T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/334 Esas
KARAR NO : 2025/845
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/05/2025
KARAR TARİHİ : 11/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 14/05/2025 havale tarihli dilekçesi ile, davacı müvekkilinin sağlık malzemeleri sektöründe uzun yıllardan beri faaliyet gösterdiğini, taraflar arasında 17.08.2015 tarihli imzalanmış olan ... markalı, ... model, ... seri numaralı MR cihazının 285.000 USD+Kdv olmak üzere toplam 307.800,00 USD karşılığında davalı şirkete satışı ile ilgili sözleşme imzalandığını, davacı müvekkili şirketin, taraflar arasındaki ticari ilişki konusu MR cihazını faturası ile birlikte eksiksiz ve kusursuz bir vaziyette 28.08.2015 tarihinde davalı şirket yetkilisine imza karşılığında teslim ettiğini, bahsi geçen faturaya karşılık davalı şirket tarafından 20.08.2015 tarihinde 10.000,00 USD ve teslim tarihi olan 28.08.2015 tarihinde 175.000,00 USD olmak üzere toplam 185.000,00 USD davacı müvekkil şirkete ödendiğini, davacı müvekkilinin ve davalı şirket'in TTK açısından tacir sıfatını taşıdığını, aralarında imzaladıkları MR cihazı satış sözleşmesi ile satıcı olan davacı müvekkilinin sözleşme konusu cihazı temin ve teslim borcunu eksiksiz olarak yerine getirdiğini, satışa ilişkin faturayı da söz konusu cihaz ile birlikte davalı şirkete teslim ettiğini, davalı şirketin sözleşmeden doğan edimleri yerine getirmediğini, aynı fatura ve sözleşmeye daha önce açılan davadaki verilen ilk derece ve istinaf mahkemesi kararlarında da görüleceği üzere taraflar arasında imzalanan sözleşmede MR cihaz bedelinin 10.000,00 USD'lik kısmının en geç 19.08.2015 tarihine kadar, kalan 275.000,00 USD+ KDV'lik kısmının ise cihazın alıcı tarafından demonte edilerek davacı müvekkil şirketten yüklenmesini takiben 2 iş gün için de ödeneceği belirtilerek vade belirlendiğini, davalı şirket tarafından imzalanan teslim tutanağı uyarınca cihazın 28.08.2015 tarihinde teslim alındığını, davalı şirketin yalnızca 185.000,00 dolar ödeme yaptığını, asıl alacağa ilişkin olarak 122.800,00 USD eksik ödeme yaptığını, taraflar arasında yapılan sözleşmede vadelerin belirlendiği, vadesinde ödeme yapılmamış olduğundan ötürü ihtarsız temerrüde düştüğünü, davalı şirket tarafından süresi içerisinde bir ayıp ihbarında bulunulmadığını, cihaz bedelinin sözleşme ile belirlenip fatura edildiğini, davalı şirket tarafından kısmi ödeme yapıldığı ancak bakiye alacak için ödeme yapılmadığını, aynı sözleşme ve faturaya dayalı olarak açılan ve yürütülen ... 11. İcra Dairesi ...E sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali davasında, (... 6. ATM ... Esas ve... Karar sayılı dosyası), İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve ...Karar sayılı dosyasında, ... 6. ATM ...Esas sayılı dosyasında alınan 03.04.2018 tarihli bilirkişi raporu ve 18.12.2018 tarihli bilirkişi raporları da alacak miktarı ve varlığı bakımından delil niteliğinde olduğunu, bu zamana dek davalı şirketin aradaki ticari ilişkinin, taraflar arasındaki cari hesap ilişkisinin ve faturaların varlığını reddetmediğini, davacı müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını beyan ettiğini, davalı şirketin, borcunu kapatması yönündeki davacı müvekkil şirketin tüm çağrılarına olumsuz yanıt vererek, 122.800,00 USD borcunu ödemede temerrüde düştüğünü, davalı şirketin borcu ödediğine ya da borcun hiç oluşmadığına dair ispat zorunluluğu bulunduğunu, davalı şirketin, davacı müvekkil şirkete olan borcunu ödemede temerrüde düştüğünden alacak davası açma zarureti doğduğunu, davayı açmadan önce arabulucuya başvurulduğunu, ancak 07.05.2025 tarihli Arabuluculuk toplantısında, davalı şirket ile anlaşma sağlanamadığını, davalı şirketin hiçbir sebep olmaksızın, kötüniyetli olarak borcunu ödemediğini, bu nedenlerle davanın kabulüne, 122.800,00 USD alacak için Türk Borçlar Kanunu 99. Maddesi uyarınca aynen ve 21.05.2015 tarihinden itibaren ticari faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 25/06/2025 havale tarihli cevap dilekçesi ile, davacı tarafın önceki açtığı davada verilen karar kesinleşmeden yeni bir takip başlattığı ve ona dayalı olarak yeniden dava açtığını, ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesi Başkanlığının ...esasıyla görülen davasının derdestlik sebebiyle reddedildiğin, davacı yana ait olan ...marka ... 2006 MODEL ... seri no’lu MR cihazının , 285.000.-USD +kdv karşılığında, müvekkili şirkete satılması konusunda taraflar arasında anlaşıldığını, müvekkilinin sözleşmeye uygun olarak ilk etapta 185.000 USD ödemesini yaptığını, davacı yanın müvekkile eksik, ayıplı mal gönderdiği ve sonra da eksiklikleri gidermediği için kendisine sadece eksik/ayıplı MR’ın bedeli olan 185.000.-USD ödeme yapıldığını, davacı şirket ile müvekkili şirketin aynı sektörde faaliyet gösteren firmalar olduğunu, davacı şirketin sahibi bulunduğu ... EMAR İleri Görüntüleme Merkezi, GE ‘nin “Referans Merkezi” dir.“Referans Merkezi”; ilgili üretici firmaca üretilen en üst cihazların olduğu, her tetkikin yapılabildiği Merkezlere verilen isim olduğu ve bu Merkezler ile Merkezlerde bulunan cihazların özellikleri sağlık sektöründe iyi bilindiğini, Müvekkili şirketin, 2015 yılının başında, İzmir’de yeni açtığı bir merkez için MR almaya karar verince, davacının sahibi olduğu ... Merkezindeki MR cihazının satılık olduğunu öğrendiğini ve MR’ı bilinen donanımıyla satın almak için davacı firmaya başvurduğunu, tüm bu gelişmeleri üretici firma ...’nin bilgisi dahilinde olduğunu, taraflar arasında ki asıl sorunun davacının sözleşme ile teslim etmeyi kabul ve taahhüt ettiği özelliklerde malı teslim etmemiş olması, davacı müvekkille aralarında imzaladıkları sözleşme ile 2006 model cihaz satmayı kabul ve taahhüt etmiş olmasına rağmen müvekkile 2003 model cihaz teslim ettiğini, bu sebeple dava konusu MR’ın müvekkil şirkete eksiksiz ve kusursuz bir vaziyette teslim edildiği iddiasının gerçek dışı olduğunu, zaten çalışır vaziyette olan ve üzerindeki donanımı müvekkil şirket tarafından da çok iyi bilinen MR'ın , taraflar fiyatta anlaşınca, İstanbul/Maçka’da bulunan Merkezde, 3-4 günlük bir sürede söküldüğü, parçalara ayrıldığı ve yaklaşık 6 ton ağırlığında olduğu için kamyonla İzmir’e getirildiğini, dava konusu MR'ın, İstanbul’dan İzmir’e demonte halde getirildiği ve İzmir’de yeniden monte edildiğini, ancak MR çalışmaya başlayınca birçok eksiği olduğunun görüldüğünü, bu hususun önce üretici firma ...’den , dava konusu MR’ın yaşı, satış tarihine kadar üzerindeki Donanım (...) ve Yazılımlar (...), yapılan tüm upgradeler ve coillerin listesi istendikten sonra, MR üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesiyle ortaya çıkacak husus olduğunu, nitekim daha önceki davada yapılan bilirkişi incelemesinde makinanın 2003 model olduğu,güncelleme ile 2006 model olduğu ve cihazda eksik olan hususlarda belirtildiğini, demonte olarak getirilen ve yaklaşık 6 ton civarında olan bir makinanın şirkette çalışan ve bu makinayı teslim alma yetkisi dahi olmayan bir kişiden alınan imza ile edimini eksiksik yerine getirdiğinin iddia edilemeyeceğini, şirkette çalışan bir kişinin MR’ı eksiksiz ve kusursuz bir halde aldığını beyan etme yetkisi olmayan bir kişinin böyle bir beyanda bulunma yetkisi olmadığı gibi davacı yanın sunduğu belgede “eksiksiz ve kusursuz” olduğuna ilişkin bir beyanın da olmadığını, bu dönemde davacı şirket ile müvekkil şirketin yaptığı görüşmeler neticesinde makinanın taahhüt edilen özellikte olmaması sebebiyle ödenilen 185.000 USD ile borcun bittiği