T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/649 Esas
KARAR NO : 2025/298
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/10/2024
KARAR TARİHİ : 12/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 30/10/2024 tarihli dava dilekçesinde; Müvekkili şirketin ... ülkesinin ... şehrinde ticaret siciline kayıtlı olup parke-çelik kapı-ahşap kapı ve pencere vb. inşaat ürünlerini muhtelif ülkelerden ithal ederek ülke içerinde satan ve montajını yapan tacir olduğunu, davalı ise ... unvanı adı altında faaliyet gösteren ve çelik kapı imalatı yapan şahıs olduğunu, Müvekkili şirket tarafından kendi ülkesindeki bir proje için 50 adet çelik kapı siparişi aldığı ve bu kapıların imal edilerek kendilerine gönderilmesi konusunda davalı tarafla yazılı sözleşme imzalandığını ve bu sözleşmeye göre; İlk parti olarak 50 adet çelik kapı toplam 15.750,-TL(EURO) bedel karşılığında imal edilerek teslim edileceğini, Teslimat süresi 20 gün olduğunu, Satım bedelinin %40 nın peşin olarak ve kalanı da teslimat sırasında ödeneceğini, Müvekkili peşinat olarak kararlaştırılan 3.938,-Euro ödemeyi davalıya gönderdiğini, davalının hemen ölçü almaya gelmeyip 14 Ağustos 2022 ölçü almaya geldiği, davalının mali durumunun sıkışık olması ve rica etmesi nedeniyle 25.08.2022 tarihinde 4.000,-Euro ödeme daha yaptığını, Tüm iyi niyetlerine rağmen davalının teslimatı sürekli ertelediğini ve 09.01.2023 tarihinde
sadece 19 adet kapı gönderilmiş olup kapılar incelendiğinde olması gereken teknik standartlara ve kararlaştırılan niteliklere sahip olmadığı görülmüş ve uzman teknik bilirkişi marifetiyle rapor alınmış ve bu raporda; Kapı kanatlarının standarta aykırı şekilde 7,5 cm kalınlıkta olduğu, Kapı kaplamasında MDF yerine sunta, ahşap kaplama yerine ... kullanıldığı, kalınlığının standarta aykırı şekilde 8 mm olduğu, Dürbünün ve kilidin montaj edildiği yerden bakıldığında içinde taş yünü görülmediği, Menteşelerin kasa ile birleştiği yerlerin çok kötü işlenerek boyandığı, estetik görünüşünün kötü olduğu, Kasaların iç tarafının çok kötü boyandığı, Kasa ve eşiklerinin paslanmaz çelikten yapılmadığı için paslandığı, ayrıca suntaların hasar gördüğü, kapılara üçer kilitleme noktası bulunan 2 adet kilit montajının yapıldığı, Bu durumda teslim edilen 19 adet kapının daha önce tanımlanan kalite ve görünümüne büyük ölçüde uymadığı sonucuna varıldığı belirtilmiş olduğunu, Bu ayıplı ürünlerin iade alınarak standartlara ve sözleşmeye uygun kapıların teslim edilmesi talep edildiğini fakat ayıplı bu ürünleri teslim almadığını, bu nedenle müvekkilisinin anlaşma yaptığı müşterisinin sözleşmeyi iptal etmiş ve müvekkili firmanın itibar ile kazanç kaybına sebep olduğunu, ayıplı ürünlerin halen müvekkili deposunda bulunduğunu, Bu nedenlerle havale edilen 7.938,-Euro ile sözleşmenin yerine getirilmemesi sebebiyle meydana gelen zararlara karşılık şimdilik 2.062,-Euro olmak üzere toplamda 10.000,-Euro ve takip giderlerinin tahsili talebi ile ... İcra Müdürlüğü’nün... E. Sayılı dosyasında ilamsız icra takibi yaptıklarını, davalı borçlu borcun tamamına ve ferilerine itiraz
edip icra takibini itiraz edip icra takibini durdurduğunu, Borçlunun itirazının haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, itiraz dilekçesinde alacağın esasına ilişkin herhangi bir gerekçe gösterilmeden borcun olmadığı belirtilmekte, ayrıca usule ilişkin birtakım itirazlar ileri sürülmekte olup ancak bu itirazların yasal dayanaktan yoksun olduğunu, itirazın iptaline karar verilmesi gerektiğini belirterek açıkladıkları bu nedenlerle fazlaya ilişkin zararları talep hakkı saklı kalmak kaydıyla; Taraflar arasında yapılan sözleşme gereği davacının imzaladığı 20.07.2022 tarihli taahhütnamenin yerine getirilmemesinden dolayı uğranılan zararların tespiti ile ödemiş olduğu 7.938,-Euro sipariş bedeli ve uğradığı zararların ... gidiş geliş uçak ve yol masraflarına karşılık şimdilik 500,-Euro, kendisine gönderilen 19 adet kapı için gümrük ve nakliye masrafları olarak ödediği 961,62 Euro ve sözleşmenin yerine getirilmemesi nedeniyle mahrum kaldığı kardan dolayı 600,38 Euro olmak üzere toplam 10.000,-Euro alacaktan dolayı ... İcra Müdürlüğü’nün...E. Sayılı dosyasına yapılan takibe vaki itirazın iptaline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Davalı tarafa dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edildiği halde cevap dilekçesi sunmadığı böylece davayı inkar etmiş sayıldığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davalıdan satın alınan çelik kapıların ayıplı olmasından kaynaklı uğranılan zarar ve yapılan masrafların tazminine ilişkin yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.
Davaya konu ... İcra Dairesi ... Esas Dosyasının incelenmesinde, alacaklısının davacı ... Şirketi, borçlusunun davalı ... olduğu, 10.000,00 EURO Asıl Alacak + 1.560,27 EURO Fiili Ödeme Tarihi faiz Toplam:11.560,27 EURO (faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki TL karşılığı ile) Tutarındaki toplam alacağın icra gideri, vek. ücr, ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek (10.000,00 EURO EURO-Merkez Bankası Kamu Bankalarınca Mevduatlara Fiilen Uygulanan Azami Faiz,) faiz ile tahsili talep edildiği, borcun sebebi olarak 31/01/2023 Gönderilen malların ayıplı olduğuna dair 34.01.2023 tarihli bilirkişi tespit tutanağı, Taraftar arasında yapılan çelik kapı yapım sözleşmesi, sipariş formu, ihracat ve
sevkiyat evrakları, gümrük giriş ve çıkış kayıtları, ticari defter ve banka kayıtları, ayıp ihbarına dâir yazışmalar olduğu, davalının takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğu, davacı tarafça bu defa İİK 67 maddesi uyarınca itirazın iptali davasının ikame edildiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizce 10/02/2025 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı ile, Dosyanın İnşaat Mühendisi bilirkişi ... le borçlar hukukunda uzman nitelikli hesap uzmanı bilirkişi ...'a verilerek; davacı tarafça davalıdan satın alınan çelik kapıların ayıplı olup olmadığı, ayıp var ise niteliğinin ne olduğu, ihbar sürelerine uyulup uyulmadığı, yapılan masraf ve zararların kadri maruf olup olmadığı, buna göre neticeten takibe konu alacağın varlığı ve miktarının tespitine dair rapor düzenlemelerinin istenilmesine, karar verilmiş olup, bilirkişiler tarafından sunulan raporda özetle; "Her ne kadar taraflar arasında yapılan sözleşmede çelik kapıların teknik özellikleri belirtilmemişse de taraflar arasında yapılan gerek watsap görüşmeleri gerekse de teknik broşürlerdeki sözleşme konusu çelik kapıların (davacı tarafça davalıdan satın alınan çelik kapıların) ayıplı olduğu fotoğraflarda görüldüğü üzere değerlendirilmiştir.
Bu ayıpların: Kapı kanatlarının 9,5cm olması gerekirken 7,5 cm yapıldığı, kapı kaplamasının ... üzeri ahşap kaplama yapılması gerekirken bunun yerine sunta üzeri folyo kaplama yapıldığı, kapı kasası içerine taşyünü dolgusu yapıldığı, kapı menteşelerin kötü işçilikle ve estetik olarak iyi görünümde yapılmadığı, kasa saclarının uygun sac olarak yapılmadığı ve sacların şimdiden kapılarda 2 şer adet kilitleme noktası yapıldığı, dosyasındaki yerinde yapılan tespitler ile renkli fotoğraflar ve teknik broşürler ve watsap yazışmalarından anlaşılmaktadır.
Yapılan bu masraf ve zararların kadri maruf olduğu değerlendirilmiştir.
" görüş ve tespitlerine yer verdikleri görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava konusu olayda Davacı ... ile ...ünvanlı firma sahibi ... arasında çelik kapı yapımı yapımı ve tesliminden kaynaklanan bir eser sözleşmesi mevcut olduğu anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki sözleşme ile davalı ile davacı arasında davacının ülkesindeki bir projede monte edilmek üzere 50 adet çelik kapı siparişi alındığı ve bu kapıların üretilerek gönderilmesi konusunda anlaşma yapıldığı, sözleşme ile toplam 50 adet olarak kararlaştırılan ve ilk parti teslimi yapılan 19 adet çelik kapının sözleşmeye uygun şekilde üretilmediği, istenilen özelliklerde olmadığı dolayısı ile ayıplı olduğunun ve ayıpların gözle görülür nitelikte açık ayıp olduğunun teknik bilirkişi tarafından tespit edildiği, dosyada sunulan yazışmaların incelenmesinden ayıplı ürünlerin davacı tarafça davalıya bildirildiği, davalının da ayıbı kabul ettiğinin anlaşıldığı, yine sunulan ödeme belgelerinden dava konusu ürünler için davacının, davalıya 7.938 Euro ödeme yaptığı, nakliye masrafları olarak ödediği 961,62 Euro ödediği görülmüş olup, icra takibinde anılan bu ödemeler ile buna ek olarak Karadağ-İstanbul gidiş geliş uçak ve yol masrafları olarak şimdilik 500 Euro, ile gümrük ve ve sözleşmenin yerine
getirilmemesi sebebiyle mahrum kaldığı kardan dolayı 600,38 Euro olmak üzere toplam 10.000 Euro üzerinden icra takibi yaptığı ve icra takibine davalının itirazı üzerine işbu itirazın iptali davasının ikame edildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşme eser sözleşmesi niteliğinde olup, davacı tarafça ayıp nedeniyle sözleşmeden dönülerek ödenen bedelin iadesi ve zararın giderilmesi amacıyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır. Sözleşmeden dönme iradesi, açıklandığı tarihte hüküm ifade etmekte ve sözleşmeyi de en başından itibaren tüm sonuçları ile (sözleşme hiç hüküm ifade etmemiş gibi) ortadan kaldırmaktadır. Bunun sonucu olarak da taraflar ellerindeki edimleri getirileri ile birlikte iade edecekler; bunun yanı sıra sözleşmenin geçerliliğine güvenle yaptığı masrafları menfi zarar olarak isteyebilecektir. Bundan ziyade dönme iradesinin açıklanması ile artık bu tarihten sonra sözleşme temelli bir talep ileri sürülemeyecektir. Somut olayda da, dava konusu çelik kapıların açık ayıplı olması, ayıbın derhal bildirilmiş olması ve davalının da ayıbın varlığını kabul ettiğinin sunulan yazışma içeriklerinden anlaşılması karşısında davalının kusuru nedeniyle davacının sözleşmeden döndüğünü kabul etmek gerekmektedir. Dönme iradesi ile artık davacı sözleşme konusu çelik kapılar için ödediği bedeli iade ve sözleşmenin geçerliliğine güvenle yaptığı nakliye masrafları, uçak masrafları ve mahrum kalınan karı talep edebilecek olup, bu itibarla çelik kapılar için davalıya ödenen 7.938 Euro ve nakliye masrafları olarak ödenen 961,62 Euro'nun iadesi gerektiği gibi, sözleşme kapsamında yapılan ve takip talebinde belirtilen miktardan daha fazla olduğu sunulan ödeme belgesi ve faturalardan anlaşılan diğer zararlarını da talep edebileceğinden davalının icra takibinde asıl alacağa yaptığı itirazın iptaline, ödeme belgelerinden alacağın likit olduğu kanaatine varılmakla, asıl alacağın takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan değerin %20'si oranında 69.403,6 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın kabulüne,
2-... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalının itirazının iptali ile takibin aynen devamına, asıl alacağın takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan değerin %20'si oranında 69.403,6 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 25.569,59TL karar ve ilam harcından peşin alınan 4.386,59 TL harçtan mahsubu ile bakiye 21.183,00-TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvuru ve 4.386,59 TL peşin harç bedeli toplamı olan 4.814,19 TL'nin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 12.070-TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 59.890,72-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 3.600-TL bedelin davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine,
Dair Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 12/05/2025
Katip Hakim
e-imzalı e-imzalı