T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/482 Esas
KARAR NO: 2025/781
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/07/2025
KARAR TARİHİ: 24/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen dava 09.07.2025 dava dilekçesi özetle;Davacı müvekkil ile Davalı firma arasında araç kiralama sözleşmesi ile kurulmuş bir kiralama ilişkisi bulunmadığını, Davalı firma araç kiralama sözleşmesi kurarken, sözleşme ile kiraladığı araçların teminatı muhavecesinde davalı müvekkil firma ve yetkilisinden açığa imza alınmak suretiyle vade tarihi boş, düzenlenme yeri içermeyen, yani kurucu unsurları ile kambiyo hükmünü oluşturmayan aslında teminat vasfında bie senet alındığı, daha sonra kira sözleşmesi sonunda araçlar Ekli teslim tesellüm tutanakları ile de görüleceği üzere ufak bazı eksiklikleri ile Davalı Kiralama firmasına teslim ve iade edildiğini, araçların davalıya teslim ve iadesi neticesinde taraflar arasında ayrıca hukuki ve ticari bir bağ da kalmadığı, davalı ile davacı müvekkili firma arasında araçlardaki km aşımları teslimden sonraki ufak tefek eksiklikler, tamir bakım ve onarımlarla da ilgili hesaplar yapıldığı, taraflar kendi aralarındaki cari hesabı kapatıldığını, ancak daha sonrasında davalı tarafından 02.10.2024 tarihli 488.244,00 TL tutarlı Km aşım- tamir ve bakım bedeli içerikli fatura tebliğ edilmiş ise de, Davacı Müvekkil firma bu faturaya ve içeriğine itiraz edildiğini süresi içerisinde ... 3. Noterliği ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalıya iade edildiğini, kira sözleşmesine konu edilen araçlar teslim edilirken, km aşımlarına, araçlardaki tamir bakım gerektiren gerektirmeyen tüm hususlar tutanak altına alınmış ve tutanaklarda gönderilen fatura bedeline konu olabilecek bir aşım ya da arıza kayıt altına alınmadığı, davalı bu faturayı araçlar teslim edildikten yaklaşık 3-4 ay sonra dayanaksız olarak düzenlendiğini, bu sebeple davacı Müvekkili firma tarafından adeta dayatılan bu fatura ve içeriği itiraz ile haklı olarak iade edildiğini, davalı firma bu sefer de yukarıda bahsi geçen ve kambiyo vasfı dahi olmayan sözleşme ile teminat niteliğinde aldığı senedi, ilgili boşlukları doldurarak, yani senette tahrifat yaparak, iş bu davaya konu ... 35. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile kambiyo hükmünde takip başlattığı, öncelikle ihtiyati haciz kararı alarak Müvekkil Davacı firmanın hesaplarına senet bedeli olan 1.000.000 TL üzerinden haciz uygulamış akabinde ihtiyati haciz baskısı altında iken Müvekkil firma ile tamamen kanunun emredici kaidelerine de aykırı olacak şekilde ekte görülecek ödeme protokolünü imzalayarak, müvekkil firmadan haksız ve hukuka aykırı şekilde 850.000 TL bedel tahsil etmiş ve işi taşımacılık olan ve günlük olarak hesaplarını kullanmak zorunda olan müvekkil firmanın hesaplarına uygulattığı hacizlerin fekkini ancak bu ödeme karşılığında sağladığını, hatta davalı firma iş bu icra takibi konusu alacağının haksız ve hukuka aykırı olduğuna yani alacaklı olmadığına emin olduğu, ihtiyati haciz aşamasında davacı müvekkile imzalatmış olduğu borç ödeme protokolünde davacı müvekkilinun davalı firmaya istirdat davası menfi tespit davası alacak davası gibi bir dava açmayacağı, tüm dava haklarından feragat ettiği yönünde tamamen kanunun emredici kaidelerine ve anayasal haklara aykırı taahhüdünü aldığını, davalı firma tarafından haksız ve hukuka aykırı şekilde likit ve kesin olmayan bir alacak yaratıldığı, müvekkili firma bu faturayı ve içeriğini kabul etmeyince bu sefer de kambiyo vasfında olmayan bir bono üzerinde düzenleme ve tahrifat yapılarak , tamamen kötü niyetli bir şekilde kambiyo vasfında icra takibi başlatılarak o fatura edilen bedel dahi misliyle ile müvekkilden tahsil edildiği, tüm açıklanan bu nedenlerle; Davacı Müvekkilin borçlu olmadığının tespiti ile cebri icra altında ödemek zorunda kaldığı 850.000 TL tutarındaki bedelin ödeme tarihi olan 17.02.2025 tarihinde itibaren ticari faizi ile birlikte Davalıdan istirdatını, haksız ve kötü niyetli şekilde tahsil edilen bu bedel sebebi ile tahsil edilen bedelin %20 sinden az olmamak üzere davalı taraf aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri, harç ve masraflar ile vekalet ücretinin karşı tarafa ikmaline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkil şirket tarafından karşılıklı imzalanan 17.02.2025 tarihli protokolden görüleceği üzere taraflar arasında herhangi bir hak ve alacak kalmadığı, bu kapsamda basiretli tacir sıfatını haiz davacı şirket tarafından müvekkil şirket ibra edildiğini, hatta istirdat, menfi tespit gibi dava haklarından da peşinen feragat ettiğini, bu sebeple davanın hiçbir inceleme olmaksızın reddi gerekmektedir müvekkil davalı şirket ile davacı şirket arasında ticari ilişki söz konusu olup, davalı taraf ile ticari ilişki içerisinde bulunmadığını, müvekkil şirketin, davacı şirkete araç kiralama sözleşmesi ile alakalı anlaşma olduğu taraflarca sunulan sözleşmelerden anlaşılacağını, bu hususta davacı şirkete ticari hizmet verildiğini, davalı haksız ve kötüniyetli olarak faturaları ödemekten imtina ettiğini, müvekkili, yaptığı işlerin maddi karşılığını alamadığını, aynı şekilde müvekkili, yapılan işlerin varlığı, eksiksiz, zamanında ve ayıpsız şekilde ifa ettiğini buna rağmen davacıya defaten ödeme konusunda ikazda bulunulmuş ise de netice alınamadığını, davacı şirketin ödemekten imtina etmesi ve mal kaçırma ihtimali hususları gözetilerek tarafımızca ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Değişik İş dosyasında 05.08.2023 Düzenleme Tarihi 04.10.2024 vade tarihli 1.000.000,00 TL Bedelli davacı tarafından doldurulan ve imzalanan Senet Aslı doğrultusunda ihtiyati haciz talep edilmiş ve talebimiz kabul edildiğini, ihtiyati haciz talebinin ... 35. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında işlem başlatılmış sonrasında bizatihi davacı şirket yetkilisi tarafından ödeme yapılarak ve davalı firma ibra edilerek süreç sulh ile noktalandığını, müvekkili şirket ile davacı şirket Müvekkil şirket ile davalı tarafından davaya konu senede ilişkin başlatılan ... 35. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası doğrultusunda basiretli tacir sıfatına haiz taraflar birbirlerini ibra ettiğini, bu hususta ibranameye açık ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde, çekincesiz olarak detaylı olarak yazıldığı, ibranamede ifade edilen hususlardan anlaşılacağı üzere müvekkili ile davacı arasındaki alacak ilişkisinin bu ibraname ile sona erdiğini, davacı ödemesinde de herhangi bir ihtirazi kayıt koymadığını, işbu belge her iki tarafça da imzalandığını, taraflar arasında herhangi bir irade sakatlığı da söz konusu olmayıp, davacı tarafça da bu hususta dava dilekçesinde iddia edilmemiş ve değinmediğini, ayrıca her ne kadar davacı tarafından hukuki deliller kısmında tanıklara dayanmış ise de senetle ispat zorunluluğu ve taraflar arasında imzalanan protokol ve ibraname doğrultusunda davacı tarafından sunulacak ve dinletilecek tanıkların dinlenmesine muvafakatinin bulunmadığını, davacı şirketçe senette tahrifat yapıldığına ilişkin "Bunun üzerine, Davalı firma bu sefer de yukarıda bahsi geçen ve kambiyo vasfı dahi olmayan sözleşme ile teminat niteliğinde aldığı senedi, ilgili boşlukları doldurarak, yani senette tahrifat yaparak, iş bu davaya konu ... 35. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile kambiyo hükmünde takip Başlatmış" şeklindeki beyan abeste iştigal olduğunu, senette zorunluluk unsurlarını tamamen haiz olup, kambiyo senedi sıfatına sahip olduğnu, davacının bu yöndeki itirazlarının da reddi gerektiğini, tüm açıklanan bu nedenlerle mahkemeye sunulan ibraname protokolü ve hukuki delillerimiz nazara alınarak haksız, mesnetsiz ve hukuka aykırı davanın, davacı tarafından basiretli bir tacir gibi de davranmaması da nazara alınarak davanın reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine, karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, Araç kiralama sözleşmesi kapsamında verilen senetten dolayı yürütülen icra takibine yapılan ödemenin istirdatı istemine ilişkindir.
... 35. İcra Müdürlüğünün ... esas Esas sayılı dosyasının bir sureti UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş incelenerek dosyamız arasına alınmıştır.
HMK 4/a maddesi "kiralanan taşınırların İcra İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu olan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar Sulh Hukuk Mahkemesinde" görüleceğinin düzenlendiği, görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmıştır." şeklindedir.
HMK'nın 114. Maddesinde görevin dava şartı olduğu belirlenmiş, 115. maddesinde de dava şartlarının mevcut olup olmadığının davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacağı ilkesi getirilmiştir.
HMK'nın 4. Maddesinin (a) bendinde kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu olan davalar ile bu davalara karşı açılan davaların Sulh Hukuk Mahkemesi'nde görüleceği düzenleme konusu yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; taraflar arasında düzenlenen araç kiralama sözleşmesi kapsamında tanzim edilen kambiyo senedinin icra takibine konu edilmesi ve davacı tarafça ödenmesi üzerine istirdatının talep edildiği, yukarıda yer verilen yasal düzenlemeler uyarınca kira ilişkisi içerisinde tanzim olunduğunda tereddüt bulunmayan kambiyo senedine ilişkin davalarda görevli mahkeme HMK 4-a maddesi uyarınca Sulh Hukuk Mahkemesi olduğundan davanın görev nedeniyle usulden reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememizin görevsizliğine, görevsizlik nedeniyle davanın usulden REDDİNE,
2-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ... Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK' nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik ve yetkisizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretlerinin o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretleri konusunda bu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/11/2025
Katip
E-İMZA
Hakim
E-İMZA