T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/101KARAR NO : 2019/954
DAVA : Hakem Kararının İptali
DAVA TARİHİ : 25/02/2019
KARAR TARİHİ : 10/12/2019
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9.maddesine göre Türk Milleti adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız ve tarafsız İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin kararıdır.
İDDİA :
Davacı ... Belediyesi Başkanlığının avukatı;
...Belediyesi zabıta ekiplerinin toptancı hali dışında yaptığı denetimde, davalı şirketin hal kayıt sistemine bildirimde bulunmadan toptan mal alıp sattığını tespit edip bu tespit gereğince 25/11/2018 tarihli, 019101 nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağı düzenlediklerini, davalı tarafın itirazı üzerine...Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının cezanın iptali yönünde 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararı verdiğini beyanla, usul ve yasaya aykırı İstanbul Hal Hakem Heyeti Kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiş,
-Davalının hal kayıt sistemine bildirimde bulunması gereken kişilerden olduğu, buna rağmen bildirimde bulunmadığı,
-...Hal Hakem Heyetinin yetki sınırlarının İstanbul İli olduğu, bu nedenle Bursa İlinde gerçekleşen bir olaya ilişkin yetkisinin bulunmadığı,
-Davacı ... Belediyesi Başkanlığının 25/11/2018 tarihli, 019101 nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağının tanziminin idari bir işlem olması nedeniyle ... Hal Hakem Heyetinin uyuşmazlıkta görevsiz olduğu,
-Davalı şirketin hal kayıt sistemine bildirimde bulunmadan toptan mal alıp sattığının tespiti neticesinde 25/11/2018 tarihli, ... nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağının düzenlenmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı iddiasında bulunmuştur.
SAVUNMA :
Davalının avukatı;
Davacının görevlileri tarafından düzenlenen 25/11/2018 tarihli, ... nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağının usule yasaya ve gerçekliğe aykırı olduğunu, bu aykırılığı tespit ederek cezalı hal rüsumu tutanağını iptal eden Hal Hakem Heyeti kararının yerinde ve fakat bu kararın iptali için açılan davanın yerinde olmadığını beyan edip davanın reddine karar verilmesini talep ederek;
-Cezalı hal rüsumuna konu mandalina ürünü ile ilgili bildirimde bulunulduğunu, bildirim yapılırken ürünü taşıyan araç plakasının ... yerine sehven ... olarak bildirildiğini, bu yanlışlık nedeniyle yapılan denetimde bildirimin sistemde görülemediğini,
-11 Temmuz 2012 tarih 28350 sayılı Hal Hakem Heyeti ve Toptancı Hal Konseyi Hakkında ki Yönetmeliğin 11.maddesine göre İstanbul Hal Hakem Heyetinin somut olaya bakmaya yetkili olduğunu,
-Davacının işleminin idari bir tasarruf olmaması nedeniyle İstanbul Hal Hakem Heyetinin somut olaya bakmaya görevli olduğunu savunmuştur.
Dosya içeriğinden de açıkça anlaşılacağı üzere, ... Belediyesi zabıta ekiplerinin davalı hakkında 25/11/2018 tarihli, ... nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağı tanzim ettikleri, tutanağın davalıya tebliğini müteakip davalının itirazı üzerine ceza tutanağının ... Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararı ile iptal edildiği, davanın tarafları yönünden çekişmesizdir.
Görülen davada yanlar arasında ki anlaşmazlık, davalının araçla taşıdığı mandalina ürünü ile ilgili olarak hal kayıt sistemine bildirimde bulunup bulunmadığı, yapılan kontrolde bildirimin sistemde görülmemesinin araç plakasının yanlış bildirilmesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı, Sebze Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında ki Yönetmeliğin 47/a maddesi kapsamında ceza tutanağı düzenlenmesini gerektirecek koşulların mevcut olup olmadığı, ...Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının yetkili ve görevli olup olmadığı, nihayetinde İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya aykırı olup olmadığıdır.
DELİLLER :
a)Davacının iddiaları
b)Davalının savunmaları
c)25/11/2018 tarihli, 019101 nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağı
d)... Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE SONUÇ
Elde ki dava, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkındaki yasa kapsamında, İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararının, 5957 sayılı yasanın 10/5.maddesi gereğince iptali istemine ilişkindir.
5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkındaki Yasanın 10/5.maddesi "Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvuru zorunludur. Bu uyuşmazlıklarda heyetin vereceği kararlar ilam hükmündedir. Bu kararlar 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir. Taraflar, bu kararlara karşı on beş gün içinde hal hakem heyetinin bulunduğu yerde ticarî davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz, hal hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak, talep edilmesi şartıyla hâkim, hal hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir. Hal hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği karar kesindir" şeklindedir.
... Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararının davacıya tebliğine ilişkin belgelerin incelenmesinden, davanın 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkındaki Yasanın 10/5.maddesinde ön görülen 15 günlük süre içerisinde açıldığı tespit edilmiştir.
5957 sayılı yasaya istinaden 07/07/2012 tarih ve 28346 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkında Yönetmeliğin 41.maddesinin 9.fıkrası "Bildirim miktarı veya üzerindeki mallar, üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden her ne sebeple olursa olsun sevkinden önce sisteme bildirilmek zorundadır" 47.maddenin a bendi "Sisteme bildirilmeden toptan alınıp satılan ya da toptancı halinde satılmak üzere bildirimde bulunup toptancı hali dışında toptan satılan, mallar için hal rüsumu, tespitin yapıldığı yerdeki toptancı halinde o mallar için oluşan bir önceki gün birim fiyatlarının en yükseği, bir önceki gün fiyat oluşmamışsa o mallar için oluşan en son birim fiyatlarının en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin yüzde yirmi beşi oranında cezalı olarak alınır" şeklindedir. Yönetmeliğin bu hükümlerine göre yapılan değerlendirmede öncelikle belirtilmelidir ki (-mahkememizce dava dilekçesine ek olarak sunulan aracın fotoğrafına, 25/11/2018 tarihli sevk irsaliyesine, künye belgelerine dayanılarak-) gerek ceza tutanağının tanzim edildiği sırada çekilen araç fotoğrafı (-... plakalı araçla ilgili ceza uygulaması yapıldığı fotoğrafla bellidir-) gerek künye belgeleri, gerekse mal yola çıkmadan önce ... plaka sayılı araç yönünden hal sistemine yapılan bildirime ilişkin künyelerin hal kayıt sisteminde ceza tutanağının tanzim edildiği sırada mevcut olması (-mandalina ürünü bildirilmiş ve hal kayıt siteminde de araç ... plakalı olarak yer almıştır-) birlikte değerlendirildiğinde, mahkememiz gerçekten de mal yola çıkmadan önce bildirimin yapıldığı, ancak araç plakasının yanlış bildirilmesi nedeniyle zabıta görevlileri tarafından yapılan kontrolde aracın hal kayıt sisteminde görülmemesi sebebiyle ceza tutanağı tanzim edildiği soncuna varmıştır.
...Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının görev ve yetkisine gelince,
İncelenen Hal Hakem Heyeti dosyası içeriğinden, hakem heyetinin yargılamanın konusuna ilişkin idari işlem mahiyetinde bir karar olup olmadığını (-encümen kararı vs-) davacıdan sorduğu ve karar yada belgeleri talep ettiği, ancak bu hususta idari işlem mahiyetinde bir karar sunulmadığı anlaşılmıştır.Hal böyle olunca da ortada idari işlem mahiyetinde bir karar bulunmaması nedeniyle Hal Hakem Heyetinin cezalı hal rüsumu tutanağına yapılan itiraza bakmaya görevli olduğu açıktır.
Hal Hakem Heyeti ve Toptancı Hal Konseyi Hakkında ki Yönetmeliğin 11.maddesinin 3.fıkrası "başvurular, mal alım satım işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda malı alan ya da satanın faaliyet gösterdiği, diğer uyuşmazlıklarda ise müracaat sahibinin faaliyet gösterdiği veya ikamet ettiği yerdeki hakem heyetine yapılır" şeklindedir. Dosya içeriğinden açıkça anlaşıldığı ve sabit olduğu üzere, davalının, yani Hal Hakem Heyetine müracaat edenin faaliyet yerinen İstanbul İli olması göz önüne alındığında, davalı hakkında ki cezalı hal rüsumuna ilişkin İstanbul Hal Hakem Heyetinin yetkili olacağı hususunda duraksamamak gerekir.
Sonuç olarak, yapılan yargılama neticesinde, davacının görevlileri tarafından düzenlenen 25/11/2018 tarihli, 019101 nolu, 7.008,75 TL cezalı hal rüsumu tutanağının iptaline ilişkin, İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığının 01/02/2019 tarih ve 2018/175 sayılı kararının yerinde olduğu vicdani kanaatine varılmıştır.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-)Davacı tarafça açılan yerinde olmayan davanın REDDİNE,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 44,40-TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan harçtan mahsubu ile hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde artan harcın davacıya iadesine,
3-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-)Hukuk Muhakemeleri Yasasının 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
5-)Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, davalı tarafından yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
İlişkin 5957 sayılı yasanın 10/5 maddesi gereğince davalı vekilin olduğu duruşmada kesin olarak oyrbirliği ile karar verildi.
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır
HARÇ BEYANI /
44,40 TL PEŞİN HARÇ
35,90 TL KARAR HARCI
8,50 TL. TALEP HALİNDE İADE HARÇ