T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/817 Esas
KARAR NO : 2024/784
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 11/12/2023
KARAR TARİHİ : 06/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Şirketi' nin sahibi olduğu ve müvekkili şirkete kasko poliçesi bulunan ... plakalı araç, 15.12.2022 tarihinde park edildiği esnada oluşan hasar nedeniyle müvekkili şirketçe sehven muafiyet düşülmeden davalı yana ödeme yapıldığını, müvekkili şirket tarafından dava konusu maddi hasarlı trafik kazasına ilişkin hasar dosya örneği delil listesi ekinde ayrıca sunulduğunu, ancak işbu dosyaya konu poliçede 4.000 TL muafiyet bulunduğubu, parçalar tedarik gönderilmiş ve işçilik tutarı ise 1.250 TL olarak belirlendiğini, işçilik düşümü yapıldıktan sonra kalan 2.725 TL'nin Müvekkil şirkete iade edilmesi gerektiğini, bu sebeplerle bedelin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tahsili maksadıyla davalı aleyhine ... 5. İcra Müdürlüğü’ nün ... E. sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını ancak davalının itirazı ile takibin durduğu ve huzurdaki davanın açılması zaruretini doğduğunu, işbu dava öncesi arabulucuya başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; davalının itirazının iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına ve ayrıca davalı aleyhine icra-inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından ... 5. İcra Müdürlüğü... E.Sayılı icra dosyasında haksız olarak müvekkili şirket aleyhine ilamsız icra takibi başlatılmış olup tarafça işbu takibe yasal süresi içinde itiraz edildiği, davacı tarafından itirazın iptali davası ikame edilmiş olup dava dilekçesi tarafa e-tebliğ edilmiş olmakla bu haksız ve mesnetsiz davaya karşı cevap verme zorunluluğu hasıl olduğu, müvekkili şirket aracın işleteni olmayıp davacı tarafından müvekkili şirkete yapılmış bir ödeme bulunmadığı, müvekkili şirket ile dava dışı Finansal kiracı ...A.Ş. arasında Finansal Kurumlar Birliğince ...Tarih ve ... no ile tescil edilen... Tarih ve ... Sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi aktedildiği, bu sözleşme kapsamında, dava konusu ... plakalı araç Müvekkili Şirket tarafından satın alınarak, araçların zilyetliği ve her türlü faydayı elde etme hakkı kanun ve sözleşme gereğince Kiracıya devredildiği, 6361 sayılı kanun ve Finansal kiralama sözleşmelerinin niteliği gereği, finansal kiralama konusu malın mülkiyeti her ne kadar Kiralayana adına ise de finansal kiralama konusu malın/aracın zilyetliği ve sözleşmenin amacına uygun olarak kullanma ve ondan her türlü faydayı elde etme hakkı Kiracıya aittir. ... plakalı aracın fiili hakimiyeti ve yararlanması finansal kiralama sözleşmesi kapsamında dava dışı ...A.Ş.'ye bırakıldığı, dava dışı Finansal kiracı ...A.ş. söz konusu aracın zilyedi ve işleteni olup işleten sıfatıyla söz konusu araç sebebiyle doğan her türlü zarardan sorumlu olduğu, davacı tarafından finansal kiralama konusu ... plakalı aracın karıştığı kazaya ilişkin olarak 2.725,00-TL ödeme yapıldığı iddia edilmekteyse de müvekkili şirkete yapılmış böyle bir ödeme bulunmadığı, davacı tarafın sunmuş olduğu delil listesinde de görüleceği üzere yapılan ödemelerin dava dışı ... A.Ş. isimli bir şirkete yapıldığı görüldüğü, bu kapsamda davacının müvekkili şirkete ödeme yapmadığı açık olup varsa fazla yapılan ödemelerin ödeme yapılan dava dışı 3. şirketlerden talep edilmesi gerektiği, ayrıca davacı müvekkili şirkete fazla ödeme iddiasına ilişkin hiçbir delil sunamadığı, davacının sunduğu delillerden aracın tamiratının yaptırıldığı veya araç parçalarının tedarik edildiği dava dışı şirketlere ödeme yapıldığı görüldüğü, müvekkili şirkete yapılan hiçbir ödememe bulunmamasına rağmen davacı haksız ve mesnetsiz olarak işbu davayı ikame ettiği, yukarıda açıklanan nedenlerle, müvekkili şirket olan...A.Ş. bakımından haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen davanın öncelikle husumet itirazları kapsamında, her halükarda müvekkili şirket yönünden reddine karar verilmesini, davanın işleten sıfatına haiz "..." adresinde mukim finansal kiracı ... a.ş.'ne ve dava dışı "..." ... A.Ş.'ne ihbar edilmesini talep etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali davasıdır.
