T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/477 Esas
KARAR NO: 2022/164
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/09/2020
KARAR TARİHİ: 04/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ...işlettiğini, davalı tarafın maliki bulunduğu; ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçların 04/09/2016 - 28/09/2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlali geçiş yaptıklarını, bu geçiş bedellerinini 15 günlük sürede ödenmediğini, bunun üzerine ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretlerinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla müvekkili tarafından davalı aleyhinde ... 19. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davalının borca ve ferilerine itiraz ettiğini, takibin durduğunu, davalının itirazının hukuki mesnetten yoksun ve kötü niyetli olduğunu, 25/05/2018 tarihinde yeni kanunun yürürlüğe girdiğini, on katı oranında cezanın, dört katı oranına indirildiğini, davalı aleyhine başlatılan icra dosyasında on katı tutarındaki ceza eklenerek belirlenmişse de, bahse konu yasa gereği asıl alacak içinde yer alan geçiş ücretine ek ceza dört katına indiğinden yasa gereği alacak miktarında azalma olduğunu iddia ve beyan ederek davanın kabulüne, itirazın iptali ile takibin 7.689,64.-TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş 227,14.-TL faiz ve 40,88.-TL KDV yönünden devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İşbu davaya bakmakla görevli Mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, uyuşmazlığın ticari iş niteliği taşımadığını, yine davanın yetkisiz Mahkemede açıldığını, müvekkilinin adresinin Pendik/İstanbul olduğunu, yetkili Mahkemelerin İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirketin, dava dilekçesinde belirtildiği gibi bir geçiş ihlali gerçekleştirmediğini, müvekkili şirkete ait araçlara ilişkin GHS geçil dökümlerini ve bedellerinin ödendiğine ilişkin kayıtları sunduklarını, müvekkili şirketin HGS bakiyelerinin her zaman mevcut olduğunu, banka kartına bağlı olduğunu, belli bir bakiyenin altına geldiğinde otomatik yükleme yapıldığını, davacının HGS geçiş makinelerinin okuma sistemlerinde bir hata/usulsüzlük olduğu veyahut plakaların yanlış okunduğu kanaatinde olduklarını, ekte sunulan tur karneleri incelendiğinde araçların ceza yedikleri tarihteki pozisyonlarının açıkça görüleceğini, müvekkilinin bazı araçlara yurt dışında olduğu tarihlerde bile ceza kesildiğini, icra takibinden sonra kanun değişikliği olduğunu, on katı uygulanan cezanın dört karı olarak değiştirildiğini, on takı cezanın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine ve devamına itirazın iptali davasının konusuz kaldığını iddia ve beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava, İ.İ.K.'nın 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
... 19. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. İcra dosyasının tetkikinde; davacının, davalı aleyhinde 17.475,55.-TL üzerinden icra takibi yaptığı, ödeme emrinin davalıya/borçluya 17/04/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalı/borçlu vekilinin 18/04/2018 tarihli itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
04/09/2016 - 28/09/2017 tarihleri arasında; ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçların HGS/OGS hesabı ile yeterli bakiyelerinin olup olmadığı ile 15/10/2017 tarihine kadar herhangi bir bedel yüklenip yüklenmediğinin, varsa miktarlarının araştırılması bakımından Pttbank Daire Başkanlığı'na ve Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçların 04.09.2016 - 28.09.2017 tarihleri arasında malik bilgilerinin ve trafik tescil kayıtlarının gönderilmesi bakımından ... Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
10/06/2021 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlali geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine; sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenleme bulunmadığı, Karayolları Genel Müdürlüğü sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda, OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin l.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz hükmünün bulunduğu, dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi c bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu, davacının tüzel kişi tacir olduğu, davalının da tacir olarak, araçlarını ticari amaçla kullandığı, basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca ihlali geçişlerin zamanında ödenmediğinde olası sonuçların bilincinde olduğu, davalının uygulanan ticari faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirmesinin Mahkememiz takdirinde olduğu, dosya muhteviyatındaki ihlali geçiş dökümleri ve fotoğraflarının örtüştüğünün tespit edildiği, davanın toplam 7.957,67.-TL üzerinden açılmış olduğu, 17/11/2017 takip tarihi itibariyle, icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre 372,27.-TL faiz ve %18 KDV'sinin 67,07.-TL olduğu görülerek; 1.736,80.-TL ödenmeyen geçiş ücreti, 6.947,20.-TL cezası + 372,27.-TL faiz + 67,01.-TL KDV = 9.123,28.-TL dava takip tarihi itibariyle toplam alacağın bulunduğu, 02/09/2020 takip tarihi itibariyle, icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre 2.738,36.-TL faiz ve %18 KDV'sinin 492,91.-TL olduğu görülerek; 1.736,80.-TL ödenmeyen geçiş ücreti, 6.947,20.-TL cezası + 2.738,36.-TL faiz + 492,91.-TL KDV = 11.915,27.-TL dava takip tarihi itibariyle toplam alacağın bulunduğu, dosya muhteviyatında bahsedilen alacakla ilgili herhangi bir ödemenin yapıldığını gösterir bir belge bulunmadığı, davaya konu asıl alacağa, dava takip tarihinden itibaren avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler dikkate alınarak faizin değişen oranlarda kademeli olarak ödeme tarihine kadar geçen süre için hesaplanması yönünden değerlendirmenin Mahkememize ait olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davalının itirazlarının değerlendirilmesi ve ön incelemede tespit edilen uyuşmazlıkların halli bakımından, dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile hesap bilirkişinin yanına Mahkememizce resen seçilecek konusunda uzman bankacı ve bilgisayar mühendisi bilirkişide eklenmek suretiyle bilirkişi heyeti raporu alınmasına karar verilmiştir.
31/01/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporunun sonuç kısmında özetle; önceki raporda tespit edilen ihlali geçiş ücretleri toplamının 1.736,80.-TL ile mutabık kalındığını, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlali geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine; sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenleme bulunmadığı, Karayolları Genel Müdürlüğü sitesinde OGS ve HGS ile ilgili açıklamalarda, OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin l.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz hükmünün bulunduğu, dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi c bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu, davacının tüzel kişi tacir olduğu, davalının da tacir olarak, araçlarını ticari amaçla kullandığı, basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca ihlali geçişlerin zamanında ödenmediğinde olası sonuçların bilincinde olduğu, davalının uygulanan ticari faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirmesinin Mahkememiz takdirinde olduğu, davacı taraf, davalı taraf tarafından ödemesiz geçişlerin yapıldığı tarihi izleyen 15 gün içerisinde geçiş ücretinin usulünce ödenmemesi halinde geçiş ücretine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesinde 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde yapılan hesaplamaya göre toplam 1.736,80.-TL alacağın köprü geçişlerinde ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların toplamının 6.947,20.-TL olduğu, anapara ve ceza ile birlikte toplam 8.684,00.-TL davaya konu alacağın oluştuğu, bazı geçişlerden ceza alınmadığından toplam 7.796,80.-TL hesaplandığı, 17/11/2017 icra takibi itibariyle, icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre 291,85.-TL faiz ve %18 KDV'sinin 52,53.-TL olduğu görülerek; bazı geçişlerden ceza alınmadığı dikkate alınarak, 1.736,80.-TL ödenmeyen geçiş ücreti, 6.060,00.-TL cezası + 291,85.-TL faiz + 52,53.-TL KDV = 8.141,18.-TL dava takip tarihi itibariyle toplam alacağın bulunmuş olduğu, dosya muhteviyatında bahsedilen alacakla ilgili herhangi bir ödemenin yapıldığını gösterir bir belge bulunmadığı, davaya konu asıl alacağa, dava takip tarihinden itibaren avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler dikkate alınarak faizin değişen oranlarda kademeli olarak ödeme tarihine kadar geçen süre için hesaplanması yönünden değerlendirmenin Mahkememize ait olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunmuştur
Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporları ile toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava, ödenmeyen köprü ve otoyol geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir.
Davacı tarafından sunulan ihlalli geçiş bildirimi içeriğinden davalıya ait; ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... plakalı araçların 04/09/2016 - 28/09/2017 tarihleri arasında toplam 108 adet köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, davalı tarafından söz konusu ücretin 15 günlük yasal süresi içerisinde ödenmesine ilişkin herhangi bir delil sunulmadığı, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişlerin ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, bunun yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz hükmünün bulunduğu dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli geçişleri cezasız ödeme imkanının olduğunu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükümlülüğünde bulunduğu, Mahkememizce alınan 31/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda,17/11/2017 icra takibi itibariyle, icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak adatlandırma ile yapılan faiz hesaplamasına göre 291,85.-TL faiz ve %18 KDV'sinin 52,53.-TL olduğu görülerek; bazı geçişlerden ceza alınmadığı dikkate alınarak, 1.736,80.-TL ödenmeyen geçiş ücreti, 6.060,00.-TL cezası + 291,85.-TL faiz + 52,53.-TL KDV = 8.141,18.-TL toplam alacağın hesap edildiği, bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından davacının talebi ile bağlı kalınarak davanın kabulü ile, davalı tarafından ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yapılan itirazın iptali ile takibin; 7.689,65.-TL (geçiş ücreti-para cezası), 227,14.-TL (işlemiş faiz) ve 40,88.-TL (KDV) olmak üzere toplam 7.957,67.-TL yönünden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
Davacının alacağı likit nitelikte olup, davalının itirazında haksız bulunduğu anlaşıldığından İ.İ.K.nun 67/2. maddesi hükmü gereğince takdiren kabul edilen miktarın %20'si oranında icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, davalı tarafından ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takibine yapılan itirazın İPTALİ ile takibin; 7.689,65.-TL (geçiş ücreti-para cezası), 227,14.-TL (işlemiş faiz) ve 40,88.-TL (KDV) olmak üzere toplam 7.957,67.-TL yönünden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile takibin devamına,
Davalının hükmolunan 7.957,67.-TL'nin %20'si oranında (1.591,53-TL) icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına, bu tutarın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 543,59.-TL nispi karar ve ilam harcından, davacı taraftan peşin alınan 54,40.-TL harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 489,19.-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve (2) numaralı maddede mahsup edilen 54,40.-TL harcın, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 5.100,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 54,40.-TL başvurma harcı, 2.700,00.-TL bilirkişi masrafı ve 103,10.-TL posta giderleri ve diğer giderler olmak üzere toplam 2.857,50.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yatırılan gider/delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
7-Hukuk Muhakemeleri Yasasının 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
8-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk tarife bedelinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, taraf vekillerinin huzurunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 04/03/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.*