konusunda taraflar mutabık kaldığını, davacı tarafın taahhüt ettiği şekilde 2006 model ve eksiksiz makina teslimi gerçekleştirmediğini kabul etmiş ve mutabık kalınmıştır. davacı taraf 122.800 USD alacağın tahsili talebiyle davasını ikame ettiği, dayanak olarakta 28/08/2015 tarihli faturayı sunduğunu, sunulan fatura incelendiğinde fatura bedelinin 897.298,56,TL olduğu görüldüğünü, davacının davasını dayandırdığı faturanın USD olarak düzenlenmediğini, faturanın tanzim edildiği tarihteki kura göre alacak TL'ye çevrilerek TL üzerinden fatura düzenlendiğini, faturanın düzenlendiği tarih itibariyle davacının alacağını USD olarak fatura etmesi mümkün iken bunu yapmadığı, alacağını o tarihte ki kur üzerinden TL'ye çevirdiğini ve faturayı da TL olarak müvekkilden talep ettiğini, Müvekkil kayıtlarında bu faturanın aynen bu şekilde yer aldığını, davacıya USD bazında bir borcu görünmediğini, davacının sattığı mal karşılığında USD alacağına ilişkin USD faturası düzenlenmediği, TL olarak fatura düzenlendiğini, davacının davasına dayanak yaptığı 28/08/2015 tarihli 897.298,56 TL bedelli fatura bedelini müvekkilden talep edebileceğini, döviz cinsinden alacakların döviz olarak talep edilebileceği gibi o tarihte ki kur üzerinden TL'ye çevrilerek TL olarakta talep edilebileceğini, davacı bu seçimlik hakkını fatura tanzimi esnasında kullandığını, alacağını o tarihte ki kur üzerinden TL'ye çevirerek müvekkile TL olarak fatura düzenleyip gönderdiğini, nitekim kayıtlarında davacının alacak TL olarak yer aldığını, bunun ötesinde müvekkile herhangi bir kur farkı faturası dahi kesmeyen davacı taraf o tarihte TL olarak düzenlediği faturayı bir kenara koyup müvekkilden USD alacak talebinde bulunamayacağını, dava konusu faturanın konusu olan makinanın eksiklerin tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya konabilmesi için MR cihazının gümrükten ilk girişteki 2003 yılında düzenlenen ithalat faturası ve 2006 - 2010 yılı upgrade fatura detay dökümlerinin, cihazla beraber teslim edilen zaruri ve opsiyonel aksesuarların detay listesini gösterir ithalat giriş faturaları (bir ithalat ve iki adet up-grade faturaları) eki belgenin teminiyle mümkün olabileceğini, 2006 yılı up –grade faturasını makinanın faturası olarak sunduğu fatura ile yetinildiğini, sadece 2006 yılı up grade faturası sunmalarının dahi cihazın yaşının 2006 olmadığının kanıtı olduğunu, bu cihaza dayalı olarak sahibi bulunduğu şirket adına ... çocuk hastanesinin açtığı ihaleye katılmak için başvurduğunu, ancak cihazın yaşı 10 yaştan büyük olduğu gerekçesi ile bu ihaleye katılamadığını, Saglık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel müdürlüğü Tıbbi Cihazlarla ilgili mal ve hizmet alımına dair esasları belirleyen ... tarihli, ... sayılı, 2015/9 nolu genelgede cihaz yaşının 10 yılı geçmemesi koşulunu ileri sürdüğünü, genelgeden de açıkça anlaşıldığı üzere cihazın yaşının tayininde imalat tarihi esas alındığı ve bu durumun tartışmaya kapalı olduğunu, güncellendiği yıla bakılmadığını, genelgede cihazların yaşlarının imalat tarihi ve seri numarası ile belgelendirileceğinin açıkça belirtildiğini, davacının 2006 model cihaz yerine 2003 model cihazı teslim ettiğini, sözleşmenin esaslı unsurlarında müvekkili yanılttığını, iradesini fesada uğrattığını, buna bağlı olarak müvekkiline satılan cihazın yaşının söylenenden büyük olması sebebiyle ihaleye katılamadığını, kazanç kaybına uğradığını, 2003 model cihazın 2003 yılında imal edildiğinde tartışma olmadığını, davacının 2006 model cihaz satmayı kabul ettiğini, buna göre müvekkille anlaştığını, ancak 2003 model cihaz teslim ettiğini, bu nedenlerle davanın reddine,yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasında 17.08.2015 tarihli MR cihazı satım sözleşmesi bulunmaktadır.
Davacı taraf, davalı ile ... markalı ... model ... seri numaralı MR cihazının 307.800,00 USD karşılığında davalı şirkete satımı konusunda anlaşıldığını,cihazı davalı şirkete 28.08.2015 tarihinde teslim ettiklerini, davalının 185.000,00 USD ödeme yapmasına rağmen bakiye 122.800,00 USD ödemeyi yapmadığını, davalı aleyhine ... 11. İcra müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, bu takibe davalı tarafın itiraz etmesi üzerine İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında verilen karar ile davalının icra dosyasına yaptığı itirazın iptaline karar verildiği, bu kararın istinaf mahkemesince onanması üzerine temyiz edildiğini, davalı tarafın dosya temyiz incelemesindeyken, davalının takibin iptali için icra hukuk mahkemesine başvurduğunu ve ... 30. İcra Hukuk mahkemesinin...E sayılı dosyası ile takibin iptaline karar verdiğini ve bu kararın istinaf incelemesinden geçmeksizin kesinleştiğini bu sebeple ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyasında verilen kararın hükümsüz kaldığını, Yargıtay'ın İstanbul BAM 13. HD'nin kararını bozması üzerine İstanbul BAM 13. HD'nin 19/09/2024 T... E ... K sayılı kararı ile davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verdiğini, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde... sayılı dosyasında açılan davanın ise derdestlik sebebiyle reddedildiğini belirtmiştir.
Davalı taraf, davacının sözleşme ile teslim etmeyi taahhüt ettiği özellikte malı teslim etmeyip başkaca bir ürün teslim ettiğini davacının 2006 model cihaz yerine 2003 model cihaz teslim ettiğini, bu sebeple eksiksiz ve kusursuz bir teslimin söz konusu olmadığını, cihazı teslim alan kişinin cihazı teslim almaya yetkili kişi olmadığını, davacı ile bu sebeple borcun bittiğine yönelik mutabık kaldıklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Tarafların iddia ve beyanları, toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, yanlar arasında 17/08/2015 tarihli MR cihaz satış sözleşmesi ile ...marka, ... model ... seri no lu MR cihazının davacı tarafından davalıya 285.000 USD ve KDV karşılığında satışının kararlaştırıldığı, ürünün davalıya teslim edildiği, davalının 185.000 USD ödeme yaptığı hususlarında yanlar arasında her hangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Somut olayda taraflar arasında mahkememizce giderilmesi gereken uyuşmazlık, davacının sözleşmeden kaynaklanan edimini sözleşmeye uygun ve tam olarak yerine getirip getirmediği, teslim edilen ürünün sözleşmeyle kararlaştırılan ürün olup olmadığı, teslim edilen üründe ayıp ve noksanlıkların bulunup bulunmadığı, hususlarıdır.
... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyasında ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...talimat sayılı dosyasında alınan 06/04/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; MR cihazının çalışır vaziyette olduğu, MR cihazında davalı tarafından beyan edilen eksikliklerin bulunduğu ancak bu eksikliklerin tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde ortaya konabilmesi için MR cihazının gümrükten ilk girişteki ithalat faturası ve cihazla beraber teslim edilen zaruri ve opsiyonel aksesuarların detay listesini gösterir giriş faturası eki belgenin teminiyle yapılacak karşılaştırma sonucunda cihazın ayıplı/eksik olup olmadığının anlaşılabilmesinin mümkün olacağı yönünde görüş açıklandığı,
... 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin... talimat sayılı dosyasında alınan 19/12/2018 havale tarihli ek bilirkişi raporunda;cihazın 2003 yılında üretildiği, 2006 yılında güncellenerek ... modele 2010 yılında ise ...modele güncellendiği(...) üzerinde ... bulunduğunu, cihazın sökülereke (demonte) halde taşındığı, mevcut durumda cihaz bulanan yazılımın ....Şti üçüncü kişi olarak sunduğu listeden görüldüğü üzere 15.0M4B SOFTWARE olduğu, ürünün sözleşmeye uygun olup davalı tarafın ayıp ve eksik iddialarının yerinde olmadığı yönünde görüş açıklandığı anlaşılmıştır.
Davacı taraf, taraflar arasında bulunan sözleşme ve davalı adına düzenlediği faturaya dayanmış olup, davalı taraf sözleşmenin varlığını ikrar etmiş olup, davacının model olarak eski ürün vermesi sebebiyle davacı ile borcun bittiği hususunda mutabık kaldıklarını belirtmiş ise de dosyaya bu mutabakata ilişkin herhangi bir yazılı belge sunmamıştır. Davacı tarafın yazılı delil mahiyetindeki sözleşme ile kararlaştırılan bedel üzerinde indirim yapılması iddiasını davalı tarafın yine yazılı delil ile ispatlaması gerekmekte olup davalı taraf dosyaya bu yönde yazılı bir delil sunmadığından davalının davacı ile mutabık kaldıklarına yönelik iddialarına mahkememizce itibar edilmemiştir.
Her iki tarafta MR cihazının davalıya teslim edildiği hususunda mutabıktır. Davalı taraf cihazı kendisi adına teslim alan kişinin cihazı teslim almaya yetkili olmadığını belirtmiş ise de cihazın davalıya tesliminin üzerinden 10 yıl gibi bir süre geçmesine rağmen cihazı davacıya teslim etmediği gibi bu süre zarfında cihazı kullanmaya devam etmiştir.
4721 Sayılı TMK 2. Maddesi "Madde 2 - Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.
Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz.
" hükmünü içermektedir.
6102 sayılı TTK 18/2 maddesi " Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir." hükmünü içermektedir.
Satım konusu ürün üzerinde İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyasında talimat yoluyla yaptırılan incelemede ürünün sözleşmeye uygun olup davalı tarafın ayıp ve eksik iddialarının yerinde olmadığı tespit edilmesi, davalının 10 yıl süre boyunca herhangi bir itirazda bulunmaksızın ürünü kullanmaya devam etmesi karşısında davalının ürünün ayıplı olduğu iddiasının MK 2 ve TTK 18/2 maddeleri ile bağdaşmadığı ve davalının ayıp iddiasının dürüstlük kuralı ile bağdaşmaması ve davalının davacı ile bedel indirimi hususunda mutabık kaldıklarına ilişkin bir delil sunmaması sebebiyle taraflar arasında kararlaştırılan bedelin geçerli olduğu ve bu bedel üzerinden davalı tarafın 122.800,00 USD esik ödeme yaptığı ve bu bedeli davacının ürünü teslim tarihi olan 28/08/2015 tarihine sözleşme kapsamında 2 gün içinde davalının kalan bakiyeyi ödemesi gerektiğinden davalı taraf 31/08/2015 tarihi itibariyle bakiye kısım yönünden temerrüde düşmüş olduğundan 31/08/2015 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4-a maddesi gereğince işleyecek faiz ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın kabulüne, 122.800 USD 'nin 31/08/2015 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 325.650,39-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 81.452,03-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 244.198,38-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
-Davacı tarafından yatırılan 81.452,03-TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan toplam 250,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davanın kabul edildiği tarihte yürürlükte bulan avukatlık ücret tarifesi gereğince 638.396,76-TL nispi vekalet ücretinin davalı tahsili ile davacıya verilmesine,
-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13 ve 14. Maddeleri ile Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 11/12/2025
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır