T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/275 Esas
KARAR NO:2020/735
DAVA:Tazminat
DAVA TARİHİ:20/03/2017
KARAR:KISMEN KABUL-KISMEN RED
KARAR TARİHİ:03/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davalı ...'nın kullandığı ... plakalı ... Marka Kamyon ...yerinden çıkarken kayarak, davacı müvekkili şirkete ait park halindeki ... plakalı araca sol önden çarparak hasarına sebep olduğunu, çarpmanın etkisiyle ... plakalı araç sağında bulunan ve sahibi bilinmeyen ... plakalı araca çarparak sağ tarafından da hasarlandığını, kazanın 26/01/2017 tarihinde meydana geldiğini, kaza tarihinde 1 nolu davalı ... şirketi, ekli ... poliçe numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesine göre asli kusurlu ... plakalı kamyonun sigortacısı, davalı ... .... San. Ve Tic. A.Ş maliki ve ... sürücüsü olduğunu, hasar sigorta şirketlerinin anlaşması ile davalı ... şirketi tarafından karşılandığını, ancak davacı şirkete ait araçta ekli faturaya göre 3.720,76 TL'lik hasar oluştuğunu, hasara uğrayan müvekkili şirket aracı 02/01/2017 tarihinde tescil edildiği, ayını dahi doldurmadığını, hasar nedeniyle 25 günlük olan davacı aracında, hasarın büyüklüğü nedeniyle değer kaybı oluştuğunu, hasarın meydana gelmesinde davalı araç asli kusurlu olduğunu, araçtaki değer kaybı Türk Borçlar Kanununda yer alan "hukuka aykırı bir fiil" yani haksız fiil nedeniyle oluştuğunu, davalı gerçek ve tüzel kişiler bu zarardan müteselsilen sorumlu olduklarını, fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı tutulmak üzere, davalı ... şirketine ... Poliçe numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesine ile sigortalı aracın çarpması ile müvekkili davacıya ait ... plakalı araçta değer kaybına sebep olduğundan fazlaya dair haklar saklı tutularak şimdilik 4.000 TL değer kaybı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, masraf ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Davalılar ... ve ... .... A.Ş vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Kazaya karışan tarafların kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, kaza tespit tutanağının kazaya karışanlar tarafından düzenlendiğini, bu tutanak haricinde kazaya ilişkin bir belge bulunmadığını, kazaya karışan dava konusu ... plakalı aracın park halinde olduğu bilinmekle birlikte alanın park edilebilecek bir alan olduğu bilinmediğini, davacının kaza anında aracını park ettiği yer, bu yerine park etmeye uygun olup olmadığı, aracın park açısının yerine olup olmadığı gibi hususların kusur raporuyla belirlenmesi sonrasında tarafların kusur oranının belirlenmesinin istenildiği, değer kaybına ilişkin hususlarda, değer kaybına uğradığı iddia edilen aracın ulaştığı kilometre değer kaybı miktarının tespiti açısından oldukça iddia edilen aracın ulaştığı kilometre değer kaybı miktarının tespiti açısından oldukça önem arz ettiğini, ayrıca davalı taraf her ne kadar aracın daha önce kazaya karışmadığını dilekçesinde beyan etmişse de bu hususun belgelenmesi, değer kaybının tespiti açısından, aracın varsa daha önce karıştığı kazaların kaydının dosyaya celp edilmesi gerektiğini, iş bu sebeple değer kaybına uğradığı iddia edilen ... plakalı aracın tramer kaydının ilgili kurumdan istenmesini gerektiğini, değer kaybının belirlenebilmesi için söz konusu araçta meydana gelen hasarın boyutunun bilinmesi, hasar sebebiyle araçta varsa değişen parçaların ne olduğunun belirtilmesi gerektiğini, ekspertiz bilirkişi tarafından tanzim edilecek rapor neticesinde davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybını hangi oranlarda olduğunun ortaya çıkacağını, maddi tazminatın sigorta şirketinden talep edilmesi gerektiğini, davacı tarafın iddialarını kabul etmemekle ve müvekkili şirketin davada taraf olmadığını tekrar etmekle birlikte, kazaya karışan aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası mevcut olduğunu, bu sigorta neticesinde kazada oluşan değer kaybının tazmini aracın sigorta şirketi olan ... A.Ş'den karşılanması gerektiğini, davanın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası olan ... A.Ş'ye ve İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası olan ...'ye ihbarını talep ettikleri, davanın reddine, aksi halde mahkemenizce verilecek kararın sigorta şirketini etkileyebileceğinden davanın ... A.Ş ve ...'ne ihbarına, yargılama gideri ve vekalet ücreti alacağının karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ... vekilince sunulan cevap dilekçesinde ve özetle;İhbar olunan olarak aleyhlerine hüküm kurulmasına imkan olmadıklarını belirttikleri, dava konusu kazaya karışan ... plakalı araç müvekkili şirket nezdinde... poliçe numaralı 10/01/2017-10/01/2018 vadeli Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, Kazaya karışan ... plakalı araç ... A.Ş tarafından Zorunlu Trafik Sigortası kapsamında sigortalandığını, dolayısı ile taleplerin öncelikle davalının ZMM sigortacısı olan ve iş bu davada ihbar olunan konumunda yer alan ... A.Ş tarafından karşılanması gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, hiçbir şekilde kabul manasına gelmemek kaydıyla, müvekkili sigorta şirketine sorumluluğu ZMM sigortacısı olan ...'nın teminat limitinin bittiği yerden başlayarak, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, bu nedenle kusur durumunun şüphesiz tespiti gerektiğini, ihbar olunan olarak aleyhlerine hüküm kurulamayacağını da belirtmiştir.
İhbar olunan sıfatıyla daha sonra 6100 SAyılı HMK 124 gereği Davalı olan ... A.Ş (... A.Ş) vekilince sunulan cevap dilekçesinde ve özetle;Kusur durumu ve gerçek zarar kesin olarak belirlenmeden şirketlerinin sorumlu olduğunun gerçek zarar tespit edilmeyeceğini, şirketlerine uygun yapılmış bir başvuru olmadığı, ancak eksik evrak tamamlandıktan itibaren 15 gün içinde sonuçlandırılmazsa dava açmaya hakkı bulunduklarını, özel kanunla belirlenmiş dava şartı yerine getirilmediğinden davanın reddini talep ettiklerini, davanın başvuru sayılmayacağı da gerekçeden anlaşıldığını, ne olursa olsun dava açılmadan önce başvuru yapılması gerektiğini, şirketlerinin sorumluluğunun ancak poliçe genel ve özel şartlarına göre yapılacak inceleme neticesinde tespit edilebileceğini, değer kaybı hesaplanırken ZMSS poliçesi genel şartları eki ile Değer Kaybı Tespit Esasları Teminat Dışında kalan Haller başlıklı 2. Maddesinde teminat dışında kalan haller sayıldığını, iş bu maddeyle tespit edilmiş hususlar davaya konu olayda mevcut ise davanın reddinin gerektiğini, değer kaybı aracın piyasada ikinci el rayiç değerinde emsallerine göre kaybettiği miktarı gösterdiği, bir aracın piyasa rayiç değerinin belirlenmesinde aracın model yılının düşük olması, düşük km yapmış olması, kaportada erozyon olmaması genel parçalar ile montaj parçalar arasında aralık olması, hasar geçmişi, kullanım niteliği, onarımın niteliği servis özellikleri gibi unsurların önemli olduğunu, aracın hasarlı olup olmadığı önemli bir kıstas olmadığı, değer kaybı için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden inceleme yapılmasını, davalı sıfatlarının bulunmadığı, davada ihbar olunan sıfatı ile bulunduklarını, aleyhlerine hüküm kurulmamasını, davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Tüm dosya kapsamı incelenip değerlendirildiğinde; tarafların iddia ve savunmalarından, anlaşamadıkları hususlar, anlaştıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepler şu şekildedir:
Davacı; 26/01/2017 tarihli kaza nedeniyle müvekkili şirkete ait ... plakalı aracında meydana gelen araç hasar değer kaybı tazminat alacağını ... plakalı aracın sürücüsünün kazada kusuru bulunduğu iddiası ile davalılardan (davalı ...' nın sürücü, davalı ... Tur... AŞ' nin işleten, davalı ... AŞ' nin ( ... AŞ) sigortacısı ) müştereken ve müteselsilen dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile talep etmektedir. Davacı davasını 27.03.2019 tarihinde ıslah etmiştir.
Davalılar; genel mahiyette soumlu olmadıklarından bahisle davanın reddini savunmuş ve iddia olunan vakıaları inkar etmişlerdir.
Dava, 26/01/2017 tarihli kaza nedeniyle davacı şirketin ... plakalı aracında oluşan hasar değer kaybı zarar tazmini alacağının varlığı ve varsa miktarına dairdir.
