T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/253 Esas
KARAR NO : 2022/774
DAVA: Tazminat (Ticari yangın sigorta poliçesi Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/07/2020
KARAR TARİHİ : 02/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat(Ticari yangın sigorta poliçesi Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM/
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil bankanın dain-i mürteini olduğu ticari emtianın davalı tarafından sigorta edildiğini, anılan ticari emtiada yıldırım düşmesi ve yangın nedeniyle hasar meydana geldiğini, ticari işletme rehnine konu ticari emtianın bulunduğu hidro elektrik santralinde (hes) 2019 yılı temmuz ayında yıldırım düşmesi, yangın çıkması sonucunda hasar oluştuğunu, müvekkil bankanın davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında daini mürtein sıfatına haiz olması sebebiyle hes’te yer alan ticari emtiada belirlenen hasar bedelinin müvekkil bankaya ödenmesi gerektiğini, davalı şirketin eksper raporu ile hes’te meydana gelen hasarda sadece hasarlı jeneratörün onarım ve servise taşınma masraflarının poliçe teminat kapsamında olduğunun iddia edildiğini, yangın sigortası genel şartlarının b.8.1. maddesinde, “sigortacı kesinleşmiş olan tazminat miktarını en geç bir ay içerisinde ödemek zorundadır.” şeklinde düzenleme bulunmakta olduğunu, 25.11.2019 tarihinden itibaren tazminat tutarına faiz işletilmesinin gerekmekte olduğunu, davalı şirketin dürüstlük kuralına aykırı hareket ettiğini belirterek davanın kabulüne, yangın sebebi ile oluşan hasar bedelinin şimdilik 30.000,00 TL lik kısmının işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, temerrüt faizi olan 567,00 TL nin davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil bankanın dain-i mürteini olduğu ticari emtia davalı tarafından sigorta edildiğini, anılan ticari emtiada yıldırım düşmesi ve yangın nedeniyle hasar meydana geldiğini, ticari işletme rehnine konu ticari emtianın bulunduğu ... Santralinde 2019 yılı Temmuz ayında yıldırım düşmesi, yangın çıkması sonucunda hasar oluştuğunu, müvekkil bankanın davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında daini mürtein sıfatına haiz olması sebebiyle heste yer alan ticari emtiada belirlenen hasar bedelinin müvekkili bankaya ödenmesi gerekmekte olduğunu, davalı şirket eksper raporu ile heste meydana gelen hasarda sadece hasarlı jeneratörün onarım ve servise taşınma masraflarının poliçe teminat kapsamında olduğu iddia edildiğini, davalı şirket eksper raporunun hatalı olduğunu, heste meydana gelen diğer hasarlar da poliçe teminat kapsamında olduğunu, yangın sigortası genel şartlarının B.8.1 maddesinde "sigortacı kesinleşmiş olan tazminat miktarını en geç bir ay içerisinde ödemek zorundadır" şeklinde düzenleme bulunduğunu, 25/11/2019 tarihinden itibaren tazminat tutarına faiz işletilmesi gerekmekte olduğunu, davalı şirket dürüstlük kuralına aykırı hareket ettiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin her türlü hakların saklı kalması kaydı ile davalarının kabulünü, dava konusu müvekkili bankaya rehinli sigortalı menkullerde meydana gelen yangın sebebiyle oluşan hasar bedeli ile ilgili olarak ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin...Esas sayılı dava dosyasından işbu davaya konu hasar bedelinin 30.000-TL'lik kısmının iptali yönünden kısmi dava açılmış olduğunu, ek davalarının ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA/
Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetki yönünden reddinin gerekmekte olduğunu, dava konusu poliçede Sigortalı ...ltd.şti olup davacının rehinli alacaklı olması sıfatı ile doğrudan dava hakkı bulunmadığını, müvekkil şirkete hasar ihbarı sonrası eksper talebinde bulunduğunu, ve...Şti. -... tarafından aşağıda içeriğine yer verilen hasar raporu düzenlendiğni, iş bu rapor ile hasar nedenleri ile hasar tazmin miktarının belirlendiğini, ekspertizimiz esnasında edinilen bilgilere ve yapmış olduğumuz tespitlere istinaden; Temmuz/2019 tarihinde yüksek gerilim hattına düşen yıldırım sebebiyle hasarın meydana geldiğini belirterek davanın yetki yönünden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkemenizde görülmekte olan 2021/253 Esas numaralı dosyanın aynı davacı tarafından aynı taleplerle açıldığını, birleşen ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas numaralı dosyasının tarafları ve konusunun işbu dosya ile tamamen aynı olduğunu, aynı taleple iki farklı dava açılmasının haksız kazanç elde etmeye yönelik ve kötü niyetli olup, bu hususta derdestlik itirazlarının kabulünü talep ettiklerini, meydana gelen hasarın ( riziko) sigorta teminatı kapsamı dışında olup, teminat kapsamında olan hasara ilişkin olarak ise 12.000-TL 20.03.2020 tarihinde davacıya ödendiğini, davacının rehinli alacaklı olduğu ... ziraat klasik ticari yangın sigorta poliçesi poliçesi müvekkili şirket ile ...Tic. Ltd. Şti arasında düzenlenmiş olup risk döneminin ise 03.01.2019-03.01.2020 tarihleri olarak belirlendiğini, iş bu sürenin belirlenen yasa düzenlemeleri ve poliçe özel/genel şartlarına göre belirlenmesi gerektiğini, davacı yana süresinde ödeme yapılmış olup temerrütün söz konusu olmadığını beyan ederek derdestlik itirazlarının kabulü ile davanın usulden reddini, teminat kapsamı dahilinde olan zarar karşılanmış olmakla davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Asıl ve Birleşen dava, davacının dain-i mürtehin sıfatı ile talep ettiği maddi tazminat istemine ilişkindir.
... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/01/2021 tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı yetkisizlik kararı üzerine dosyanın Mahkememizin 2021/253 Esasına kaydının yapıldığı görülmüştür.
... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/06/2021 tarih, ... Esas ve...Karar sayılı birleştirme kararı gereğince, Mahkememizin 2021/253 Esas sayılı dosyası ile birleşmiştir.
Asıl ve birleşen davalarda ihtilaf, davacı bankaya rehinli davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı menkullerde meydana gelen yangın sebebiyle oluşan hasarın poliçe teminatı kapsamında olup olmadığı, davacının aktif husumetinin bulunup bulunmadığı, hasar ve dava tarihi itibariyle davacının dava dışı şirketten alacağının varlığı ve miktarı, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ve miktarına ilişkindir.
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; Sigorta Poliçeleri, davalı şirkete bankamızın 24.10.2020 mesajı ile yapılan hasar bildirimine, sigorta hasar dosyasına, sigorta şirketi ile müvekkil banka arasında sigorta bedelinin ödenmesine ilişkin yazışma, sigorta şirketi işlem dosyasına, keşif ve bilirkişi incelemesine, kredi sözleşmesine, hesap kat ihtarı ve banka kayıtlarına, ... 16. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına, karşı tarafın göstereceği delillere karşı delil sunma hakları saklı kalmak kaydı ile her türlü yasal delile delil olarak dayanmıştır.
Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde; sigorta poliçesine, sigorta ekspertiz raporlarına, davacı işletmenin 25/26 Ocak 2015 tarihinde üretime geçildiğine ve hasarın giderildiğine dair yazısına, ... sayılı hasar dosyasına, bilirkişi incelemesine, davacı delillerine karşı delil sunma hakkı saklı kalmak kaydı ile her tür yasal delile delil olarak dayanmıştır.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde: Sigorta poliçelerine, davalı şirkete bankalarının 24.10.2020 mesajı ile yapılan hasar bildirimine, sigorta hasar dosyasına, sigorta şirketi ile müvekkili banka arasında sigorta bedelinin ödenmesine ilişkin yazışmaya, sigorta şirketi işlem dosyasına, keşif ve bilirkişi incelemesine, kredi sözleşmesine, hesap kat ihtarı ve banka kayıtlarına, ... 16. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına, ... 6. Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasına, karşı tarafın göstereceği delillere karşı delil sunma hakları saklı kalmak kaydı ile her türlü yasal delile delil olarak dayanmıştır.
... 16. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyası celbedilerek Uyap üzerinden dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Bankası A.Ş'ye yazılan müzekkere cevabı ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne yazılan müzekkere cevabı ve ekleri Uyap üzerinden dosya kapsamına kazandırılmıştır.
09/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda ve özetle; Dava ile ilgili dosya muhteviyatı incelendiğinde; kat tarihi itibariyle davacı bankaca talep edilen, anapara ve faiz tutarlarının, banka kayıtlarıyla uyumlu olup, olmadığının tespitine yönelik olarak bir kez de taraflarınca hesaplama yapılabilmesi ve huzura sunulabilmesi için dökümü yapılan belgelerin dosya içeriğinde yer almadığını, eksik olduğunun tespit edildiğini, dosya içindeki mevcut deliller doğrultusunda, hidroelektrik santral dışında elektrik kablolarına kötü hava koşulları dgene yıldırımın hatta zarar verdiğini, buna bağlı olarak HES bünyesi içinh: hasarlar oluştuğunu, ancak alevli yanmanın sadece Aksa marka jeneratörde meydana peldiğini, hasar görmesi nedeni ile bedelleri talep edilen diğer emtialarda alevli yanma oluşmadığını, ekspertiz raporunda da belirtildiği gibi, yangın sigortası kapsamında alevli yanmanın meydana gelmediği hasarların sigorta poliçesi kapsamında olduğunun görüş ve kanaatine varıldığını, ekspertiz raporunda, tesis içinde sistemin zarar görmüş olması sebebi ile yazılımın yeniden yazılıp sisteme entegre edilmesini, tüm saha kabla ve sarf malzemelerin temini ve işçiliğini, OG koruma kesici röleler, elektrik panoları ve işçiliği dahil 45.000.-Eura KDV olarak tespit edildiğini, dava könusu hasarın yangın sonucu makine “Tesisat hasarı olduğunu, poliçe özel şartlarında da “Sigortalı bina ya da binalar içinde bulunan ve sigortalının faaliyet konusuna giren işletmenin kayıtlarında yer alan makineler ve alet edevatları” denilmek suretiyle tanımlandığı tespit edildiğinden hasar tutarının sigorta poliçesi teminat kapsamında olacağı değerlendirildiği yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir."
02/09/2022 tarihli ek bilirkişi raporunda ve özetle; Dosya içindeki mevcut deliller doğrultusunda, hidroelektrik santral dışında elektrik kablolarına kötü hava koşulları yıldırımın hatta zarar verdiğini, buna bağlı olarak HES bünyesi içinde hasarlar oluştuğunu, ancak alevli yanmanın sadece ... marka jeneratörde meydana geldiğini, hasar görmesi nedeni ile bedelleri talep edilen diğer emtialarda alevli yanma oluşmadığını, poliçenin kapsamını belirleyen “Yangın Sigortası Kapsamı” başlıklı kısmında bu sigorta ile yangın, yıldırım infilak veya yangin ve infilak sonucu duman hararetin sigortalı mallarda doğrudan neden olacağı maddi zararlar sigorta bedeline kadar temin olunduğunu, açıklaması bulunduğunu, bu açıklamadan yıldırım düşmesi sonucunda sigortalı mallarda meydana gelecek hasarın teminat kapsamı içinde olduğunun belirtilmiş olduğundan meydana gelen hasarın poliçe teminat kapsamında olacağını, ekspertiz raporunda, tesis içinde sistemin zarar görmüş olması sebebi ile yazılımın yeniden yazılıp sisteme entegre edilmesini, tüm saha kablo ve sarf malzemelerin temini ve işçiliği, OG koruma kesici röleler, elektrik panoları ve işçiliği dahil 45.000.-Euro KDV olarak tespit edildiğini, dava komusu hasarın yangın sonucu makine tesisat hasarı olduğunu, poliçe özel şartlarında da “Sigortalı bina ya da binalar içinde bulunan ve sigortalmın faaliyet konusuna giren işletmenin kayıtlarında yer alan makineler ve alet edevatları” denilmek suretiyle tanımlandığı tespit edildiğinden hasar tutarının sigorta poliçesi teminat kapsamında olacağını, dava konusu hasarın teminat kapsamında olduğunu, poliçe genel şartlarında teminat dışı haller incelendiğinde meydana gelen olayın teminat dışı hallerden olmadığını, makine tesisat klozunda sigartalı bina ya da binalar içinde bulunan ve sigortalının faaliyet konusuna giren işletmenin kayıtlarında yer alan makineler ve alet edevatlarını, teminat kapsamında olacağından hasar gören trafonunda makine tesisat olarak değerlendirilmesi gerektiği yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. "
Bilirkişi kök ve ek raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunmuştur.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacının dain-i mürteini olduğu ticari emtianın davalı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numarasıyla 03.01.2019-03.01.2020 vade aralığında dava dışı ... Şirketi adına riziko adresinde bulunan Elektrik Üretimi için Bina, Emtia, Muhteviyat, Makine ve Demirbaş Yangın, Yıldırım, İnfilak hasarlarına karşı teminat veren Yangın sigorta poliçesi ile sigortalandığı, davaya konu, hidroelektrik santral dışında elektrik kablolarına yıldırım düşmesi sonucu hatta zarar verdiği, buna bağlı olarak HES bünyesi içinde hasarlar oluştuğu, ancak alevli yanmanın sadece ... marka jeneratörde meydana geldiği, diğer emtialarda alevli yanma oluşmadığı, yangın sigortası kapsamında, alevli yanmanın meydana gelmediği hasarların da sigorta poliçesi kapsamında olduğu ve tesis içinde sistemin zarar görmesi sebebi ile yazılımın yeniden yazılıp sisteme entegre edilmesi, tüm saha kablo ve sarf malzemelerinin temini ve işçiliği, OG koruma kesici röleler, elektrik panoları ve işçiliği dahil 45.000-Euro+KDV olarak bilirkişi raporu ile tespit edildiği, dosyaya mübrez ekspertiz raporunda da hasar miktarının 45.000-Euro +KDV olarak tespit edildiğinin anlaşıldığı, bilirkişi kök ve ek raporunun tespit ve değerlendirmeler bakımından somut olaya uygun ve denetime elverişli olduğu, dava konusu hasarın yangın sonucu makine- tesisat hasarı olduğu ve ... numaralı poliçe özel şartlarında da "sigortalı bina ya da binalar içinde bulunan ve sigortalının faaliyet konusuna giren işletmenin kayıtlarında yer alan makineler ve alet edevatları" denilmek suretiyle tanımlandığı, bu hali ile dava konusu hasarın yangın sonucu makine-tesisat hasarı olduğundan sigorta poliçesi teminat kapsamında olduğu, yine poliçe genel şartlarında teminat dışı haller incelendiğinde meydana gelen olayın teminat dışı hallerden olmadığı, poliçe kapsamında ortaya çıkan hasar bedelinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmış, davacının talebi ile bağlı kalınarak asıl ve birleşen davanın harca esas değer üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde her ne kadar 25/11/2019 tarihinden itibaren faiz talep etmiş ise de, 6102 sayılı TTK'nın 1427. maddesi uyarınca sigorta tazminatının ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olacağı, davacı sigortalının rizikonun gerçekleştiğini 25/10/2019 tarihinde davalı sigortacıya bildirdiği hususunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, bu durumda ihbardan itibaren 45 gün sonra, 10/12/2019 tarihi itibariyle alacak muaccel olduğundan, 10/12/2019 tarihinden itibaren faize hükmedilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
Asıl Dava Yönünden;
1-Davanın kabulü ile 30.000,00-TL tazminatın 10.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 2.049,30-TL nispi karar ve ilam harcından, davacı taraftan peşin olarak alınan 512,33-TL harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 1.536,97-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve (2) numaralı maddede mahsup edilen 512,33-TL harcın, davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL başvurma harcı, 2.700,00-TL bilirkişi raporu masrafı ve 1.244,10-TL posta giderleri ve diğer giderler olmak üzere toplam 3.998,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Hukuk Muhakemeleri Yasasının 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
7-Davalı tarafından yatırılan gider/delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
8-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Birleşen dava yönünden;
1-Davanın kabulü ile 97,396,70-TL tazminatın 10.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 6.653,17-TL nispi karar ve ilam harcından, davacı taraftan peşin olarak alınan 1.663,30-TL harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 4.989,87-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve (2) numaralı maddede mahsup edilen 1.663,30-TL harcın, davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 15.583,47-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00.-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair asıl ve birleşen davada davacı vekilinin huzurunda, diğer tarafın yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 02/11/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır