T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/525 Esas
KARAR NO : 2025/20
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 05/09/2024
KARAR TARİHİ : 10/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... arasındaki ticari ilişkiler sebebiyle ... tarafından ... namına keşide edilen ve müvekkile teslim edilen 31.08.2024 tarihli ve ... seri numaralı, 36.645,97 TL tutarındaki çekin müvekkilinin işyerinde kaybolduğunu, çekin bulunamadığını ve bu nedenle zayi olduğunu, çekin tahsili imkanı kalmadığından ve çekin zilyetliğinin üçüncü kişilere geçme ihtimali riski nedeniyle ilk olarak ilgili bankaya müzekkere yazılarak ödeme yasağı konulmasını, ardından zayi olan çekin iptalini talep etmeleri gerektiğini, Yargıtay kararına konu benzer olayda da çekin iptaline karar verildiğini, öncelikle ... seri numaralı çekin üçüncü kişiler tarafından tahsiline mahal vermemek adına ilgili banka aracılığıyla çeke ödeme yasağı getirilmesini ve yapılacak yargılama neticesinde ilgili çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava; zayi olan kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.
Türk ticaret Kanunu'nun 818/s maddesi uyarınca poliçeye ait iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası çek hakkında da uygulanır. İlgili yasal düzenlemelere göre iradesi dışında çek elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın çeki ödemekten menedilmesini ve çekin iptal edilmesini isteyebilir. Çeki eline geçiren kişi bilinmez ve ilan süresi içinde çek üçüncü kişiler tarafından sunulmaz ise çekin iptaline karar verilir. Anılan yasa hükmü uyarınca, kambiyo senetlerinin ziyaı nedeniyle iptal davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. Davacı dava açma hakkının bulunduğunu bildirmiş davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığına ilişkin mahkemece tesbit yapılamadığı gibi, bu yönde üçüncü şahıslarca itiraz ileri sürülmemiştir.
Mahkememizce ilan yazıları ve ödeme yasağı kararı yazılmış, ilanların yapıldığına ilişkin sicil gazeteleri dosyamız içerisine alınmıştır.
Dava konusu, ...bank ... Şubesine Ait Keşidecisi ... Tic Aş olan keşide tarihi 31/08/2024 olan 36.645,97 TL bedelli ... numaralı çekin yapılan ilanlar sonucunda mahkememize sunulmadığı, üçüncü kişilerce bir itiraz ileri sürülmediği, yasal ilan sürelerinin dolduğu ve çekin muhatap bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Hukuksal durum bu olunca işbu çekler yönünden zayii nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın kabulü ile; ... bankasına ait Keşidecisi ...Tic Aş olan keşide tarihi 31/08/2024 olan 36.645,97 TL bedelli ... numaralı çekin zayi olması nedeniyle İPTALİNE,
2-Teminatın HMK 392/2. maddesindeki şartlar oluştuğunda davacı tarafa iadesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 427,60-TL harçtan mahsubu ile bakiye 187,80-TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/01/2025
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."