6100 sayılı HMK 124. maddesi uyarınca davacı tarafından davalı olarak gösterilen ... Ltd. Şti. açısından tarafta davalı işletene ait aracın sigorta şirketinde yanılgıya/ hataya düşüldüğü, maddi hatanın kabul edilebilir ve dürüstlük kuralına uygun olduğu, bu nedenle davalı işletene ait aracın sigortacısı olan şirket olan ... AŞ (... AŞ) yönünden taraf değişikliği yapılabileceği gözetilmiş ve davacının talebi uygun görülmüş ve yargılama yapılmıştır. Bunun üzerine davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi ( ... Ltd. Şti.) lehine yargılama giderlerine hükmedilmiştir.
TMK 6 ve 7, KTK, TBK ile HMK 187- 293. maddeleri gereğince ispat hususuna ve ispat kurallarına dikkat edilmiştir. Kazaya karışan araçların trafik kayıtları, tramer kayıtları, kaza tespit tutanağı, kroki, sigorta hasar dosyası dosyamıza kazandırılmıştır. Haksız fiilin unsurları haksız/ hukuka aykırı fiil, zarar, kusur ve illiyet bağı olup bu unsurlar kümülatif yani birlikte aranır hükmüne dikkat edilmiştir. Hüküm kurmaya elverişli teknik inceleme kapsamında belirli ve denetime elverişli bilirkişi raporuna itibar edilmiştir. Teknik bilirkişi Makine Yüksek Mühendisi ... tarafından hazırlanan 25/03/2019 tarihli bilirkişi raporu incelenmiştir. Davalı sürücü ...'nın yönetimindeki ... plakalı kamyonu ile park halindeki ... plakalı otomobile çarparak park halindeki ... plakalı araca çarpmasına ve iki aracın arasında sıkışmasına neden olduğu için Karayolları Trafik Kanununun 84/1 ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 157/a/12 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği, kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu; ... plakalı otomobil ve ... plakalı araç park halindeyken ... Plakalı kamyonun çarpması sonucu kazaya karıştıkları için sürücülerinin araçların usule uygun park halinde olmasından dolayı kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı, davalı ... .... A.Ş 'nin Karayolları Trafik Kanununun 85/1-5 maddesi gereğince sahibi olduğu ... plakalı aracının sürücüsü ...'nın kusurundan kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen kusursuz sorumlu olduğu, tazminata konu ... plakalı ... marka tipi, 02/01/2017 tarihinde trafiğe çıktığı, 2016 model 26/01/2017 tarihinde 24 gün ve 42 km kullanıldıktan sonra kazaya karıştığı, davacı ... A.Ş adına tescilli otomobilin rayiç değerinin, kaza öncesinde 64.000,00 TL onarıldıktan sonra 59.00,00 TL ve kaza nedeniyle kaybının 5.000,00 TL olduğu, davalı gösterilen önceki davalı ... Ltd. Şti, ... A.Ş'nin acentesi olduğundan tazminat yönünden hukuki sorumluluğunun olmadığı; dava tarihi 20/03/2017 itibariyle yasal faiz talebinin uygun olduğu, ... plakalı otomobilin kazaya karışması nedeniyle 5.000 TL değer kaybının dava tarihi 20/03/2017 itibariyle yasal faiz ile talep edebileceği teknik olarak değerlendirilmiştir. ** Davacının, davalı ... A.Ş (... AŞ) tarafa kanunen zorunlu olan yazılı başvurusunun hiç bulunmadığı, 20/03/2017 tarihinde dava açıldığı ve yargılama esnasında davalı işletene ait aracın sigortacısı şirket olarak taraf değişikliği ile davaya dahil edildiği anlaşılmaktadır. KTK m. 97 ve genel şartlar çerçevesinde; zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, hak sahibi sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinde, kazanın meydana geldiği yer mahkemesinde ya da zarar görenin ikametgâhının bulunduğu mahkemede dava açılabileceği gibi uyuşmazlığın çözümü için 5684 Sayılı yasa gereği Sigorta Tahkim Komisyonuna da başvurabilir. 6100 sayılı HMK m.114 Dava şartları ''... (2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır.'', m. 115 Dava şartlarının incelenmesi '' (1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder. '' hükümlerini ihtiva eder. Sigorta dosyası incelendiğinde davacı tarafından davalı tarafa yazılı başvuru yapılmamıştır. Davacı yazılı başvuru şartını yerine getirmeyerek, kanun koyucunun kanun yapmadaki amacını aşarak dava açılmıştır. Kanun koyucunun düzenlediği emredici hükümler bu iken eksik yasal aranan başvuru şartı tamamlanmaksızın usul aşılarak, kanun dolanılarak başvuru yolunun sonucunu beklemeksizin, başvuru yolu tüketilmeden mahkememizde dava açılmış olması aranan dava şartı eksikliği sonucunu doğurmaktadır. Bu başvuru yolunun tüketilmemesi dava şartı eksikliği olup sonradan giderilmesi mümkün değildir. Davanın açıldığı tarihte aranması gereken bir husus- şart olup eğer aksi değerlendirilecek olsaydı yasal düzenlemenin hukuken geçerliliği yok sayılmış olacak ve yasal düzenlemeler tartışılır hale gelecektir. Bu nedenle aşağıdaki şekilde davanın kanunen usulden reddi gerekmiştir. Dava şartları 6100 Sayılı HMK m. 115 gereğince incelenir. Dava şartı eksikliğinde dava usulden red olunur. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; davacının kanunen davalı ... şirketine ... A.Ş'ne (... A.Ş) başvurusunun bulunduğunu ispatlayamamış olması karşısında yasal başvuru şartının yerine getirilmemiş olduğuna kanaat getirilmekle bu durumda yazılı başvuru zorunluluğu özel dava şartı olmakla iş bu davalı yönünden aşağıdaki biçimde hüküm değerlendirilerek davacının davalı ... A.Ş (... AŞ) yönünden davası usulden reddedilmiştir. ** 26.01.2017 tarihli trafik kazasında davalı ...' nın ... plakalı aracın sürücüsü olarak haksız fiilden kaynaklanan kusur sorumluluğunun bulunduğu, diğer davalı ... Tur ... AŞ' nin işleten sıfatı ile maliki olduğu ... plakalı aracın işletilmesinden dolayı sürücünün kusuru oranında kusursuz sorumluluğunun bulunduğu kanunen gözetilmiştir. Davalı ...' nın ... plakalı kamyon ile park halindeki davacıya ait ... plakalı otomobile çarparak park halindeki ... plakalı araca çarpmasına ve iki aracın arasında sıkışmasına neden olduğu anlaşılmakla Karayolları Trafik Kanununun 84/1 ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 157/a/12 maddelerinde düzenlenen kusurları işlediği, kazanın meydana gelmesinde asli, tam ve %100 kusurlu olduğuna kanaat getirilmiştir. Saptanan ve hukuksal durum karşısında; aracın dava konusu trafik kazası sonucu hasar değer kaybının teknik hesaplama gereği 5.000,00 TL olduğu haksız fiil sonucu fiil ile zarar arasında illiyet bağı bulunduğu ve davalı sürücü ...'nın % 100 oranında kusurlu olduğu, zararın davalılar sürücü ... ve işleten .... A.Ş' den müştereken ve müteselsilen tazmininin gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak 6100 Sayılı HMK m. 26 gereği aşağıdaki biçimde hüküm kurulmuştur. Davacı talebi ile davalıların temerrütü dava tarihi itibarı iledir. Davacı yasal faiz talep etmekle taleple bağlı kalınmıştır, fazlaya hükmedilmemiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davacının davasının davalılar .... Ve Tic. A.Ş ile ... yönünden kabulü ile;5.000 TL maddi tazminatın dava tarihi olan 20/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar .... Ve Tic. A.Ş ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davacının davasının davalı ... A.Ş (... A.Ş) yönünden KTK madde 97, HMK 114/2, 115/1-2 maddeleri gereğince usulden reddine,
3-HMK 124 gereğince ... Ltd Şti kendisini vekille temsil ettirmediğinden vekalet ücreti takdirine yer olmadığına dava nedeniyle herhangi bir yargılama gideri yapmamış olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-6100 S HMK gereğince ve Harçlar Kanunu uyarınca karar ve ilam harcı olan 341,55 TL 'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 68,31 TL ile ıslah harcı olarak yatırılan 35,00 TL olmak üzere toplam 103,31 TL harçtan mahsubu ile Hazine' ye gelir kaydına, bakiye 238,24 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine' ye gelir kaydına, mahsup edilen 103,31 TL harcın davalılar .... Ve Tic. A.Ş ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya iadesine, başvuru ve vekalet suret harcının davacı üzerinde bırakılmasına,
5-6100 S HMK gereğince bilirkişi ücreti, tebligat gideri, posta masrafı olan 1.037,80 TL yargılama giderinin davalılar .... Ve Tic. A.Ş ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılar .... Ve Tic. A.Ş ile ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı ... A.Ş (... A.Ş) kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... A.Ş (... A.Ş) ' ye verilmesine,
8-Davalı ... A.Ş tarafından bu dava nedeniyle herhangi bir yargılama gideri yapmamış olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
9-6100 S HMK m. 333 uyarınca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda dava konusu miktar dikkate alındığında kesin olmak üzere yapılan tahkikat sonucunda karar verildi. Karar usulen açıklandı, okundu.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır