T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/529 Esas
KARAR NO: 2022/921
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/08/2021
KARAR TARİHİ: 14/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili hakkında davalı şirket tarafından ... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibine geçildiğini, talimat yoluyla müvekkiline ait taşınmazlara haciz konulduğunu, davalı şirketin aynı alacakla ilgili ... 10. İcra Dairesi'ndeki takipten 3 gün sonra ... 19. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile bir takip daha başlattığını, aynı borçtan dolayı 2 icra takibi yapıldığını, taraflar arasında Leasing Sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin taksitlerini öderken yaşanan ekonomik krizler sebebiyle aksaklıklar olduğunu, davalının bunu fırsat bilerek iş makinesini cebren bir tıra yükleyip götürdüğünü, davalı şirketin, müvekkiline sattığı iş makinesini kısa bir süre sonra geri aldığını, buna rağmen yapılan ödemelerin, geri alınan iş makinesi alacak miktarından düşülmediği gibi aynı borçtan dolayı farklı tarihlerde farklı İcra Dairelerinde mükerrer icra takipleri yaptığını, davalının sattığı iş makinesini geri aldığı halde mükerrer takipten dolayı tahsil etmeyi amaçladığı paranın, dava değerinin neredeyse 3 katına yaklaştığını, müvekkilinin ...'da borç miktarı olarak gösterilen tutarın 3 katı kadar miktarda taşınmazına haciz işlemleri yapıldığını, bu durumun hukuka aykırı olduğunu ve istenerek yapıldığını, ... İcra Dairesi'ne talimat yazıldığını, satış kararı çıkartıldığını, ... 14. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyada ... 19. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası için iptal davası açıldığını, davanın devam ettiğini, telafisi imkansız zararlar doğabileceğini, hak kayıplarının yaşanabileceğini iddia ve beyan ederek davanın kabulüne, .. 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takibin iptaline, müvekkilinin davalı şirkete borcunun olmadığının tespitine, alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında ... tarihinde ... tescil numarası ile Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye konu makinenin, müvekkili şirketçe satın alınarak kiracı şirkete teslim edildiğini, sözleşme devam ederken, finansal kiracının müvekkili şirkete yaptığı başvuru ile sözleşmeye konu ekipmanı tahsis ettiği işletmeyi tasfiye ettiğinden dolayı sözleşmenin süresinden önce feshedilmesini talep ettiğini, kiracının talebinin kabul edilerek taraflar arasında akdedilen sözleşmenin karşılıklı olarak feshedildiğini, daha sonra ... 27. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye numaralı ihbarnamesi ile sözleşmenin feshinin ihbar edildiğini ve borçlulara, finansal kiralama sözleşmesinin kira tablosundaki ileri vadeli kira alacakları dahil tüm kira alacaklarının muaccel hale geldiği ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ihtarname ekinde yer alan hesap ekstresindeki tüm borçların derhal ödenmesinin ihtar edildiğini, borçlu tarafından yasal süresi içinde ödenmeyen bedellerin tahsili için, sözleşme kapsamında belirlenen kira ödeme tablosunun ifası için ödeme amacıyla verilen senetler hakkında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takibe geçildiğini, tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla da teminat olarak verilen ipotekli taşınmazlar hakkında ise ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, davacının taleplerinin hukuki dayanaktan yoksuz ve haksız olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin kiracının talebi üzerine feshedildiğini, sözleşmeye konu menkul malın da davacı tarafından rızaen iade edildiğini, davacının iddialarının gerçek dışı olduğunu, müvekkili tarafından alacaklarının tahsili amacıyla tahsilde tekerrür olmamak üzere takip yapılmasında hukuka aykırı bir durum olmadığını, fazla tahsilat yapılma amacının olmadığının açık olduğunu iddia ve beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE/
Dava;İİK.nun 72. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, davacının, davalıya... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takip dosyası nedeni ile ve finansal kiralama sözleşmesi kapsamında; davacının davalı şirkete borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir.
Davada ihtilafın, ... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takip dosyası nedeni ile ve finansal kiralama sözleşmesi kapsamında; davacının davalı şirkete borçlu olup olmadığı ve varsa miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesinde; ... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına, ... 19. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına, ... 14. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasına, bilirkişi incelemesine, tanık beyanlarına, taraflar arası yapılan sözleşmeye, sair her türlü yasal delile delil olarak dayanmıştır.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Finansal Kiralama Sözleşmesine, Yargıtay ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararlarına, proforma faturaya, ihbarnameye delil olarak dayanmıştır.
... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... 19. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasının bir örneği UYAP sistemi üzerinden celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... 14. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bir örneği UYAP sistemi üzerinden celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi aslı celbedilmiş, 9930 kasa numarası ile mahkememiz kasasına alınmıştır.
İddia, savunma ve ön incelemede tespit edilen uyuşmazlığın halli bakımından; taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 46.maddesi gereği HMK nun 193. Maddesi gereğince uyuşmazlık halinde kesin delil olacağı kararlaştırılan davalı şirketin 2017-2020 yıllarına ait ticari defter ve kayıtları üzerinde resen seçilecek finansal kiralama konusunda uzman bir hesap bilirkişisi vasıtasıyla inceleme yapılarak, davacının ... 10. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı takip dosyasından dolayı davalıya borçlu olup olmadığının tespiti ve takip tarihi itibariyle borcunun bulunup bulunmadığı ve miktarı yönünden bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
15/04/2022 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; davalı şirket tarafından iade alınmış makinenin 03/12/2020 takip tarihinden önce 199.074,07 TL + KDV karşılığı satışı yapılmış olup, satış tutarı net 199.074.07 TL ve karşılığı 31.354,34 EUR olan tutarın muhasebe kayıtlarına alınarak, konu tutardan öncelikle ödenmemiş faturalar tutarı 3.635,00 EUR fatura bedelleri ile 27.719,34 EUR anapara bedelinden tahsilatlar yapıldığı, bu tahsilatlar sonrası kalan anapara tutarının KDV dahil 29.618,23 EUR olduğu, anapara tutarı ile işlemiş faiz ve ödenmemiş sigorta bedelleri için 03.12.2020 tarihinde ... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas numaralı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapıldığı, davacının takip tarihi itibariyle toplam 41.881,49 EUR alacaklı bulunduğu, davalı tarafın icra takibinde 48.661,25 EUR talep ettiği, asıl alacak ve sigorta bedelleri olarak tespiti ile örtüşen alacak talebinde bulunmuş ise de işlemiş faiz yönünden tespiti olan 9.109,23 EUR'a karşın, 15.889,01 EUR talep edildiğini, tespitinin üzerinde 6.779,78 EUR talepte bulunulduğunu, fazla olan bu tutarın uygun bulunmadığı, takip tarihinden itibaren 29.518,23 EUR Asıl alacak tutarına sözleşme ile kararlaştırılmış ve taraflarca kabul edilmiş yıllık %25 oranında faiz uygulanması gerektiği, ancak inceleme tarihi itibariyle davalı şirket tarafından kullandırılmış kredi borçları teminatı olarak ipotek alınmış gayrimenkullerin 12/01/2022 tarihi itibariyle satış bedellerinin gerçekleştirildiğini, bu bedellerin toplam 683.356,00 TL olduğu, gayrimenkul satış bedellerinden de davalı firma davacıya ait borçlar ve masraflar ile ilgili tahsilatları 02.02.2022 tarihli hesap açıklamalı liste içeriği muhasebe fişi ile tahsil etmiş olduğu, davalı finansal kiralama firması tarafından, davacıya ait makine ve gayrimenkuller satışı neticesi elde edilen tutarlardan, gerek Finansal Kiralama Sözleşmesinden doğan anapara, işlemiş faiz ve fer'ileri ile takip dosyaları ile ilgili bazı masraf kalemleri tahsil edilerek inceleme tarihi itibariyle borç / alacak hesaplarının kapatılmış olduğunun görüldüğü sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davalı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi ve alternatifli hesaplama yapılması bakımından dosyanın önceki rapor düzenleyen bilirkişiye tevdi ile ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
03/10/2022 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında özetle; avalı şirket tarafından iade alınmış makinenin 03/12/2020 takip tarihinden önce 199.074,07 TL + KDV karşılığı satışı yapılmış olup, satış tutarı net 199.074.07 TL ve karşılığı 31.354,34 EUR olan tutarın muhasebe kayıtlarına alınarak, konu tutardan öncelikle ödenmemiş faturalar tutarı 3.635,00 EUR fatura bedelleri ile 27.719,34 EUR anapara bedelinden tahsilatlar yapıldığı, bu tahsilatlar sonrası kalan anapara tutarının KDV dahil 29.618,23 EUR olduğu, davalı şirketin takip tarihi itibariyle 47.724,94 EUR alacaklı olduğu, davalı şirketin ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip talebi gibi toplam 48.661,25 EUR alacaklı bulunduğu, kök rapordaki diğer tespit ve değerlendirmelerde herhangi bir değişim bulunmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi raporu dosya kapsamına ve denetime elverişli bulunmuştur.
Tüm dosya kapsamı, bilirkişi kök ve ek raporu ile toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında, ... tarih ... sözleşme numaralı iş ve inşaat makineleri ile ilgili finansal kiralama sözleşmesi imzalanmış olduğu, 2805 numaralı Finansal Kiralama sözleşmesine bağlı olarak ilk taksiti 08.12.2017 tarihinde başlayıp 09.12.2021 tarihinde bitecek 2.165,48 Euro aylık taksit ödemeli olarak genel toplamda 106.265,00Euroluk ödeme planının düzenlenmiş olduğu ve davacı tarafından da imzalanmış olduğu, ancak yine davacı borçlu ve müteselsil kefil dava dışı Ali ... tarafından imzalanmış olan ... 7.Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı yeni bir ödeme planı düzenlenerek 49 eşit taksit ve 50 ay 303 Euro devir bedeli KDV dahil aylık taksit tutarı 2.165,00 Euro + 123,00 Euro (42 ay) sigorta olmak üzere toplam 111.431,00 Euro luk ödeme planın düzenlenmiş olduğu, sözleşmeye konu ... Marka, ...Model, ... plakalı, Excavator iş makinasının davacıya teslim edilmiş olduğu konusunda bir ihtilafın bulunmadığı, davacının ödeme planı doğrultusunda 07.06.2019 tarihli 19.kira bedelinden sonra taksit borçlarının ödenmemiş olduğu, davacı tarafından davalı şirkete 11.10.2019 tarihli dilekçesi ile sözleşmeye konu ekipmanı tahsis ettiği işletmeyi tasfiye ettiğinden dolayı sözleşmenin süresinden önce fesh edilmesi talebinde bulunduğu, davalı finansal kiralama şirketi tarafından ... 27.Noterliği ...tarih ... yevmiye nolu kat ihtarnamesi ile taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama sözleşmesinin kira tablosundaki ileri vadeli kira alacakları dahil tüm kira alacaklarının muaccel hale geldiği, ihtarname ekinde yer alan hesap ekstresindeki borçların derhal ödenmesi, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Factoring ve Finansman şirketleri Kanununun 31. Maddesi gereğince kiralama konusu malların ihtarnamenin tebliğinden itibaren şirkete teslim edilmesini ihtar etmiş ve davacının 6361 sayılı yasanın 31. Maddesine dayalı olarak 25.10.2019 tarihinden itibaren 60 günlük süre sonrası 25.12.2019 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 46.maddesinde kiralayan ile kiracı ve kefillerin bu sözleşmeden doğan her türlü uyuşmazlıkta kiralayanın belge ve kayıtlarının geçerli delil teşkil edeceğinin HMK 193 maddesi uyarınca kararlaştırıldığı, Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda, davalı şirket tarafından iade alınmış makinenin 03/12/2020 takip tarihinden önce 199.074,07 TL + KDV karşılığı satışı yapılmış olup, satış tutarı net 199.074.07 TL ve karşılığı 31.354,34 EUR olan tutarın muhasebe kayıtlarına alınarak, konu tutardan öncelikle ödenmemiş faturalar tutarı 3.635,00 EUR fatura bedelleri ile 27.719,34 EUR anapara bedelinden tahsilatlar yapıldığı, bu tahsilatlar sonrası kalan anapara tutarının KDV dahil 29.618,23 EUR olduğu, anapara tutarı ile işlemiş faiz ve ödenmemiş sigorta bedelleri için 03.12.2020 tarihinde ... 10. İcra Dairesi'nin ... Esas numaralı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapıldığı tespitinde bulunmuş ve 03/10/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda da taraflar arasında düzenlenmiş finansal kiralama sözleşmesinin kiralayanın fesih hakkını kullanması ile sona ereceği sair haller başlıklı 36.maddesi ve bütün kiralama bedellerinin muaccel hale gelmesi başlıklı 41.maddesi içerikleri ve 6361 sayılı 33.maddesi doğrultusunda temerrüt sonrası fatura edilmemiş faiz alacakları toplamının da talep edildiği, sözleşme ilgili maddeleri doğrultusunda yapılan tespit ve hesaplamaları neticesinde, davalı şirketin ... 10. İcra Müdürlüğü'nün ... yevmiye nolu ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip talebi gibi 29.618,23 Euro asıl alacak, 15.889,01 Euro faiz, 3.154,01 Euro masraf-sigorta olmak üzere toplam 48.661,25 Euro alacaklı bulunduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Bilirkişi ek raporunun tespit ve değerlendirmeler bakımından somut olaya uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşılmıştır. Davalının incelenen ticari defterlerine göre; takip tarihi itibariyle davacı kiracının davalı kiralayana borçlu durumda olduğu anlaşılmaktadır. Saptanan durum bu olunca dosya kapsamından, davacının sözleşmesel ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği ve icra takip tarihi itibariyle borcunun bulunduğu anlaşılmış, davacı tarafından Finansal kiralama bedelini ödediğini yahut ödememesi gerektiğini, istenebilir olmadığını, Medeni Yasanın 6. ve H.M.K.nun 200. maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlanamamıştır. Bu hali ile davacının ... 10. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takibi nedeniyle davalı şirkete borcunun olmadığı yönündeki iddiasının ispat edemediği anlaşılmakla, davacının ispatlanamayan davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 80,70.-TL maktu karar ve ilam harcının, dava açılırken davacı taraftan peşin alınan 7.814,60.-TL harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, artan 7.733,90.-TL'nin hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
3-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'deki esaslara göre belirlenen 67.063,41.-TL nispi vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider/delil avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
6-Davalı tarafından yatırılan gider/delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususlarda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
Dair taraf vekillerinin huzurunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.14/12/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.*