T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/762 Esas
KARAR NO: 2022/877
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/08/2018
KARAR TARİHİ: 01/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili tarafından ...'a verilen mal karşılığı alınan, tahsilat tediye makbuzu da düzenlenen ve 14/05/2018 tarihinde ...'dan kargoya verilen ... Bankası ... şubesine ait, ... nolu ve keşidecisi ... Tic. Lid. Şti. Olan çekin kargodan 15/05/2018 tarihinde İstanbul İli Ümraniye İlçesinde çalındığını, çekin müvekkilinin eline ulaşmaması üzerine müvekkilinin ... Kargo'yu aradığını ve kargonun akıbetini sorduğunu, ... Kargo ... Şubesi yetkililerinin kargo aracında hırsızlık olduğunu ve 20'ye yakın kargonun çalındığının söylediğini, ayrıca kargo şirketi yetkililerinin polise şikayetçi olduklarını beyan ettiklerini ve şikayetçi ifade tutanağını müvekkiline gönderdiklerini, ekteki şikayet tutanağında yer alan (7) numaralı kargonun şikayetçi müvekkiline ait olduğunu, şikayete konu çekin bu kargonun içerisinde yer aldığını, müvekkili şirket çalışanı ... tarafından çekin çalındığı gün hızlıca çekin çalındığı yerdeki ... Polis Merkezi Amirliği'ne gidildiğini ve şikayette bulunulduğunu, çalınan çeke ilişkin ekte sunulan polis ifade tutanakları haricinde ayrıca ... Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, ayrıca çalınma suretiyle kayıp olan çekin iptali için ... 7.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını ve %15 nakdi teminat yatırılarak ödemeden men kararı alındığını, dava konusu çekin defalarca bankalara ibraz edilmek istendiğini fakat her seferinde ödemeden men kararı olduğu görülerek vazgeçildiğini, daha sonra çalıntı çeke sahte cirolar yapılmak suretiyle ... adlı şahıs tarafından davalı ... A.Ş.'ye verildiğini, davalı ... A.Ş. İle telefonda yapılan görüşmelerde ... adlı şahıs tarafından kendilerine birçok çekin verildiğini, çoğunun çalıntı veya kayıp çekler olduğunu, çeklerin genel olarak sıkıntılı olduğunu tespit ettiklerinin taraflarına bildirildiğini, davalı vekili ile yapılan konuşmalara rağmen çalıntı çekin, davalı tarafından 01/08/2018 tarihinde ... 32.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından takibe konulduğunu, davalı Faktoring Şirketinin 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'na tabi bir şirket olup, md.9/2 hükmü gereğince bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilmeyen hayali bir alacağı devir aldığını, davalı tarafın, dava konusu çalıntı çeki eline geçirmede, bulundurmada ve takibe koymada kötü niyetli ve ağır kusurlu davrandığını, Faktoring şirketlerinin mevzuat gereği diğer ticari firmalara nazaran daha geniş sorumlulukları bulunmasına rağmen davalı şirketin bu sorumluluklarını yerine getirmediğini ve kötüniyetli olarak çalıntı çeki takibe koyduğunu, dava konusu çalıntı çekin ciro silsilesi incelendiğinde ve davalının çeki teslim aldığı kişilerin mal veya hizmet satışını belgelendirir fatura talep edilmesi halinde davalının mevzuata aykırı olarak çalıntı çeki teslim aldığının ortaya çıkacağını beyanla ... Bankası ... Şubesi'ne ait, ... numaralı ve 09/07/2018 vadeli çekin davalılardan alınarak müvekkiline iade edilmesine, davalılar tarafından çekin tahsil edilmesi halinde çek bedelinin ve çeke bağlı olarak tahsil edilen fer'ilerin tahsil tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin, takip konusu çeki usul ve yasaya uygun bir şekilde ... - ...'ten fatura ile tespit edilen alacağına ilişkin ödeme aracı olarak devraldığını, takip konusu çek üzerinde ... - ...'ten önce borçlu ... Tic. A.Ş.'den önce ise lehtar ...- ...'in ve son olarak keşideci ..Tic. Ltd. Şti.'nin imzasının bulunduğunu, müvekkili şirketin çekin iyi niyetli son hamili olduğunu, müvekkili şirketin bu kapsamda herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ... ile hukuka uygun olarak akdedilen Faktoring sözleşmesi ve buna binaen gerçekleştirilen ticari ilişkiden kaynaklanan faturaların mevcut olduğunu, işbu sebeple bu iki şirket arasındaki ilişkilerin dışındaki iddiaların müvekkili şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların müvekkili şirketi ilgilendirmediğini, takip konusu çekin vadesinde ve tutarında ödenmediğini, müvekkili şirketin alacağı usul ve yasaya uygun olarak üstlenmiş olup alacaklı sıfatını kazandığını, bu sebeple yukarıda belirtilen cirantalar ve keşideci aleyhine ... 32.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası ile icra takibinin başlatıldığını, borçlu şirketin çalıntı iddialarının müvekkili şirketin alacağına kavuşmasını engellemek adına yapılmış muvazaalı işlemler olduğunu, kaldı ki bir an için davacının çalıntı iddialarının gerçek olduğu kabul edilse dahi, bir kimsenin dikkatsizliğinden dolayı çekin çalınmış olmasının alacağı yasa ve usule uygun olarak üstlenmiş bulunan iyi niyetli hamil konumunda olan alacaklı müvekkilini mağdur etmemesi gerektiğini, bu iddiaların iyi niyetli son hamil olan müvekkili şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini, davacı vekilinin beyan ettiği üzere çekin üzerindeki ciroların sahte olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını, ciro zincirinde herhangi bir kopukluk olmadığı gibi müvekkili Faktoring Şirketinin ... - ... ile gerçekleştirilen ticari ilişkiden kaynaklanan fatura alacağına binaen ödeme aracı olarak dava konusu çeki aldığını, ayrıca davacının çekin üzerinde gerçekleştirilen ciro zincirinden adı dahi bulunmamakta olup iddia edildiği üzere lehtar Müzeyyen Dayanır - Klima Teknik tarafından kendisine ciro edilmediğini, dava konusu çekte adı ve imzası yer almayan davacının istirdat davası açarak alacaklı müvekkilini zarara uğratmaya çalıştığının açık olduğunu, davacının müvekkili şirketin kötü niyetli olduğuna yönelik iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacı vekilinin istirdat talebinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla davacı vekilinin usul ve yasaya aykırı istirdat talebinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin itiraz eden borçlu aleyhine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ...Tic. A.Ş. İle ... - ...'e yasaya uygun olarak tebligat yapılmış olmasına karşın, davayı takip etmedikleri gibi, yazılı bildirimde de bulunmadıklarından, HMK'nın 128.maddesi hükmü gereğince davayı inkar ettikleri varsayılmıştır.
KANITLAR /
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davalı şirketlerin İTO kayıtları dosyamız arasına alınmış, davalı ... hakkında esnaf-tacir araştırması yapılmış, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyaları ile ... 7.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyaları UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmış, davalı ... A.Ş.'nin 2018 yılı Nisan ve Mayıs aylarına ait BA-BS formları ilgili vergi dairesinden celp edilmiş, ... 32. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, Faktoring sözleşmesi ve dava konusu çek aslı Mahkememiz kasasına alınmış, dosya üzerinde ve tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Talimat mahkemesi olan ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Talimat sayılı dosyasının 22/04/2020 tarihli duruşmasında dinlenen tanık ...: ''Ben eşim adına işlettiğimiz iş yerinde eşimle birlikte çalışmaktayım. ... isimli müşterimizden aldığımız çeki bayisi olduğumuz davacı şirkete aldığımız mala karşılık bedel ödemesi için ciro edip buradaki bölge müdürü ...'e teslim ettik. Ciroyu eşim yaptı bu çek bizim elimizden çıktıktan sonra çekte imzası bulunan ... ve ... ise bilmiyoruz kendileri ile bir ticari ilişkimiz de yoktur. Yani bizden sonraki ciranta ... İle ...'ın herhangi bir ticari ilişkisi yoktur. Bu çeki davalının bölge müdürü ...'e teslim ettiğimize dair 14/05/2018 tarihli tahsilat makbuzumuzda vardır dedi. Kendisine talimat ekinde bulunan tahsilat makbuzu gösterildi bana gösterdiğiniz bizim düzenlediğimiz tahsilat makbuzudur 09/07/2018 keşide tarihli ... seri nolu çek arkasındaki ...adına atılı imza da eşim ...'a aittir. Ayrıca bu çek karşılığında verdiğimiz hizmete karşılık ...' ye de 29/05/2018 tarihinde fatura kestik, fatura fotokopisini de mahkemenize vermeye hazırım dedi. Gösterdi ... seri nolu olduğu gözlendi'' şeklinde, aynı tarihli duruşmada dinlenen diğer tanık ...ise: ''.... ile ticari ilişkimiz olması sebebi ile tanırım. Bana sorduğunuz 09/07/2018 keşide tarihli ... seri nolu çeki biliyorum çekin arkasındaki adımın atılı olduğu ciro imzası da tarafıma aittir.14/05/2018 tarihli tahsilat tediye makbuzu tarafımızdan düzenlenmiştir. Bu çek ... kendisine verilen ürün karşılığı alınmış bir çektir. Bayisi olduğumuz davacı şirkete de bu çeki vermiştik'' şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizin 17/07/2020 tarihli ara kararının (1) numaralı ara kararı ile; ''Dava konusu ... seri numaralı 32.250-TL bedelli, 09/07/2018 keşide tarihli çekin davalı ... ticari defter ve kayıtlarında ne şekilde göründüğü, diğer davalı ...A.Ş. İle davalı ...- ... arasında dava konusu çekin dayanağı ticari ilişki bulunup bulunmadığı hususlarının tespiti için, davalı ...- ...'ın(TC Kimlik No: ...) 2017-2018 yılı Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde re'sen seçilecek SMMM bilirkişi marifetiyle bilirkişi incelemesi yapılması için ... Nöb. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmasına,'' karar verildiği ve işbu doğrultuda Mahkememizce ... Nöb. Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, işbu talimatın ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesine tevzii edildiği ve ...Talimat sırasına kaydı yapıldığı, işbu talimatın 13/08/2020 tarihli üst yazısında ''davalı tarafın ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş ise de davalı tarafça inceleme gün ve saatinde ticari defter ve kayıtlar Mahkemelerine sunulmadığından ve yerinde inceleme talebi de bulunmadığından bilirkişi incelemesi yapılmamış olduğu''nun bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 24/09/2020 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; ''Taraftarın iddia ve savunmaları ile tüm dosya kapsamına göre dava konusu çekin davalı ...'ın ticari defter ve kayıtlarında ne şekilde göründüğü, kendisinden önce ciranta alan ... Şirketi ile aralarında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, yine çekin davacı ticari defterlerinde ne şekilde göründüğü, davalı Faktoring Şirketinin defterlerinde çekin ne şekilde göründüğü ve Faktoring Şirketinin çekin iktisabında kötü niyetle veya ağır kusurlu olup olmadığı, çeki faktoring mevzuatına uygun şekilde temlik alıp almadığı hali için davalı ...-... hariç diğer tarafların 2017-2018 yılı Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde Mahkememizce re'sen seçilecek olan bir SMMM bilirkişisi vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Mali Uzman bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 08/01/2021 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-Davacı ... Şirketi'nın dava dönemlerini kapsayan yıllara ait tutması gereken kanuni defterlerinin incelenmesinde bu defterlerin usulüne uygun olarak tutuldukları, dava konusu 32.250,00-TL'lik çekin davacı... Limited Şirketi'nin kayıtlarında yer almadığı,
-Davalı ... A.Ş'nin dava dönemlerini kapsayan yıllara ait tutması gereken kanuni defterlerinin incelenmesinde bu defterlerin usulüne uygun olarak tutuldukları,
-...- ... ile ... A.Ş. arasında 500.000,00 TL bedelli 07.03.2018 tarihinde bir faktoring sözleşmesi imzalanmış olduğu,
-Dava konusu 32.250,00-TL'lik çekin ... A.Ş. tarafından işleme alındığı diğer bir deyişle kayıtlarında var olduğu,
-Davalı ...için ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ... Talimat dosyası ile ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/07/2020 gün ve ... sayılı talimat yazıları doğrultusunda davalı tarafın ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş ise de davalı tarafça inceleme gün ve saatinde ticari defter ve kayıtlar mahkemeye sunulmadığından ve yerinde inceleme talebi de bulunmadığından bilirkişi incelemesinin yapılamamış olduğu,
Sayın Mahkemenin 2018/762 E. Dosyasının 24.09.2020 tarihli celsesinin 1.Madde kararında davalı ve davacılara 13.11.2020 günü saat 14.00'te bilirkişi incelemesi yapılacağı ihtar olunmuş olduğu ancak davalılardan ...Tic.A.Ş.'nin inceleme gün ve saatinde ticari defter ve kayıtlar mahkemeye sunulmadığından ve yerinde inceleme talebi de bulunmadığından bilirkişi incelemesinin yapılamamış olduğu,
Tanık ifadelerinde kendilerinin davalılarla hiçbir ticari ilişkilerinin bulunmadığının belirtildiği,
-Dava konusu olan dosya muhteviyatına fotokopisi sunulan Keşide yeri ..., keşide tarihi 09.07.2018, 32.250,00-TL'lik ... Bankası, ... Şubesi, ... nolu ve keşidecisi ... Ltd. Şti. tarafından imzalanmış, yetkili hamili ... - ... olan çekin, TTK'nın ilgili düzenlemeleri uyarınca öngörülen şekil şartlarına sahip olduğu,
Dava konusu çekin arka yüzünde...-... firması tarafından firmanın kaşesi üzerine imzalanarak ciro edildiği, Daha sonra sırayla ..., ...- ... ve ... firmalarına ait şirket kaşelerinin üzerine imzalanmak suretiyle ciro edilmiş olduğu,
-Davalı faktoring şirketi, dava konusu çeki müşterisi olan ve kendisine ciro eden ...'dan faktöring sözleşmesi uyarınca aldığını, ciro silsilesinde ... Proje Otomotiv, ... - ..... arasındaki alış verişin fatura ile tevsik edildiğini, çekin üzerinde davacının imzasının olduğunu, faktoring mevzuatına uygun olarak çeki aldığını ve iyi niyetli hamil olduğunu savunduğu görülmekle beraber mevzuat hükümleri dikkate alınarak davalının dava konusu çeki alırken gerekli istihbarat çalışmasını yapıp yapmadığı, şirketin mali durumlarına ilişkin değerlendirme yapıp yapmadığı ve diğer yükümlülükleri yerine getirip getirmediği hususlarında araştırma yapıldıktan sonra davacının ileri sürdüğü iddialarda değerlendirilerek sonucunda davalı faktoring şirketinin çeki iktisabında ağır kusurlu veya kötü niyetli olup olmtadığı, çekin istirdadına karar verilip verilmeyeceği bu mevzuat çerçevesinde değerlendirme kararının sayın Mahkemeye ait olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 18/02/2021 tarihli duruşmasının (1) nolu ara kararı ile; ''Davacı vekilinin bilirkişi raporuna yönelik itirazlarının ve beyanlarının değerlendirilmesi amacıyla ek rapor tanzimi için dosyanın bilirkişiye tevdiine'' karar verilmiş ve işbu doğrultuda Mali Uzman bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 26/04/2021 teslim tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; taraf vekillerince yapılan itirazlar incelenerek, kök raporda yapılan açıklamalar doğrultusunda dosyada mübrez bilgi ve belgeler üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde kök raporda belirtilen hususlara iştirak edilerek bahsedilen tespit ve sonuçlara ilave edilecek başkaca bir husus bulunmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 24/06/2021 tarihli duruşmasının (6) numaralı ara kararı ile; ''Davacı vekilinin ve davalı Faktoring vekilinin bilirkişi ek raporuna yönelik itirazlarının değerlendirilmesi ve davacı şirketin davalı şirketler ile ticari ilişkisinin olup olmadığının tespiti için davacının 2017-2018 yılı Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde Mahkememizce kendisinden daha önce rapor alınan bilirkişi olan ...'e tevdii ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına'' karar verilmiş ve işbu doğrultuda taraf vekillerince yapılan itirazlar incelenerek, kök raporda yapılan açıklamalar doğrultusunda dosyada mübrez bilgi ve belgeler üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde kök raporda belirtilen hususlara iştirak edilerek bahsedilen tespit ve sonuçlara ilave edilecek başkaca bir husus bulunmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporları, teknik açıdan yeterli, denetime açık ve bilimsel verilere dayalı görülerek Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /
Dava;TTK'nun 792 maddesi kapsamında çek istirdadı davasıdır.
... 32.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış ve incelenmesinde; alacaklının ... A.Ş., borçluların ...- ...Tic. A.Ş., ... ve ... Şti. Olduğu, takibin dayanağının 09/07/2018 tanzim ve 09/07/2018 vade tarihli, 32.250,00-TL bedelli çek olduğu ve borçlular aleyhine toplam 35.968,03-TL alacağın istemiyle ve Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Yoluyla icra takibi başlatıldığı tespit edilmiştir.
HMK'nun 137.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının dava konusu ... seri numaralı 32.250,00-TL bedelli, 09/07/2018 keşide tarihli çekin yetkili hamili olup olmadığı, çekin rıza hilafına elinden çıkıp çıkmadığı, davalıların çekin iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadıkları, davalı faktoring şirketinin çeki iktisabının faktoring mevzuatına uygun olup olmadığı, çek istirdadı koşullarının her bir davalı için oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
6102 Sayılı TTK'nun 792.maddesi uyarınca; çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790.maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Anılan yasal düzenlemeye göre; çek istirdadı davasında davacı istirdadını talep ettiği çekin yetkili ve meşru hamili olduğunu, çekin elinden rızası hilafına çıktığını ve çeki eline geçirmiş bulunan yeni hamilin çekin iktisabında kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispatla yükümlüdür.
6361 Sayılı Kanunun 9/2 fıkrası "faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez." hükmünü amirdir.
Aynı Kanunun 9/3 fıkrası ise; "bir kambiyo senedinin ciro yoluyla faktoring şirketine devri hâlinde, kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri faktoring şirketine karşı ileri süremez; meğerki, faktoring şirketi kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." hükmünü içermektedir.
İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı ile yukarıda değinilen yasal düzenlemeler çerçevesinde; davacının eldeki davada, davaya konu çekin yetkili ve meşru hamili olduğunu ve çekin elinden rızası hilafına çıktığını hem soruşturma dosyaları içeriğinden, hem dosyaya celbedilen belgelerden -BA BS kayıtları- hem de yapılan mali bilirkişi incelemesi ile kanıtladığı kanaatine Mahkememizce varılmıştır.
Şu halde tespiti gereken hususlar, davalı Faktoring şirketinin TTK'nun 792 maddesi kapsamında çekin iktisabında ağır kusurlu olup olmadığı ve 6361 sayılı Kanun'un 9/2 fıkrası kapsamında kambiyo evrakını usulüne uygun şekilde temlik alıp almadığıdır. Faktoring sözleşmelerinin tarafı olan davalı ... ile ... Tic. A.Ş şirketinin vergi beyannamelerinden, davalıya temlik edilen çekin dayanağı faturanın vergi dairesine beyan edilmediği anlaşılmaktadır. 6361 Sayılı Kanun'un 9/2 fıkrası uyarınca faktoring şirketleri bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamazlar. Dava konusu çekin temliki sırasında davalı Faktoring şirketine sunulan ve ticari ilişkiyi tevsik edici mahiyette olduğu savunulan fatura ilgililerince vergi dairesine beyan edilmiş değildir. Bununla birlikte tanıklar ifadelerinde davalılarla hiçbir ticari ilişkilerinin bulunmadığını belirtmiştir. Ayrıca davalı Faktoring şirketinin davalılar arasındaki ticari ilişkinin gerçekliği hususunda herhangi bir istihbari araştırma yapmadığı, maruz kalması muhtemel risklerin önlenmesi için gerekli tedbirleri almadığı ve bir faktoring kuruluşu olarak çekin iktisabında ağır kusurlu olduğu kanaatine mahkememizce varılmıştır. Bu doğrultuda Mahkememizce davalı ... A.Ş aleyhine açılan davanın kabulü ile, davaya konu Türkiye ... Bankası T.A.O. ... Şubesine ait, ... seri numaralı, 09/07/2018 keşide tarihli, keşidecisi ... Ltd. Şti. Olan ve 32.250,00-TL bedelli çekin TTK md.792 gereğince işbu davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Çekin istirdatı davalarında davanın çekin son hamiline karşı açılması gerektiği, davalılar ... ve ... Tic. A.Ş'nin son hamil olmadıkları, ciranta oldukları anlaşılmakla davalılar ... ve ... Tic. A.Ş aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Bknz. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14.Hukuk Dairesi'nin 13/07/2017 tarih, 2017/339 Esas ve 2017/447 Karar sayılı ilamı)
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
HÜ K Ü M /
1-Davalı ... A.Ş aleyhine açılan davanın KABULÜ İLE, davaya konu ... Bankası T.A.O. ... Şubesine ait, ... seri numaralı, 09/07/2018 keşide tarihli, keşidecisi ... Şti. Olan ve 32.250,00-TL bedelli çekin TTK md.792 gereğince işbu davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine,
2-Davalılar ... ve ... Tic. A.Ş aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 2.202,99-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... A.Ş'den tahsiline, peşin alınan 550,75-TL peşin harç ve 63,50-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 614,25-TL harcın mahsubuna, eksik kalan 1.588,74-TL karar ve ilam harcının davalı ... A.Ş' den tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 9.200,00-TL nispi vekalet ücretinin davalı ... A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalılar ... ve ... Tic. A.Ş' nin yargılamada kendilerini bir vekil ile temsil ettirmediklerinden bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-Davacı tarafından yapılan 550,75-TL peşin harç, 63,50-TL tamamlama harcı, 35,90-TL başvuru harcı, 900,00-TL bilirkişi ücreti ve 756,65-TL posta masrafları olmak üzere toplam 2.306,80-TL yargılama giderinin davalı ... A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ... A.Ş. Tarafından yatırılan ve kullanılmayan 200,00-TL gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davalı ... A.Ş.' ye iadesine,
8-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı ve davalı ... vekillerinin yüzlerine karşı, davalılar ... ve ... Tic. A.Ş'nin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.01/12/2022
Katip
¸
Hakim
¸