T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2015/1190 Esas
KARAR NO:2020/807
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/12/2015
KARAR TARİHİ:22/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 26/11/2014-25/03/2015 tarihleri arasında meyve sebze alım satımı ticaretinin gerçekleştiğini, davalı şirket ile müvekkili şirket arasında yapılan ticari faaliyet çerçevesinde müvekkil şirket davalı şirkete mal ve hizmet sunduğunu, müvekkili şirketin cari hesabından anlaşılacağı üzere 369.644,93-TL bakiye borcunu davalı şirketin ödemediğini, davalı şirket borcun 7.607,93-TL kısmını ödeyerek kısmi itirazda bulunduğunu, davalı şirket itirazında geriye kalan miktarı müvekkil şirketin alacağına konulan hacizler nedeniyle ödediğini itirazında belirttiğini, ancak müvekkili şirket davalı şirketi toplamda 1.818.933,48-TL değerinde mal gönderdiğini, müvekkili şirket cari hesap veresiye defter kayıtlarında ödeme yapıldığı tarih ve ne şekilde ödendiği mevcut olduğu, davalı şirketin toplamda 369.644,93-TL borcunun bulunduğu, borçlu şirketin müvekkili şirkete borcunu kısmi olan 7.607,93-TL miktarını icra dosyasına yatırdığını, geriye kalan miktar için ise davalı şirket borcunu diğer dosya borcuna müteakip ödendiğinden bahisle itirazda bulunduğunu, başlatılan icra takibine haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, davalının böyle bir borcu olmadığı iddiasının tamamen asılsız olduğunu, haksız itirazın iptalini ve yargılıma giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davacının hak ve alacaklarının haczi için müvekkili şirkete gönderilen haciz ihbarnameleri gereği müvekkili şirketin 14/04/2015 tarihinde .... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı dosyasına 313.678,54-TL, 30/04/2015 tarihinde ....İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı dosyasına 19.255,46-TL ve....İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyasından konulan haciz nedeniyle 21.595,06-TL ödeme yapıldığını bu ödemeleri yaptıktan sonra müvekkil şirketin davacıya 7.607,93-TL borcunun kaldığını, davacının kalan alacağı ise müvekkili şirket tarafından davacının alacaklı olduğu icra dosyasına ödemiş ve yapılan bu ödeme ile de müvekkili şirketin davacıya borcunun kalmadığını beyan ederek davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının, taraflar arasında açık hesaba dayalı yürütülen ticari satış ilişkisi çerçevesinde davalıdan faturaya dayalı alacağının varlığı ve miktarı, davalı tarafından düzenlenen ve mahsup konusu yapılan faturaların haklı şekilde düzenlenip düzenlenmediği, davalının borca itirazının haklı olup olmadığı, temerrüt, işlemiş faiz, icra inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 372.835,02 -TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunduğu, davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itiraz sonucu, icra takibinin İ.İ.K.nun 62. maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği dava tarihine göre takibe itirazın ve bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, fatura örnekleri hesap ekstresi, e-mail yazışma örnekleri, 07.05.2015 ve 31.12.2014, 31.03.2015 tarihli mutabakat mektubu örnekleri dosya arasında alınmış, .... İcra Müdürlüğünün ... esas, .... İcra Müdürlüğünün ... esas ve .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası örneklerinin uyap sistemi üzerinden getirtilerek dosya içine alınmıştır.
Dosya içeriği deliller ile taraf şirketlerin 2014 ve devamı yıllarına ait ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılarak bilirkişi raporu alınmış; 28/11/2016 teslim tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davalı ... ... A.Ş.(...) in kayıtlarında yer almasına rağmen davacı ... Ltd.Şti.' nin kayıtlarında yer almayan fatura tutarının 45.819,66-TL olduğu ve vergi ziyanına sebebiyet verdiğinden gelir idaresini zarara uğrattığını, davalı ... ... A.Ş.(...)' in davacı .... Tic. Ltd. Şti.' ye 132.621,68-TL borçlu olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazlarını cevaplandırır şekilde ek bilirkişi raporu tanzimi için dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, 09/05/2017 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; tarafların kök rapora vaki itirazlarının raporda bazı mali değişiklikler gerektirdiğinden kök raporun sonuç bölümü revize edilerek; davalı ... ... A.Ş.(...) in, davacı ... Ltd.Şti.' ne toplam 332.720,97-TL mal iade, fiyat farkı ve iskonto faturaları düzenlediği ve bu faturaların tamamını cari hesaba mahsup ettiği, düzenlenen mal iade faturalarında toplam 123.464,27-TL tutarı imza karşılığı davacı tarafından alınmasına rağmen 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 21/2 maddesine göre 8 günlük süre içerisinde faturalara itiraz edilmediği, kök rapordaki toplam 51.821,08-TL tutarlı faturaları davalı ... ... A.Ş.' nin kayıtlarına almadığı ancak, bu faturaların imzasız olması sebebiyle davacı ... Ltd.Şti.' nin tespit etmiş oldukları faturalar ile ilgili davalıya teslim ettiğine dair imzalı irsaliyelerinin ibraz edilmesi gerektiği sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizce; 05/05/2017 tarihli ek bilirkişi raporunun 6,7,8 nolu sayfalarında belirtilen irsaliyeleri imzalayan kişilerin 2014 ve 2015 yıllarında davacı çalışanı olup olmadıklarının ... Merkezinden sorulmuş, davalı kayıtlarında yer almayan 51.821,08-TL tutarındaki davacı fatularının (ek rapor sayfa 9) davalı yana tebliğini ve bu faturalara konu ürünlerin teslimini kanıtlayıcı delilerini dosyaya ibraz ve karşı yana tebilğ için davacı vekiline kesin süre verilmiş, bu faturalara konu ürünlerin künye numaraları ... Hal Müdürlüğünden istenilmiştir.
Davacı tarafça verilen bir aylık kesin süre içinde ibraz edilmeyen delillerin, davalının muvafakati bulunmadığından, dosyadan çıkartılarak davacıya iade edilmiştir.
... Hal Müdürlüğünden 2014-2017 yılları arasında davacı tarafından davalıya gönderilen ürünlerin hangi araç plakalarıyla ve hangi şoförler tarafınan taşındığı (künye numaralarının ) sorulmuş ve irsaliye örnekleri istenilmiştir.
...'ya ve ... Hal Müdürlüğü'ne yazılan yazılara cevap verilmiş ve dosya davalı tarafından düzenlenen ve mahsup konusu yapılan faturaların haklı şekilde düzenlenip düzenlenmediği konusunda ve taraf vekillerinin itirazlarının cevaplandırır şekilde ek bilirkişi raporu tanzimi için, bilirkişi heyetine sektör uzmanı da eklenmek suretiyle ek inceleme yaptırılmış, 11/03/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davalı tarafından dosyaya iade anlaşması ve iadelerle ilgili tutanak, ürün imha veya iadesi için e- mail ibraz edilmediği gibi, davalının şirket merkezinde yapılan incelemede de bu belgelerin ibraz edilmediği, kesilen büyük miktarda ürün iade irsaliyelerinin iki iade arasında gelen ürünün yarısından fazla olduğu, neredeyse bir önceki iadenin 400 misli olduğu, hiç bir iadenin iki günde 121,20 liradan 51.498,52 liraya çıkmasının inandırıcı olmadığı, bu iadelerin bir kaç defa 07/02/2015 tarihinde 29.842,59-TL, 28/02/2015 tarihinde 33.563,66-TL, 16/03/2015 tarihide 35.291,73-TL, 31/03/2015 tarihinde 38.073,06-TL yapıldığı, en son 25/03/2015 tarihinden sonra Meyşan firmasından hiç ürün alınmamasına rağmen son ürün alınan 25/03/2015 tarihinden bir ay beş gün sonra alınmayan ürünler için 3.620,95-TL daha iade kesildiği, ürün yollanmayan tarihlerde 38.073,06-TL toplam 41.694,01-TL iade kesildiği, olmayan sözleşme ve kesilen iadelerin yüksekliği, kesilmiş irsaliyeler hakkında tutanak olmaması, irsaliyelerin altındaki imzalı şahısların ... ait ... listesinde o tarihlerde çalışan olmamaları hususlarının bu iade işlemlerinin dayanaksız olduğunu gösterdiği, davalı ... ... A.Ş.'nin davacı .... Tic. Ltd. Şti. 'ye toplam 331.738,88-TL borcunun bulunduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Davalı vekilinin itirazları incelenmek üzere dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdii edilmiş; 02/12/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; daha önce yazmış oldukları ek raporlarında herhangi bir değişiklik bulunmadığı, davalı ... ... A.Ş. ' nin davacı .... Tic. Ltd. Şti. 'ye toplam 331.738,88-TL borcunun bulunduğu görüşü ve kanaati bildirilmiştir.
İddia, savunma, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporlarına göre; taraflar arasında meyve sebze satışına yönelik açık hesaba dayalı ticari ilişki yürütüldüğü, davacı tarafından açık hesaba konu faturalardan kaynaklanan bakiye borcun ödenmediğinden bahisle davalı aleyhine ilamsız icra takibine girişildiği, davalının kısmi itirazı nedeniyle duran takip üzerine eldeki itirazın iptali davasının açıldığı, davalı tarafından; davacı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğünün ... esas, .... İcra Müdürlüğünün ... esas ve .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyalarına, kendilerine gönderilen haciz ihbarnameleri nedeniyle ödeme yapıldığının, kendi açık hesap bakiyelerine göre bu ödemeler yapıldıktan sonra kalan 7.607,93-TL nin dava konusu takip dosyasına ödendiğinin, davacıya borçlarının bulunmadığının savunulduğu anlaşılmaktadır. Taraf defterleri üzerinde yapılan incelemeler neticesinde; takip tarihi itibariyle taraf defterleri arasında fark bulunduğu tespit edilmiştir. Bu fark davalı tarafından davacıya kesilen iskonto, fiyat farkı ve iade faturalarından kaynaklanmaktadır. Bilirkişilerce yapılan inceleme sonucu alınan kök ve birinci ek bilirkişi raporunda; davalı tarafından davacıya toplam 332.720,97-TL tutarında iskonto, iade ve fiyat farkı faturasının kesildiği ve kesilen faturaların davacıya olan cari hesap borcundan mahsup ediliği, bu faturaların davalı kayıtlarında yer almadığı, bu faturalardan toplam 123.464,27-TL tutarındaki faturaların imza karşılığı davacı yana teslim edildiği, yine davacı tarafından davalı kayıtlarında yer almayan toplam 51.821,08-TL tutarında fatura bulunduğu, bu faturalara konu ürünlerin davalıya teslim edildiğini gösterir imzalı irsaliyeli fatura sunulmadığı, ayrıca davalı tarafından gelen haciz ihbarnameleri üzerine ödenen tutarların da davacı kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Davalı yanın tek taraflı düzenlediği ve davacının imzasını taşımayan mutabakat mektuplarının incelemede dikkate alınmaması mahkememizce de yerinde görülmüştür. Öte yandan ... Müdürlüğü'ne yazılan yazı cevabından imzalı 123.464,27-TL tutarındaki iade faturasında imzası bulunan kişilerin davacı çalışanı olmadığı tespit edilmiştir. Böylece davacı kayıtlarında yer almayan toplam 332.720,97-TL tutarında iade faturasına konu ürünlerin davalıya teslim edildiği ispat olunamamıştır. Taraflar arasında iadenin nasıl yapılacağına dair bir anlaşma bulunmadığından, sektör bilirkişi de eklenmek suretiyle alınan üçüncü ek bilirkişi raporunda; sektör bilirkişi tarafından taze meyve sebze satışlarında iade sürecinin nasıl işlediğine dair yapılan sektörel değerlendirmede, taze meyve sebze satışlarında dip fiyatla alım yapıldığından iade anlaşması mevcut değil ise iade yapılamayacağı, iade anlaşmasının mevcut olduğu durumlarda ise, ürün depoya indikten sonra kontrol edilerek tedarikçi ile yazışma yapılacağı, sorunlu ürün bulunması halinde, ürünü getiren şoförle tutanak tutularak ürünün ayıklanıp tekrar satılabilmesi için aynı kamyonla geri yollanacağı, tedarikçinin iade mesajını aldıktan sonra ürünü bekletip kendisi veya hal çalışanlarından biri tarafından ürünün kusurlularının ayıklanmasının sağlanacağı ve kusurlu ürünün tartılacağı, kusurlu ürün kadar iade faturası kesileceği, kalan sağlam ürünün tekrar satışa sunulacağı, bu şekilde işleyen süreçte orijinal iade oranının toplam ürünün %3,4 ünü geçmemesi gerektiği, mal reyona konulduktan sonra müşterinin seçtiği, kalan veya ezilen ürünlerin ise iade edilemeyeceği belirtilmiştir. Yine sektör bilirkişi tarafından yapılan incelemeler neticesinde, bazı ürünler için düzenlenen iade faturalarının, teslim alınan ürünlerin neredeyse %60'ına tekabül ettiği, irsaliyeli faturalarda yer alan imzaların davacı çalışanlarına ait olmadığı ve iade oranlarının yüksekliği göz önüne alındığında iade işlemlerini dayanaksız olduğu belirtilmiştir. Somut olayda taraflarca kararlaştırılmış bir iade anlaşması dosyaya sunulamadığı gibi, yukarıda belirtildiği şekilde kusurlu ürün nedeniyle iade yapıldığını gösterir e-mail yazışması veya tutanak da dosyaya sunulmamış, iadeye konu edilen ürünlerin davacıya teslim edildiği de ispat olunamamıştır. Davacı tarafça davalı kayıtlarında yer almayan toplam 51.821,08-TL tutarında faturalara konu ürünlerin davalıya teslim edildiği ispat olunamamıştır.
Yukarıda yapılan tüm saptamalar çerçevesinde davacı tarafından davalıya toplam 1.818.933,48-TL tutarında meyve sebze satışı yapıldığı, davalı tarafça doğrudan davalıya 1.116.354,55-TL ödeme yapıldığı, ayrıca kendisine gelen haciz ihbarnameleri nedeniyle .... İcra Müdürlüğü' nün ... esas, ....İcra Müdürlüğü' nün ... esas, ....İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyalarına ve dava konusu takip dosyasına toplam 370.840,05-TL ödeme yapıldığı, buna göre davalının davacıya 331.738,88-TL borçlu olduğu anlaşılmış ve davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Davacı tarafça işlemiş faiz talebi iş bu itirazın iptali davasına konu edilmemiştir. Alacak likit nitelikte olduğundan davalı hüküm altına alınan tutarın %20 si oranında inkar tazminatı ile sorumlu tutulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KISMEN KABULÜNE, davalının.... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı takibine yaptığı itirazın 331.738,88-TL asıl alacak yönünden İPTALİNE, takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işletilecek avans faizi ile birlikte DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davalının alacağın %20'si oranında 66.347,78-TL inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına, bu tutarın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 22.661,08-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 4.318,51-TL ile icraya yatırılan 1.895,98-TL olmak üzere toplam 6.214,49- TL harcın mahsubu ile eksik kalan 16.446,59- TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan ve icraya yatırılan toplam 6.214,49-TL ile başvuru harcı olarak yatırmış olduğu 27,70-TL olmak üzere toplam 6.242,19-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacı tarafndan yapılan 3.700,00-TL bilirkişi ve 174,00-TL posta masrafı olmak üzere toplam 3.874,00-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre 3.548,58-TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafndan yapılan 200,00-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre 16,80-TL sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Kabul edilen kısım yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesap olunan 31.671,72-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Red edilen kısım yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesap olunan 4.544,72-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
HMK nun 333. Maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın hüküm kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/12/2020
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır