T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMES
ESAS NO: 2021/194
KARAR NO: 2022/240
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 18/12/2020
KARAR TARİHİ: 31/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 28. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında öncelikle usul yönünden iddialarının değerlendirilerek, sonrasında ise esasa dayalı taleplerinin değerlendirilerek, borçlu olmadıklarının tespitine, takibin tedbiren durdurulmasına, yargılama sonrasında takibin iptaline, haksız yere açılmış bu dava nedeniyle karşı yanın inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderlerinin, yasal vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu bonoyu davacıya araç satışından borcu bulunan bono lehtarı ... borcuna karşılık verdiğini davalı ile lehtar arasında gerçekleşen araç alım satımı nedeniyle yazılı sözleşme yapıldığını ve takip konusu bonoda bu sözleşme kapsamında davalıya boca karşılık teslim edildiğini, vadesinde bedeli ödenmeyene bono davalı tarafça alacağın tahsili için ... 28. İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyaya ile takibe konulmuş olduğunu, söz konusu bono bedeli davacı tarafça ödenmediğini, haksız ve kötü niyetli olarak huzurda ki davayı ikame temin edildiğini, davacı taraf Lehtar ... ile... plakalı aracı 245,000 TL'ye satın aldığını ve karşılığında 140.000 TL elden verdiğini kalan 105.000 TL borcu için takip dayanağı bonoyu verdiğini ancak daha sonra bu 25.000 TL daha elden verdiğini, 80.000 TL ödemeyi peyder pey ....'ın eşinin banka hesabına 10.000 TL'lik ödemeler şeklinde yaptığını ve borcu olmadığını iddia ettiğini, davacı tarafın bu iddiaları hukuki dayanaksız ve ispata muhtaç olup reddinin gerektiğini, haksız ve hukuki dayanaksız davanın usul ve esasa yönelik itirazlarının reddi ile kötü niyetli dava nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletinde davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... Ticaret ve Sanayi Odası 09/04/2021 havale tarihli yazı cevabı, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 14/04/2021 havale tarihli yazı cevabı, ... Vergi Dairesi'nin 12/04/2021 tarihli yazı cevabı, ... Mal Müdürlüğü'nün 12/04/2021 tarihli yazı cevabı delil olarak değerlendirilmiştir.
GEREKÇE: Dava, icra takibi sonrası açılan İİK'nın 72/1. maddesi uyarınca borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
... 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin; 23/12/2020 tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı görevsizlik kararı uyarınca dava dosyası mahkememizin iş bu esas sırasına kaydedilmiştir.
... 28. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra takip dosyası üzerinde yapılan incelemede, takip alacaklısı ... tarafından takip borçlusu ... aleyhine, keşidecisi ..., lehdarı ... olan, 07/11/2019 düzenleme, 10/09/2019 ödeme tarihli, 105.000,00 TL bedelli bono dayanak yapılarak toplam 108.518,94 TL üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile 30/11/2020 tarihinde takip başlatıldığı, 14/12/2020 tarihinde ödeme emrinin takip borçlusuna tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 778. maddesinin göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanunun 681. maddesi gereğince; kambiyo senedi niteliğinde olan bonodaki hakkın devri, ancak ciro ve teslim yolu ile mümkündür. Aynı Kanun'un 686. maddesi gereğince, bonoyu elinde bulunduran kimsenin hak sahibi olabilmesi için fiili zilyetliği yeterli olmayıp, aynı zamanda hakkını müteselsil ve birbirine bağlı cirolarla tevsik etmesi gerekir. Bonoda ilk cironun lehtara ait olması zorunludur. Ciroların birbirine bağlı olması, her şeyden önce, ilk cironun lehtar tarafından yapılmasıyla mümkündür. İlk ciro lehtara ait değilse, ciro zinciri düzensiz demektir. Lehtarın cirosundan sonra senedi devralan hamiller, yetkili hamil olurlar. Dava konusu bonoda davacı ... keşideci, dava dışı .... lehtar olarak gözükmektedir. Kural olarak ciro silsilesinde kopukluk olmaması ve senedi elinde bulunduranın yetkili hamil olabilmesi için ilk cironun lehtara ait olması gerekmektedir. Aksi takdirde senedi elinde bulunduranın yetkili hamil olduğu kabul edilemez. Dava konusu senet üzerinde senet lehtarı ... tarafından yapılmış herhangi bir ciro bulunmamaktadır. Bu nedenle de davalı ... yetkili hamil değildir ve ciro zincirinde kopukluk bulunmaktadır. Davalı vekili ... ve ... arasında 10/11/2019 tarihli alacak, borç ve temlik sözleşmesi başlıklı dosyaya da bir suretini sunduğu anlaşma çerçevesinde bononun müvekkiline devredildiğini ve ciro zincirinde kopukluk olmadığını savunmuş ise de, kambiyo senetlerinin devri usulünün yukarıda bahsedilen kanun maddesi uyarınca ciro ve teslim yoluyla yapılacak olması ve bono ön ve arka sayfası üzerinde de lehdar cirosunun bulunmaması nedeniyle davalının savunmasına itibar edilmemiştir. Bu nedenlerle da yetkili hamil olamayan davalıya karşı davacının dava konusu bono ve icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talebinin kabulü ve bu nedenle başlatılan icra takibinin iptali gerektiği kanaatine varılmıştır. Davanın kabulü ile, keşidecisi ... lehdarı ... olan, 07/11/2019 düzenleme, 10/09/2020 ödeme tarihli, 105.000,00 TL bedelli senet ve ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip nedeniyle davacının davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine, ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibinin iptaline dair karar verilmiştir.
İİK'nın 72/5. maddesi uyarınca, menfi tespit davasının kabulü halinde borçlu lehine hükmedilecek tazminat kötüniyet tazminatı olup, borçlu lehine kötüniyet tazminatına hükmedilebilmesi için, icra takibinin haksız olmasının yanında takip alacaklısının da kötüniyetli olması gerekir. Alacaklı icra takibi başlatmakta kötüniyetli değilse, aleyhine kötüniyet tazminatı hükmedilemez. Davalı alacaklının kötüniyetli olduğunu gösteren herhangi bir delil bulunmadığından yasal koşullarının oluşmaması nedeniyle davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddi, davanın kabul edilmiş olması nedeniyle İİK'nun 72/4. Maddesindeki koşullar oluşmadığından davalının tazminat talebinin reddine dair karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın kabulü ile, keşidecisi ... lehdarı ... olan, 07/11/2019 düzenleme, 10/09/2020 ödeme tarihli, 105.000,00 TL bedelli senet ve ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip nedeniyle davacının davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine, ... 28. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibinin iptaline,
2-Davacı tarafın tazminat talebinin koşulları oluşmadığından reddine,
3-Davalı tarafın tazminat talebinin koşulları oluşmadığından reddine,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gereken 7.412,93 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsiline, 1.793,14 TL peşin/nispi harç ve 60,10 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.853,24 TL'nin mahsubuna, bakiye 5.559,69 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 1.793,14 TL peşin/nispi harç ve 60,10 TL tamamlama harcı 54,40 TL başvurma harcı, 118,50 TL posta ve tebligat masrafları olmak üzere toplam 2.026,14 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
7-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider-delil avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 14.259,30TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 31/03/2022
Katip ...
Hakim ...