetkilisine e-mail ile de bildirilmiş olduğunu, müvekkili şirkete şimdiye kadar hiçbir prim ödemesi yapılmamış, söz konusu poliçelerin iptal edilmiş ve iptal belgelerinin düzenlenmiş olduğunu, keza söz konusu ihtanamenin ve e-mailin davacıya gönderilmesi neticesinde TTK uyarınca belirli süre sonunda sözleşmenin/poliçenin feshedilmiş sayıldığını, dolayısıyla TTK, Genel şartlar ve Özel Şartlar gereği işbu davanın reddi gerektiğini, Davacı tarafından müvekkilinin bilgisi dışında davalı acenteye, müvekkili tarafından gönderilen ihtarnamede belirtilen prim borcu ödemesinin yapılıp yapılmadığı hususunda Müvekkilinin bir bilgisinin bulunmadığını, davacı tarafından delil olarak ibraz edilen makbuzların açıklama kısmında, söz konusu ödemelerin ne ödemesi olduğunu açıklar hiçbir ibare bulunmaması nedeniyle, söz konusu delillerin hükme esas alınabilecek Davacının ... plakalı aracın uğradığı hasarın tazminini talep ettiğini, müvekkili şirket tarafından söz konusu aracın sigorta teminatı altına alan poliçenin primlerin ödenmemesi akabinde iptal edilmesi nedeniyle, müvekkil şirketin TTK ve KSGŞ gereğince söz konusu hasar tazminatından sorumlu olmadığını, talep edilen hasar ile kaza arasında illiyet bağının olmadığını, taleplerin tümünün sigorta teminatı içinde değerlendirilemeyeceğini, talep edilen hasar bedelinin fahiş olduğunu, hasar tazminatının hesabında poliçe klozlarının, KSGŞ, piyasa rayicine uygun olan parça ve işçilik fiyatlarının ve iskonto uygulamasının dikkate alınması gerektiğini, TTK m.1431 uyarınca, sigorta priminin taksitle ödenmesinin kararlaştırıldığı hallerde riziko gerçekleşince, ödenecek tazminata veya bedele ilişkin primlerin tümünün muaccel olacağını, sigortacının prim alacağını 1480. madde hükmü saklı kalmak üzere tazminattan veya bedelden düşebileceğini, söz konusu hükümlerin işbu uyuşmazlıkta gözetilmesi gerektiğini, İhtilaf konusu olayın; aracın ciddi şekilde hasarlanmasına sebep olacak büyük bir kaza olmasına rağmen, sürücü tarafından trafik polisi tarafından kaza tespit tutanağı tutturulmamış ve olayın iddia edilen yer ve şekilde gerçekleşmemiş olduğunu, bu tip bir olayda/kazada kaza anında, polise ihbar yapılmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu ve davacının Yasa ve ...'na aykırı davranmış olduğunu, Davacı tarafından resmi makamlara keyfi olarak başvurulmamış olmasının, kazanın nasıl ve araç kimin idaresindeyken oluştuğunun müvekkili tarafından tespit imkanının tamamen ortadan kaldırılmış olması, aksinin müvekkilce ispatının beklenmesinin dürüstlük kuralına ve hukuk mantığı ve ilkelerine aykırı olacağını ve sigortalı tarafından beyan ve ihbar yükümlülüğüne aykırı hareket edilmiş olması nedenleriyle, işbu davanın TIK, KSGŞ madde B.l.1.5 ve B1.1.7, KTY m.152/d, m.152/ç ve ilgili yönetmeliği ile karar verilmesi gerektiğini, tarafından alkol raporu alınmamış, müvekkili şirkete ve işbu dosyaya ibraz edilmemiş olduğunu, nitekim TTK, KSGŞ ve dava konusu poliçelerin içeriğinde yer aldığı üzere, kaza sonrası sigorta şirketine teslimle yükümlü olunan belgelerden birinin alkol raporu olduğunu, KTK, KSGŞ gereği başvurunun reddi gerektiğini, Doğru ihbar yükümlülüğüne ve dürüstlük kurallarına aykırı hareket edildiğinden, müvekkili sigorta şirketinin zararı tazmin sorumluluğu bulunmadığından davanın reddi gerektiğini, TTK ve KSGŞ'na göre müvekkili şirkete usulüne uygun başvuru yapılmamış olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığını, dolayısıyla uyuşmazlığın niteliği ve sigortalı aracın kullanım amacı göz önüne alındığında, işbu uyuşmazlıkta dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiğini Savunmuş ve sonuç olarak, davanın husumet nedeniyle reddine, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süre nedeniyle reddine, davanın görevsizlik nedeniyle reddine, haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Davacı taraf davalı ... sigortanın yetkilisi olan diğer davalı ... Ltd. Şti'ne 17/04/2018-17/04/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere araçlar için kasko poliçesi akdedildiğini kasko poliçesine ilişkin ücretlerin acenteye ödendiğini acentenin bu ücretleri diğer davalı ... sigortaya ödememesi sebebi ile ... sigortanın poliçeleri iptal ettiğini kasko kapsamında bulunan araçlardan ... plakalı aracın kazaya karıştığını ve kaskosunun davalı ... sigorta tarafından iptal edilmiş olması sebebi ile hasar bedelini davacının ödediğini belirterek hizmet alamadığı döneme ilişkin yapmış olduğu ödeme bedelinin ve gerçekleşen riziko sebebi ile ödenen tamirat bedelinin tahsilini talep etmiştir.
Davacı taraf davalı ... sigortaya ... 17 noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile ... plakalı aracın onarım bedeli için ... otomativ'e ödenen 10.829,13-TL'nin taraflarına ödenmesine ilişkin ihtarname çekmiştir. Davalı ... Sigorta poliçelerin primlerinin ödenmemesi sebebi ile poliçenin iptal edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığa konu poliçelerin incelenmesinde davacı ventes lojistik aş ile Davalı ... Sigorta Aş'nin acentesi olan... ltd. Şti. Arasında genişletilmiş kasko poliçelerinin düzenlenmiş olduğu görülmüştür.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının davalı ... sigortanın acentesi olan ... kasko poliçeleri için ödemiş olduğu tutarları ve davacıya ait ... plakalı aracın onarım bedeli için davacının dava dışı ...'e ödemiş olduğu onarım bedelini talep edip edemeyeceği noktasında toplanmıştır.
Dosya davacının davalılardan alacağının olup olmadığı hususunda bilirkişi heyetine tevdi edilmiş bilirkişiler raporda ... A.Ş 17/04/2018 -17/04/2019 tarihleri arasında geçerli olacak şekilde ... SİGORTA A.Ş’nin yetkili acentesi ....ŞTİ. ile araçları için kasko poliçesi akdetmiş oldukları 14 adet araç 17.04.2018 ile 17.04.2019 Tarihleri arasında ..., ..., ..., ..., ...,...,...,...,...,...,...,... ve ... no'lu poliçeler ile kaskolanmış olduklarını ancak davalı armet sigortanın davacı taraf adına kesilen poliçelere ilişkin diğer davalı ... Sigortaya ödeme yaptığına ilişkin belgeyi sunmadığı davalı ... sigorta tarafından davacı ...'e ... tarih ...sayılı yazı ile prim borcunun ödenmemesi durumunda kasko poliçesini feshedebileceğini bildirildiği ancak bu bildirimin ... araca ilişkin ... poliçe nolu 17/04/2018-17/04/2019 tarihleri arasını kapsayan kasko poliçesinin ilk birim ödeme tarihi olan 17/04/2018 tarihinden yaklaşık 4 ay geçtikten sonra yapıldığı ... plakalı aracın hasar tarihinin 17/08/2018 olduğu bu onarım bedelinin dava dışı ...tarafından ... sigortaya 14/09/2018 tarihinde fatura edildiği ancak davacının talepleri yönünden heyetlerine sigorta hukuku konusunda uzman bilirkişinin eklenmesini rapor etmişlerdir.
Bilirkişi Heyetine sigortacı bilirkişi eklenmek sureti ile bilirkişi heyetinden alınan 19/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından; davacı sigortalı ...A.Ş.'nin maliki olduğu 14 adet aracın, 17.04.2018-17.04.2019 tarihleri arasında ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... no.lu Kasko Sigorta Poliçelerini, brüt sigorta priminin 1 peşin ve 5 taksit şeklinde ödenmek kaydıyla tanzim etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından; davacı sigortalı şirkete ait ... plakalı 2015 model ... marka ... tipi çekici araç, dava konusu 17.08.2018 tarihli trafik kazasını kapsayan ve 17.04.2018-17.04.2019 tarihleri arasında ... no.lu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigorta edilmiştir. Söz konusu poliçede, herhangi bir dain-i mürtehini şerhi mevcut olmadığını, 03.09.2018 Tarihli 18-2406 ekspertiz raporuna göre; 17.08.2018 tarihinde saat 22.00 sıralarında ... mevkünde park halinde iken, ... plakalı çekici ve buna bağlı ... plakalı dorse ile yükleme sahasından çıkışı sırasında park halindeki... plakalı aracın sol ön kısımlarına dorse ile takması sonucunda hasara uğramış ve araç sürücülerinin aralarında tutanak tanzim etmiş oldukları anlaşıldığını ve Davacı şirket; davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından hasar bedeli ödenmediğinden, hasar ekspertizinin yapılmış olduğu Anlaşmalı Yetkili Serviste aracın onarımı tamamlanmış olup, kasko sigortalı ... plakalı aracın onarım bedeli olarak ... tarihli ... ve ... nolu faturalar karşılığında toplam KDV dahil 10.829,13 TL hasar onarım bedelini ilgili servise ödediğini, davalı ... sigortanın davacı şirkete ... tarihli ... sayılı yazısı ile prim borcu ödenmemesi sebebi ile poliçelerin iptal edildiğini bildirdiği davacı şirketin ise ... 17. Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile ... plakalı aracın onarım bedeli olan 10.829,13-TL'nin onarımı gerçekleştiren ... firmasına ödenmesini talep etmiştir. Davacı tarafın davalı ... sigortanın yetkili acentesi olan armet sigortaya toplam 131.804,00-TL tutarında 6 adet çeki 26/04/2018 tarihinde verdiğini davalı acentenin de aynı tarihte 2 adet tahsilat makbuzunu acenteye verdiğini ayrıca davacı tarafın 18/05/2018-28/06/2018 ve 29/06/2018 tarihlerinde 54.682,00-TL tutarında 3 adet banka havalesini davalı armet sigortanın hesabına gönderdiğini toplam 14 adet poliçe için 186.486,00-TL ödeme yaptığını dava konusu 14 adet sigorta poliçesinin brüt sigorta primlerinin toplamına davacının banka havalesi ile yapmış olduğu ödemenin oranlanması sonucunda davacının sigorta primlerinin %78'ini ödediğini kalan bakiye için de davacının davalı sigorta acentesine 20.000,00-TL tutarında ... tarihli ... nolu çek ile ödeme yaptığının anlaşıldığı poliçe primlerinin ödenmesi sebebi ile davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun başladığını ... nolu poliçe ile kasko sigortalısı olan ... plakalı aracın park halinde iken 17/08/2018 tarihinde hasara uğradığını bu hasar olması sebebi ile iptal edilemeyen bu poliçe dışında diğer 13 poliçenin 14/09/2018 tarihinde iptal edildiğini davacının primlerinin hepsini ödemesine rağmen davalı sigorta acentesinin davalı sigortaya aktarmadığı bu durumun sigorta şirketi ve acentesi arasında iç ilişki olduğu acentenin sigortalıdan tahsil ettiği primleri sigorta şirketine ödememesinin sigortalı aleyhine sonuç doğurmayacağı ayrıca 17/08/2018 tarihli kaza sebebi ile hasar gören ... plakalı aracın ... nolu kasko sigorta poliçesi kapsamında 10.829,13-TL hasar tazminatı ve diğer 13 adet poliçenin iptali sebebi ile davacıya iadesi gereken 44.819,84-TL'nin davacıya iadesinin gerektiği şeklinde rapor tanzim etmişlerdir.
...nolu kasko poliçesine ait araçta... oto ve çevre hizmetleri aş'nin dain-i mürtehin kaydı bulunması sebebi ile dain-i mürtehin kaydı bulunan ...oto tarafından poliçe kapsamında tazminat ve sair ödemelerin davacıya ödenmesine muvafakat ettiklerine ilişkin muvafat sunulduğu anlaşıldı.
Davalı sigorta şirketinin acentesi olan diğer davalı şirket tacir olup TTK 18/2 maddesi gereği her tacir ticari faaliyetlerinde basiretli iş adamı gibi hareket etmek durumundadır davalı ... sigorta yetkili acentesi olan diğer davalı armet aracılık hizmetlerinin denetim yetkisine de haizdir dosya kapsamında davacı taraf davalı armet aracılık hizmetlerine araçlara ilişkin olarak kasko poliçeleri için prim bedellerini ödediğini ispatlamıştır. Kasko prim bedellerini sigorta şirketine veya onun acentesine ödenmesi yeterli olup acentenin sigortalıdan almış olduğu primleri sigorta şirketine aktarıp aktarmaması sigortalı konumunda bulunan davacı tarafla ilgili olmayıp davalı acente ve davalı sigorta şirketi arasındaki iç ilişkidir davalı sigorta şirketinin acentenin parayı kendisine göndermemesi sebebi ile davacının kasko poliçelerini iptal etmesi hukuka aykırıdır bu sebeple davacı taraf ödemiş olduğu primlerden davalı sigorta şirketi tarafından kasko poliçelerinin iptal edildiği tarihten sonraki ödemiş olduğu tutar olan 44.819,44-TL'yi poliçenin iptal tarihi olan 14/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi ve onun acentesi olan diğer davalı şirket davacı şirkete müşterek ve müteselsilen ödemek zorundadır.
Taraflar arasında hasarlanan ... plakalı araca ilişkin davacı şirket tarafından dava dışı ...'e 10.829,13-TL hasar bedelinin ödendiği anlaşıldığından hasar tarihi itibari ile araca ilişkin kasko poliçesi geçerliliğini koruduğundan araca ilişkin yapılan tamir bedelinin kasko şirketi olan davalı sigorta şirketi ve onun acentesi olan dava dışı ... ödenmesi gereken bu ödemenin davalılar tarafından yapılmaması sebebi ile bu ödemeyi davacının yapmak durumunda kalması sebebi ile davacının hasar bedeli olarak ödemiş olduğu 10.829,13-TL'yi 14/09/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek müteselsilen alabileceği kanaatine varılmış ve davacının kısmen kabul kısmen reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile,
a-44.819,84 TL iade sigorta priminin 14.09.2018 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine
b-10.829,13 TL hasar tazminatının 14.09.2018 tarihinden işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek müteselsilen alınarak davacıya verilmesine
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 3.801,38-TL nispi karar ve ilam harcından, 955,46-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.845,92-TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan müşterek müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvurma harcının ve 955,46-TL peşin harcın davalılardan müşterek müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Kabul edilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen kısım üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 299,03-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigortaya verilmesine,
6-Davacı tarafından sarf edilen 16.774,00-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 16.683,42-TL'sinin davalılardan müşterek müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00-TL'nin kabul red oranına göre 1.312,87-TL'sinin davalılardan müşterek müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına, 87,13-TL'sinin ise davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 21/03/2025
Katip
e-imzalı
Hakim
e-imzalı