Huzurdaki davada davacı taraf davalı şirketin maliki olduğu ve davacının kasko poliçesi ile sigortaladığı ... plakalı aracın 15/12/2022 tarihinde hasar görmesi sebebi ile davacı yanca muafiyet düşülmeden davalı yana 2.725,00-TL ödeme yapıldığının bu 2.725,00-TL'nin davacıya iadesinin gerektiğini bu sebeple ... 5.İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile davalı aleyhine takip başlatıldığını davalının bu takibe itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep etmiştir.
... 5.İcra Müd. ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde alacaklının dosyamız davacısı ...AŞ Borçulunun ... AŞ olduğu alacak kaleminin muafiyet kaydı düşülmeden borçluya fazla ödenen 2.725,00-TL ve 86.68-TL'lik işlemiş faizin tahsili talebi olduğu anlaşılmıştır. Yapılan icra takibine davalı taraf şirket kayıtlarının tetkikinde takip konusu edilen 2725 TL'ye ilişkin hiçbir ödeme belgesine rastlanılmadığını belirterek işbu icra takibine, borca, ödeme emrine, faiz oranına, işlemiş faize ve diğer tüm ferilerine yasal süresi içerisinde açıkça itiraz ediyoruz." şeklinde itiraz etmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. Her iki taraf da ispat yükünün kime düştüğünü gözetmeden delil göstermişler ise bu halde hâkimin ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmasına gerek yoktur. Çünkü hâkim, ilk önce tarafların gösterdikleri delilleri incelemekle yükümlüdür. İki tarafın (veya bir tarafın) gösterdiği deliller ile davaya ilişkin bütün çekişmeli olgular aydınlanmış ise yine ispat yükünün hangi tarafa düştüğünü araştırmakta bir yarar yoktur. Buna karşılık, gösterilen delillerin hâkime dava hakkında tam bir kanaat vermemesi halinde, ispat yükünün hangi tarafa düştüğünün tespit edilmesinde yarar vardır.
Delillerin davayı etkileyecek çekişmeli hususlarda gösterileceği ve ispat faaliyetinin çekişmeli vakıalar için söz konusu olduğu hususu göz önünde bulundurulmalıdır ( 6100 sayılı HMK m.187/1). TMK 6. maddesinde; "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." denilmiştir. HMK'nun "İspat yükü" başlıklı 190. maddesinde ise bu düzenlemeye paralel bir düzenleme getirilmiştir. Anılan maddede "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." denilmiştir.
İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Kendisine ispat yükünün düştüğü taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır.
Somut olay incelendiğinde taraflar arasında davalıya ait...plakalı aracın kasko poliçesi ile kaskolanmasına ilişkin 19/08/2022 düzenlenme tarihli poliçenin bulunduğu poliçede her bir hasar için 4.000,00-TL muafiyet uygulanmasını hüküm altına almış olduğu anlaşılmıştır.
Somut olayda davalı yan icra dosyasına yapmış olduğu itirazda davacı yana hiçbir borcunun olmadığı gerekçesiyle alacağa itiraz etmiş, huzurdaki davada davalı yan cevap dilekçesinde, davacı taraf ile davalı arasında iddia edilen borcu doğuran ve davalıyı borçlu kılan herhangi bir ilişkinin mevcut olmadığı belirtilerek davanın reddi talep edilmiştir. Bu durumda ispat yükü hizmetin sağlanıp sağlanmadığı hususunda öncelikle davacı yanda olduğu görülmekle, ticari ilişki ve sözleşme karşılığı bedelin ödenip ödenmediği, alacağın ticari kayıtlara nasıl işlendiği ve davacının alacaklı olup olmadığı hususunda tarafların ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelenmesine karar verilmiştir.
Davalı taraf davaya cevap dilekçesinde davalının aracın işleteni olmayıp davacı tarafından davalıya yapılan bir ödemenin olmadığını aracı finansal kiralama sözleşmesi ile ... AŞ'ye kiraladıklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davacının yapmış olduğu icra takibinde haklı olup olmadığı ve davalıdan alacağının olup olmadığı hususunda dosya bilirkişi heyetine gönderilmiş bilirkişiler dosyaya sunmuş oldukları raporda ... plakalı araç ... A.Ş. adına kayıtlı olmakla birlikte, ... A.ş. şirketi ile aralarında finansal sözleşme yapılmış olduğunu, Aracın tüm kullanım hakları,hasar,bakım vs. tpc. trafik sigortası,kasko vs. ... kargo şirketine ait olduğu yapılan sözleşme üzerinden tespit edildiğini, ... plakalı aracın tarihinde ...adına kayıtlı ... tip 2021 model araç 15-12-2022 tarihinde hasarlı olarak...ltd.şti. servisinde ... nolu poliçe numarası üzerinden açılan ... nolu hasar ile eksper ... tarafından hasarlı parçalar tespit edilerek onarımı yapıldığını, Kasko sözleşmesi özel şartlarında muafiyet bilgileri kasko poliçesinin 2. Maddesinde yazıldğı üzere üzerinde ... plakalı araca her bir hasarda 4.000 TL tutarında muafiyet uygulanacağını belirterek ... plakalı araç için ödenen tedarik parça faturasının davaya konu icra takibinin dayanağını oluşturduğunu ve asıl alacak için 22/05/2023 - 28/09/2023 tarihleri arasında 86,68-TL işlemiş faiz olduğunu belirterek toplam alacağın 2.811,68-TL olduğu yönünde rapor tanzim etmişlerdir.
Her ne kadar davalı taraf cevap dilekçesinde ve duruşmadaki savunmalarında davaya konu aracın tüm sorumluluğunun ... ait olduğunu belirtmiş ise de dosya kapsamında bulunan ... plakalı aracın kasko poliçesinin araç maliki olan davalı şirket ile sigorta şirketi olan davacı şirket arasında düzenlendiği finansal kiralama sözleşmesindeki tüm sorumluluğun ...şirketine ait olacağına ilişkin maddenin ... ile davalı ...AŞ arasındaki ilişkiyi ilgilendirdiği ve bu hükmün davacıya karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığı mahkememizce değerlendirilmiştir.
Her ne kadar davalı taraf ödeme yapılmadığını belirtmiş ise de dosyada bulunan kesin rapor ekspertiz raporu başlıklı anlaşmalı servis raporunda toplam işçilik tutarının 1275 TL olduğu ve davacı tarafça araçtaki hasarlı malzemelerin tedarik edilerek servise gönderildiği ve aracın tamir edildiği anlaşılmıştır.
Davacı ve davalı taraflar arasında akdedilen kasko poliçesinde 4000-TL muafiyet kaydı bulunması karşısında bu tutardan işçilik bedeli olan 1275 TL'nin düşülmesi neticesinde dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile de sabit olduğu üzere davacının davalı tarafa 2725-TL fazla ödeme yaptığı ve bu tutarın yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği ve haliyle davacının davalı aleyhine başlatmış olduğu icra takibinde haklı olduğu kanaatine varılmış davanın KABULÜ ile, Davalının ... 5. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının İPTALİNE, takibin 2.725,00 TL asıl alacak 86,68 TL işlemiş faiz olmak üzere 2.811,68 TL üzerinden devamına, asıl alacak 2.725,00 TL'ye takip tarihinden itibaren adi kanuni faiz uygulanmasına, asıl alacak likit olduğundan asıl alacağın %20 oranındaki 545,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile, Davalının ... 5. İcra Müdürlüğünün ... E.sas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazının İPTALİNE, takibin 2.725,00 TL asıl alacak 86,68 TL işlemiş faiz olmak üzere 2.811,68 TL üzerinden devamına, asıl alacak 2.725,00 TL'ye takip tarihinden itibaren adi kanuni faiz uygulanmasına, asıl alacağın %20 oranındaki 545,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85-TL harcın ve icra takip dosyasında alınan peşin harç olan 14,06-TL'nin mahsubu ile bakiye 143,69-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvurma harcının 269,85-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 8.295,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 2.811,68-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
7-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00-TL bedelinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
8-Bakiye gider avansının HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı HMK 341 maddesi uyarınca miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi. 06/12/2024
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır