T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/375 Esas
KARAR NO: 2021/674
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/07/2020
KARAR TARİHİ: 14/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Müvekkili ... A.Ş'nin işletmeciliğinde olduğu otoyollardan, davalı ...'ne ait davaya konu araçların ücret ödemeksizin 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği için davalı/borçlu hakkında ... 14.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, ancak davalı/borçlunun icra dosyasına itiraz dilekçesi sunarak borca, faizlerine ve fer'ilerine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, bunun sonucunda takibin durdurulduğunu ve müvekkili şirketin mağduriyetine sebep olunduğunu, davalı tarafın müvekkili şirket tarafından işletilen otoyolun kullanılmadığına dair bir itirazda bulunmadığını, bu nedenlerle davalı/borçlunun ... 14.İcra Müdürlüğü...E. sayılı dosyasına yaptığı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazının iptali ile takibin devamına, davalı/borçlunun itirazının kötü niyetli olması ve alacağın likit olması sebebiyle asgari %20 oranında icra-inkar ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin “...” markası altında uzun süreli araç filo kiralama faaliyeti ile iştigal etmekte olan bir şirket olduğunu, ne icra dosyası ekinde ne de dava dilekçesi ekinde müvekkili şirkete ait araçların ihlalli geçiş yaptığına ilişkin herhangi bir belgenin mevcut olduğunu, müvekkili şirket araçlarının davacının iddia ettiği geçişleri yaptığını kabul anlamına gelmemek kaydıyla bu geçişler yapılmışsa dahi müvekkili şirkete tebligat yapılmaksızın dört katı ceza tahakkuk ettirilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı yan cezanın kesilmesi için tebligata gerek olmadığını belirtmiş ise de davacının kanuna dayandırdığı bu yorumunun bir yorum hatasından ibaret olduğunu, ... plaka sayılı aracın müvekkili şirkete ait olmadığını, alacağın varlığını kabul anlamına gelmemek kaydıyla işletilen faiz oranının da hukuka aykırı olduğunu, davacının talep ettiği alacak kalemlerinin likit olmadığını, davacı icra takibi başlatmakta haksız ve kötü niyetli olduğundan müvekkili şirket lehine asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava; alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.Maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.
HMK'nun 320/2.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının davalıdan ihlalli geçişler sebebiyle; geçiş ücreti ile 6001 Sayılı Kanunun 30/5 fıkrasında belirtilen geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza nedeniyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise varlığı ve miktarı, faiz ve KDV yönü ile davalı tarafından vaki itirazın haklı olup olmadığı, icra-inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
... 14.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyanın dosyamız arasına alındığı ve takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı/borçlu hakkında toplam 2.257,25-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalının yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nun 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... 14.İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı takip dosyası celbedilmiş, davaya konu araçların trafik kayıtları celbedilmiş, taraf şirketlerin İTO kaydı dosyamız arasına alınmış ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin 03/12/2020 tarihli duruşmasının (9) numaralı ara kararı ile; ''Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için, davacının davalıdan ihlalli geçiş sebebiyle; geçiş ücreti ile 6001 Sayılı Kanunun 30/5 fıkrasında belirtilen geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza nedeniyle alacağının varlığı ve miktarı, faiz ve KDV yönü ile davalı tarafından vaki itirazın haklı olup olmadığı, davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, icra-inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığının dosya üzerinde mahkememizce re'sen seçilecek bir uzman hesap bilirkişisi marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına'' dair karar verilmiş ve bu doğrultuda İşletme Yönetimi, Maliye, Vergi, İktisat, Finansman, Ekonometri, Muhasebe, Hesap Uzmanı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 14/07/2021 teslim tarihli bilirkişi raporunda özetle; 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli hakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, Karayolları Genel Müdürlüğü sitesinde OGS VE HGS ile ilgili açıklamalarda, OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1.Fıkrası ile 5.Fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz, hükmünün bulunduğu dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi c bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etme imkanı olduğu, tarafların tacir olduğu, buna göre basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca, sürücülerin araçlarını ihlalli geçişlerin zamanında ödenmediğinde olası sonuçlarının bilincinde olduğu, davalının uygulanan faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirmesinin mahkemenin takdirinde olduğu, dava dosyası muhteviyatında fotokopileri bulunan CD içerisindeki bilgiler ile dava dosyasındaki diğer belge ve bilgilerinin incelenmesinde; ihlalli geçiş fotoğrafları ile eşleşen ihlalli geçiş listesi dökümündeki, davalı ...'ne ait 60 aracın 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri arasında aşağıdaki tabloda her araca ait ayrıntıları gösterilen ve toplamda 368 adet geçişle ilgili köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, toplam 451,45-TL borcun köprü geçişlerinde, ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların toplamının 1.805,80-TL olduğu toplam da 2.257,25-TL davacı yönünden davaya konu alacağın oluştuğu, davacı yönünden ödemesiz geçişlerin yapıldığı tarihi izleyen 15 gün içerisinde geçiş ücretinin usulünce ödenmemesi halinde geçiş ücretine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesinde “4046, 3465 ve 3996 sayılı” kanunlar çerçevesinde yapılan hesaplamalara göre icra takip tarihine göre ödenmeyen geçiş ücretleri toplamı 448,10-TL bulunduğundan 4 katı gecikme cezalarının toplamı 1.792,40-TL ile topladığımızda 2.240,50-TL Toplam alacağının bulunduğu, takdir ve değerlendirme mahkemeye ait olmak üzere 04.12.2019 icra takibine kadar yıllık ticari faizin değişen oranlarda uygulayarak yapılan hesaplamaya göre bulunan işlemiş faizi 0,74-TL ve KDV'si 0,13-TL ilave edildiğinde toplamda 2.241,37-TL alacağın bulunduğu, talep edilen dava değerinin 2.257,25-TL olduğu, icra dosyasındaki icra takip talebi alacak miktarının (451,45-TL ödenmeyen geçiş ücreti +1.805,80-TL cezası) toplamının 2.257,25-TL olduğu, davalı şirketin borcu olmadığını belirterek ... 14.İcra Müdürlüğü ... E takip dosyasıyla hakkında başlatılan icrayı durdurduğu ancak geçiş tarihleri itibariyle ihlalli geçiş yapan davalı şirkete ait araçların otoyol geçişlerinde ödeme yapıldığını belgeleyecek veya geçişler esnasında yeterli bakiye bulunduğunu belgeleyecek HGS/OGS dökümlerinin kısaca ödemelerin yapıldığını gösteren herhangi bir belgenin dava dosyası muhteviyatında bulunmadığı, icra takip tarihinden ödeme tarihine kadar geçecek süre için yıllık ticari faizin değişen oranlarda uygulanarak tahsilatın gerçekleşmesi hususunun mahkemenin takdirinde olduğu, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi görüşü bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu, teknik açıdan yeterli, denetime açık, bilimsel verilere dayalı görülerek Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
İddia, savunma, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre; davacı tarafından davalıya ait ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... plakalı araçların 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri aralığında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin müvekkili şirketin işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarından ihlâlli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği iddiasıyla davalı aleyhine toplam 2.257,25-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle takip başlatıldığı, davalının da davacı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını, bu nedenle asıl alacağa nasıl hesaplandığı belirsiz olan faizine, alacağın sebebi olarak gösterilmiş olan cari hesaba itiraz ettikleri yönünde savunmalarını ileri sürdüğü, davaya konu araçların -... plaka sayılı araç dışında- gelen cevabi yazılardan 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri aralığında maliklerinin davalı şirket olduğu, ... plaka sayılı aracın ise 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri aralığında malikinin davalı şirket olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan takip, müvekkili şirketin işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarından davalıya ait araçların ihlâlli geçiş yapması nedeniyle ödenmeyen köprü ve otoyol geçiş ücretinin tahsili istemine ilişkin, eldeki dava da davacı tarafından davalı aleyhine ödenmeyen köprü ve otoyol geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davaya konu icra takibine konu edilen alacağın yasal dayanağı 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5.maddesinde düzenlenmiştir. Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5.maddesinde; ''4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.'' hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/05/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Mahkememizce alınan teknik açıdan yeterli, denetime açık, bilimsel verilere dayalı görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere; dava dosyası muhteviyatında fotokopileri bulunan CD içerisindeki bilgiler ile dava dosyasındaki diğer belge ve bilgilerinin incelenmesinde; ihlalli geçiş fotoğrafları ile eşleşen ihlalli geçiş listesi dökümündeki, davalı ...'ne ait 60 aracın 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri arasında aşağıdaki tabloda her araca ait ayrıntıları gösterilen ve toplamda 368 adet geçişle ilgili köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, toplam 451,45-TL borcun köprü geçişlerinde ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların toplamının 1.805,80-TL olduğu toplam da 2.257,25-TL davacı yönünden davaya konu alacağın oluştuğu, davacı yönünden ödemesiz geçişlerin yapıldığı tarihi izleyen 15 gün içerisinde geçiş ücretinin usulünce ödenmemesi halinde geçiş ücretine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesinde “4046, 3465 ve 3996 sayılı” kanunlar çerçevesinde yapılan hesaplamalara göre icra takip tarihine göre ödenmeyen geçiş ücretleri toplamı 448,10-TL bulunduğundan 4 katı gecikme cezalarının toplamı 1.792,40-TL ile topladığımızda 2.240,50-TL Toplam alacağının bulunduğu, 04.12.2019 icra takibine kadar yıllık ticari faizin değişen oranlarda uygulayarak yapılan hesaplamaya göre bulunan işlemiş faizi 0,74-TL ve KDV'si 0,13-TL ilave edildiğinde toplamda 2.241,37-TL alacağın bulunduğu, dosya muhteviyatında bahsedilen alacakla ilgili herhangi bir ödemenin yapıldığını gösterir bir belge bulunmadığı, bununla birlikte davalının davaya konu araçların 05.04.2019-26.10.2019 tarihleri aralığında davacı şirketin işletme hakkı sahibi olduğu köprü ve/veya otoyollarını kullanmadığı yönünde de iddiasının olmadığı nazara alınarak Mahkememizce davanın kısmen kabulüne, davalının ... 14.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yaptığı itirazın 448,10-TL geçiş ücreti ve 1.792,40-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 2.240,50-TL asıl alacak yönünden İPTALİNE, takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %19,50 ve değişen oranlarda avans faizi yürütülmek suretiyle ve takip talebindeki diğer koşullarla DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin ise reddine, davacının alacağı likit nitelikte olup, davalının itirazında haksız bulunduğu anlaşıldığından İİK'nun 67/2.maddesi hükmü gereğince takdiren kabul edilen miktarın %20'si oranında icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmiştir. Bununla birlikte 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabulucuk Kanunu'nun 18/A-14; ''Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır.'' hükmü de nazara alınarak İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin de Mahkememizce davadaki kabul-ret oranına göre 13,20-TL davacıdan, 1.306,80-TL davalıdan alınarak hazineye irad kaydına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davalının ... 14.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yaptığı itirazın 448,10-TL geçiş ücreti ve 1.792,40-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 2.240,50-TL asıl alacak yönünden İPTALİNE, takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %19,50 ve değişen oranlarda avans faizi yürütülmek suretiyle ve takip talebindeki diğer koşullarla DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin ise reddine,
2-Hükmolunan 2.240,50-TLnin %20'si oranında 448,10-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından reddine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 153,04-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsiline, peşin alınan 54,40-TL harcın mahsubuna, bakiye 98,64-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 2.240,50-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 16,75-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 54,40-TL peşin harç, 1.550,00-TL bilirkişi ücreti, 230,00-TL posta masrafları olmak üzere toplam 1.888,80-TL yargılama giderinin davadaki kabul oranına göre %99'unun davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davadaki kabul ret oranına göre 1.306,80-TL'nin davalıdan, 13,20-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
8-Davalı tarafından dosya üzerinde yapılan yargılama gideri ve yatırılan gider avansı bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
9-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin huzurunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi. 14/10/2021
Katip ... ¸
Hakim ...
¸