T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/606 Esas
KARAR NO:2021/128
DAVA:Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ:13/11/2019
KARAR TARİHİ:16/02/2021
Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan davanın yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ- İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkillerinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, 20/10/2019 tarihinde Kooperatif Olağanüstü Genel Kurul toplantısının yapıldığını, Olağanüstü Genel Kurul Gündeminin 5. Maddesinde ekteki ... San. Ve Tic. A.ş. İle arsa sahibi kooperatif ve yüklenici arasında taşınmaz revizyon sözleşmesi ve Hakediş usulüyle Taşınmaz Devri Usul ve Esaslarına ilişkin Sözleşme' nin imzalanması ve icrası konusunda yönetim kuruluna yetki verildiğini, sözleşme, kooperatif' e ait gayrimenkulün satışı ve üye kaydı yapılması yönünde maddeleri içerdiğini, satılacak taşınmazlar ile ilgili değer belirlenmediğini, ihale, pazarlık veya teklif usullerinden hangisinin uygulanacağı belirlenmeden doğrudan bir firmaya satış yetkisi verildiğini, kaydedilecek üye sayısı belirlenmediğini, blokların üye kaydı yapılarak devri konusunda yetki verildiğini, bir blokta 20 üye mi yoksa 40 üyemi yoksa 60 üye mi yapılacağı belli olmadığını, bu kararların Kooperatifler Kanunu 42/6 ve 42/8 maddesine aykırı olduğunu, bu maddelerin oylanmasında müvekkillerinin red oyu verdiğini ve bu konuda tutanağa da muhalefet şerhi koyduklarını, 08/09/2019 tarihinde de Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı yapıldığını, bu toplantıda üyelere usulüne uygun çağrı yapılmadığını ve Kooperatifler Kanunu 42/6 ve 42/8 maddelerine aykırı kararlar alınması üzerine bir kısım kooperatif ortağı adına muhalefet şerhi ve akabinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... esas sayılı dosyası ile olağanüstü genel kurul gündeminin 5. Ve 6. Maddelerinin iptali için dava açıldığını beyan ederek 20/10/2019 tarihinde yapılan kooperatif olağanüstü genel kurul toplantı gündeminin 5. Maddesi ile alınan kararların bir mağduriyete yol açmaması için durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama sonunda iptaline karar verilmesini, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; 20.10.2019 tarihinde gerçekleştirilen olağanüstü genel kurul toplantısı kanun ve ana sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmiş olduğundan dava dilekçesinde iddia edildiği şekilde toplantının usulen iptalini gerektirir hiçbir hukuki dayanak söz konusu olmamakla birlikte, açılan davanın hukuken mesnetsiz olduğunu, sözleşmenin imkansızlığına yol açabileceği iddia olunan davalar söz konusu genel kurulların gerçekleştirildiği dönemde de devam etmekte olduğunu ve dava tarihi itibariyle farklılık arz eden bir durum bulunmadığını beyan ederek haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddini, ihtiyati tedbir talebinin ise hukuki yarar bulunmadığından reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE /
Dava; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, davalı kooperatifin 20/09/2019 tarihli Kooperatif olağanüstü genel kurul toplantı gündeminin 5. Maddesi ile alınan karaların iptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı Kooperatifin 20/10/2019 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan 5 nolu kararın iptali koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda toplandığı anlaşılmıştır.
Dava 13/11/2019 tarihinde açılmış olup, genel kurul tarihinden itibaren 1 aylık hak düşürücü süre içinde açılmıştır.
Davalı kooperatifin dava tarihi itibariyle ticaret sicilinde kayıtlı yasal ikametgahının mahkememizin yargı yetkisinin bulunduğu idare sınırlan içinde kaldığı saptandığından, uyuşmazlığın çözümünde HMK.’nun 14/2 ve 1163 sayılı yasanın 53. maddesi hükmü gereğince mahkememiz mutlak yetkilidir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davalı kooperatif sicil dosyası, ana sözleşmesi, iptali istenen genel kurul toplantısında da alınan karar, ... Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nden getirtilmiş, hazirun cetveli dosyaya alınmış, ... ATM'nin ... esas sayılı dosyası, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden getirtilerek incelenmiştir.
İptali istenen genel kurul kararının alındığı toplantı tutanağı ve hazirun cetveli incelenmiş, Kooperatifin toplam üye sayısının 355 olduğu, toplantıya 178 kişinin katıldığı, iptali istenen karara 10 muhalefet şerhi konulduğu, davacıların muhalefet şerhlerinin bulunduğu anlaşılmıştır. Kooperatif ana sözleşmesi ile Kooperatifler Kanunun 45/2 ve 51/1 fıkraları uyarınca toplantı ve karar nisabının sağlandığı tespit edilmiştir.
İptali istenen genel kurul kararı incelendiğinde; ... San ve Tic A.Ş. ile yapılması düşünülen "Arsa Sahibi Kooperatif ve yüklenici arasında taşınmaz revizyon sözleşmesi ve hakediş usulüyle taşınmaz devri usul ve esaslarına ilişkin sözleşme" başlıklı sözleşme metninin görüşülmesi, onaya sunulması, sözleşmenin imzlanması ve icrası ile ilgili yönetim kuruluna yetki verilmesine yönelik karar olduğu, bu kararın toplantı ve karar nisapları yönünden nitelikli çoğunluk gerektirmediği, Kooperatif ana sözleşmesi ile Kooperatifler Kanunun 45/2 ve 51/1 fıkraları uyarınca toplantı ve karar nisabının sağlandığı tespit edilmiştir. Yine anılan sözleşme metni içeriğinin de tüm üyelerin görüş ve onayına sunulduğu toplantı tutanağı kapsamından anlaşılmıştır.
Getirtilerek incelenen; ... Asliye Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas, ... karar sayılı dosyası kapsamında; Davalı Kooperatif ile dava dışı ... şirketi adlarına kayıtlı bulunan İstanbul ili ... İlçesi, ... Köyü, ... ... nolu parselin ifrası ile oluşan aynı yerde tapuya kayıtlı 1496, 1497, 1498,1499 nolu parseller ile 317 nolu parselin 37.200 m2 lik kısmı, 316 parselin 4.824,5 m2 lik kısmı ile 1264 ve 1265 nolu parsellerden yol ve yeşil alan olarak ayrılan yerlerin tamamı olmak üzere toplam 80.596,5 m2 lik alanın mevcut tapu kayıtlarının iptaline, 6831 Sayılı Kanunun 52 maddesi uyarınca tek bir parsel altında birleştirilmesine, özel orman vasfı yazılarak tapuya kayıt ve tesciline, hisse miktarlarının davalı Kooperatife 12.300/80.596 hisse düşecek şekilde belirlenmesine karar verildiği, kararın istinaf aşamasında olup henüz kesinleşmediği, karar ile davacı Kooperatif adına kayıtlı taşınmazların toplam 12.300 m2 sine özel orman şerhi konulduğu tespit edilmiştir.
Getirtilerek incelenen ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası incelendiğinde, 08/09/2019 tarihli olağanüstü genel kurulda alınan, imar barışından faydalanmak ve...bankasına olan kooperatif borcunun boş bloklara üye olmak koşuluyla ödenmesi için şahıs ve firmalarla görüşülmesi amacıyla yönetim kuruluna yetki verilmesine yönelik 5 nolu; Kooperatife teklif veren ... firması tarafından sunulan teklifin görüşülmesi, onaya sunulması ve bu konuda yönetim kuruluna imza yetkisi verilmesine yönelik... nolu kararın iptali istemli dava açılmış olduğu, davanın halen derdest olduğu tespit edilmiştir.
Uyap sistemi üzerinden dosyaya alınarak incelenen ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası incelenmiş; Emlak Katılım Bankası tarafından; davalı Kooperatif ile dava dışı Murat İnşaat Şirketi aleyhine, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyasından verilen ilama dayanarak ilamlı takip yapıldığı, takipte 7.779.771,33 TL asıl alacak ve bu alacağa işlemiş 14.568.268,00 TL talep edildiği, davalı Kopperatif adına kayıtlı taşınmazın da bulunduğu taşınmazlar üzerine haciz konulduğu, takibin satış aşamasında bulunduğu, satış işlemlerinin ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası üzerinden yürütüldüğü, bu dosyada davacı Kopperatif adına kayıtlı taşınmaz üzerinde kıymet takdiri yapıldığı, kıymet takdirine itiraz edildiği, yargılamasının ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında derdest bulunduğu anlaşılmıştır. Davacılar vekilince; iptali istenen kararın Kooperatifler Kanununun 42/6 ve 42/8 bentlerine aykırı olduğu, ayrıca sözleşmende yer alan özel orman şerhinin kaldırılması taahhüdünün imkansızlık nedeniyle geçersiz olacağı iddia edilmiştir. Koperatifler Kanunun genel kurulun devredilemez yetkilerini düzenleyen 42. Maddesinin 6 ve 8. Fıkraları aşağıdaki şekildedir.
"Madde 42/6; Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek.
Madde 42/8; Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etmek.
"
Yönetim Kuruluna görüşülmesi, onaya sunulması, sözleşmenin imzalanması ve icrası için yetki verilen sözleşme teklifi incelendiğinde yüklenicinin; 45 günlük ön taahhüt süresi içerisinde, imar barışı kapsamında üyelerden toplanan ve Emlak Bankası tarafından bloke konulan 2.794.462,22-TL'nin kooperatif hesabına ödenmesini, kooperatifin imzar barışından yararlanması için gereken tüm ücretlerin ilgili yerlere ödenmesi ile yapı kayıt belgelerinin alınmasını, Kooperatifin...Bankası'na olan tüm borcunun ödenmesini; 6 aylık ön taahhüt süresi içerisinde, kooperatif tapusu üzerinde bulunan özel orman şerhinin kaldırılmasını, 18 aylık taahhüt süresi içerisinde; sözleşmede belirtilen 22 adet bloğun sözleşme(sözleşmenin 9.3 maddesinin a,b,c,d,e,f,g,h,i,k,l bentlerinde düzenlenen) ve eki şartnameye uygun şekilde revize edilmesi işlerini taahhüt ettiği; yüklenicinin tüm taahhütlerini yerine getirmek, ve sözleşmede kararlaştırılan revizyon işlemleri tamamlanarak kesin kabulü yapılmak kaydıyla, hakediş alacağı olarak; B7, A1,A2, B1, B2, B6 blokların kooperatif tarafından üye kaydı yapılmak suretiyle kendisine devrini talep edebileceğinin düzenlendiği, Kooperatife, ön taahhüt ve taahhüt süreleri içerisinde yapılması taahhüt edilen işlerin yapılmaması halinde sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkı tanındığı anlaşılmaktadır.
Davalı Kooperatif ile dava dışı şirket arasında yapılması planlanan sözleşme; yüklenicinin hizmet verme, eser meydana getirme ve davalı Kooperatifin üçüncü kişilere olan borçlarını ödeme gibi çeşitli edimleri yerine getirmeyi taahhüt ettiği, Kooperatifin bu edimler karşılığında Kooperatif adına kayıtlı ve boş durumda olan bağımsız bölümlerden altı adedini yükleniciye devretmeyi taahhüt ettiği karma nitelikli bir sözleşmedir. Kooperatifler Kanununun, 42/6 bendine göre; genel kurul, gayrimenkul satımında takip edilecek usul ile satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirleme yetkisini devredemez. Dava konusu olup iptali istenen genel kurul kararı ile yukarıda içeriği özetlenen sözleşme teklifinin görüşülmesi, onaya sunulması, sözleşmenin imzlanması ve icrası ile ilgili yönetim kuruluna yetki verilmesine karar verilmiştir. Sözleşme metninin, toplantı öncesi üyelerin bilgi ve görüşlerine sunulduğu hususunda da taraflar arasında ihtilaf yoktur. Nitekim toplantı tutanağı kapsamından anılan metnin içeriğinin tartışıldığı ve metnin içeriğine göre yönetim kurulunun yetkilendirildiği anlaşılmaktadır. Diğer deyişle genel kurul tarafından hem metnin içeriği ve hem de yönetim kuruluna verilecek icra yetkisi oylanmıştır. Genel Kurul tarafından satılacak veya devredilecek gayrımenkulün asgari fiyatını belirleme yetkisi devredilemez niteliktedir. Fakat gözden kaçırılmaması gereken husus, devir bedelinin tamamının para cinsinden olmasını zorunlu kılan bir yasal kısıtlamanın mevcut olmadığıdır. Somut olayda; genel kurulda tartışılan teklif içeriğine göre, dava dışı yükleniciye devir borcu altına girilecek altı adet bağımsız bölümün devir bedeli olarak, yüklenicinin bir kısmi ayni bir kısmı ise nakdi edimleri yerine getirme borcu altına girdiği, nakdi edimlerin hangi kalemlerden oluştuğunun ve ayni edimlerin (hizmet verme ve eser üretme) kapsamının ne olduğunun açıkça metinde yer aldığı anlaşılmaktadır. Şu halde genel kurul tarafından, sözleşmenin imzalanması halinde devir borcu altına girilecek altı bağımsız bölümün asgari devir bedelinin de kararlaştırıldığının kabulü gerekir. Bu saptama karşısında iptali istenen kararın Kooperatifler Kanunun 42/6 bendine aykırı olmadığı anlaşılmıştır.
Mezkur Kanunun 42/8 bendi ise; Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etme yetkisinin genel kurula ait olduğunu düzenlemektedir. Anılan sözleşmenin konusu yeni bağımsız bölümler yapılması değil, davalı Kooperatife ait taşınmaz üzerinde bulunan bağımsız bölümlerin bir kısmının revize edilmesidir. Öte yandan genel kurulda içeriği de görüşülerek yönetim kuruluna icra yetkisi verilen sözleşmenin imzalanması ve yüklenicinin taahhütlerini yerine getirmesi halinde sözleşmede belirtilen altı bağımsız bölümün üye sıfatıyla yükleniciye devredileceği nazara alındığında, Kooperatifin ortak sayısı da genel kurul tarafından tespit edilmiş olacağından, iptali talep edilen kararın Kanunun 42/8 bendine aykırı olmadığı anlaşılmıştır.
Davacılar tarafından, Kooperatif adına kayıtlı taşınmazın bir bölümü üzerinde özel orman şerhi bulunduğu, mahkeme kararı ile konulan bu şerhin dava dışı yüklenici tarafından kaldırılmasının hukuken imkansız bulunduğu, imkansızlık nedeniyle geçersiz olacak bir sözleşmenin imzası hususunda yönetim kuruluna yetki verilemeyeceği iddia olunmuştur. Öncelikle yukarıda açıklandığı üzere; ... Asliye Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas, ... karar sayılı kararı ile davacı Kooperatif adına kayıtlı taşınmazların toplam 12.300 m2 sine özel orman şerhi konulduğu; ancak bu kararın istinaf aşamasında olduğu ve henüz kesin hüküm teşkil etmediği açıktır. Şu halde iptali talep edilen genel kurul kararının alındığı tarih itibariyle imkansızlıktan bahsedilemez. Öte yandan genel kurul tarafından içeriği görüşülerek icrası hususunda yönetim kuruluna yetki verilen sözleşme ile(madde 7.2) bu taahhüdün yüklenici tarafından yerine getirilememesi halinde sözleşmenin hiçbir ihbar ve ihtara gerek kalmaksızın tüm sonuçları ile birlikte başlangıçtan itibaren geçersiz hale gelecek şekilde derhal sona ereceği, bu süre içerisinde yüklenicinin yapacağı harcamalar nedeniyle de Kooperatifin sorumlu tutulamayacağı kararlaştırılmıştır.
Yukarıda izah edilen tüm gerekçeler karşısında; davalı Kooperatifin 20/10/2019 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan 5 nolu kararın iptali koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
HÜKÜM /
Davanın REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 59,30 TL karar harcından 44,40- TL peşin harcın mahsubu ile eksik 14,90- TL harcın davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,
HMK 333.maddesi gereğince davacılar tarafından yatırılan gider avansından geriye artan kısmın hüküm kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerilerinde bırakılmasına,
Davalı tarafça yapılan 743,00-TL yargılama giderinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/02/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır