T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1145 Esas
KARAR NO: 2021/822
DAVA: İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/11/2018
KARAR TARİHİ: 07/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili banka ile davalı ...LTD.ŞTİ. arasında Genel Nakdi ve Gayrinakdi Kredi Sözleşmesi imzalandığını, diğer davalının ise sözleşmeyi Müşterek Borçlu ve Müteselsil kefil olarak imzaladığını, kullandırılmış kredilerin ödenmemesi nedeniyle davalılara ... 17. Noterliği'nin ... tarih ve ... yev. Nolu kat ihtarnamesinin keşide edildiğini, buna rağmen ödeme yapılmadığını, bunun üzerine davalılar hakkında ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D. İş Dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını, ... 28. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile uygulamaya konulduğunu, ... 24. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı dosyası ile ... 26. İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası birleştirildiğini, davalıların icra takibine itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu belirterek davalıların haksız ve hukuka aykırı borca ve tüm fer'ilerine itirazlarının iptaline, davalıların takip konusu borcu ferileri niteliğinde olan faiz, avukatlık masrafları ve takip giderleri ile birlikte ödemeyi ve dava konusu alacağın %,20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalılara yasaya uygun olarak tebligat yapılmış olmasına karşın, davayı takip etmedikleri gibi , yazılı bildirimde de bulunmadıklarından, H.M.K nun 128. maddesi hükmü gereğince davayı inkar ettikleri varsayılmıştır.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
... 26. İcra Müdürlüğü'nün...sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 657.087,23 -TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalıların yasal süresi içinde vaki itirazları sonucu, icra takibinin İ.İ.K.nun 62. maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davalı kredi lehdarı şirketin ... 2 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. esas, ...karar sayılı ve 16/01/2019 tarihli kararı ile iflasına karar verildiği, kararın 01/07/2020 tarihinde kesinleştiği, iflas tasfiyesinin ... 1. İcra/İflas Müdürlüğü'nün ... iflas sayılı dosyasında, adi usulde yürütüldüğü, ikinci alacaklılar toplantısının 28/08/2020 tarihinde yapıldığı, toplantıda iflas idare memurluğuna aday gösteren olmadığından tasfiyenin dairece sonlandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce davanın, alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67. Maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davası olduğu, davalı ... şirketinin yargılama sırasında iflas etmesi nedeniyle bu davalı yönünden davanın kayıt kabul davasına dönüştüğü tespit edilmiş, ... 1 İflas Müdürlüğü'ne tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.
Davalılarca icra dairesinin yetkisine itiraz edildiği tespit edilmiş, taraflar arasındaki sözleşmenin 13.4 maddesi ile İstanbul mahkeme ve icra daireleri yetkili kılındığından, davalıların yetki itirazlarının reddine karar verilmiştir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... 26. İcra Müdürlüğü'nün... sayılı takip dosyası celp edilmiş, genel kredi sözleşmesi, kefalet sözleşmesi, hesap özetleri, kat ihtarı ve tebliğ şerhi asılları dosya arasına alınmış davacı bankanın ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
14/06/2021 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı bankanın 20.09.2018 takip tarihi itibariyle asıl borçlu ve davalı müşterek borçlu müteselsil kefilden toplam 635.981,18 TL alacaklı olduğu, takip 8 tarihinen itibaren 619.572,83 TL. asıl alacak üzerinden yıllık %84,00 oranında temerrüt faizi ve %5 BSMV. uygulanması gerektiği, TBK. 599. Md. ve yerleşik hal almış Yargıtay kararları doğrultusunda, davalı müşterek borçlu ve müteselsil kefilin (Genel Kredi sözleşmeleri toplamı 3.860.000,00 TL. Kefalet limiti Ek. Sözleşme fotokopileri ve Ticari Taşıt Kredisi ve Rehin Sözleşmesi kefalet limiti 275.000,00 TL. olmak üzere) toplamda 4.135.000,00 TL'sına kadar (Kefalet limitleri dahilinde) asıl alacak üzerinden hesaplanacak temerrüt faizi ile fer'ileri ile masraflar toplamından sorumlu bulunduğu, davalı asıl borçlunun ile taksitli krediler dışında farklı kredi borçları bulunduğu kat ihtarnamesinden anlaşılmakta ise de tahsilatları ve/veya takip talepleri hakkında herhangi bir bilgi belgeye rastlanılamamış olduğundan asıl borçlunun, 619.572,83 TL. asıl alacak, 15.627,00 TL. işlemiş faizler toplamı (07.09.2018 - 20.09.2018), 781,35 TL.BSMV olmak üzere toplam 635.981,18 TL. Borcundan, -1.200.000,00 TL toplam ipotek bedelinin mahsubu sonucu, asıl borçlunun toplam borcundan 564.018,82 TL fazla ipotek teminatının bulunduğu, ipotekle teminat altına alınmış kredi borçlusu yönünden öncelikle rehnin paraya çevrilmesi gerektiği yönündeki nihai hukuki taktirin sayın mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunda belirtilen 17/03/2017 ve 29/08/2014 tarihli ipotek resmi senetlerinin birer örneği dosya arasına alınmış, incelenmelerinde ipoteklerin davalı kefil ...'in kefaletten doğan borcunu teminat altına almadığı anlaşılmıştır.
... 1. İcra Müdürlüğü'ne,... iflas sayılı dosyada, 13 alacak kayıt numarası alan ... bankası alacağının, masa tarafından kabul edilip edilmediğinin mahkememize bildirilmesi yazılan yazıya verilen cevaptan, davacı banka alacağının masaya kayıt ve kabul edildiği tespit edilmiştir.
İddia, savunma, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre; davacı banka ile davalı kredi lehdarı müflis ... Ltd. Şti arasında; 15/04/2014 tarihli 800.000,00-TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, kredi limitinin 29/08/2014, 04/11/2014 tarihlerinde arttırıldığı ve toplam limitin 1.360.000,00-TL ye yükseldiği; yine 04/11/2014 tarihli 1.410.000,00-TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, kredi limitinin 14/03/2016, 30/06/2016 ve 31/03/2017 tarihlerinde arttırıldığı, toplam limitin 2.500.000,00-TL'ye yükseldiği; her iki genel kredi sözleşmesinin yapıldığı tarihte şirket ortağı ve yetkilisi olan davalı ... tarafından sözleşmelerin arttırılan limitler dahilinde kefalet limitleri de arttırılarak müteselsil kefil sıfatıyla imzalandıkları, davacı banka ile kredi lehdarı müflis şirket arasında 24/07/2017 tarihli ve 220.000,00-TL limitli ticari taşıt kredisi ve rehin sözleşmesi imzalandığı, o tarihte şirket ortak ve yetkilisi olan davalı ...'in bu sözleşmeyi 275.000,00-TL limitle müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı, son olarak davacı banka ile kredi lehdarı müflis şirket arasında 12/05/2014 tarihinde 5.500,00-TL limitli ...sözleşmesi imzalandığı, şirket ortak ve yetkilisi olan davalı ...'in 5.500,00-TL limitle bu sözleşmeyi de müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı, tüm kefaletlerin TBK'nun 583 ve 584 maddelerine göre geçerli oldukları anlaşılmıştır. Davalı müflis şirkete yukarıdaki sözleşmeler kapsamında taksitli ticari kredi, taşıt kredisi, kredili mevduat hesabı kredisi kullandırıldığı ve kredi kartı verildiği, kredi taksitlerinin zamanında ödenmemesi nedeniyle banka tarafından hesabın 26/08/2018 tarihinde kat edildiği, toplam 818.839,95-TL borcun 7 gün içerisinde ödenmesi ihtarını ve hesap özetini içerir kat ihtarının davalılara 29/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalıların 07/09/2018 tarihinde temerrüde düştükleri anlaşılmıştır. Davacı banka tarafından dava konusu takibe, müflis şirkete 31/03/2017 tarihinde kullandırılan 750.000,00-TL tutarlı aylık %1,21 akdi faiz oranı(%14,52 yıllık akd faiz oranı) ile 48 ay taksitli ticari kredinin konu edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile anılan taksitli ticari kredi için kat tarihine dek yapılan ödemeler de mahsup edildiğinde davacı bankanın kat tarihi itibariyle toplam 616.418,62-TL asıl alacağının bulunduğu tespit edilmiştir.
Taraflar arasındaki sözleşmelerin 10.5 maddesi ile kredi borcunun vadesinde ödenmemesi veya borcun sözleşme kapsamında muaccel hale gelmesi halinde, alacağın muaccel hale geldiği tarihten itibaren bankaca borçlu cari hesap şeklinde çalıştırılan kredilere uygulanan en yüksek cari faiz oranının iki katı oranında gecikme faizi ödeneceği kararlaştırılmıştır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/19-1650 esas, 2019/507 karar sayılı ve 02/05/2019 tarihli ilamında da belirtildiği üzere; 6102 sayılı TTK'nın 8/1. maddesinde ticari işlerde faiz oranının serbestçe belirleneceği düzenlenmiş, aynı Kanunun 9. maddesinde, ticari işlerde kanuni, anapara ile temerrüt faizi hakkında ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Bu hükümde atıf yapılan mevzuat 3095 sayılı Kanun hükümleri olup, 3095 sayılı Kanunda akdi faiz oranı yönünden bir sınırlama mevcut değildir. 6102 sayılı TTK'nın 8. ve 9. maddeleri ticari işler bakımından özel hüküm niteliğinde olduğundan, ticari işlerde 6098 sayılı TBK'nın 88. ve 120. Maddeleri uygulanamaz. Öte yandan bankaların Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’na bildirdikleri ancak müşterilerine uygulamadıkları akdi faizlerin temerrüt faizinin tespitinde esas alınamayacağı yukarıda anılan Hukuk Genel Kurulu kararında belirtilmiştir. Bu durumda sözleşmede temerrüt faiz oranı açıkça kararlaştırılmamış olduğundan, temerrüt faiz oranının tespitinde bankanın kredi lehdarına kullandırdığı ticari krediye uyguladığı akdi faiz oranı esas alınarak temerrüt faiz oranı belirlenmelidir.
Somut olayda davacı banka tarafından dosyaya yalnızca 14/09/2018 takip tarihinde uygulanacak kredi azami faiz oranları sunulmuş; ancak bu tarihten önceki ve 26/08/2018 muacceliyet tarihindeki azami akdi faiz oranları sunulmadığı gibi, bildirilen azami akdi faiz oranlarının fiilen müşterilere uygulandığına dair delil de sunulmamıştır. Şu halde davacı banka tarafından sözleşmenin 10.5 maddesi uyarınca muacceliyet tarihinde borçlu cari hesap şeklinde çalıştırılan kredilere uygulanan en yüksek cari faiz oranının ne olduğu ve bu oranın fiilen müşterilere uygulandığı ispat edilememiştir. Bu nedenle davacı bankanın takibe konu ettiği taksitli ticari kredi yönünden hangi oranda temerrüt faizi talep edebileceği, bu krediye fiilen uygulanan akdi faiz oranının, sözleşmenin 10.5 maddesi iki katı esas alınarak belirlenecektir. Öyleyse davacı banka takip konusu taksitli ticari kredi için yıllık akdi faz oranının iki katı üzerinden(%14,52x2) yıllık %29,04 oranında temerrüt faizi talep edebilecektir. Bilirkişi tarafından bu oran esas alınmadığı gibi, kat tarihi ile temerrüt tarihi arasındaki sürede işleyecek akdi faiz oranı yıllık%14,52 yerine yıllık %14,62 esas alınarak hesaplama yapıldığı, bu nedenle bilirkişi raporunun bu kısımları itibariyle hükme esas alınamayacağı tespit edilmiştir. Ancak faiz hesabı mahkememizce yapılabileceğinden ek rapor alınmasına gerek görülmemiştir.
Mahkememizce 26/08/2018 kat tarihi ile 07/09/2018 temerrüt tarihi arası için yıllık %14,52 akdi faiz oranı esas alınarak ; (616.418,62-TL x 12(gün) x %14,52)/360=2.983,47-TL işlemiş akdi faiz ve 2.918,47-TL x %5=149,17-TL BSMV hesap edilmiş buna göre temerrüt tarihi itibariyle davacı banka asıl alacağı(temerrüt tarihine dek işlemiş akdi faiz kapitalize edilerek asıl alacağa dahil edilebileceğinden ve banka talebi de bu yönde olduğundan) 616.418,62-TL + 2.983,47-TL + 149,17-TL= 619.551,26-TL olarak tespit edilmiştir.
Mahkememizce 07/09/2018 temerrüt tarihi ile 14/09/2018 temerrüt tarihi arası için yıllık %29,04 temerrüt faiz oranı esas alınarak ; (619.551,26-TL x 15(gün) x %29,04)/360=7.496,57-TL işlemiş temerrüt faizi ve 7.496,57-TL x %5=374,83-TL BSMV hesap edilmiş buna göre takip tarihi itibariyle davacı banka alacağı 619.551,26-TL asıl alacak + 7.496,57-TL işlemiş temerrüt faizi + 374,83-TL BSMV= 627.422,66-TL olarak tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında; ... 2 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas,... karar sayılı ve 16/01/2019 tarihli kararı ile iflasına karar verilen ve hakkındaki iflas kararı kesinleşen davalı ... şirketinin iflas tasfiyesinin yürütüldüğü ... 1. İcra Müdürlüğü'nün ... iflas sayılı dosyasında davacı bankanın işbu takibe konu alacağının masaya kayıt ve kabul edildiği anlaşılmıştır. Şu halde bu davalı yönünden kayıt kabul davasına dönüşen eldeki itirazın iptali davası da konusuz kalmıştır. Davanın devamı sırasında davanın konusuz kaldığının tespit edilmesi halinde, mahkemece; esas (asıl talep) hakkında "Davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına" ilişkin hüküm kurulması gerekmektedir. Bu tür kararlar, hükümler gibi (eda, tespit, inşai) nihai kararlardandır. Mahkeme kararı, aynı zamanda dava konusu hakkın mevcut olmadığını da tespit ettiği için tespit hükmü niteliğindedir. Davanın konusuz kalması halinde, mahkemece; yargılamaya devam edilerek davanın açıldığı tarih itibariyle hangi tarafın haklı olduğunun tespit edilmesi, o taraf lehine yargılama giderleri ve vekalet ücretine karar verilmesi gerekir. Başka bir deyişle, davanın açıldığı tarih itibariyle haklı olan ve davasını avukat ile takip eden taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesi, yargılama giderlerinin ise karşı taraftan tahsiline karar verilmesi gerekmektedir. Bu nedenle davalı Müflis ...Ticaret Limited Şirketi'...iflas sayılı dosyada müflis Şirketi temsilen ... 1 İcra İcra Müdürlüğü) ne yönelik ve yargılama sırasında kayıt kabul davasına dönüşen talep bakımından, konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davacı banka alacağı iflas masasına kayıt ve kabul edildiğinden, davacının dava açmakta haklı olduğu anlaşılmış; ancak kayıt kabul davaları maktu harç ve vekalet ücretine tabi olduğundan müflis şirket iflas masası maktu harç ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmuştur. İtirazın iptali davası kayıt kabul davasına dönüştüğünden, bu davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmemiştir.
Davalı kefil ... yönünden yapılan değerlendirmede ise; davalının takip konusu taksitli ticari kredi kaleminin dayanağını oluşturan genel kredi sözleşmelerine müteselsil kefil sıfatıyla imza attığı, kefaletin TBK 583 ve 584 maddeleri kapsamında geçerli oldukları, davacı banka alacağını teminat altına alan ipoteklerin davalı kefilin kefaletten doğan borcunu teminat altına almadığı, davalı kefil yönünden İİK 45 maddesinin uygulanamayacağı, davalıya kat ihtarının tebliğ edildiği, mahkememizce yukarıda hesap edilen 619.551,26-TL asıl alacak,7.496,57-TL işlemiş temerrüt faizi, 374,83-TL BSMV olmak üzere toplam 627.422,66-TL banka alacağından, davalının TTK 7 ve TBK 589 maddeleri uyarınca sorumlu olduğu anlaşılmış, davalı itirazının bu tutar üzerinden iptaline, 619.551,26-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %29,04 oranında temerrüt faizi işletilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Davacı alacağı likit nitelikte olup, davalının itirazında haksız bulunduğu anlaşıldığından İ.İ.K.nun 67/2. maddesi hükmü gereğince takdiren tespit edilen miktarın % 20'si oranında icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması gerekmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı Müflis ...Şirketi'(2019/10 iflas sayılı dosyada müflis Şirketi temsilen ... 1 İcra İcra Müdürlüğü) ne yönelik ve yargılama sırasında kayıt kabul davasına dönüşen talep bakımından, konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2- Davalı ...'e karşı açılan davanın KISMEN KABULÜNE; ... 26 İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın (tahsilde tekerrür olmamak üzere); 619.551,26-TL asıl alacak,7.496,57-TL işlemiş temerrüt faizi, 374,83-TL BSMV olmak üzere toplam 627.422,66-TL alacak yönünden İPTALİ ile, takibin; 619.551,26-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %29,04 oranında işletilecek temerrüt faizi ile birlikte DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin reddine,
3- Hüküm altına alınan 627.422,36-TL'nin takdiren % 20'si (125.484,48 TL) oranında icra inkar tazminatının davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 42.859,25-TL nispi karar ve ilam harcından 7.935,97-TL peşin alınan harcın mahsubuna, bakiye 34.923,28-TL nispi karar ve ilam harcının(davalı Müflis ... Limited Şirketi'(2019/10 iflas sayılı dosyada müflis Şirketi temsilen ... 1 İcra İcra Müdürlüğü bu tutarın 59,30-TL sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafça yatırılan 7.935,97 TL peşin harcın davalı ...'den tahsiline,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 48.421,13 TL nispi vekalet ücretinin (davalı Müflis ... Limited Şirketi'(... iflas sayılı dosyada müflis Şirketi temsilen ... 1 İcra İcra Müdürlüğü bu tutarın 5.100,00-TL sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 1.299,40 TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre % 95'inin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafça dosya üzerinde yapılan yargılama gideri ve yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, HMK'nun 6723 sayılı Kanunla değişik Geçici 3. ve 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.07/12/2021
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır
HARÇ BEYANI /
42.859,25 TL KARAR HARCI
7.935,97 TL PEŞİN HARÇ /
34.923,28 TL KALAN HARÇ
DAVACI GİDERİ /
35,90 TL BVH VE VSH.
1.000,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
263,50 TL POSTA MAS. /
1.299,40 TL TOPLAM