T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/854 Esas
KARAR NO : 2025/561
DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 21/04/2017
KARAR TARİHİ : 16/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 21/04/217 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalılara ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında takibe konu edilen ...A.Ş muhataplı, ... hesap, ... çek numaralı, 28/02/2017 keşide tarihli, 50.000 TL bedelli çekten dolayı ve başkaca bir borcunun olmadığının tespitini, ayrıca mahkemece verilecek karar kesinleşinceye kadar davaya konu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtamel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı ...Ltd. Şti. vekili vermiş olduğu cevap dilekçesi ile, davacının müvekkili aleyhinde ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin... E. Sayılı dosyası ile de aynı konuda menfi tespit dava açmış olup iş bu dava mükerrer açılmış dava durumunda olduğunu ve davanın derdestliği hususunun dava şartlarından ve resen mahkeme tarafındanda dikkate alınması gerektiğini beyan ile, davanın derdestlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, ... 28. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında takibe konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkememizin 17/09/2019 tarih, ... Esas -... karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiği, mahkememiz kararına davacı vekili tarafından istinaf başvurusu sonucunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesinin 23/11/2023 tarihli ... Esas ... karar sayılı ilamı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın mahkememizin 2023/854 Esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunduğu görülmüştür.
İİK'nun 72/4 maddesinde "Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez." belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalılardan ... tarafından davacı şirkete karşı davaya konu davacının keşidecisi olduğu ... Bank ... şubesine ait ... numaralı 28/02/2017 tarihli 50.000 TL bedelli çek nedeniyle ... 28. İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile toplam 55.394,52 TL üzerinden icra takibi başlatıldığı, davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde davaya konu çekin de arasında bulunduğu toplam 510.000 TL bedelli çeklerin aralarındaki ticari ilişki kapsamında dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ...Ltd. Şti.'ye avans çeki olarak verildiğinin, bu hususta 07/05/2016 tarihli sözleşmenin düzenlendiğinin, davalı tarafça malların teslim edilmediğinin, çeklerin bedelsiz kaldığının beyan edilerek menfi tespit talepli bu davanın açıldığı, davaya konu çek incelendiğinde lehtarının ...Tic. Ltd. Şti. olduğu, çekin arka yüzünde sırasıyla lehtarın, davalılardan Hasan Meydancı'nın ve takibi başlatan ... cirolarının bulunduğu, davacı tarafından bu dava dosyası ile lehtar ... Ltd. Şti.'ne karşı da dava açıldığı, bu dava açılmadan önce dosyamız davacısı tarafından bu davaya konu çek yönünden de lehtar .... Ltd. Şti.'ye karşı ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile menfi tespit talepli dava açılması nedeniyle, .... Ltd. Şti.yönünden tefrik kararı verilip, mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davanın derdestlik dava şartı yokluğundan reddine karar verildiği, karara karşı davacı tarafça istinaf yasa yoluna başvurulduğu, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin ...Esas ... Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine karar verilerek kararın kesinleştiği, davaya konu çekin lehtarı yönünden açılan ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Esas ... Karar sayılı dava dosyası incelendiğinde, yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verildiği, bu karara karşı İstinaf yasa yoluna başvurulduğu, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararında davacı tarafça çeklerin avans çeki olarak verildiği iddiası yönünden sunulan 07/05/2016 tarihli sözleşme ve tahsilat makbuzlarında bulunan imzaya lehtar .... Şti tarafından itiraz edildiğinin, imza incelemesi neticesinde, imzaların şirket yetkilisine ait olmadığının, sözleşmenin hukuken lehtar şirketi bağlamayacağının, davacı şirket tarafından çeklerin avans çeki olarak verildiğinin ispat edilemediğinin belirtilerek ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin...Esas ... Kararının kaldırılmasına, lehtar .... Ltd. Şti'nin davalısı olduğu asıl dava yönünden davanın reddine karar verildiği, karara karşı temyiz yasa yoluna başvurulduğu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Esas sayılı kararı ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararının onanmasına karar verildiği ve kararın 24/03/2025 tarihinde kesinleştiği, çekin bir borç ödeme aracı olduğu, çekin düzenlenip verilmesi halinde mevcut ve doğmuş borç için verildiğinin kabul edilmesi gerektiği, çeklerin avans olarak verildiğinin, lehtar ...Ltd. Şti tarafından malların teslim edilmediğinin ve davalıların bu hususu bildiklerinin veya bilebilecek durumda olduklarının, kötüniyetli olduklarının ispat yükünün davacıda olduğu, yukarıda belirtilen Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin...Esas ... Karar sayılı kararında davamıza konu çek yönünden de çekin davacı tarafından davalıya avans olarak verildiği, malların lehtar tarafından teslim edilmediği iddiasının davacı tarafça ispat edilemediği tespit edilerek asıl davanın reddine karar verildiği, kararın kesinleştiği, ispat yükü üzerinde olan davacının çekin avans olarak verildiğine, malların teslim edilmediğine ilişkin iddiasını somut ve yeterli delillerle ispat edemediği, çekin avans olarak verildiği, avans çeki olduğu ispat edilememiş olması nedeniyle lehtardan sonra gelen cirantaların da kötüniyetli olarak hareket ettiklerinin ileri sürüleyemeyeceği, bu yönde değerlendirme ve tespit yapılamayacağı anlaşıldığından tüm davalılar yönünden davanın reddine, mahkememizin 02/05/2017 tarihli ara kararı ile icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verildiği, davacı tarafça teminatın yatırılarak tedbir kararının uygulandığı anlaşıldığından takip alacaklısı davalı ... yönünden İİK 'nın 72/4 maddesi kapsamında takip dosyasındaki alacağın %20 si olan 11.078,90-TL tazminatın davacıdan alınarak davalı ... 'a verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-İİK 'nın 72/4 maddesi kapsamında takip dosyasındaki alacağın %20 si olan 11.078,90-TL tazminatın davacıdan alınarak davalı ... 'a verilmesine,
3-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 615,40 TL'nin, peşin alınan 853,88 TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan 238,48 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiklerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ...'a verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı ... tarafından yapılan 4,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
7-Davacı ve davalılar tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede İSTİNAF YOLU açık olmak üzere karar verildi. 16/09/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır