T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/204 Esas
KARAR NO : 2025/298
DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/03/2021
KARAR TARİHİ : 08/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkilinin 01/10/2019 tarihli 5 yıllık kira sözleşmesi ile ...adresinde kiraladığı asma katlı işyerinde (ticarethanede) tekstil imalathanesi faaliyeti gerçekleştirdiğini, bu işyerinin bulunduğu binada müvekkilinin de dahil olmak üzere 5 farklı işyerinin bulunduğunu, işyerlerinin tamamının elektriğinin ... Ltd. Şti. adına kayıtlı ... hesap (... abone) numaralı ana sayaçtan süzme sayaçlar (ara sayaç) vasıtasıyla sağlandığını, müvekkilinin de anılan ana sayaçtan kühler marka ... numaralı süzme sayaç ile elektrik kullandığını, davalı kurum tarafından 31.08.2020 fatura dönemine (ana sayaçın aboneliği yasal bir şekilde sonlandırılıncaya) kadar bildirilen tüm fatura elektrik tüketim bedellerinin (işyeri sahipleri süzme sayaç endekslerine göre ... Ltd. Şti.'ye para vermek ve anılan şirket tarafından davalı kuruma yatırılmak suretiyle) düzenli olarak ödendiğini, müvekkili ve binadaki diğer işyeri sahiplerinin, aboneliklerini yasal hale getirmek için davalı kuruma müracaatta bulunduğunu ve ... tarihinde ... hesap numaralı tesisatın söküldüğünü (aboneliği yasal bir şekilde sonlandırılmış) ve müvekkilinin 18.08.2020 tarihinde abonelik sözleşmesi imzalayarak 15 kw kurulu gücü ... hesap (... tesisat) numaralı sayacı kullanmaya hak kazandığını, buna bağlı olarak da müvekkilinin kühler marka ... numaralı süzme sayaç kullanımını fiilen sonlandırdığını, ne var ki, müvekkilinin işyerine gelen elektriğin yetersiz olmasından dolayı 64.5 kw güç arttrımı talebi ile davalı kuruma 24.08.2020 tarihinde başvurduğunu, bu arada müvekkilinin aynı şebekeden hem kuruma kayıtlı ... hesap numaralı sayacı hem de kuruma kayıtlı olmayan kühler marka ... numaralı sayacı kullanmaya başladığını, müvekkilinin .. hesap numaralı sayaç için tanzim edilen fatura bedellerini ödediği gibi ... marka ... numaralı sayaç için tanzim edilen 22.12.2020 tarihli faturada bildirilen 37.155,31-TL fatura elektrik tüketim bedelini de ödediğini, müvekkilinin, kuruma kayıtlı olmayan ... marka ... numaralı süzme sayaç ve ... numaralı sayaç taktırmak suretiyle harcadığı tüm elektrik tüketim bedellerini ödemesine rağmen davalı kurumun ... marka ... numaralı süzme sayaca 30.11.2020 tarihli 147.227,16-TL e-fatura kestiğini ancak kesilen faturanın dayanağı bulunmadığından müvekkili tarafından 03.12.2020 tarihinde iade edildiğini, müvekkilinin, davalı kuruma vermiş olduğu 07.12.2020 ve 16.12.2020 tarihli dilekçelerle ... marka ... numaralı sayacı kendisinin kullandığını ve bu sayacın okunması gerektiğini belirterek 30.11.2020 tarihli 147.227,16-TL bedelli faturanın iptalini istediğini, bunun üzerine davalı görevlileri tarafından 16.12.2020 tarihli kaçak elektrik tutanağı düzenlendiğini, müvekkilinin, elektrik tüketim borcu olmadığı halde icra takibi yapılacağını, yeni abonelik verilmeyeceğini ve elektriğin kesileceği tehdidi altında elektrik tüketim bedelini (faiziyle birlikte 147.876,00-TL'yi) 17/12/2020 tarihinde ödemek zorunda kaldığını beyanla belirsiz alacak davası olarak ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak suretiyle şimdilik; haksız olarak ödenen elektrik tüketim bedelinin iadesine yönelik olarak şimdilik 10.000,00-TL’nin ödeme (17.12.2020) tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Usule ilişkin olarak, dava belirsiz alacak davası olarak açılmış ise de usul hükümleri gereğince eldeki davanın belirsiz alacak davası olarak açılması mümkün olmadığından hukuki yarar yokluğundan eldeki davanın reddine karar verilmesini, Esasa ilişkin olarak, müvekkili şirket kayıtlarında yapılan incelemede dava konusu mahalde 22.09.2020 tarihinde yapılan kontrolde kayıtsız sayaçtan elektrik tüketimi yapıldığı tespit edilerek ... seri numaralı Kaçak Elektrik Kullanımı Tespit Tutanağının tanzim edildiğini, ... seri numaralı tutanağa istinaden kaçak elektrik kullanım bedeli tahakkuk ettirilmiş olup tahakkuk sayaç üzerindeki endeksler ve sayaç çarpanı baz alınarak fatura edildiğini, yapılan inceleme neticesinde kaçak kullanıma konu sayacın süzme sayaç olmadığının tespit edildiğini, müvekkili şirket tarafından yapılan tespit ve hesaplamalar Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42 vd. maddelerine uygun olarak tahakkuk yaptırıldığından yapılan hesaplamanın mevzuata uygun olduğunu beyanla haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden ve nihayetinden esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR /
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, taraf şirketlerin ... kayıtları çıkartılarak dosyamız içerisine alınmış, dava konusu abonelik dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmış ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin 08/05/2025 tarihli duruşmasında ''Davalı vekilinin, eldeki davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağından hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesi talebinin; eldeki davanın haksız fiile dayalı (kaçak elektrik kullanım iddiası) olması ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak belirsiz alacak davası olarak açılabileceği kanaatine varılmakla reddine'' karar verilmiştir.
Mahkememizin 04/05/2023 tarihli duruşmasında dinlenen davacı tanığı ...; "Ben davacı şirketten yaklaşık bir buçuk yıl önce ayrıldım. davacı şirkette çalıştığım dönemde idari işler amiri olarak görev yapıyordum. Davacı şirketin davaya konu taşınmazın bulunduğu mahale taşındığı dönemde tek bir saat vardı ve bu saat üzerinden ... Firması ile biz elektrik alıyorduk. İki firma da bu sayaç üzerinden elektrik kullanıyordu daha sonra davacı şirket kendisinin ne kadar elektrik kullandığını tespiti amacıyla ana sayaca bağlı bir süzme sayaç taktı. Bu süzme sayaçtan biz ne kadar elektrik kullandığımızı tespit ediyorduk ve bu miktarı dava dışı ... şirketine ödüyorduk. Davacı şirket davaya konu taşınmaza taşınır taşınmaz elektrik tüketimine ilişkin ve sayaç takımına ilişkin resmi kurum ve kuruluşlara başvurularını yaptı. Bu süre zarfında tek bir elektrik faturası geliyordu o da ... şirketi adınaydı daha sonra davacı şirket güç arttırım talebinde bulundu. Bu talep üzerine ... yetkilileri geldiğinde zaten saatlerin üzerinde açık bir şekilde bulunan süzme sayacı gördüler ve süzme sayaçtaki rakamlar üzerinden bir fatura tanzim ettiler ayrıca kaçak elektrik tutanağı düzenlediler. Davacı şirkette düzenlenen faturayı ödedi. Davacı şirketin yaptığı başvurular üzerine ana sayaçtan ayrı başka bir sayaç veya saatin gelip takılıp takılmadığını şuanda hatırlayamamaktayım, zira bu olayların yaşandığı tarihten itibaren aradan baya bir zaman geçmiştir. Benim olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi." şeklinde, aynı tarihli duruşmada dinlenen diğer davacı tanığı ...; "Ben davacı şirketten 1 sene önce ayrıldım. Çalıştığım süre zarfında inşaat ve tadilat işlerini yapmaktaydım. Davaya konu taşınmazın davacı şirket tarafından tutulmasından sonra ben oranın inşaat, tadilat ve boya işlerini yapmak için 2020 yılının 8. Ayında oraya gittim. Gittiğimde orada tek bir saat vardı ve o saat üzerinden elektrik tüketimi yapılıyordu. Tam olarak hatırlayamamakla birlikte o dönemde o mahalde bir iki dükkan daha vardı fakat ben kaç kişi/şirketin bu saat üzerinden elektrik tüketimi yaptığını bilmiyorum. Ben orada görev tanımım kapsamında inşaat, tadilat ve boya işlerini yaptıktan sonra ayrıldım. Akabinde yaşananlar hakkında benim bilgim yoktur. Benim olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi." şeklinde, aynı tarihli duruşmada dinlenen diğer davacı tanığı ...; "Ben 10 yılı aşkın bir süredir davacı şirkettin elektrik işlerini yapmaktayım. Davaya konu taşınmaz tek bir şirkete aitti bu nedenle tek bir sayaç vardı. Daha sonra (davacı şirketin davaya konu taşınmaza geçtiği tarih) 2020 yılında bu taşınmaz bağımsız bölümlere ayrılınca davaya konu taşınmazın sahibi olan şirket bağımsız bölümler için elektir idaresine başvurularını yaptı fakat bu süreç uzun sürdüğü için davaya konu taşınmazdaki şuan da hatırladığım kadarıyla 5 veya 8 bağımsız bölüm aynı sayacı kullanmaya devam etti. Faturalar tek sayaç olduğu için o sayaç adına geliyordu. Davaya konu taşınmazın tadilatına başlandığında davacı şirket olarak ne kadar elektrik tükettiğimizin tespiti amacıyla süzme sayacı taktık. Burada tespit edilen miktar üzerinden payımıza düşeni ... şirketine ödüyordu. Davacı şirketin bu şekilde süzme sayaç üzerinden kullandığı elektrik 8 Kw'tı fakat davacı şirketin ihtiyacı ise 60-65 Kw'tı bu nedenle davacı şirket güç artırım talebinde bulundu. Akabinde ... yetkilileri davaya konu taşınmazın bulunduğu mahale geldiler. Orada davacı şirketin taktığı süzme sayacı gördüler. Bunun üzerine kaçak elektrik kullanım muamelesi yaptılar ve tekrar bir fatura kestiler. Bu kesilen ikinci fatura aslında davacı şirketin yaptığı mükerrer ödeme olmaktadır zira davacı şirket süzme sayaç üzerinden kullandığı elektrik miktarını zaten ödemektedir. Bu süreçten sonra davacı şirket mahale ikinci bir akıllı sayaç taktı. Bu sayaç üzerinden davacı şirket tüketime devam etti ve tükettiği miktarı da ....'a ödedi şayet davacı şirketin kaçak elektrik kullanım niyeti olsa idi o sayacı hiçbir şekilde oraya takmazdı. Benim olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi." şeklinde, aynı tarihli duruşmada dinlenen bu sefer davalı tanığı ...; "Ben davalı şirkette 5 yıldır Tesisat Muayene Teknik Personeli olarak görev yapmaktayım. Bana göstermiş olduğunuz tutanağın altındaki imza bana aittir yine tutanak içeriğinde yer alan yazılarda tarafıma aittir. Davalı şirket tarafından bize verilen iş emri üzerine biz ekip arkadaşımla birlikte davaya konu taşınmazın bulunduğu mahale gitmiştik. Yaptığımız kontrol sonucunda orada kayıtsız sayaç tespit ettik bu tespit üzerine tutanak tuttuk. Tuttuğumuz tutanak doğrudur tutanak içeriğini tekrar ediyorum. Benim olaya ilişkin başkaca bir bilgim ve görgüm bulunmamaktadır. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi." şeklinde beyanda bulunmuşlardır.
Mahkememizin 14/12/2023 tarihli duruşmasında dinlenen diğer davalı tanığı ... ise; "ben davalı şirketten 2023 yılı nisan ayında emekli olarak ayrıldım şu anda davalı şirkette çalışmıyorum, ben davalı şirkette 25 yıl çalıştım, benim davalı şirketteki pozisyonum yüksek güçlü abonelerden sorumluydum, bana göstermiş olduğunuz ... seri numaralı tutanağın altındaki kaşe ve imza bana aittir, tutanağın içerisinde ki yazılar ise ...' a aittir, tuttuğumuz tutanak doğrudur tutanağın içeriğini aynen tekrar ediyorum, olayın üzerinden uzun zaman geçmesi nedeniyle tam olarak tutanağa konu olayı hatırlayamıyorum, biz gün içinde birçok böyle benzer hadiseye gidiyorduk, bizim sorumlu olduğumuz alan geniş bir alandır, benim olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir, tanıklık ücreti talebim bulunmaktadır dedi." şeklinde beyanda bulunmuşlardır.
Mahkememizin 06/07/2023 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; "Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosyanın Mahkememizce re'sen seçilecek bir elektrik-elektronik mühendisi bilirkişisine tevdii ile rapor düzenlenmesinin istenilmesine....,
Bilirkişiye HMK 278/son maddesi uyarınca yerinde keşfen inceleme yapma yetkisi tanınmasına,
Keşif ve incelemenin 08/09/2023 günü saat 10:00'da icrasına..." dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Elektrik-Elektronik Yüksek mühendisi bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 27/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-Davacının, kayıtsız sayaçtan elektrik tüketilmesi yöntemiyle kaçak elektrik enerjisi kullandığı gerekçesiyle davalı tarafından 22.09.2020 tarihinde ... seri numaralı kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit tutanağı tutulduğu, tutanak içeriğinde kayıtsız ... seri numaralı sayacın toplam endeksinin 2.598 kWh, akım trafo oranı (çarpan) 30 olarak kayıt altına alındığı, tutanak içeriğinde tespiti yapan davalı personellerinin ad-soyad, imza ve sicil numaralarının bulunduğunun görüldüğü,
-Tespit anında sayaç endeks değeri 2.598 kWh, akım trafo oranı (çarpan) ise 30 olarak tespit yapıldığı, toplam tüketim ise 77.940 kWh (2.598 kWh x 30 = 77.940 kWh) olarak alınmış dolayısıyla tüketim hesabında mevzuat gereği sayaç endeksine göre işlem yaptığı,
-Mükerrer kaçak elektrik kullanımı bulunan (... seri numaralı kaçak tutanağı) kullanıcı için tespit tarihinde yürürlükte olan ticarethane tarifesi ve 2 ceza katsayısı üzerinden fatura hesabı yaptığı,
-Dosya kapsamında yer alan bütün bilgi ve belgeler detaylıca incelendiği ve ilgili kaçak tahakkuk hesaplaması da tarafınca tekrar yapılmış (Tablo-1) olup davalının 30.11.2020 tarihli ve ... seri numaralı faturası ile aynı olduğu, davacı, ... seri numaralı sayacın süzme sayaç olarak kullanıldığı, davalı ise bu sayacın süzme olmadığını iddia ettiği, ancak ve ancak tespite konu sayacın süzme sayaç olarak kullanılıp kullanılmadığına dair herhangi bir belge (fotoğraf, video vb.) dava dosya içeriğinde bulunmadığı, bütün bu veriler ışığında, Sayın Mahkemenin takdirinin davacının Köhler marka ... seri numaralı sayaçtan elektrik enerjisi kullandığı ve bu sayacın süzme sayaç olarak kullanılmadığı yönünde olması durumunda davalının düzenlediği kaçak elektrik kullanım tespiti ile tespite konu fatura hesabının mevzuat hükümlerine uygun olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 10/10/2024 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; "...Davacı vekilinin bilirkişi raporuna yönelik beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ve beyan ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdiine"dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Elektrik-Elektronik Yüksek Mühendisi bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 20/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
-08/09/2023 tarihinde Sayın Mahkeme heyeti ile keşif mahalline gidilmiş olup, iddia edilen dava konusu süzme sayacın ölçü devresinin kaldırılmış olduğu, bunun yerine aboneli yeni ölçü devresi sayacının tesis görüldüğü, tarafına sadece süzme sayaç olarak kullanıldığı iddia edilen sayaç sökülmüş vaziyette gösterilmiş olup, süzme sayaç olduğuna dair öncesine ait herhangi bir fotoğraf veya bağlantı şemasının gösterilmediği, aynı şekilde davalı tarafta tutanak düzenlediği tarihte süzme sayaç olmadığına yada kayıtsız sözleşmesiz sayaç olduğuna dair herhangi bir fotoğraf, videoya yada bağlantı şemasına yer vermediği,
Dolayısıyla söz konusu sayacın bağlantıların tespit tarihinde nasıl yapılmış olduğunu görmeden yada buna ilişkin bir bilgi belge olmadan tarafınca tespit edilebilmesinin teknik olarak mümkün olmadığını,
Netice itibari ile; işbu dava dosyası için ölçü devresinin, süzme sayaç olduğunu ve bu şekilde kullanıldığının ispat yükümlülüğünün davacı tarafa ait olduğu,
-Davacı taraf buna ilişkin somut delil niteliğinde fotoğraf, video vb. teknik bilgi veya belge sunabilirse bu belgeleri inceleyebilmelerinin mümkün olacağı, aksi durumda davalının yapmış olduğu işlemlerin aksini ispatlar herhangi teknik bir delilin dava dosyasında yer almadığı,
Bütün bu nedenlerden ötürü kök rapordaki teknik değerlendirmelerinde herhangi bir değişiklik olmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, istirdat davasıdır.
HMK'nun 320/2,maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise davaya konu 30/11/2020 tarih ve ... fatura numaralı faturanın yönetmelik hükümlerine uygun tahakkuk ettirilip ettirilmediği, ... seri numaralı sayacın faal durumda olup olmadığı ve ilgili sayacın süzme sayaç olarak kullanıp kullanılmadığı ile davacının istirdat talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Medeni Yasa'nın 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." Medeni Yasa'nın bu hükmü 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası'nın 190. maddesi 1. fıkrasında bir başka biçimde yinelenmiş olup; " İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir" denilmiştir. Bu bağlamda kural olarak davanın taraflarından her biri iddiasını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.
İddia, savunma, yukarıdaki yasal düzenlemeler, tanık beyanları, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporlarına göre; eldeki davada ispat külfetinin davacı taraf üzerinde olduğu, bununla birlikte Mahkememizce teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere ölçü devresinin, süzme sayaç olduğunu ve bu şekilde kullanıldığının ispat yükümlülüğünün davacı tarafa ait olduğu ve fakat davacının buna ilişkin somut delil niteliğinde fotoğraf, video vb. teknik bilgi veya belge sunmadığı, bu durumda davalının yapmış olduğu işlemlerin aksini ispatlar herhangi teknik bir delilin dava dosyasında yer almadığı, bu nedenlerle Mahkememizce davacının Köhler marka ... seri numaralı sayaçtan elektrik enerjisi kullandığı ve bu sayacın süzme sayaç olarak kullanılmadığı kanaatine varıldığından davalının düzenlediği kaçak elektrik kullanım tespiti ile tespite konu fatura hesabının mevzuat hükümlerine uygun olduğu anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 615,40-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 170,78-TL'nin mahsubu ile ile bakiye 444,62-TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 10.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
7-HMK.nun 333.maddesi gereğince taraflarca yatırılan delil avanslarından geriye kalan miktarın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin huzurunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/05/2025
Katip
¸
Hakim
¸