T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/648 Esas
KARAR NO: 2024/4
DAVA: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 05/07/2018
KARAR TARİHİ: 11/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl Dosyada;
DAVA: Davacı şirket ile davalı şirket arasında davacıya ait otele 4 adet asansör alımı, montajının yapılması ve teslimi hususunda 11/10/2012 tarihli sözleşme düzenlendiğini, ayrıca davalı şirket ile 16/05/2013 tarihli Temel Bakım Sözleşmesi akdedildiğini, müvekkili şirketin asansörleri teslim aldıktan sonra kullanmaya başladığını ancak asansörlerin devamlı olarak arıza vermeye başladığını, asansörlerdeki arızalardan ötürü birçok kez servis çağrıldığını, bakım ve onarım yapıldığını ancak arızaların artarak devam ettiğini, müvekkili şirket tarafından davalı tarafa asansörlerin ayıpsız misli ile değiştirilmesi yada sözleşmeden dönülerek bedelin iadesi talepli ihtarname gönderildiğini, buna rağmen davalı tarafça olumlu bir girişimde bulunulmadığını, bunun üzerine ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ile tespit davası açıldığını, yapılan bilirkişi incelemesinde asansörlerde gizli ayıp olduğunun tespit edildiğini, dava konusu asansörlerde gizli ayıp olduğu ortaya çıktıktan sonra müvekkili şirketin davalı firma ile mail yazışmalarının sürekli olarak devam ettiğini, son olarak davalı tarafa gönderilen ihtarname ile servis ücreti talebinde bulunulduğunu, ancak davalı tarafça herhangi bir girişimde bulunulmadığını ve servis ücretlerinin ödenmeyeceği hususunun ihtar edildiğini, müvekkili şirkete ait otelin özellikle Avrupalı müşteri kapasitesi olan büyük bir işletme olduğunu, asansörlerin sürekli arıza vermesinden ötürü müvekkili şirketin mağdur olduğunu ve maddi olarak zarara uğradığını, müvekkili şirketin davalı firmadan aldığı dört adet asansörde gizli ayıbın mevcut olduğunun tespit raporu ile sabit olduğunu, asansörlerin kullanımından beklenen yararın sağlanamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla gizli ayıplı çıkan malın bedeli olan 225.000 TL+KDV nin sözleşme tarihi olan 11/10/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Tic A.ş. vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının iddia ve taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmede ihtilaf halinde İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunun düzenlendiğini, bu sebeple dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Merkez Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, asansörlerin müvekkili şirket tarafından sözleşmeye uygun olarak teslim edildiğini, varsa arızalardan davacının kusurlu olduğunu, iddia ve talepleri kabul anlamına gelmemek kaydı ile süresinde usulüne uygun olarak yapılmış bir ayıp ihbarı bulunmadığını, davacının sözleşmeden dönme ve ödediği bedeli geri iade hakkı bulunmadığını, ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyasına sunulan bilirkişi raporunun kabulünün mümkün olmadığını, müvekkilinin bakım sözleşmesinden kaynaklı alacağı için icra takibi başlatıldığını belirterek öncelikle dava dilekçesinin yetkisizlik sebebiyle reddine, dosyanın yetkili İstanbul(Merkez) Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ...10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında;
Dava: Davalı aleyhine , davacı şirkete olan borcun ödenmemesi üzerine ... 11.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını , davalının borca itiraz etmesi sebebi ile takibin durduğunu, davacı ile davalı arasında ... adresinde bulunan dört adet asansörün bakımı hususunda 16.05.2013 başlangıç tarihli asansör temel bakım sözleşmesi ve 7/24 saat hizmet protokolü imzalandığını , davalının sözleşmeden doğan icraya konu fatura bedelini ödemediğini, davalı şirketin borcunu ödememesi nedeniyle müvekkil şirket tarafından ...11.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 26.10.2018 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine 28.11.2018 tarihinde haksız olarak itirazda bulunduğunu ve takibin durduğunu, bu nedenlerle davalının... 11.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline , takibin , takip talebindeki şartlarla birlikte devamına, alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, avukatlık ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: İtirazın iptaliyle devamı istenen icra takibinin dayandığı sözde bakım hizmetinin gereği gibi yerine getirilmediğini , sözleşme kapsamında eksik ve ayıplı ifanın bulunduğunu, itirazın iptaliyle devamı istenen icra takibinin dayandığı sözde bakım hizmetinin gereği gibi yerine getirilmediğini , taraflar arasındaki temel bakım sözleşmesinin fesih edildiğini, ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş Esas sayılı dosyasıyla asansör konusunda bilirkişice tüm asansörlerde gizli ayıp olduğunun tespit edildiğini, müvekkil şirket tarafından gizli ayıplı malların bedellerinin iade edilmesi için karşı tarafa ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile dava açtığını, davanın derdest olduğunu, bu nedenlerle öncelikle davanın reddine, usul ekonomisi yönünden davanın ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, dava değerinin %20 sinden aşağı olmamak üzere davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, her türlü bilirkişi , yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ...3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında;
DAVA: Müvekkili şirketle davalı şirket arasında konakli mevkii ... adresindeki ...'(de mevcut 4 adet anasörün müvekkil şirketçe temin ve montajı için 11/10/2012 tarihli sözleşme (montaj sözleşmesi ) ve bu asansörlerin müvekkil şirket tarafından bakımı hususunda 16/05/2013 tarihli Asansör Temel Bakım Sözleşmesi imzalandığını, müvekkil şirketin her iki sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri yerine getirdiğini, dava şirketin borcuna ve ihtarlara rağmen borcuinu ödemediğini, bunun üzerinden e ... 13. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından itiraz edilmesi üzerine durdurulan takibin devamına, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davacı firma ile yapılan muhtelif elektronik posta veya sözlu uyarılardan netice alınamaması üzerine öjncelikle davalı firmaya ... 2. Noterliğıinin ... tarih v ... yevmiye nolu ihtarname keşide edildiği ve ardından ... 3.Asliye Hukuk Mahkmesenini ... diş sayılı dosyası ile tespit yaptığı, raporda asansörlerde gizli ayıp tespit edildiğini, bu sebeple açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; Eser sözleşmesinden kaynaklanan ayıp iddiası nedeniyle bedel iadesine ilişkindir.
Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin...D.iş sayılı dosyası, tanık beyanları ve bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 30/03/2018 tarih ve ... Esas ...karar sayılı yetkisizlik kararı üzerine dosya mahkememizin yukardaki esasına kaydı yapıldı.
24/01/2019 tarihli talimat gönderme yazısı ile, "İhtilaf konusu asansörlerdeki ayıpların asansörlerin hangi aksam veya sistemlerinde olduğu, bu ayıpların olağan bir gözden geçirmeyle anlaşılabilir olup olmadığı, yani GİZLİ AYIP olup olmadıkları, Bu ayıpların oluşumunda davalı asansör firmasının kusurunun/ihmalinin olup olmadığı, bu kusurun/ihmalin ne derecede olduğu,Davalı tarafından şu ana kadar yapılan ve Arıza/Servis Fişleri ile ortaya konan aylık bakımlar, onarımlar ve parça değişimlerinin kendisinden beklenen makul faydayı sağlayıp sağlamadığı,Davalının şimdiye kadar asansörlerdeki kronikleşmiş arızaları tespit edememesinin, giderememesinin bir asansör firmasından beklenebilecek olağan hizmete uygun düşüp düşmediği, Bu ayıpların giderilmesinin mümkün olup olmadığı, mümkün ise hangi işlemlerin yapılması gerektiği ve ne kadarlık bir masraf gerektirdiği veya ayıpların asansörlerin maddi değerinde ne kadarlık bir azalmaya sebep olduğu," sorularının da cevaplarının da tespit edilebilmesi amacıyla" ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporunda: ... numaralı asansörlerdeki ayıpların giderilmesi için değişmesi gereken parça listesi;
YEDEK PARÇA ADEDİ
ADET
FİYAT (TL)
Kumanda Ponosu
2
42.000,-
Kabin İçi Buton Kaset
2
5.800,-
Dış Butonlar
8
3.700,-
Kapı Üstü Gösterge
16
17.500,-
Kablo
2.500,-
Kasnak-Rulman(L04)
1
1.500,-
Kapı Kilit Ayarlaması,
Genel Servis-Bakım İşçiliği
2.500,-
Davaya konu asansörlerdeki ayıpların giderilebilmesi için gerekli masraf tutarı
75.500,-TL+KDV=89.090,-TL
(14.510 Euro) olarak hesaplanmıştır.
Asansörlerdeki arızaların giderildiği taktirde ve periyodik bakımlarının düzgün bir şekilde yapılması durumunda asansörlerin maddi değerinde azalma meydana gelmediği görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Mahkememiz 26/05/2022 tarihli celsesinde Asıl davada davalı tanığı ... beyanında: "Ben ... A.Ş 'de kalite müdürü olarak görev yapmaktayım ben şirkette 2016 yılında çalışmaya başladım, bu tarihten öncesinde ... şirketi ile şirketin şirketimiz arasında asansör yapımına ilişkin bir iş yapılmış bu asansörler bildiğim kadarıyla 2013 yılında yapılıp teslim edilmiş, 2017 yılında da firmamızca servis hizmeti bırakılmıştır, daha sonrasında ... şirketi tarafından Sanayi Bakanlığına asansörlerin ayıplı olduğu ile alakalı bir şikayet yapılmış, bu şikayet kapsamında da TSE tarafından ilk denetim hatırladığım kadarıyla 2017 yılında yapılmış ve bu denetimde asansörlerle ilgili bir sıkıntı ve problem görülmemiştir, sonrasında yapılan 2. Bir şikayet üzerine 2018 yılında TSE tarafından tekrar denetim yapılmasına karar verilmiş olması nedeniyle bende bu ikinci denetime bizzat katıldım, bu denetimlerde asansör kuyu dibinde su vardı bu nedenle bakanlık görevlisi Bekir bey suyun çekilmesi talimatını verdi, su çekildikten sonra gerekli kontroller yapıldı, asansörlerin şubat ayında yapılan bu kontrollerde kullanım dışında olduğu görüldü. Akünün bitmiş olduğu tespit edildi. Denetimler sonucunda rapor düzenlendi yine bu TSE raporunda asansörün güvensizlik maddisini ihlal edildiğine dair bir madde bulunulmadı. Sattığımız ürünü gerçekten orada olup olmadığı ve belgelerdeki ürün uyuşup uyuşmadığı gerekli yeterliliğe sahip olup olmadığı ile ilgili tüm kontroller yapıldı ve bu şekilde bir rapor düzenlendi. Davacı şirket ödeme yapmadığı için biraz önce de beyan ettiğimi gibi bakım ve servis hizmetini kesmiştik asansörle alakalı şikayetler kullanıma bağlı şikayetlerdi biz bu hususu şirket yetkililerine bildirdik onlarda bize ek maliye t çıkardığımızı söylediler. Kuyu havalandırması müşteri sorumluluğundadır biz bu konuda gerekli bildirimi firmaya ilettik, ilk yaptığımız bildirimin üzerinden zaman geçtiği için çok detayını hatırlamıyorum, otelde 4 tane asansör bulunmaktaydı bu asansör sayısına biz karışamıyoruz. Benim olaya ilişkin bilgim görgüm bundan ibarettir," dedi.
... 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin... Talimat sayılı dosyasından "asıl dava (mahkememizin 2018/648 E. Sayılı dosyasında alınan), birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile birleşen ...10. Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. Sayılı dosyaları açısından da bilirkişi raporuna ihtiyaç bulunmakla, iddialar, savunmalar, toplanan deliller ile asıl ve birleşen davalar açısından ayrı ayrı değerlendirme yapılmak üzere; mahkemenizin... talimat sayılı dosyasında raporunu hazırlayan bilirkişiler makina mühendisi... ile Elektrik Mühendisi ... ve dosya kapsamı uzmanlık gerektirmiş olup eser sözleşmesi konusunda akademisyen bilirkişi ile SMMM bilirkişi eklenerek rapor alınmasına" dair karar verilmiş olup,20/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "Taraflar arasında imzalanan Montaj Sözleşmesinin İlgili Maddelerinde; “İşveren tarafından yapılacak işler başlığında, Makine dairesinin 4 duvarı ve tavanı kapalı ve giriş kapısı ile malzeme tahliye deliği olan özel bir mekân olması ve İşveren sorumluluğundaki işlerin yerine getirilememesi sebebi ile Yüklenici öngörülen zamanda işe başlayamazsa proje ile ilgili sunulan plan geçersiz olacak ve Yüklenici tarafından yeni bir proje planı sunulacağı” şeklinde belirtilmiş olduğu, ... ve ... numaralı Makine Dairesiz müşteri asansörlerinin montajı sonrasında hazırlanan Son Kontrol Formlarında; Makine mekanlarındaki Sıcaklık değerlerinin ve Kuyu havalandırması ölçülerinin asansör firması tarafından Uygun olarak değerlendirildiği, Asansör firmasının bu hususlar ile ilgili iyileştirme veya revizyon taleplerinin olmadığı, asansörlerin kullanıma açıldığı dosyasından anlaşıldığı, Asansörlerin montaj aşamasından önce, tesisin (otel) genel durumu, müşteri ve personel sayısı, bulunduğu bölgenin iklim şartları gibi özeliklerin bilindiği ya da öngörülebilir olduğu, bu hususlar dikkate alınarak plan, proje ve tüm hesaplamaların fenne uygun olarak yapılmış olduğu, bunun neticesinde asansörlerin montajına başlanıldığı ve son kontrollerinin yapılarak montajın tamamlandığı, ... ve ... numaralı Müşteri Asansörlerinin montaj süreci ile birlikte periyodik bakımlarının davalı asansör firması tarafından yapılması, montaj tarihinden bu yana ortaya çıkan arızalara sadece davalı firmanın müdahale etmiş olması gibi unsurlar göz önünde bulundurulduğunda, davalı asansör firmasının bu sorunların, problemlerin oluşumunda etkisinin olduğu, müşteri asansörlerinin etkili bir şekilde kullanılamadığı, beklenen makul faydanın sağlanamadığı, yapılan bakım ve arıza faaliyetlerine rağmen arızaların devam etmesinin bir asansör firmasından beklenecek bir hizmet olmadığı, ... ve ... numaralı müşteri asansörleri için uygun bakım hizmeti verilmediği, ... ve ... numaralı personel asansörlerinde ortaya çıkan ayıpların çoğunluğunun kullanıcı hatası ile meydana geldikleri, arıza yoğunluğunun kapı ve bileşenlerinde meydana geldiği tespit edildiği, otelde yapılan tespit sırasında kapı yüzeylerindeki göçük ve çiziklerin, otel hizmeti sırasında kullanılan kat görevlisi arabaları, yemek taşıma araçları gibi geniş ve ağır ekipmanların asansöre yerleşimi ve asansörle taşınması sırasında olabileceği göz önünde bulundurulduğundan; arızaların yoğunluğunun kullanıcı kaynaklı olduğu ve asansör firması tarafından arızaların giderilip, ... ve ... asansörleri için uygun bakım hizmetinin verildiği, davaya konu asansörlerdeki ayıpların giderilebilmesi için gerekli masraf tutarı 14.510 € (Euro) kanaatimizin devam ettiği, asansörlerin montajında kullanılan parçaların asansör firmasına özgü tasarım ve teknoloji içermesi sebebiyle, piyasada kullanılan birçok ürünle uyumlu olarak çalışmaması sebebiyle, arıza vermeyen ürünlerinde değişimi uygun ve zaruri görülmektedir. Örnek vermek gerekirse; hatalı olarak çalıştığı düşünülen kumanda panosu değiştirildiğinde (asansör firmasının kullandığı dışında farklı bir marka ile); bu kumanda panosunun kabin İçi buton, dış buton, kapı üstü buton gibi parçalarla uyumlu olarak çalışması mümkün görünmemektedir. Kullanılan elektronik parça ve yazılımlar parçalar arasında farklılık gösterdiği için, parçaların birbiri ile elektronik iletişimi, haberleşmesi mümkün değildir. Asansörlerdeki arızaların giderildiği takdirde ve periyodik bakımlarının düzgün bir şekilde yapılması durumunda asansörlerin maddi değerinde azalma meydana gelmediği" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyasınnın 27/04/2022 tarihli celsesinde; Tanık ...Beyanında :Ben davacı şirkette teknik müdürü olarak çalışıyorum asansörlerin kurulumunda son durumuna kadar her olaya şahidim, otelimiz 2013 yılında açıldı, Mayıs ayının 13'ünde ilk müşterilerimizi kabul ettik, asansörü kullanan ilk müşterilerimiz asansörün içerisinde mahsur kaldı, biz bu durumu davalı şirkete ilettik davalı şirket yetkilileri bize sorunu çözeceklerini söylediler, iki tane servis görevlisi göndereceklerini arıza ne ise onu tespit edip gidereceklerini söylediler bu söyledikleri kişiler geldiler, bu kişiler asansörün arızalı olduğunu gördüler kendileri çözemeyince İstanbul'dan makine mühendisi istediler bu makine mühendisi 2014 yılı Mart ayında geldi o tarihe kadar asansörlerin biri bozukken diğeri kullanıldı, diğeri bozukken diğeri kullanıldı, otel 2013 yılının Kasım ayında kapanana kadar davalı şirketin çalışanları devamlı gelip gittiler biri bozulunca diğerini devreye alıp bozuk asansörün bakımına geçtiler resetleyince asansör çalışıyordu bir saat sonra tekrar içerisinde insanlar kalacak şekilde bozuluyordu, davalı şirketin çalışanları içerde kalan insanları çıkartıyordu 2014 yılında makine mühendisi geldiğinde kışın ben bu asansörün programlarını yeniden yükleyeceğim ve asansörleri sağ salim teslim edeceğim dedi, 2014 yılı sezonunda da aynı sıkıntılar devam etti sıkıntılar devam edince biz de yazışmalarımıza devam ettik dava açılana kadar da sorunu çözeceğiz diye bizi oyaladılar davalı şirkete yazıları bizzat kendim de yazdım son zamanlarda davalı şirketten cevap alamayınca çalıştığım şirket dava açmak zorunda kaldı, ayrıca davalı şirketin otelin bulunduğu zeminde kuyu bulunduğuna ve asansördeki sorunların bu kuyudan kaynaklandığına ilişkin iddiaları bulunmaktaydı ancak bu iddiaları doğru değildir çünkü asansör kurulurken davalı şirketin mühendisleri bizzat kendileri gelip yerinde inceleme yaptılar ve asansörün kurulumunu uygun olarak görüp gerekli işlemleri yaptılar dedi. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi. Benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir dedi. Beyanı okundu. İmzası alındı.
Mahkememiz 26/05/2022 tarihli celsesinde tanık ... beyanında: Ben ... A.Ş 'de kalite müdürü olarak görev yapmaktayım ben şirkette 2016 yılında çalışmaya başladım, bu tarihten öncesinde ... şirketi ile şirketin şirketimiz arasında asansör yapımına ilişkin bir iş yapılmış bu asansörler bildiğim kadarıyla 2013 yılında yapılıp teslim edilmiş, 2017 yılında da firmamızca servis hizmeti bırakılmıştır, daha sonrasında ... şirketi tarafından Sanayi Bakanlığına asansörlerin ayıplı olduğu ile alakalı bir şikayet yapılmış, bu şikayet kapsamında da ... tarafından ilk denetim hatırladığım kadarıyla 2017 yılında yapılmış ve bu denetimde asansörlerle ilgili bir sıkıntı ve problem görülmemiştir, sonrasında yapılan 2. Bir şikayet üzerine 2018 yılında ... tarafından tekrar denetim yapılmasına karar verilmiş olması nedeniyle bende bu ikinci denetime bizzat katıldım, bu denetimlerde asansör kuyu dibinde su vardı bu nedenle bakanlık görevlisi Bekir bey suyun çekilmesi talimatını verdi, su çekildikten sonra gerekli kontroller yapıldı, asansörlerin şubat ayında yapılan bu kontrollerde kullanım dışında olduğu görüldü. Akünün bitmiş olduğu tespit edildi. Denetimler sonucunda rapor düzenlendi yine bu ... raporunda asansörün güvensizlik maddisini ihlal edildiğine dair bir madde bulunulmadı. Sattığımız ürünü gerçekten orada olup olmadığı ve belgelerdeki ürün uyuşup uyuşmadığı gerekli yeterliliğe sahip olup olmadığı ile ilgili tüm kontroller yapıldı ve bu şekilde bir rapor düzenlendi. Davacı şirket ödeme yapmadığı için biraz önce de beyan ettiğimi gibi bakım ve servis hizmetini kesmiştik asansörle alakalı şikayetler kullanıma bağlı şikayetlerdi biz bu hususu şirket yetkililerine bildirdik onlarda bize ek maliye t çıkardığımızı söylediler. Kuyu havalandırması müşteri sorumluluğundadır biz bu konuda gerekli bildirimi firmaya ilettik, ilk yaptığımız bildirimin üzerinden zaman geçtiği için çok detayını hatırlamıyorum, otelde 4 tane asansör bulunmaktaydı bu asansör sayısına biz karışamıyoruz. Benim olaya ilişkin bilgim görgüm bundan ibarettir, dedi.
17/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda; "Davalının sorumlu olduğu gizli ve açık ayıpların giderilme maliyeti'nin Ekim-2017 bakım tarihinin sona ermesi itibarıyla KDV dahil 54.280,00 TL olduğu, davalının kullanıcı kaynaklı arızalardan, mekanik yorulma kaynaklı arızalardan ve gidermiş olduğu ayıplardan sorumlu tutulamayacağı" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
13/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "Davacı ... AŞ dosya kapsamına ait İlk işlem 10.07.2013 tarihinde başlamış olup davacı şirketin davalı şirket ile ilgili olan ticari münasebet kayıtlarını 320.02.027 thyssenkrupp aş cari hesap kodu ile SATICILAR hesabında takip edildiği, davacı firma tarafından 44 adet fatura düzenlendiği, 25.04.2018 tarihi itibari ile cari hesabın "39.488,20,-TL" alacak bakiyesinin görüldüğü, Davalı vekili tarafından dosyaya sunuluna cari hesap ekstresinin yukarıda bulunan tablodaki şekilde olup, İlk işlem 10.07.2013 tarihinde başlamış olup davacı şirketin davalı şirket ile ilgili olan ticari münasebet kayıtlarını 120.100.01 ... AŞ cari hesap kodu ile ALICILAR hesabında takip edildiği, davacı firma tarafından 44 adet fatura düzenlendiği, 31.10.2018 tarihi itibari ile cari hesabın "0,00,-TL" bakiyesinin bulunmadığı, asansörlerin güncel söküm maliyetinin 166.000,00 TL olduğu, dava tarihindeki söküm maliyetinin 40.000,00 TL olduğu, Asansör firmasının 5 yıllık süre içerisinde yapmış olduğu bakım hizmeti içerisinde bir kısmının ayıplı olmasına, bakımdan kısa bir süre sonra ayıplı bakımdan dolayı ortaya çıkan arızlara müdahale ederek, ayıplı bakım hizmeti kusurunu kapattığı anlaşıldığından birleşen dava yönünden otel firmasından, ... ve ... nolu asansörlerin bakım hizmetinin ücretini talep edebileceği, ... ve ... nolu asansör yönünden ise, bakımlarının ayıplı olduğunun anlaşılmış olmasından dolayı, ... ve ... nolu asansörlerin bakım hizmetinin ücretini talep edemeyeceği, Asansör firmasının icra takibine konu bakım hizmetleri için talep edebileceği (... ve ... nolu asansörler için) bakım hizmeti ücretleri toplamının; 28 * 140 EUR+KDV = 4.625,60 EUR (KDV) olduğu, Asansör firmasının icra takibine konu bakım hizmetleri için talep edemeyeceği (... nolu asansörler için) bakım hizmeti ücretleri toplamının; 28 * 140 EUR+KDV = 4.625,60 EUR (KDV) olduğu, Otel firmasının kök raporda tespit edilen ayıpların giderilmesine yönelik olarak asansör firmasına ücret ödemiş olduğu anlaşılmış, yapılacak mali inceleme ile tespit edilecek olan ayıbın onarımına yönelik ödenen ücretlerinde asansör firması tarafından icra takibi ile talep edilmeyeceği" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Mahkememiz 26/09/2023 tarihli ara kararı ile; "İhtilaf konusu asansörlerdeki ayıpların asansörlerin hangi aksam veya sistemlerinde olduğu, bu ayıpların gizli ayıp olup olmadığı, bu ayıpların oluşumunda davalı asansör firmasının kusurunun/ihmalinin olup olmadığı, bu kusurun/ihmalin ne derecede olduğu, davalı tarafından şu ana kadar yapılan ve Arıza/Servis Fişleri ile ortaya konan aylık bakımlar, onarımlar ve parça değişimlerinin kendisinden beklenen makul faydayı sağlayıp sağlamadığı, davalının şimdiye kadar asansörlerdeki kronikleşmiş arızaları tespit edememesinin, giderememesinin bir asansör firmasından beklenebilecek olağan hizmete uygun düşüp düşmediği, bu ayıpların giderilmesinin mümkün olup olmadığı, mümkün ise hangi işlemlerin yapılması gerektiği ve ne kadarlık bir masraf gerektirdiği veya ayıpların asansörlerin maddi değerinde ne kadarlık bir azalmaya sebep olduğu" hususlarının tespitine dair ek rapor tanzimine karar verildiği ve 24/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "Satış sözleşmelerinde ayıptan doğan sorumluluğun esasları bu tanıma göre belirlendiği ve bu anlamda, hatalı veya gizli ayıp kapsamında değerlendirilebilecek 5.maddede de ayrıntılı belirtildiği 54.280,00 TL olarak hesaplandığı, daha açık bir ifadeyle teknik değerlendirmeler ışığında davalı tarafın 54.280,00-TL lik ayıptan sorumlu olabileceği, ... ve ... numaralı asansörlerde ortaya çıkan ayıpların kullanıcı kaynaklı oluştuğu, yani davalının bu asansörlerde ortaya çıkan kullanıcı kaynaklı arızalardan, mekanik yorulma kaynaklı arızalardan ve gidermiş olduğu ayıplardan sorumlu tutulamayacağı, birleşen dava yönünden davalı asansör firmasının ayıpsız ve asansörlerin makul faydasına yönelik olarak ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmetine karşılık gelen 4.956,00 EUR (KDV)'yi davacıdan talep edebileceği, birleşen dava yönünden davalı asansör firmasının ayıplı ve asansörlerin makul faydasına olmayan ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmetine karşılık gelen 4.956,00 EUR (KDV)'yu davacıdan talep edemeyeceği" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
İtiraz iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 67 maddesinde: "(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4945/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren 1 sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığı ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.(2) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.
Borçlunun itirazı üzerine takibin durması ile birlikte alacaklı açtığı itirazın iptali davasında takip talebinde talep ettiği alacağının bulunduğunu ispat külfeti bizzat kendisindedir. Ancak davalı borçlunun İcra Dairesinde vermiş olduğu itiraz dilekçesinin içeriği ya da cevap dilekçesinin içeriğine göre ispat külfeti yer değiştirebilecektir. İtirazın iptali davası icra takibinin uzantısıdır ve iki dosya bir birlik oluşturmaktadır.
"Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalının senetlerin ödenmiş senetler olduğunu iddia ederek ödemeye ilişkin belgeler ibraz etmiş ise de, ödemenin kanıtı olarak sunulan belgelere göre ödemenin ... adlı şahsa yapıldığı ve bu şahsın (dosyadaki bilgilere göre) davacı şirket ile ilgisinin bulunmadığının anlaşıldığı, davalının senet bedellerini ödediğini ispat edemediği, 19.10.2015 tarihli bilirkişi raporunun denetime elverişli içeriği itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalının ... 7. İcra Müdürlüğü’nün ...sayılı icra takibine yaptığı itirazın 3.600 TL ana para ve 5.356,27 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin takip tarihi itibariyle bu miktar üzerinden devamına, inkar tazminatının şartları bulunmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Davacının temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede alacak belgeye dayanıp likit ve belirlenebilir mahiyette olup, İİK’nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına inkar tazminatına karar verilmesi gerekirken bu isteğin reddine karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 24/11/2016 tarih, 2016/4405 Esas 2016/15076 Karar sayılı ilamı)"
İcra inkar tazminatının düzenlenmesinin amacının, borçlunun ödeme emri üzerine icrada borcunu inkar etmesini önlemektir. Yüzde yirmilik oran en az tazminat miktarını ifade etmektedir. Mahkemece daha fazla tazminata da hükmedilebilir. İcra inkar tazminatı asıl alacak üzerinden hesaplanır ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi de şartlara bağlanmıştır. İcra inkar tazminatının şartları ise şunlardır:
1-Geçerli bir icra takibi bulunmalıdır.
2-Borçlu geçerli bir itirazda bulunmuş olmalıdır.
3-Süresi içerisinde açılmış olan bir itirazın iptali davası bulunmalıdır.
4-Alacaklı icra inkar tazminatını talep etmiş olmalıdır.
5-Borçlunun itirazının haksız olduğu kararı verilmelidir.
6-İtirazın iptali davasında alacak likit olmalıdır.
İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının kötü niyeti aranmaz. Sadece itiraz etmiş olması yeterlidir.
Yukarıda yer verilen ilkeler ve bilgiler ışığında dava dilekçesi, cevap dilekçesi, yazı cevapları, taraflarca bildirilen belgeler, tanık beyanları,... 11. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası, ...13. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası, nüfus kayıt örneği, ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...D.iş sayılı dosyası ile dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporrları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; birleşen ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı ve birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı itirazın iptali davalarının İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldıkları, Mahkememizin ... Esas sayılı alacak talebine ilişkin dava dosyası yönünden; 24/11/2023 tarihli bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olması ile hüküm kurmaya elverişli ve gerekçeli olması sebebiyle mezkur bilirkişi raporu hükme esas alınmakla; anılan bilirkişi raporu doğrultusunda taraflar arasındaki satış ve hizmet sözleşmesi uyarınca hatalı veya gizli ayıp kapsamında davacının davalıdan 54.280,00 TL talep edebileceği, birleşen ...10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı ve birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı itirazın iptali davaları yönünden ise; ... ve ... numaralı asansörlerde ortaya çıkan ayıpların kullanıcı kaynaklı oluştuğu, yani davalının bu asansörlerde ortaya çıkan kullanıcı kaynaklı arızalardan, mekanik yorulma kaynaklı arızalardan ve gidermiş olduğu ayıplardan sorumlu tutulamayacağı, davacı asansör firmasının ayıpsız ve asansörlerin makul faydasına yönelik olarak ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmeti bedelini davalı ... A.Ş'den talep edebileceği, ancak davacı asansör firmasının ayıplı ve asansörlerin makul faydasına olmayan ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmeti bedelini davalı ... A.Ş'den talep edemeyeceği, bu kapsamda birleşen ...3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası yönünden; ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmeti bedeline karşılık gelen 4.790,80 EURO'nun davalı ...Ticaret A.Ş'den talep edilebileceği, birleşen ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası yönünden ise ; ... ve ... numaralı asansörlerin bakımına yönelik olarak ihtilaf konusu olan 30 adet bakım hizmeti bedeline karşılık gelen 165,20 EURO'nun davalı ... A.Ş'den talep edilebileceği, kanaatine varılmıştır.
24/11/2023 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesi mucibince; Mahkememizin 2018/648 Esas sayılı dava dosyası yönünden; davanın kısmen kabulü ile 54.280,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 28/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, birleşen ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dava dosyası yönünden; davanın kısmen kabulü ile ... 11. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazların kısmen iptali ile takibin 165,20 EURO asıl alacak, üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile takip talebindeki koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine, birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dava dosyası yönünden; davanın kısmen kabulü ile... 13. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazların kısmen iptali ile takibin 4.790,80 EURO asıl alacak, üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile takip talebindeki koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine, karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
A) Mahkememizin 2018/648 Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 54.280,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 28/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 3.707,86-TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 3.842,44-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 134,58-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan 3.707,86-TL peşin harç, 31,40-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 3.739,26-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 21.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 10.292,20-TL posta giderleri olmak üzere toplam 31.792,20-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdiren %24'unun davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, %76'inin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 27.315,20-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere;
B)Birleşen ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ... 11. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazların KISMEN İPTALİ ile takibin 165,20 EURO asıl alacak, üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile takip talebindeki koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 35,90-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 391,70-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL peşin harç, 35,90-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 71,80-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 999,29-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 999,28-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı yüzlerine karşı, HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere;
C)Birleşen ...3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile ...13. İcra Müdürlüğünün...E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazların KISMEN İPTALİ ile takibin 4.790,80 EURO asıl alacak, üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile takip talebindeki koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 1.486,37-TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 669,87-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 816,50-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 669,87-TL peşin harç, 35,90-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 705,77-TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Artan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.11/01/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır