T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/518 Esas
KARAR NO: 2019/198
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 04.05.2016 ( Mahkememize kayıt tarihi:11/05/2016 )
KARAR:KISMEN KABUL KISMEN RED
KARAR TARİHİ: 28/02/2019
Mahkememizde görülmekte olan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;Davacı şirketin davalı şirketten cari hesaplan dolayı 19.887,30 TL alacaklı olduğunu, davacı şirketin davalı şirkete borcu olmamasına rağmen davalı şirketin 08/04/2016 tarihinde 100.000,00 TL'lik teminat mektubununun nakde çevrilmesi için talepte bulunduğunu, bunun üzerine... Bankası tarafından tasfiye tahsilat işlemi yapılarak davalı şirket hesabına 100.000,00 TL göndermiş olduğunu beyan ederek davalı şirkete ödenen 100.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, cari hesaptan kaynaklanan 19.887,30 TL alacaklarının sözleşmenin bitim tarihi olan 18.09.2015'ten itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; taraflar arasındaki bayilik ilişkisinin başlangıcında, davacıya ariyet olarak teslim edilen dalgıç, pompa, hava su saati, pompa ekipmanı gibi ekli listede belirtilen ariyet malzemelerin müvekkili şirkete teslim edilmediğini, istasyonda bulunan sabit kıymet değerlerinin ödenmediğini, işbu sabit kıymet ve menkullerinin iade edilmemesi ve bedelinin ödenmemesi üzerine belirtilen malzemelerin net defter değerleri tutarlarının hesaplandığını, ve davacı yanın davalı şirkete 87.286,00 TL borçlu olduğunun anlaşılmış olduğunu, cari hesabındaki bedelin söz konusu borca yeterli olmaması üzerine davacının davalı şirket nezdindeki borçlarına karşılık olarak verilmiş olan... bankası'na ait ... nolu 100.000,00 TL bedelli teminat mektubunun nakde çevrildiğini, tazmin edilen tutar davacının borcundan mahsup edilmiş olduğunu, davacının davalı şirketten 19.887,30 TL alacaklı olduğu iddiasının da yasal dayanaktan yoksun olduğunu beyan ederek davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Tüm dosya kapsamı incelenip değerlendirildiğinde; tarafların iddia ve savunmalarından, anlaşamadıkları hususlar, anlaştıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepler şu şekildedir:
Davacı, bayilik sözleşmesi gereğince davalı tarafın haksız ve hukuka aykırı olarak 100.000,00 TL teminat mektubunun paraya çevrilmesi nedeniyle 08/04/2016 tarihinden itibaren işletilecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini ayrıca 19.887,30 TL'nin sözleşme bitim tarihinden 18.09.2015 ten itibaren işletilecek ticari reeskont faizi ile birlikte tahsilini istemiştir.
Davalı, davacı tarafın haksız olduğu savunması ile genel mahiyette iddia olunan vakıaları inkar ile davanın reddini savunmuştur.
Dava, bayilik sözleşmesinden kaynaklanan teminat mektubunun paraya çevrilmesi ve cari hesap nedeniyle alacağın bulunduğu iddiası karşısında alacağın varlığı ve miktarına ilişkindir.
Bilirkişiler ..., ... ve ...'in 29/01/2018 tarihli bilirkişi raporu incelenmiştir ( Hali hazırda dava konusu yapılan yerde Opet akaryakıt istasyonunun faaliyet sürdürdüğü, davalıya ait hiçbir ürünün davacı iş yerinde kullanıldığının tespit edilemediği, iş yerinin konum olarak Bursa'nın en önemli alıveriş ve ticaret bölgesinde olduğu, keşif mahallinde yapılan araştırma soruşturma, arsa konumu, imar durumu, yapılaşma durumu, belediye hizmetlerinden faydalanması, kent merkezine yakınlığı, ticaret merkezi içerisinde bulunup bulunmadığı, ulaşım kolaylığı nitelik ve nicelikleri, elektrik, telefon, doğalgaz gibi alt yapı hizmetlerinden yararlanma durumu ve diğer özellikleri ile çevrede benzer nitelikli taşınmazların fiyatlarının dikkate alındığında dava konusu taşınmazın arsa m2 birim fiyatının 6.500,00 TL olacağı teknik değerlendirmesinin yapıldığı, buna göre arsa bedelinin 4232,05x6.500,00 TL=27.508,325,00 TL olarak hesaplandığı, defterler ve belgeler üzerinde yapılan incelemede davacının ibraz ettiği defterlerin açılış tasdiklerinin de yasal süresinde yaptırıldığının tespit edildiği, davacı defterlerinde 2015 sene sonu itibarı ile davacının davalıdan 19.887,25 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, 2016 nisan ayında 100.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun da çözülerek davalı hesaplarına yatırıldığı defter kayıtları ve ibraz edilen makbuzlardan tespit edildiği, dava tarihi itibariyle davacının davalıdan 119.887,25 TL alacaklı olduğu yönünde teknik değerlendirme yapılmıştır.).
Bilirkişi ...' ın 21.12.2018 tarihli bilirkişi raporu incelenmiştir ( davalı tarafın 2015-2016 ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede davalının ibraz ettiği defterlerin açılış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığının tespit edildiği, davalı defterlerinde davacının 2015 sene sonu itibarı ile davacının davalıdan 19.887,25 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, 2016 nisan ayında 100.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun da çözülerek davalı hesaplarına yatırıldığı defter kayıtları ve ibraz edilen makbuzlardan tespit edildiği, dava tarihi itibariyle davacının davalıdan 119.887,25 TL alacaklı olduğu, ariyete ilişkin sözleşme ve malzeme listesinin ibraz edildiği başka belge ibrazında bulunulmadığı yönünde teknik değerlendirme yapılmıştır.).
TMK 6 ve 7 ile HMK 187- 293. Maddeleri gereğince ispat hususuna dikkat edilmiştir. Hukuken denetime elverişli olan belirli ve eksiklik bulunmayan, iddia ve savunmaları karşılayan bilirkişi raporları değerlendirilmiştir.
Taraflar arasında 18.06.2010 tarihli 5 yıllık bayilik sözleşmesi protokol- ariyet sözleşmesi incelenmiş sözleşmenin konusu, malzeme ve teçhizat ile feshe dair tarafların belgeleri, ihtarname dikkate alınmıştır.
Tarafların ticari defter ve kayıtları dikkate alınmış HMK m 222 hükmüne dikkat edilerek tarafların defterlerinin usule uygun olanlarının sahibi lehine delil olduğuna dikkat edilmiştir.
Taraflar arasındaki sözleşmenin 24. Maddesi gereğince delil sözleşmesinin varlığı karşısında PO' nun kayıtlarına itibar edilmiştir.
Taraflar arasında bayilik sözleşmesinden kaynaklanan ticari ilişkinin varlığının tarafların ikrarında olduğu ve dosyaya sunulan belgelerden sabit olduğu, davacının 100.000,00 TL bedelli teminat mektubunu davalı tarafa aralarındaki sözleşme gereğince verdiği, davalı tarafça sözleşmenin sona ermesinden sonra 08/04/2016 tarihinde teminat mektubunun nakde çevrildiği, davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığı hatta taraf defterleri incelendiğinde davalının davacı tarafa ticari kayıtlar gereğince 19.887,25 TL borçlu bulunduğu yani davacının alacaklı durumda olduğu, bu durum karşısında 100.000,00 TL bedelli teminat mektubunun haksız/ sebepsiz olarak nakde çevrildiği ve davacının davasında haklı olduğu yine ticari kayıtlar gereğince 19.887,25 TL alacaklı olduğuna kanaat getirilmiştir. Aksine dair dosyada bilgi ve belge bulunmamaktadır.
100.000,00 TL bedelli teminat mektubu açısından; 08/04/2016 tarihinde nakde çevrildiği ve bu tarihte haksız davalı tarafından sebepsiz zenginleşildiği, temerrütün bu tarihte oluştuğu oluştuğu, tarafların tacir olduğu be nedenle işletilecek faizin ticari reeskont faizi olduğu değerlendirilmiştir.
19.887,25 TL cari hesap alacağı açısından; davacı taraf 18.09.2015 tarihinden itibaren işletilecek ticari reeskont faizi istemiş ise de davalının daha önce temerrütünün bulunduğuna dair dosyada bilgi ve belge bulunmadığı, ... Noterliği' nin 14.04.2016 tarihli ...yevmiye numaralı ihtarnamesi incelendiğinde ihtarnamenin 14.04.2016 tarihli olup içeriğinde faizin 10.01.2016 tarihinden itibaren istenildiği ancak davalıya ihtarnamenin tebliğine/ temerrütüne dair delil toplama yasal süresinde davacı tarafından evrak sunulmadığı ve temerrütün dava tarihi öncesinde gerçekleştiğine dair dosya kapsamında bilgi ve belge bulunmadığı gözetilerek dava tarihi davalının temerrütü kabul edilmiş, tarafların tacir olması gözetilerek ticari reeskont faizine hükmolunmuştur. Davacının toplam talebinin 119.887,30 TL olduğu taleple bağlılık ilkesi ve sorumluluk ilkesi gereğince davalının toplam 119.887,25 TL üzerinden sorumlu olduğu değerlendirilmiş saptanan ve hukuksal durum bu olunca aşağıdaki şekilde kanunen, taktiren ve vicdanen karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davacının davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile; 100.000,00 TL 'nin 08/04/2016 tarihinden itibaren işletilecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 19.887,25 TL'nin 04/05/2016 tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-6100 S HMK gereğince ve Harçlar Kanunu uyarınca karar ve ilam harcı olan 8.189,49 TL 'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 2.047,38 TL harçtan mahsubu ile Hazine' ye gelir kaydına, bakiye 6.142,11 TL daha harcın davalıdan tahsili ile Hazine' ye gelir kaydına, mahsup edilen 2.047,38 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya iadesine, başvuru ve vekalet suret harcının davacı üzerinde bırakılmasına,
3- 6100 S HMK gereğince bilirkişi ücreti, tebligat gideri, posta masrafı olan 5.582,80 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 5.582,79 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye kısmının davacı uhdesinde bırakılmasına,
4- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A....T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince belirlenen 12.340,98 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A....T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince red edilen miktar üzerinden belirlenen 0,50 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6- 6100 S HMK m. 333 uyarınca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana tarafa iadesine,
Dair,taraf vekillerinin yüzüne karşı mahkememize yazılı / sözlü başvuru ile zabıt katibince tutanağa geçirilmek suretiyle kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul BAM'a gönderilmek üzere istinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan tahkikat sonucunda karar verildi. Karar usulen açıklandı, okundu.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır