T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/432
KARAR NO: 2022/435
DAVA: İstirdat
DAVA TARİHİ: 15/10/2019
KARAR TARİHİ: 02/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili adına dava konusu, keşidecisi ..., lehtarı müvekkil ...-...olan... Bankası ... şubesine ait ... seri numaralı 10.09.2019 keşide tarihli 40.000,00 TL bedelli çeke ilişkin ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile zayi nedeni ile çek iptali davası açılmış olduğunu, yargılama aşamasında davalı tarafından müvekkil, keşideci ve dava dışı ... aleyhine dosyası ile icra takibi başlatıldığını, çek iptali davasının ikame edildiği ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından 14.10.2019 tebliğ tarihli ve 11.10.2019 tarihli ara karar ile TTK 758 ve 763. Maddeleri gereğince çekin istirdadı için verilen süre içerisinde iş bu davayı açtıklarını, müvekkil ile faktoring müşterisi ... arasında çek keşide etmek veya ciro etmek gibi herhangi bir işlem tesis edilmediğini, müvekkil iş yerinin tadili sırasında gerek olması halinde kullanmak adına keşideci tarafından 1 adet çek aldığını, tadilat sırasında evraklar arasında kaybolan/çalınan çek akibeti yani, çalınma veya kaybolma durumundan emin olunmadığından zayi nedeni ile çek iptali davası ikame edildiğini, çekin ... tarafından çalındığı ve ciro edildiğini davalı tarafça ... 21. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile icra takibinin başlatılması üzerine haberdar olduklarını, müvekkil tarafından ...' a keşide edilen veya ciro edilen herhangi bir çekin bulunmadığını belirterek, dava konusu çekin dava süresince icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbirin devamına, tazminat hakları saklı kalmak üzere, dava konusu çekin iktisabında ağır ihmali/kusuru bulunan davalıdan alınarak müvekkile verilmesini, yargılama sürecinde iş bu çeke istinaden yapılacak tahsilatların tahsil tarihi itibari ile en yüksek banka mevduat faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmamış olduğundan, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesinin gerektiğini, davaya konu çekin ... 21. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı takip dosyası üzerinden icra takibine konu edildiğini ve takibin davacı yönünden kesinleşmiş olduğunu, bu nedenle davanın yetkili ve görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiğini belirterek yetkisizlik kararı verilmesini, esas yönden ise müvekkili firma ile dava dışı faktoring müşterisi ... arasında Faktoring Sözleşmesi imzalandığını, Faktoring müşterisi ...' ın Faktoring Sözleşmesi uyarınca, 13.05.2019 tarihli Alacak Bildirim Formu ile kendisi tarafından " ..." adına düzenlenmiş olan Fatura uyarınca davaya konu; ...bank ... Şubesine ait, keşide tarihi 10.09.2019, seri numarası ... ve miktarı 40.000,00 TL olan çeki, Müvekkili firmaya ciro etmek suretiyle devrettiğini, faktoring işlemi neticesinde de müvekkil tarafından ...'a finansman sağlanmak suretiyle ödemenin gerçekleştirildiğini, faktoring işlemleri ertesinde müvekkili firmanın, keşide tarihi itibariyle davaya konu çeki bankaya ibraz ettiğini ancak, muhatap bankadan çek tutarını tahsil edemediğini belirterek ...bank ... Şubesine ait, keşide tarihi 10.09.2019 seri numarası ... ve miktarı 40.000,00 TL olan çek, ... 21.İcra Müdürlüğü'nün...E. Sayılı dosyasıyla, icraya konulduğunu belirterek, öncelikle zorunlu arabuluculuk şartının yerine getirilmemesi sebebiyle davanın usulden reddine, dosya bakımından İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olması sebebiyle, yetkisizlik kararı verilmesini, aksi halde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dosyada tarafların bildirdiği belgeler, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyası ile Mahkeme huzurunda alınmış olan imza örnekleri aslı, ... Bankası A.Ş'nin 22/02/2022 tarihli yazısı ekinde gönderilen ... Bankası A.Ş Kişisel Verilerin Korunması ve İşlenmesi hHakkında Bilgilendirme Formu aslı, ... Tapu Müdürlüğü'nün 21/01/2022 tarihli yazısı ekinde gönderilen davacı ...'nin 10/09/2019 tarihinden önce imza aslının bulunduğu ...tarih ... başvuru numaralı başvuru belge aslı, ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 19/01/2022 tarihli yazısı ekinde gönderilen ... 2. Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı imza beyannamesi aslı ile 22/07/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletname aslı, ... 21. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasından gönderilen ...bank ...Şubesine ait keşidecisi ... olan ... seri nolu 10/09/2019 tarihli 40.000,00 TL bedelli çek aslı, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair 17/03/2022 tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi Adli Tıp Öğretim üyesi ... tarafından hazırlanan 22/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; İnceleme konusu çekteki birinci ciranta imza ile ...'ye ait mevcut mukayese imzaları arasında yapılan karşılaştırmada; başlangıç hareketlerinde, bitiş hareketlerinde ve ara gramalarda farklılıklar görüldüğü genel kabul görmüş karakteristik tanı unsurlarından; işleklik derecesi, alışkanlıklar tersim biçimi, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından değerlendirildiğinde; inceleme konusu çekteki birinci ciranta imzanın mevcut mukayese imzalara kıyasla ...'nin eli ürünü olmadığı kanaatini bildirmiştir.
GEREKÇE: Dava, TTK’nın 792. maddesi uyarınca açılan çek istirdadı istemine ilişkindir.
Dava 15/10/2019 tarihinde ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılmış, yapılan yargılama neticesinde 23/01/2020 tarihinde ... Esas ...Karar sayılı dosyada ... Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yetkili olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilerek dosya gönderilmiş, Mahkememizin 2020/349 esas sırasına kaydedilen dosyada yapılan yargılama neticesinde 03/12/2020 tarihinde 2020/757 karar numarası ile davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi'nin 10/06/2021 tarih ve 2021/586 Esas 2021/658 Karar sayılı mahkememiz kararının kaldırılmasına dair karar vermiş olması nedeniyle dava dosyası iş bu esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
6102 sayılı TTK’nın 792. maddesine göre, "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.'' Zayi olan çekin istirdadı talebiyle açılan işbu davada ispat yükü davacıda olup, davacının senedi elinde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir.
Tarafların uyuşmazlık noktaları, ...bank ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... seri nolu 10/09/2019 tarihli 40.000,00 TL bedelli çekin arka sayfasında bulunan cironun davacıya ait olup olmadığı, davacı çekte yetkili hamil iken rızası dışında elinden çıkıp çıkmadığı, çekin istirdatının gerekip gerekmediği hususlarına ilişkindir.
Davacı tarafın dava dilekçesi ile ileri sürdüğü imza itirazı ve dolayısıyla sahteciliğe ilişkin itiraz mutlak defi olup herkese karşı ileri sürülebilir. Dava konusu ...bank ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... seri nolu 10/09/2019 tarihli 40.000,00 TL bedelli çekin arka sayfasında bulunan arka sayfasında davacıya atfen atılı bulunan ciroya ilişkin imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı konusunda çek aslı üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 21/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda cirodaki imzanın davacı şirket yetkilisi olan ...'nin eli ürünü olmadığı bildirilmiştir. Bilirkişi raporuna davalı vekilinin teknik nitelikte olmayan itirazlarına dosya kapsamı ile de örtüşmemesi HMK'nun 30. Maddesi ve bilirkişi raporunun denetime açık olması da dikkate alınarak itibar edilmemiştir.
Davacı tarafın üzerinde bulunan ispat yükünü yerine getirdiği, dava konusu edilen kambiyo senedi niteliğindeki çekin arka sayfasındaki ciro niteliğindeki imzanın davacı şirketin yetkili temsilcisinin eli ürünü olmadığının ispat ettiği kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle davanın kabulü ile, ...bank ...Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... seri nolu 10/09/2019 tarihli 40.000,00 TL bedelli çekin davalıdan alınarak davacıya iadesine (istirdatına) dair karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın kabulü ile, ...bank ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... seri nolu 10/09/2019 tarihli 40.000,00 TL bedelli çekin davalıdan alınarak davacıya iadesine (istirdatına),
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gereken 2.732,40 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsiline, peşin alınan 683,10 TL harcın mahsubuna, eksik kalan 2.049,30 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 683,10 TL peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı, 800,00 TL bilirkişi ücreti, 285,10 TL posta ve tebligat masrafları olmak üzere toplam 1.812,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafça yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider-delil avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 6.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/06/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır