T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/875 Esas
KARAR NO: 2024/324
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 29/12/2023
KARAR TARİHİ: 10/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı...vekili sunduğu dava dilekçesi ile, Cirolu ve teslim yolu ile hamili bulunduğu ... Bankası A.Ş ... ŞİRKETİ adına kayıtlı bulunan 30/12/2023 vadeli ... çek nolu 62.000,00-TL lık çeki cirolu bir şekilde 27.12.2023 tarihinde hatırlayamadığı bir şekilde kaybetmiş bulunduğundan Cirolu ve teslim yolu ile hamili bulunduğu ... Bankası A.Ş ... Şubesi ...ŞİRKETİ adına kayıtlı bulunan 31/12/2023 vadeli ... çek nolu 95.000,00TL lık çeki cirolu bir şekilde 27.12.2023 tarihinde hatırlayamadığı bir şekilde kaybettiğinden Çeklerin üçüncü kişiler tarafından bulunması, piyasada kullanılması tahsil edilmeye çalışılması muhtemel dahilin de olduğundan öncelikle çek hakkında ödeme yasağı konulmasına ve çekin iptaline karar verilmesi hususunda bu davayı açmışlardır. Yargılama yapılarak; Fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, çekler hakkında ödeme yasağı konulmasını ve bu konuda ilgili banka şubesine verilmek üzere tedbir kararı verilmesini çeklerin iptaline ve bedelinin tarafına ödenmesini istemiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava; zayi olan kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.
Türk ticaret Kanunu'nun 818/s maddesi uyarınca poliçeye ait iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası çek hakkında da uygulanır. İlgili yasal düzenlemelere göre iradesi dışında çek elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın çeki ödemekten menedilmesini ve çekin iptal edilmesini isteyebilir. Çeki eline geçiren kişi bilinmez ve ilan süresi içinde çek üçüncü kişiler tarafından sunulmaz ise çekin iptaline karar verilir. Anılan yasa hükmü uyarınca, kambiyo senetlerinin ziyaı nedeniyle iptal davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. Davacı...dava açma hakkının bulunduğunu bildirmiş davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığına ilişkin mahkemece tesbit yapılamadığı gibi, bu yönde üçüncü şahıslarca itiraz ileri sürülmemiştir.
Mahkememizce ilan yazıları ve ödeme yasağı kararı yazılmış, ilanların yapıldığına ilişkin sicil gazeteleri dosyamız içerisine alınmıştır.
Dava konusu,
- ...bank ... Şubesine ait keşidecisi... Şirketi keşide tarihi 30/12/2023 olan 62.000,00 TL bedelli ... numaralı,
- ...bank ...Şubesine ait keşidecisi ... Şirketi keşide tarihi 31/12/2023 olan 95.000,00 TL bedelli ... numaralı çeklerin ibraz edilmediği bildirilmiştir. Davacı...vekili, ilan süresi dolan bu çekler yönünden kabul kararı verilmesini, talep etmiştir.
Dava konusu,
- ...bank ...Şubesine ait keşidecisi ...Şirketi keşide tarihi 30/12/2023 olan 62.000,00 TL bedelli ... numaralı,
- ...bank ... Şubesine ait keşidecisi ...Anonim Şirketi keşide tarihi 31/12/2023 olan 95.000,00 TL bedelli ... numaralı çeklerin yapılan ilanlar sonucunda mahkememize sunulmadığı, üçüncü kişilerce bir itiraz ileri sürülmediği, yasal ilan sürelerinin dolduğu ve çekin muhatap bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Hukuksal durum bu olunca işbu çekler yönünden zayii nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın kabulü ile;
- ...bank ... Şubesine ait keşidecisi ...Şirketi keşide tarihi 30/12/2023 olan 62.000,00 TL bedelli ... numaralı
- ...bank ...Şubesine ait keşidecisi ... Anonim Şirketi keşide tarihi 31/12/2023 olan 95.000,00 TL bedelli ... numaralı çeklerin zayi olması nedeniyle İPTALİNE,
2-Teminatın HMK 392/2. maddesindeki şartlar oluştuğunda davacı...tarafa iadesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 269,85-TL harçtan mahsubu ile bakiye 157,75-TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı...tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde davacı...tarafa iadesine,
Dair, davacı...şirket yetkilisinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/05/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."