T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/537 Esas
KARAR NO: 2020/353
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:26/05/2015
KARAR TARİHİ: 25/06/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM:Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müteveffa ...'in 09.12.2014 tarihinde ...Çıkışı ... istikametinde ... Emniyet Müdürlüğüne ait ... plakalı resmi motorsikletiyle giderken, ... çıkışına yaklaştığında davalı sigorta şirketine ZMSS Poliçesi ile sigortalanmış ... plakalı davalı araç sürücüsünün kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle yolu ayıran ayraca çarparak motorsikletten 13,9 metre ileriye savrularak düşmesi nedeniyle olay yerinde vefat ettiğini, kaza tespit tutanağına göre davalı sürücü ...'ın kazanın oluşunda 2918 sayılı KTK.nun 56/1-A maddesini ihlal etmesi nedeniyle kusurlu olduğunun tespit edildiğim, davacıların oğlunun 26 yaşında olduğunu, trafik polisi olarak görevli iken vefat ettiğini, davacıların oğullarının ölümü ile maddi ve manevi desteklerinden yoksun kaldıklarını, devlet memuru olduğunu, aylık gelir ve yan ödemelerinin tespiti gerektiğini, davacıların cenaze giderlerini talep hakkı bulunduğunu, bu belgelerin temin edilmesinde zorluklar yaşandığından, gelenek ve görenekler ile dinsel zorunluklara göre bilirkişi tarafından hesaplanmasını talep ettiklerini, kazaya karışan ... plakalı aracın ZMSS ile sigortalı olduğu davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ve ... no.lu hasar dosyası açıldığını, davacılara 71.306,92-TL ödeme yapıldığını, ödenen miktarın yetersiz kaldığını, ... plakalı aracın diğer davalı ... A.Ş.ne kasko poliçesi ile sigortalı olması nedeniyle kasko poliçesi kapsamında sorumlu olduğunu, kazaya ilişkin olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığının düzenlediği iddianame üzerine ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası ile dava açıldığını, yargılamanın devam ettiğini, davacıların genç yaşta oğullarım kaybetmenin büyük acı ve üzüntü içinde olduklarını, müteveffanın ailenin tek çocuğu olduğunu, davalının, davacılarla ilgilenmediğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 5.000,00-TL destekten yoksun kalma ve maddi tazminat ile cenaze giderlerinin tahsiline, olay tarihinden işletilecek faiz ile anne ... için 25.000,00-TL, baba ... için için de 20.000,00-TL olmak üzere toplam 45.000,00-TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.
SAVUNMA:Davalılar ... Ltd. Şti. ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı ...'ın kazada hiçbir kusur ve ihmalinin bulunmadığım, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası ile kamu davasımn devam ettiğini, masumiyet karinesine göre davalının kusurlı olup olmadığının belli olmadığını, kamu davası açılması sebebiyle davalının kusurlu olduğundan bahisle dava açılmasının mümkün olmadığını, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini, davalı şirkete ait ... plakalı aracın kazaya herhangi bir şekilde etki etmediği ve ...'ın kusurunun veya ihmalinin olmadığını ortaya çıkarmak için ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile bilirkişi incelemesi yaptırdıklarını, hazırlanan bilirkişi raporunda ... plakalı araç üzerinde iddia edilenin aksine müteveffanın motorsikletine herhangi bir müdahale izine rastlanmadığının tespit edildiğini, davalı aracının üzerinde kazaya sebebiyet verebilecek ölçüde herhangi bir iz-emareye, herhangi bir çizik-ezığe rastlanmadığının belirtildiğini, müteveffanın hayatım kaybettiği kazanın sebebinin havanın yağışlı olması ve müteveffanın çok hızlı seyir halinde olması olduğunu, davalının kazaya sebebiyet vermediğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte davalının kusurlu olduğu kabul edilse dahi aracın ... A.Ş. tarafından...no.lu poliçe ile ZMSS Poliçesi ile sigortalı olduğunu, sigorta teminatının ölüm-sakatlık halinde şahıs başına 268.000,00-TL olduğunu, ... A.Ş.nin ... no.lu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesine göre de 750.000,00-TL maddi tazminat ve 75.000,00-TL mamevi tazminat ihtiyari mali mesuliyet sigorta teminatı ile sigortalı olduğunu, davacılar talebinin fazla kısmının dahi teminat altına alındığını, maddi manevi tazminat koşullarının oluşmadığını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının 5.000,00-TL maddi tazminat talebinin ne kadarının hangi davacı tarafından talep edildiğinin anlaşılamadığını, talebin açıklattınlması gerektiğini, kazaya karışan ... plakalı aracın 12.03.2014-2015 tarihleri arasında ... no.lu ZMSS Poliçesi ile davalı tarafından teminat altına alındığım, davalının poliçeden sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olmak üzere, azami 268.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, poliçedeki teminatın defaten ödenmesinin söz konusu omadığmı, gerçek maddi zararın ve sigortalının kusurunun tespiti gerektiğini, davacıların manevi tazminat taleplerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığım, dava konusu kaza nedeniyle davacılara 07.04.2015 tarihinde 71.306,92-TL ödeme yapıldığını, her durumda hesaplanacak tazminat tutarından davalı tarafından yapılan ödemenin güncellenerek indirilmesi gerektiğini, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olması nedeniyle öncelikle davacı tarafından kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün kusurunun bulunduğunu ispat etmesi gerektiğini, dosyaya sunulan kaza tutanağının sayfalarının eksik olması nedeniyle talebin poliçe kapsamında bulunup bulunmadığı ve kusurun usulünce belirlenip belirlenmediğinin tespit edilemediğini, ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talep ettiklerini, ceza dosyasındaki ifade tutanaklarından ve ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.îş sayılı dosyası ile yapılan tespitlerden sigortalı araç sürücüsünün müteveffanın aracı ile herhangi bir temasının bulunmadığının anlaşıldığını, raporda sigortalı araç ile müteveffanın aracına herhangi bir sürtünme veya çarpışma emaresine rastlanmadığının, sigortalı araçta herhangi bir göçük, darbe izi veya boya bulunmadığının ve müteveffa ile temas gerçekleşmediğinin açıkça tespit edildiğini, kazanın meydana geldiği sırada müteveffanın hızının yasal sınırın üzerinde olduğu, havanın yağışlı olduğunun, müteveffanın da hızım yol, hava ve trafiğin gerektirdiği şartlara uydurmamak kuralım ihlal ettiğinden kusurlu olduğunun anlaşıldığım, iddianamede sigortalı araç sürücüsünün şerit izleme ve değiştirme kuralına riayet etmediğinden cezalandırılmasının istendiğini, ancak sigortalı araç sürücüsünün şerit değiştirdiği esnada sinyal verdiğini, ceza dosyasındaki CD nin huzurdaki dosyaya sunulmadığını, bu hususta beyanda bulunma haklarını saklı tuttuklarını, ceza dosyasından alınan bilirkişi raporu ile hukuk hakiminin bağlı olmadığını, kazanın meydana geliş şekli incelenerek müteveffanın kendi can güvenliği açısından gerekli tedbirleri alıp almadığının, kask ve gözlük takıp takmadığının tespiti gerektiğini, kaza sırasında müteveffanın koruma başlığı takmadığının belli olduğunu, ödenecek tazminattan birlikte kusur indirimi uygulanmasını talep ettiklerini, ceza davası dosyasının bekletici mesele yapılmasını istediklerini, Karayolları Genel Müdürlüğünün kazanın meydana gelmesinde kusurulu bulunup bulunmadığının ayrıca belirlenmesi gerektiğini, ATK Trafik İhtisas Dairesinden kusur alınmasını istediklerini, destekten yoksun kalma tazminatının istenebilmesi için müteveffanın, davacıların desteği olduğunun ispatlanması gerektiğini, müteveffa ,1e davacılar yönünden düzenli ve eylemli yardımın varlığının gerektiğini, ayrıca davacılar tarafından elde edilen miras menfatinin bakım ihtiyacını ortadan kaldırdığı oranda destekten yoksunkk tazminatının da ortadan kalkacağının göz önünde bulundurulması gerektiğini, davacıların gerçekten müteveffanın desteğine-yardımına ihtiyaç duyup duymadıklarının, müteveffadan başka çocuklarının bulunup bulunmadığının araştırılması, bekar olan müteveffanın evleneceği ve çocukları olacağı ihtimali üzerinde durulması, davacıların sosyal ve ekonomik durumlarının araştırılması gerektiğini, destekten yoksun kalma tazminat hesabının sicile kayıtlı lisanslı aktüer tarafından yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, aktüer incelemesinde müteveffanın aylık ücretinin SGK kayıtlarına göre tespiti gerektiğini, CSO 1980 mortalite tablosunun ve teknik faiz oranının %3 olarak esas alınması gerektiğini, cenaze ve defin giderlerinin sigorta poliçesi kapsamında olmadığını, davalı şirketten talep edilemeyeceğini, Poliçe Genel Şartlan ile dolaylı zararlar sebebiyle yöneltilecek tazminat taleplerinin kapsam dışı olduğunun düzenlendiğini, cenaze giderlerinin dolaylı zarar olduğunu, kaldı ki cenaze ve defin giderlerine ilişkin dosyaya herhangi bir evrak sunulmadığını, davacıların, kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini, davacılara ödenen rücuya tabi ölüm nedeniyle bağlanan gelir veya aylığın peşin sermaye değerinin bulunup bulunmadığının varsa tenzile tabi tutulması gerektiğini, davalı şirketin sorumluluğunun poliçede belirtilen limitle sınırlı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla ancak dava tarihinden yasal faiz ile birlikte talepte bulunulabileceğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde 15.09.2014-2015 tarihleri arasında ... no.lu Kasko Sigorta Poliçesi ike sigortalı olduğunu, poliçe içinde ek teminat olarak yer alan İMMS Poliçesi gereğince davalının sorumluluğunun 75.000,00-TL olduğunu, davalının poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olduğunu, poliçe limitinin maktuen ödenecek rakam olmadığını, İMMS.nın ZMMS Poliçesi limiti üzerinde kalan miktardan başladığını ve poliçe limiti kadar devam ettiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, sigortalı araç sürücüsüne yüklenecek kusur ve meydana gelen zararın davacılar tarafından ispatlanması halinde ZMMS Poliçesi limitinin üzerinde kalan kısmından ve İMMS teminat limiti ile sınırlı davalının sorumlu olabileceğini, müteveffanın ölmeden önce sürekli ve düzenli desteğinin maddi olgularla davacılar tarafından ispat edilmesi gerektiğini, aktüerya hesabında ölüm tarihinde müteveffanın yaşının dikkate alınması, gelir durumunun davacılar tarafından ispat edilmesi gerektiğini, müteveffanın herhangi bir SGK kurumuna bağlı olup olmadığının, bağlı olması halinde davacılara yapılan ödemelerin tespiti gerektiğini, müteveffa ve destekten yoksun kalanların ömürler, çalışma hayatları ve gelirlerinin vs. konuların dikkate alınması gerektiğini, gerekli belgelerin eklenmesi sureti ile davalı şirkete müracaat tarihinden önce temerrüdünün söz konusu olmayacağım, dava dilekçesi ile tazminat talebine muttali olduklarım, resmi evrakların dahi davalı şirkete sunulmadığını, dava tarihinden önce sorumluluklarının söz konusu olamayacağını, hükmedilecek faizin yasal faiz olabileceğini, olayın haksız fiilden kaynaklandığını, ticari iş niteliğinde olmadığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
KANITLAR VE GEREKÇE: Dava; trafik kazasında ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze ve defin giderleri nedeniyle maddi tazminat ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan hususlar, dava konusu kazada kusur durumunun ne olduğu, davacıların davalılardan destekten destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze ve defin giderleri nedeniyle maddi tazminat ve manevi tazminat alacaklarının varlığı ve miktarı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Davacı vekiline dava dilekçesinde talep ettiği cenaze giderlerini ve bunlara ilişkin miktarları açıklayıp HMK 120 md. gereğince peşin nispi harcı yatırması için iki haftalık kesin süre verilmiş, davacı vekilinin verilen süre içerisinde netice-i talebini açıkladığı ve eksik harcı tamamladığı görülmüştür.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, trafik kayıtları, hasar dosyası, sosyal ekonomik durum araştırma tutanakları, ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır.
... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas, ... karar sayılı dosyasının incelenmesinde, davalı ... hakkında dava konusu kaza nedeniyle taksirle bir kişinin ölüme neden olmak suçundan açılan kamu davasında, mahkemece ...'ın mahkumiyetine karar verildiği, dosyanın temyiz edildiği, ceza dosyasında mevcut ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 21/04/2016 tarihli kusur raporunda, kazanın meydana gelişinde ...'ın asli, ...'in tali kusurlu olduklarının tespit edildiği görülmüştür.
Mahkememizce kusur durumunun tespiti için dosya ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş, ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 12/09/2017 tarih ve ... sayılı raporunda özetle; dava konusu kazada davalı sürücü ...'ın %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, müteveffa sürücü ...'in %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazları da göz önünde bulundurularak, dosyanın üç kusur uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdiine, davalıların müteveffanın kask takmadığı, araçlar arasında çarpışma olmadığı ve mütevaffanın müterafık kusurunun bulunduğu yönündeki itirazları da değerlendirilerek, kusur raporu tanzimi istenilmiştir.
Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ... ve Prof. Dr. ... tarafından tanzim edilen 27/02/2019 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu olayda davalı sürücü ...'ın, yönetimindeki ... plakalı aracıyla ... kuzey yol ... köprüsünde sol şeritte seyrederken, sağındaki ... yol ayrımından çıkmadan en az 150 m önce en sağ şeride geçmesi ve sağa dönüş manevrasına bu şeritten başlaması gerekirken bu kurala uymadığı, son anda ve dikkatsiz şekilde sağa doğru dönüşe geçtiği, bu sırada en sağ şeritte seyreden müteveffa sürücü ... yönetimindeki çakarlı polis motosikletinin seyir şeridini kapatarak kazaya neden olduğu, bu nedenle dava konusu olayda davalı sürücü ... %75 oranında asli kusurlu olduğu, müteveffa sürücü ...'in ise yoğun trafikte seyri sırasında daha dikkatli ve tedbirli olması, her ne kadar geçiş üstünlüğü olsa dahi, bu üstünlüğünü kullanırken trafik güvenliğini tehlikeye sokacak şekilde davranmaması gerekirken kısmen dalgın ve dikkatsiz seyrettiğinden ve aniden önüne gelen ... plakalı araca çarpmamak için kontrolsüzce sağa doğru yönelerek orta bariyerlere çarptığından kendi ölümüyle sonuçlanan olayda %25 oranında tali kusurlu olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizce dosyanın destekten yoksun tazminatı hesabı için aktüeryal hesap uzmanı bilirkişiye tevdiine karar verilmiş, Aktüerya Uzmanı-Ekonomist ... tarafından tanzim edilen 18.09.2019 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı Sigorta Şirketi tarafından yapılan ödemenin güncellenerek zarardan indirilmesi sonucu, davacı baba ...in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatı tutarının 36.864,89-TL olduğu, davacı anne ...'in talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatı tutarının 34.367,56-TL olduğu, cenaze giderleri yönünden dosyaya ilgili müftülüklerden/belediyelerden sorulmuş olan bir yazı bulunmadığından değerlendirme yapılamadığı, manevi tazminat yönünden değerlendirmenin Mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Davacı vekilinin, 18/12/2019 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesi ile davacı ... için 36.684,89-TL, davacı ... için 34.367,56-TL olmak üzere toplam 71.052,45-TL destekten yoksun kalma tazminatının ve davacı ... için 25.000,00-TL, davacı ... için de 20.000,00-TL olmak üzere toplam 45.000,00-TL. manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
6098 Sayılı Kanun'un 49 maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkalarına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bu sorumluluğun hukuki niteliği kusur sorumluluğu olup haksız fiil failinin sorumluluğu bu madde kapsamında değerlendirilir.
6098 Sayılı Kanunun 53/3 maddesi uyarınca haksız fiil sonucu ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların tazmini talep hakları vardır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur. Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur. Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır:
"a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,
b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,
c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,
d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,
e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,
f) Manevi tazminata ilişkin talepler.
g) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,
h) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri,
i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler."
6098 Sayılı Kanunun 56/2 maddesi uyarınca ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilebilir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapamına göre, dava konusu kazanın meydana gelişinde davalı .... Ltd Şti.'nin malik ve işleteni olduğu ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'ın sürücüsü %75, motosiklet sürücüsü ...'in %25 oranında kusurlu olduğu, kaza nedeniyle davacıların desteği ...'in vefat ettiği, hükme esas almaya elverişli 18/09/2019 tarihli aktüeryal hesap raporuna göre; davacı anne ...'in destekten yoksun kalma zararının 34.697,56-TL -TL olduğu, davacı baba ...'in destekten yoksun kalma zararının 36.864,89-TL olduğu, davacıların talep ettikleri 2.000,00-TL cenaze ve defin gideri talebi yönünden, kaza ve ölüm olayının meydana geldiği dönem itibariyle mevcut genel ekonomik koşullar ile örf adete göre yapılacak giderler nazara alınarak 1.000,00-TL nin uygun olduğu tespit ve takdir edilmiştir. Davacıların cenaze ve defin giderleri ile destekten yoksun kalma zararlarından davalı ...'ın TBK'nun 49 maddesi uyarınca haksız fiil faili sıfatıyla, davalı .... Ltd Şti.'nin 2918 Sayılı Kanunun 85 maddesi uyarınca işleten sıfatıyla, davalı ... A.Ş.'nin ise 2918 Sayılı Kanunun 91 ve devamı maddeleri uyarınca zorunlu mali sorumluluk sigortacısı sıfatıyla sorumlu oldukları anlaşılmıştır. Davacıların davalı ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı ... A.Ş.'ye karşı açtıkları maddi tazminat davaları, mahkememizce tespit edilen maddi zarar tutarı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitini aşmadığından reddedilmiştir. İzah edilen gerekçelerle Davacı ... ve ...'in davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtıkları destekten yoksun kalma tazminatı davalarının 18/12/2019 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesinde talep edilen tutarlar üzerinden davalılar .... Ltd Şti. Ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden 07/04/2015 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davacıların dava dilekçesi ile talep ettikleri cenaze ve defin gideri tazminatı talebinin kısmen kabulü ile 1.000,00-TL cenaze ve defin gideri tazminatının davalılar .... Ltd Şti. Ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren(dava tarihinden önce davalı sigorta şirketine bu kalem için başvurulmadığından) işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacıların desteğinin kusur durumu, davacıların çocuklarını kaybetmeleri nedeniyle yaşamış oldukları elem, manevi tazminatın bir ceza ve zenginleşme aracı olamayacağı ilkeleri de göz önünde bulundurularak, TBK'nun 49, 56/2 ve 2918 Sayılı Kanunun 85 maddeleri kapsamında, ayrıca davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ihtiyari mali masuliyet sigortası poliçesinde manevi tazminat teminatı da bulunduğu anlaşıldığından; davacı ...'in davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00-TL manevi tazminatın davalılar .... Ltd Şti. ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ...'in davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00-TL manevi tazminatın davalılar .... Ltd Şti. ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı ...'in davalılar... A.Ş., ... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı maddi tazminat davasının 18/12/2019 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesinde talep edilen tutar üzerinden kabulü ile; 36.864,89-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... Ltd Şti. Ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden 07/04/2015 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davacı ...'in davalılar ... A.Ş., ... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı maddi tazminat davasının 18/12/2019 harçlandırma tarihli talep arttırım dilekçesinde talep edilen tutar üzerinden kabulü ile; 34.697,56-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... Ltd Şti. Ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden 07/04/2015 temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3- Davacıların davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. Ve ...'a karşı ileri sürdükleri cenaze defin giderine oluşan maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile 1.000,00-TL cenaze ve defin gideri tazminatının davalılar ... Tic. Ltd Şti. Ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren(dava tarihinden önce davalı sigorta şirketine bu kalem için başvurulmadığından) işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazla talebin reddine,
4-Davacı...'in davalı ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı ... A.Ş.'ye karşı açtığı maddi tazminat davasının, tespit edilen maddi zarar tutarı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitini aşmadığından reddine,
5-Davacı ...'in davalı davalı ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı ... A.Ş.'ye karşı açtığı maddi tazminat davasının, tespit edilen maddi zarar tutarı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitini aşmadığından reddine,
6- Davacı ...'in davalılar ... A.Ş., ... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... Tic. Ltd Şti. ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazla talebin reddine,
7- Davacı ...'in davalılar ... A.Ş., ... Ltd Şti. Ve ...'a karşı açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... Ltd Şti. ve ... yönünden 09/12/2014 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş. Yönünden dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazla talebin reddine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 7.006,04-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 170,77-TL, tamamalma harcı olarak yatırılan 254,80-TL olmak üzere 425,57-TL harcın mahsubuna, bakiye 6.580,47-TL harcın (Davalılardan ... A.Ş.'nin bu miktarın 4.672,13-TL'sinden, ... A.Ş.'nin 1.908,34-TL'sinden sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
9- Davacılar tarafından yatırılan peşin harç ve tamamlama harcı toplamı 425,57-TL nin (Davalılardan ... A.Ş.'nin bu miktarın 302,15-TL'sinden, ... A.Ş.'nin 123,42-TL'sinden sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
10-Davacı ... yönünden kabul edilen maddi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 5.529,73-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine,
11-Davacı ... yönünden kabul edilen maddi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 5.204,63-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine,
12-Davacı ... yönünden kabul edilen manevi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine,
13-Davacı ... yönünden kabul edilen manevi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'dan alınarak davacı ...'e verilmesine,
14-Davacı ... yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'a verilmesine,
15-Davacı ... yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'a verilmesine,
16- Davacıların cenaze ve defin giderlerine yönelik kabul edilen maddi tazminat tutarı üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ... dan alınarak davacılara verilmesine,
17- Davacıların cenaze ve defin giderlerine yönelik reddedilen maddi tazminat tutarı üzerinden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacılardan alınarak, davalılar ... A.Ş., .... Ltd Şti. ve ...'a verilmesine,
18- Davacı ...'in davalı ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı ... A.Ş.'ye karşı açtığı maddi tazminat davasının, tespit edilen maddi zarar tutarı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitini aşmadığından reddine karar verilmekle; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı ... A.Ş'ye verilmesine,
19-Davacı ...'in davalı ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı ... A.Ş.'ye karşı açtığı maddi tazminat davasının, tespit edilen maddi zarar tutarı zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitini aşmadığından reddine karar verilmekle; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalı ... A.Ş'ye verilmesine,
20-Davacılar tarafından yapılan 27,70-TL başvuru harcı, 800,00-TL bilirkişi ücreti, 508,20-TL posta masrafları toplam 1.335,90-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red durumu nazara alınarak 1.155,55-TL'sinin (Davalılardan ... A.Ş.'nin bu miktarın 820,44-TL'sinden, ... A.Ş.'nin 335,11-TL'sinden sorumlu olmaları kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
20- Davalılar ... Limited Şirketi ve Davalı ... tarafından yapılan yargılama gideri olan toplam 2.250,00-TL'nin kabul ve red oranında göre 303,75-TL'sinin davacılardan alınarak bu davalılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalılar üzerinde bırakılmasına,
21-Davalı ... A.Ş.ve Davalı ... A.Ş. tarafından dosya üzerinde yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
22-HMK 333.maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen tarafın başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacılar vekili ile davalılar .... Ltd Şti. ve ... vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/06/2020
Katip 169488
e-imzalı
Hakim 122282
e-imzalı