T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/660 Esas
KARAR NO: 2020/94
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 14/06/2016
KARAR TARİHİ: 30/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davacı müvekkil ...'nin 07.05.2016 tarihinde .. plakalı araç ile İstanbul'dan Sinop'a cenazeye giden yolcuları taşıyan araçla yola çıktığını, ... plakalı ... idaresindeki otobüsün Bolu Yeniçağa mevkiinde ...'ın kullandığı ... plakalı tıra arkadan çarptığını, kazada yaralanan müvekkili için şimdilik 5.000,00-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek olan avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurda görülmekte olan davada kaza yapan aracın 811254 numaralı poliçesi ile zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası ile sigortalı olduğunu, davadan önce müvekkile müracaat edilmediğini, haksız davanın reddedilmesi gerekliğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili tarafından ZMMS poliçesinin ve zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk poliçesinin olduğunu, dava konusu olayın ticari taşıma olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, talebin öncelikle taşımacılık poliçesine yöneltilmesi gerektiğini, dava öncesi başvuru yapılmadığından dava şartı eksikliği olduğunu, zamanaşımı olduğunu, haksız davanın reddedilmesi gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat davasıdır.
Uyuşmazlığın, 07/05/2016 tarihinde ... plakalı otobüs içinde yolcu olarak bulunan davacının, ... plakalı tır ile otobüsün çarpışması sonucu meydana gelen çift taraflı trafik kazasında yaralanması nedeniyle, ...plakalı otobüsün ZMM sigortacısı olan ... A.Ş. İle aynı aracın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortacısı olan ... kooperatifinden, geçici ve sürekli iş göremezliğe dayalı alacağının varlığı ve miktarının ne olduğu, dava konusu kazada kusur durumunun ne olduğu,, zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesinin geçici ve sürekli iş göremezlik zararını teminat altına alıp almadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, hasar dosyası, trafik kayıtları, Bolu ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası, tıbbi tedavi evrakları celbedilmiştir.
Davacının yaralanması nedeniyler maluliyetinin bulunup bulunmadığının tespiti için dosya Adli Tıp Kurumu'na tevdii edilmiş, İstanbul Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu'nun ... karar sayılı raporunda özetle; ... oğlu ... doğumlu ...’nin 07.05.2016 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmasının, 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Çalışma Gücü Kaybı oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri muvacehesinde maluliyetine neden olabilecek düzeyde araz bırakmamış olduğundan sürekli maluliyet tayinine mahal olmadığı, İyileşme (işgöremezlik) süresinin 07.05.2016 tarihinden itibaren 15 (onbeş) güne kadar uzayabileceği sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizce davacının itirazları da göz önünde bulundurularak ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmeliğe göre rapor tanzimi için dosya yeniden Adli Tıp Kurumu'na tevdii edilmiş, aynı kurulun 12/09/2018/16074 karar sayılı raporunda özetle; ...’nin 07.05.2016 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanması hususunda Adli Tıp Kurumu ...İhtisas Kurulunun 22.01.2018 tarih 1435 sayılı mütalaası mevcut olup sorulan husus hakkında görüş bildirilmesi için kişinin iyileşme süresinin geçirdiği travmaya ve travma sonucu oluşan lezyonlara göre belirlendiği ancak bu husustan kişiyi takip ve tedavi eden hastanelerden istirahat raporlarının teminen gönderilmesi sonrası yeniden değerlendirilebileceği, İstanbul Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu'nun...karar sayılı raporunda;...'nin 07/05/2016 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı yaralanmasının 30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflaması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerini kapsamında tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzdesıfır) olduğu, İyileşme süresinin 07/05/2016 tarihinden itibaren 45 (kırkbeş) güne kadar uzayabileceği görüşü bildirilmiştir.
Bolu ...Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında alınan kusur raporunda dava konusu kazanın meydana gelişinde ...1 plakalı otobüs şoförünün asli, ... plakalı tır şoförünün tali kusur olduğu tespit edilmiş, otobüste yolcu olarak bulunan davacının kusurundan bahsedilmeyeceğinden, ceza dosyası kapsamında alınan kusur raporu mahkememizce yeterli görülmüştür.
Dosya hesap uzmanı bilirkişiye tevdii edilmiş, aktüeryal hesap uzmanı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 22/10/2019 teslim tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ...'nin 07.05.2016 tarihinde meydana gelen kazada yaralanmasından dolayı oluşan zararlarına ilişkin olarak: Davacının kaza olayının meydana gelmesinde kusurunun olmadığı da dikkate alınarak geçici iş göremez olunan döneme denk gelen tazminatının 2.838,90-TL olduğu, söz konusu tutardan Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasını yapan ... Şirketi'nin sorumlu olduğu, söz konusu tutara davanın açıldığı 14.06.2016 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi gerektiği, söz konusu tutarın poliçe teminat üst limitini aşmadığı görüşünü bildirmiştir.
6098 Sayılı Kanun'un 49 maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkalarına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bu sorumluluğun hukuki niteliği kusur sorumluluğu olup haksız fiil failinin sorumluluğu bu madde kapsamında değerlendirilir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur. Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır:
"a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,
b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,
c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,
d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,
e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,
f) Manevi tazminata ilişkin talepler.
g) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,
h) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri,
i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler."
Toplana deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava konusu kazanın meydana gelişinde, davalı ... Şirketi'nin zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu ve davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu ... plakalı otobüs şoförünün asli kusurlu olduğu, yolcu olan davacıya atfedilecek bir kusur bulunmadığı, kaza nedeniyle yaralanan davacının sürekli maluliyete sebep olacak bir araz ortaya çıkmadan iyileştiği, ancak iyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin kırk beş gün olduğu, alınan hesap raporuna göre davacının geçici iş göremezlik zararının 2.838,90-TL olduğu, davalı ... A.Ş.'nin bu zarardan 2918 Sayılı Kanunun 91 ve devamı maddeleri kapsamında sorumlu bulunduğu anlaşılmıştır.
Davalı ... A.Ş. tarafından kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Karayolları zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları kapsamında geçici iş göremezlik zararlarının teminat kapsamında olmadığı savunulmuştur. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Yeni Genel Şartları 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.5.b maddesi " Sağlık Giderleri Teminatı: Üçüncü kişinin trafik kazası dolayısıyla bedenen eski haline dönmesini teminen protez organ bedelleri de dahil olmak üzere yapılan tüm tedavi giderlerini içeren teminattır. Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır. Sağlık giderleri teminatı ...nun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve ...nın sorumluluğu 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 98 inci maddesi hükmü gereğince sona ermiştir." düzenlemesini içermektedir.
2918 Sayılı Kanunun 98. maddesi " Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde ... tarafından karşılanır (Ek cümle: 04/04/2015-6645 S.K./60. Md )Ancak, ..., bu kapsama girenler yönünden genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmetlerine ilave sağlık hizmetlerini belirler, protez ve ortezler için farklı birim fiyatı tespit eder. Bu sağlık hizmetleri sağlık uygulama tebliğindeki istisnai sağlık hizmetleri kapsamına dâhil edilmez.
Trafik kazalarına sağlık teminatı sağlayan zorunlu sigortalarda; sigorta şirketlerince yazılan primlerin ve ...nca tahsil edilen katkı paylarının % 15'ini asmamak üzere, münhasıran bu teminatın karşılığı olarak Hazine müsteşarlığınca sigortacılık ilkeleri çerçevesinde maktu veya nispi olarak belirlenen tutarın tamamı sigorta şirketleri ve 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14 üncü maddesinde düzenlenen durumlar için ... tarafından ...na aktarılır. Söz konusu tutar, ilgili sigorta şirketleri için sigortacılık ilkelerine göre ayrı ayrı belirlenebilir. Aktarım ile sigorta şirketlerinin ve ...nın bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer. Hazine müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu söz konusu tutarı %50'sine kadar artırmaya veya azaltmaya yetkilidir. Bu madde çerçevesinde sigorta şirketleri ve ... tarafından ödenecek meblağın süresinde ödenmemesi halinde 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.
Sigorta şirketleri ve ...ndan ...na aktarılacak meblağın belirlenmesi ve ödenmesi ile sağlık hizmetleri için teminat sağlanan sigortaların tespiti ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esaslar sağlık Bakanlığı ve ...nun görüsü alınarak Hazine Müsteşarlığınca belirlenir.Trafik kazası sebebiyle sağlık Bakanlığına bağlı sağlık kurumlarınca gerçekleştirilen tedavi giderleri bakımından, ... tarafından sağlık Bakanlığına yapılacak ödemeye ilişkin usul ve esaslar ... ve sağlık Bakanlığı tarafından ayrıca belirlenir. " düzenlemesini içermektedir.
2918 Sayılı Kanun'un 98/1 maddesinde "Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde ... tarafından karşılanır" denilmek suretiyle sağlık hizmet bedellerinin neler olduğu açıkça sayılmıştır. Kanunun bu açık düzenlemesi karşısında Genel Şartlarda Kanuna aykırı şekilde yapılan düzenleme ile Kurumun sorululuğunda olmayan geçici iş göremezlik zararı ile bakıcı gideri zararı Kurumun sorumluluğu kapsamına dahil edilerek teminat dışı bırakılamaz. İzah edilen gerekçelerde davalının bu yöndeki savunmasına itibar edilmemiştir.
Davacı taraf zorunlu karayolu taşımacılık sigortası dışında ayrıca ferdi koltuk sigortasından da talepte bulunmasına karşılık vücut genel çalışma gücünden kaybetmemesi nedeniyle zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası genel şartlarında belirtilen şekilde sürekli maluliyetinin söz konusu olmadığı anlaşılmakla bu davalıya yönelik talebin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davalı ... A.Ş.'ne karşı açılan davanın geçici iş göremezlik tazminatı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası teminatı kapsamında olmadığından Reddine,
2-Davalı ... A.Ş.'ne karşı açılan davanın Kısmen Kabulü ile 2.838,90-TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 193,92-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 29,20-TL harcın mahsubuna, bakiye 164,72-TL harcın Davalı ... A.Ş.'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 2.838,90-TL nispi vekalet ücretinin Davalı ... A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 2.161,10-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalı ... A.Ş.'ne verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalı ... A.Ş.'ne verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 29,20-TL peşin harç, 29,20-TL başvuru harcı, 500,00-TL bilirkişi ücreti, 581,40-TL olmak üzere toplam 1.139,80-TL yargılama giderinin davadaki kabul oranına göre 569,90-TL'sının Davalı ... A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
Davalılarca yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
HMK 333.maddesi gereğince davacı ve ihbar olunan tarafından yatırılan gider avanslarından geriye kalan kısımlarının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip
e-imzalı
Hakim
e-imzalı