T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1300 Esas
KARAR NO: 2018/933
DAVA: Menfi Tespit Davası
DAVA TARİHİ: 24/10/2014
KARAR: KISMEN KABUL-KISMEN RED
KARAR TARİHİ: 20/09/2018
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; 23.08.2011 günü meydana gelen kazaya ilişkin olarak davacı şirketçe bayan..., ..., ... ve... ile ...'un yaralandığını ve maddi kayıpları oluştuğundan bahisle İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Sayılı dosyası ile talepte bulunulduğunu, iş bu kazadan dolayı dava öncesinden davacı şirkete başvurulmadığı gibi icra dosyasına da bir belge sunulmadığını, icra dosyasındaki tutanakta ilgili kişilerin isimlerinin yaralılar listesinde olmadığını, ilgili kişilerin yaralandığına ve maddi kayıpları oluştuğuna ilişkin de bir belge olmadığını, ayrıca alacaklı şirket ile bildirilen kişiler arasındaki bağlantıya ilişkin de bir delil olmadığını, icra dosyasında talep edilen 90.000 İngiliz sterlinin neye ilişkin olduğunun ilgili şahıslar adına ne kadarlık ödeme yapıldığının ve ilgili şahısların halefiyetinin nasıl kazanıldığını gösteren bir belgenin de bulunmadığını, icra dosyasında talep edilen tedavi giderlerinin ise 6111 Sayılı kanunla iş bu sorumluluğun SGK'ya devredildiğini, sigorta şirketlerinin bu konuda hiç sorumluluklarının kalmadığını, eğer kastedilen maluliyet tazminatının ise dosya kapsamında bu yönde de bir evrak bulunmadığını, kastedilen turistik geziden kaynaklı zararın ise bu zarar kaleminin poliçe teminatına girmediğini ve davacı şirketin sorumluluğuna da gidilemediğini, davacı şirketin ... plakalı aracın ... nolu ve 13.09.2010/2011 vadeli KZMMS poliçesini düzenlediğini ancak kusur ve poliçe limitiyle sınırlı sorumluluğunun olacağını, icra dosyasının ise borçlular arasında fark gözetmeden ve sorumluluk miktarlarını ayırmadan düzenlendiğini, tutanaktaki kusur oranlarına uyulmadığını, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından kendilerine tebliğ edilen ödeme emrine yasal süresinde itiraz sunulmadığından itirazın kesinleştiğini, borçlu olduklarını gösteren bir belge olmadığı gibi icrai tehdit ile karşı karşıya kalındığını, bu nedenle borçlu olmadıklarının tespitine yönelik menfi tespit davası açtıklarını beyan ederek teminat karşılığı vezneye yatan paranın davalıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararında davalının kötü niyetli olmasından dolayı %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; 23.08.2011 günü yolcular ..., bay ..., ... ve ... ile...'un havaalanına transferi için ... plakalı otobüsle seyahat ederken Muğla Ortaca ilçesinde ... plakalı araçla kaza yaparak yaralandıklarını, maddi ve manevi zarar gördüklerini, davacı şirketin KZMMS poliçesi uyarınca kazaya neden olan aracın trafik sigortacısı olduğunu, kazada ... plakalı karşı araçta yaralanan yolcuların İngiltere'de ...seyahat şirketiyle Türkiye'ye geldiklerini, davalı şirketin adı geçen Triton Travel markasının İngiltere'de mukim sorumlu şirket olduğunu, kaza nedeniyle zarar gören turistlerin ...'da seyahat şirketine tazminat talebinde bulunduklarını, şirketin zararları karşıladığını, zarara neden olanlara karşı İstanbul ... İcra Müdürlüğü aracılığıyla takip başlattıklarını, yapılan icra takibinin fazlaya dair talepler saklı tutularak yapıldığını, tedavilerin halen devam ettiğini, ...nin borca itiraz etmeyerek kendisinin kesinleşmeye neden olduğunu, davanın açılmasına davalının borca itiraz etmeyerek kendisinin kesinleşmeye neden olduğunu, davanın açılmasına davalının neden olmadığını, davalı şirkete yazılı ve sözlü olarak başvuruda bulunulduğunu, ödeme yapacağını beyan ile zarar ziyana ilişkin belgelerin istendiğini, gönderilen yazı ekine göre cevap verilerek talebin sulhen halli için tekrar edildiğini, bu yazıya da cevap verilmeyerek davacı sigortalıların yaralandıklarını ve tedavi giderlerinin olduğunu, yapılan ödemelerin ... ailesi için 21.68,49 GBP ve ...için toplam 7.182,86 GPB olmak üzere toplam 28.881,35 GBP olduğunu, ... için toplam masrafın 42.000,00 GBP olduğunu, toplam talebin 70.881,35 GBP olduğunu, kusur bakımından davacı şirkete sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu, ... plakalı otobüs sürücüsüne tali kusur verildiğini beyan ederek davanın reddine, davacı tarafın haksız icra takibi tazminatı talebinin reddi ile alacağın %20'sinden az olmamak üzere haksız inkar tazminatı ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Tüm dosya kapsamı incelenip değerlendirildiğinde; tarafların iddia ve savunmalarından, anlaşamadıkları hususlar, anlaştıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepler şu şekildedir:
*İstanbul... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası, kaza ve ödemelere dair belgeler vs.
Davacı, trafik kazası nedeni ile İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takip ile maddi zararın tarafına rücu edildiğini ancak taraflarına başvuru bulunmadığını, takip konusu edilen alacak nedeni olan kişilerin isimlerinin kaza tespit tutanağında bulunmadığını, halefiyetin nasıl kazanıldığına dair belge bulunmadığını, tedavi giderlerinden SGK nın sorumlu olduğunu, kusur oranlarına riayet edilmediğini bu nedenle İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki borçtan sorumlu bulunmadığını iddia ederek menfi tespit davası açmıştır.
Davalı taraf, genel mahiyette iddia olunan vakıaları inkar etmiş ve davanın reddini savunmuştur.
Dava, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyası nedeni ile sigorta sözleşmesi gereği halefiyetin varlığı, varsa alacağın varlığı ile davacının davalı tarafa borçlu olup olmadığına ilişkindir.
Davacı ... plakalı araç zorunlu trafik sorumluluk sigortacısıdır bu konuda çekişme bulunmamaktadır.
Dosya kapsamında kusur ve maddi tazminata ilişkin hüküm kurmaya elverişli bilirkişilerden rapor alınmıştır.
*Bilirkişiler; ...,...ve... tarafından hazırlanan 28.09.2016 tarihli bilirkişi kök raporunda; dava konusu olayda davacı şirkete KZMSS poliçesiyle sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun %75 oranında asli kusurlu olduğunu, dava dışı ... plakalı aracın sürücüsü ...'nin olayda %25 oranında tali kusurlu olduğunu, davalı şirketin davacı şirketten talep edebileceği tedavi giderleri toplamının faizsiz ana para olarak kusur oranına göre 66.310,85 TL olduğu yolunda görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
*Bilirkişiler; ...,...ve... tarafından hazırlanan 04.03.2017 tarihli bilirkişi ek raporunda;
a-) Davacı ...'un; Türkiye'deki tedavi harcamalarının 800,00 TL olduğunu, İngiltere'de kendisine ...şirketince 4.932,86 € ödendiğini, bunun 2.250,00 € ' luk kısmının mahkeme ve avukatlık masraflarına, kalan 2.682,90 €'lık kısmının tatil tazminatı ve sağlık harcamalarına ait olduğunu,
b-) Davacı...'nın; Türkiye'deki tedavi harcamalarının 800,00 TL olduğunu, dosyada İngiltere'de kendisine ...şirketince kendisine ödeme yapıldığına dair belgenin mevcut olmadığını,
c-) Davacı ...'nın; İngiltere'de kendisine ...şirketince 6.810,09 € ödendiğini, bunun 3.310,86 € ' luk kısmının mahkeme ve avukatlık masraflarına, kalan 3.500,00 €'lık kısmının tatil tazminatı ve sağlık harcamalarına ait olduğunu,
Dosyada bulunan ayrıca kendisine ödenen 6.200,00 € tutarı çekin karşılığının anlaşılamadığını,
d-) Davacı ...'nın; Türkiye'deki tedavi harcamalarının 1.100,00 TL olduğunu, İngiltere'de kendisine ...şirketince 4.909,46 € ödendiğini, bunun 4.000,00 € 'luk kısmının mahkeme ve avukatlık masraflarına, kalan 909,46 €'lık kısmının tatil tazminatı ve sağlık harcamalarına ait olduğunu,
e-) Davacı ...'nın; Türkiye'deki tedavi kaydının bulunmadığını, İngiltere'de kendisine ...şirketince 6.987,20 € ödendiğini, bunun 2.637,17 € ' luk kısmının mahkeme ve avukatlık masraflarına, kalan 4.350,00 €'lık kısmının tatil tazminatı ve sağlık harcamalarına ait olduğunu,
f-) 2012/5 sayılı ilgi genelgenin 1. Maddesi 5. Fıkrasında ''Yabancı uyruklu kişilerin trafik kazalarına bağlı tedavilerinin devamını yabancı ülkelerde sürdürmeleri halinde yurt dışında verilen tedavi hizmetlerinin bedeli kurumca karşılanmayacaktır'' şeklinde yabancı ülke vatandaşları için uygulama esası belirlendiğini, bu nedenle SGK'nın tedavi masraflarında sorumluluğunun bulunmadığını,
g-) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartları B.2/2..4 maddesi gereğince ''Sigorta şirketi aleyhine veya sigortalısı aleyhine dava açılması halinde Sigortacı Karşı taraf lehine hükmedilen dava masrafları ile mahkemece hükmedilen avukatlık ücretlerini ödemekte'' sorumlu olduğunu, davacı ... şirketinin ve sigortalısının tarafı olmadığı yurt dışındaki davadan kaynaklı olarak hukuki masraflardan sorumlu olmasının hukuken mümkün olmadığını,
h-) Davacı ... A.Ş'nin SGK'nın bu uygulamasına karşı dava açma hakkının her zaman mevcut olup bu hususun zarar gören 3. Şahıs yabancı ülke vatandaşını ilgilendiren bir durum olmadığını,
ı-) Hukuki ve sigorta kapsamı yönünden kök raporunda bir değişikliğe mahal olmadığı yolunda görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
*Bilirkişiler; ...,...ve... tarafından hazırlanan 29.11.2017 tarihli bilirkişi 2. Ek raporunda; kök raporda yer alan yurt dışı tedavi giderlerini harcama tutarının 66.310,85 TL'den dolayı davacı şirketin sorumlu bulunduğunu, bu meblağı aşan kısım yönünden sorumlu bulunmadığını, davacı ... şirketi aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 22.08.2013 tarihinde 275.517,00 TL tutarlı takip yapıldığını, 66.310,85 TL'yi aşan kısım yönünden davacının sorumlu olmadığının tespitinin Sayın Mahkememizin takdirinde bulunduğunu, davacı ... şirketinin tarafı olmadığı yurt dışındaki davadan kaynaklı hukuki masraflardan sorumlu bulunmadığı yolunda görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
Davacı şirketin sigortalısı dikkatsiz, tedbirsiz şekilde tali yoldan ana kavşağa girerken hız azaltmadan ana yola girerek diğer aracın ana yolda şeridini kapatması ve aracın seyir güvenliğini tehlikeye düşürmesi nedeni ile % 75 kusurlu sayılmıştır. Diğer aracın hızını azaltmaması, daha dikkatli ve tedbirli olmaması ve fren vb önlem alması gerekmesi nedeni ile % 25 kusurlu olduğu değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda davalının kusuru göre sorumluluğu gereği zarar görenlerin kaza nedeni ile kararda belirtilen miktar kadar rucü edilebilir tedavi gideri bulunup bu miktarın davalı ödemesinin bulunması nedeni ile davalı tarafından rücu edilebileceği, bu miktarın davacı teminat limiti kapsamında bulunduğu, davacının takibin 66.310,85 TL'sinden sorumlu olması nedeniyle 209.206,15 TL yönünden borçlu olmadığının tespiti gerektiği dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Bunun sonucu olarak davacı 209.206,15 TL yönünden borç yükümlülüğünden kurtulmuştur. TMK 6 ve 7 ile HMK 187- 293. maddeleri gereğince ispat hususuna ve ispat kurallarına dikkat edilmiştir. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; davacının davalı yana sigortalısının kusur oranında, davalı yanın ödemelerine orantılanarak ve sigorta sözleşmesi gereği teminat limiti ile halefiyet kapsamında rücu gereği 209.206,15 TL yönünden borçlu bulunmadığı anlaşılmakla aşağıdaki şekilde kanunen, taktiren ve vicdanen karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davacının davasının kısmen kabulü-kısmen reddi ile; davacının İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasında takip konusu 275.517,00 TL'lik alacak yönünden 66.310,85 TL'sinden sorumlu olması nedeniyle 209.206,15 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 66.310,85 TL'lik menfi tespit talebinin reddine, fazlaya dair tazminat talebinin reddine,
2-6100 S HMK gereğince ve Harçlar Kanunu uyarınca karar ve ilam harcı olan 14.290,87 TL 'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 4.705,15 TL harçtan mahsubu ile bakiye 9.585,72 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, mahsup edilen 4.705,15 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya iadesine, başvuru ve vekalet suret harcının davacı üzerinde bırakılmasına,
3- 6100 S HMK gereğince bilirkişi ücreti, tebligat gideri, posta masrafı olan 2.541,00 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 1.929,43 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye kısmının davacı uhdesinde bırakılmasına,
4- İşbu dava nedeni ile davalı tarafından yapılan 300 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 72,20 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, bakiye kısmının davalı uhdesinde bırakılmasına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince belirlenen 18.502,37 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6- Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince red edilen miktar üzerinden belirlenen 7.644,19 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7- 6100 S HMK m. 333 uyarınca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı,mahkememize yazılı / sözlü başvuru ile zabıt katibince tutanağa geçirilmek suretiyle kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul BAM'a gönderilmek üzere istinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan tahkikat sonucunda karar verildi. Karar usulen açıklandı, okundu.
Katip ...
Hakim ...
¸e-imzalıdır